SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla)
14 ta' April 2005 (*)
"Nuqqas ta' Stat li jwettaq obbligu – Regolamenti (KEE) Nru 2913/92 u Nru 2454/93 – Tranżitu Komunitarju estern – Awtoritajiet doganali – Proċeduri intiżi għall-ġbir tad-dazji tad-dħul – Termini – Nuqqas ta' osservanza – Riżorsi proprji tal-Komunitajiet – Tqegħid għad-dispożizzjoni – Terminu – Nuqqas ta' osservanza – Interessi għal dewmien – Stat Membru kkonċernat – Nuqqas ta' ħlas"
Fil-kawża C-460/01,
li għandha bħala suġġett rikors għal nuqqas ta' Stat li jwettaq obbligu skond l-Artikolu 226 KE, imressaq fit-28 ta' Novembru 2001,
Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, irrappreżentata minn G. Wilms u H. M. H. Speyart, bħala aġenti, b'indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,
rikorrenti,
vs
Ir-Renju ta' l-Olanda, irrappreżentat minn H. G. Sevenster, bħala aġent,
konvenut,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla),
komposta minn C. W. A. Timmermans, President ta' l-Awla, R. Schintgen u J. N. Cunha Rodrigues (Relatur), Imħallfin,
Avukat Ġenerali: C. Stix-Hackl,
Reġistratur: M.‑F. Contet, Amministratur Prinċipali,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tas-27 ta' Mejju 2004,
wara li semgħet il-konklużjonijiet ta' l-Avukat Ġenerali, ippreżentati fis-seduta tat-13 ta' Lulju 2004,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1 Permezz tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej qiegħda titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata li, bejn l-1 ta' Jannar 1991 u l-31 ta' Diċembru 1995, ir-Renju ta' l-Olanda:
– billi ma rreġistrax fil-kotba tal-kontijiet u billi ma rkuprax id-dejn doganali u dazji oħra relatati sa mhux aktar tard minn tlett ijiem wara t-terminu preskritt, jew sa data sussegwenti kif tirriżulta mill-applikazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KEE, Euratom) Nru 1182/71, tat-3 ta' Ġunju 1971, li jistabbilixxi r-regoli applikabbli għal perijodi, dati u limiti ta' żmien (ĠU L 124, p. 1), meta l-prinċipal ta' operazzjoni ta' tranżitu Komunitarju estern ma jkunx ta prova tar-regolarità ta' l-operazzjoni tat-tranżitu kkonċernata fit-tliet xhur ta' wara t-trażmissjoni, mill-uffiċċju tat-tluq, tan-notifika li l-kunsinna ma kinitx ippreżentata fil-ħin fl-uffiċċju tad-destinazzjoni.
– billi ma qiegħedx fil-ħin ir-riżorsi proprji korrispondenti għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni, u
– billi rrifjuta li jħallas l-interessi ta' dewmien korrispondenti,
naqas mill-obbligi tiegħu taħt it-tieni sentenza tat-tieni subparagrafu ta' l-Artikolu 11a (2) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 1062/87, tas-27 ta' Marzu 1987, dwar dispożizzjonijiet ta' applikazzjoni kif ukoll miżuri ta' simplifikazzjoni tal-proċedura ta' tranżitu Komunitarju (ĠU L 107, p. 1), taħt it-tielet sentenza ta' l-Artikolu 49(2) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 1214/92, tal-21 ta' April 1992, dwar dispożizzjonijiet ta' applikazzjoni kif ukoll miżuri ta' simplifikazzjoni tas-sistema tat-tranżitu Komunitarju (ĠU L 132, p. 1), u taħt it-tielet sentenza ta' l-Artikolu 379(2) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 2454/93, tat-2 ta' Lulju 1993, li jiffissa d-dispożizzjonijiet għall-implementazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92 li jistabbilixxi l-Kodiċi Doganali Komunitarju (ĠU L 253, p. 1, aktar 'il quddiem ir-"regolament ta' applikazzjoni"), kif ukoll taħt l-Aritkoli 2, 9, 10 u 11 tar-Regolament tal-Kunsill (KEE, Euratom) Nru 1552/89, tad-29 ta' Mejju 1989, dwar l-implementazzjoni tad-Deċiżjoni 88/376/KEE, Euratom dwar is-sistema ta' riżorsi [proprji] tal-Komunitajiet (ĠU L 155, p. 1).
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt doganali Komunitarju
2 Regolamenti differenti, għalkemm fis-sustanza identiċi, kienu suċċessivament applikabbli matul il-perijodu bejn l-1 ta' Jannar 1991 u l-31 ta' Diċembru 1995, li dwaru jitratta dan ir-rikors.
3 Fir-rigward tas-sistema tat-tranżitu Komunitarju, matul is-snin 1991 u 1992, kienu japplikaw ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 222/77, tat-13 ta' Diċembru 1976, dwar it-tranżitu Komunitarju (ĠU L 38, 1977, p. 1), kif l-aħħar emendat mir-Regolament (KEE) Nru 474/90, tat-22 ta' Frar 1990 (ĠU L 51, p. 1, aktar 'il quddiem ir-"Regolament Nru 222/77"), u r-Regolament Nru 1062/87, kif l-aħħar emendat mir-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 2560/92, tat-2 ta' Settembru 1992 (ĠU L 257, p. 5, aktar 'il quddiem ir-"Regolament Nru 1062/87"). Matul is-sena 1993, kienu japplikaw ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2726/90, tas-17 ta' Settembru 1990, dwar it-tranżitu Komunitarju (ĠU L 262, p. 1) u r-Regolament Nru 1214/92, kif emendat mir-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 3712/92, tal-21 ta' Diċembru 1992 (ĠU L 378, p. 15, aktar 'il quddiem ir-"Regolament Nru 1214/92").
4 Għal dak li jikkonċerna s-sistema tad-dejn doganali, mill-bidu tas-sena 1991 sat-tmiem tas-sena 1993, kienu japplikaw ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2144/87, tat-13 ta' Lulju 1987, dwar id-dejn doganali (ĠU L 201, p. 15), kif emendat mir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 4108/88, tal-21 ta' Diċembru 1988 (ĠU L 361, p. 2, aktar 'il quddiem ir-"Regolament Nru 2144/87"), u r-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 597/89, tat-8 ta' Marzu 1987, li jistabbilixxi ċerti dispożizzjonijiet ta' applikazzjoni tar-Regolament Nru 2144/87 (ĠU L 65, p. 11).
5 Fil-qasam tal-kontabbiltà u ta' l-irkupru tad-dejn doganali, sa l-1 ta' Jannar 1994 kien japplika r-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1854/89, ta' l-14 ta' Ġunju 1989, dwar il-kontabbiltà u l-kundizzjonijiet ta' ħlas ta' ammonti ta' dazji fuq l-importazzjoni jew ta' dazji fuq l-esportazzjoni li jirriżultaw mid-dejn doganali (ĠU L 186, p. 1).
6 Ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92, tat-12 ta' Ottubru 1992, li jwaqqaf il-Kodiċi Doganali tal-Komunità (ĠU L 302, p. 1, aktar 'il quddiem il-"Kodiċi"), ikkodifika l-leġiżlazzjoni applikabbli fil-qasam tad-dritt doganali Komunitarju. Il-Kodiċi kien is-suġġett ta' dispożizzjonijiet li jinsabu fir-regolament ta' applikazzjoni. Dawn it-testi ilhom applikabbli mill-1 ta' Jannar 1994.
7 Fid-dawl ta' l-identiċità fis-sustanza bejn is-sistemi differenti ta' dritt doganali applikabbli suċċessivament matul il-perijodu kopert minn dan ir-rikors, il-partijiet, fl-argumenti tagħhom quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, jirreferu biss għad-dispożizzjonijiet applikabbli mill-1 ta' Jannar 1994, jiġifieri l-Kodiċi u r-regolament ta' applikazzjoni. Għal din ir-raġuni, it-tabella li ssegwi tagħmel lista sempliċi tad-dispożizzjonijiet applikabbli suċċessivament matul il-perijodi in kwistjoni. Mill-banda l-oħra, id-dispożizzjonijiet tal-Kodiċi u tar-regolament ta' applikazzjoni huma riprodotti testwalment wara din it-tabella.
Snin kalendarji 1991 u 1992
Sena kalendarja 1993
Snin kalendarji 1994 u 1995
Artikolu 1(2) tar-Regolament Nru 222/77
Artikoli 1 u 3(2)(a) tar-Regolament Nru 2726/90
Artikolu 91(1)(a) u (2)(a) tal-Kodiċi
Artikolu 13 tar-Regolament Nru 222/77
Artikolu 11(1)(a) u (b) tar-Regolamenet Nru 2726/90
Artikolu 96(1)(a) tal-Kodiċi
Artikolu 2(1)(ċ) tar-Regolament Nru 2144/87
Artikolu 203 tal-Kodiċi
Artikolu 2(1)(d) tar-Regolament Nru 2144/87
Artikolu 204 tal-Kodiċi
Artikolu 2(1) tar-Regolament Nru 1854/89
Artikolu 217(1) tal-Kodiċi
Artikolu 3(3) tar-Regolament Nru 1854/89
Artikolu 218(3) tal-Kodiċi
Artikolu 4 tar-Regolament Nru 1854/89
Artikolu 219 tal-Kodiċi
Artikoli 6(1) u 7 tar-Regolament Nru 1854/89
Artikolu 221(1) u (3) tal-Kodiċi
Artikolu 26(1) u (3) tar-Regolament Nru 222/77
Artikolu 22(1) u (4) tar-Regolament Nru 2726/90
Artikolu 356(1) u (5) tar-regolament ta' applikazzjoni
Artikolu 36(3) tar-Regolament Nru 222/77
Artikolu 34(3) tar-Regolament Nru 2726/90
Artikolu 378 tar-regolament ta' applikazzjoni
Artikolu 11a tar-Regolament Nru 1062/87
Artikolu 49 tar-Regolament Nru 1214/92
Artikolu 379 tar-regolament ta' applikazzjoni
Artikolu 11b tar-Regolament Nru 1062/87
Artikolu 50 tar-Regolament Nru 1214/92
Artikolu 380 tar-regolament ta' applikazzjoni
Il-Kodiċi
8 Skond l-Artikolu 91(1)(a) u (2)(a) tal-Kodiċi:
"1. Il-proċess ta' tranżitu estern għandu jippermetti l-moviment minn punt għall-ieħor fit-territorju doganali tal-Komunità ta':
a) merkanzija mhux tal-Komunità, mingħajr ma dik il-merkanzija tkun soġġetta għal dazji fuq l-importazzjoni u ħlasijiet oħra jew għal miżuri ta' politika kummerċjali;
[…]
2. Moviment kif issir referenza għalih fil-paragrafu 1għandu jsir:
[…] taħt il-proċedura ta' tranżitu estern tal-Komunità,
[…]"
9 Skond l-Artikolu 96(1)(a) u (b) tal-Kodiċi:
"Il-prinċipal għandu jkun id-detentur tal-proċedura taħt il-proċedura ta' tranżitu estern tal-Komunità. Għandu jkun responsabbli għal:
a) preżentazzjoni tal-merkanzija intatta fl-uffiċċju doganali tad-destinazzjoni fit-terminu taż-żmien preskritt u bl-osservanza dovuta tal-miżuri adottati mill-awtoritajiet doganali sabiex tiġi żgurata l-identifikazzjoni;
b) l-osservanza tad-dispożizzjonijiet li għandhom x'jaqsmu mal-proċedura tat-tranżitu tal-Komunità."
10 Skond l-Artikolu 203 tal-Kodiċi:
"1. Dejn doganali fuq l-importazzjoni għandu jiġi inkors permezz:
– tat-tneħħija kontra l-liġi mis-sorveljanza doganali ta' merkanziji soġġetti għal dazji fuq l-importazzjoni.
2. Id-dejn doganali għandu jiġi inkors fil-mument meta l-merkanziji jitneħħew minn taħt is-sorveljanza doganali.
3. Id-debituri għandhom ikunu:
– il-persuna li tkun neħħiet il-merkanziji minn taħt is-sorveljanza doganali,
– kull persuna li tkun ipparteċipat f'dik it-tneħħija u li kienet taf jew raġonevolment kellha tkun taf li l-merkanziji kienu qed jitneħħew minn taħt is-sorveljanza doganali, u
– kull persuna li akkwistat jew żammet il-merkanziji konċernati u li kienet taf jew raġonevolment kellha tkun taf fil-ħin li akkwistat jew irċeviet il-merkanziji li kienu tneħħew minn taħt is-sorveljanza doganali, u
– fejn ikun xieraq, il-persuna li tkun meħtieġa li tissodisfa l-obbligazzjonijiet li jinqalgħu mill-ħażna temporanja tal-merkanziji jew mill-użu tal-proċedura doganali li taħtha kienu tqiegħdu dawk il-merkanziji."
11 Skond l-Artikolu 204 tal-Kodiċi:
"1. Dejn doganali fuq l-importazzjoni għandu jiġi inkors permezz:
a) tan-nuqqas ta' eżekuzzjoni ta' wieħed mill-obbligi li jinqalgħu, fir-rigward ta' merkanziji suġġetti għal dazji fuq l-importazzjoni, mill-ħażna temporanja tagħhom jew mill-użu tal-proċedura doganali li taħtha jkunu tqiegħdu, jew
b) tan-nuqqas ta' konformità ma' kundizzjoni li tirregola t-tqegħid tal-merkanziji taħt dik il-proċedura jew l-għoti ta' rata mnaqqsa jew mingħajr żieda ta' dazju fuq l-importazzjoni bis-saħħa ta' l-użu finali tal-merkanziji,
f'każijiet oħra barra dawk li ssir referenza għalihom fl-Artikolu 203 ħlief meta jiġi stabbilit li dawk in-nuqqasijiet m'għandhom ebda effett sinjifikanti fuq l-operazzjoni korretta tal-ħażna temporanja jew proċedura doganali konċernata.
2. Id-dejn doganali jiġi inkors jew fil-mument meta l-obbligazzjoni li n-nuqqas ta' l-eżekuzzjoni tagħha tagħti lok għad-dejn doganali ma tiġix issodisfata jew fil-mument meta l-merkanziji jitqiegħdu taħt il-proċedura doganali involuta fejn jiġi stabbilit sussegwentement li kundizzjoni li tirregola t-tqegħid tal-merkanziji taħt l-imsemmija proċedura jew l-għoti ta' rata mnaqqsa jew mingħajr żieda ta' dazju fuq l-importazzjoni bis-saħħa ta' l-użu finali tal-merkanziji ma ġietx fil-fatt issodisfata.
3. Id-debitur għandu jkun il-persuna li tkun meħtieġa, skond iċ-ċirkustanzi, jew li tesegwixxi l-obbligazzjonijiet li joħorġu, fir-rigward ta' merkanziji suġġetti għal dazji fuq l-importazzjoni, mill-ħażna temporanja tagħhom jew mill-użu tal-proċedura doganali li taħtha jkunu tqiegħdu, jew li tħares il-kundizzjonijiet li jirregolaw it-tqegħid tal-merkanziji taħt dik il-proċedura."
12 L-Artikolu 215 tal-Kodiċi jipprovdi li:
"1. Dejn doganali għandu jiġi inkors fil-post fejn jiġru l-avvenimenti li minnhom joħroġ.
2. Fejn ma jkunx possibbli jiġi stabbilit il-post li ssir referenza għalih fil-paragrafu 1, id-dejn doganali għandu jitqies li ġie inkors fil-post fejn l-awtoritajiet doganali jikkonkludu li l-merkanziji kienu f'sitwazzjoni li fiha ġie inkors dejn doganali.
3. Fejn proċedura doganali ma tkunx twettqet għal merkanziji, id-dejn doganali għandu jitqies li ġie inkors fil-post fejn il-merkanziji:
– ġew imqiegħda taħt dik il-proċedura, jew
– daħlu fil-Komunità taħt dik il-proċedura.
4. Fejn l-informazzjoni disponibbli għall-awtoritajiet doganali tagħmilha possibbli għalihom li jistabbilixxu li d-dejn doganali kien diġà ġie inkors meta l-merkanziji kienu f'post ieħor f'data qabel, id-dejn doganali għandu jitqies li ġie inkors fil-post li jista' jiġi stabbilit bħala l-lok tal-merkanziji fiż-żmien l-aktar kmieni li jista' jiġi stabbilit dejn doganali."
13 L-Artikolu 217(1) tal-Kodiċi jipprovdi li:
"Kull ammont ta' dazju fuq l-importazzjoni jew dazju fuq l-esportazzjoni li jirriżulta minn dejn doganali, minn hawn 'l isfel imsejjaħ 'ammont ta' dazju', għandu jiġi kalkulat mill-awtoritajiet doganali malli jkollhom id-dettalji neċessarji, u għandu jiddaħħal [jiġi rreġistrat] minn dawk l-awtoritajiet fil-kotba tal-kontijiet jew f'kull mezz ieħor ekwivalenti ([reġistrazzjoni] fil-kontijiet)."
14 Skond l-Artikolu 218(3) tal-Kodiċi:
"Fejn dejn doganali jiġi inkors taħt kundizzjonijiet oħra barra dawk li ssir referenza għalihom fil-paragrafu 1, l-ammont ta' dazju relevanti għandu [jiġi rreġistrat] fil-kotba tal-kontijiet fi żmien jumejn mid-data li fiha l-awtoritajiet doganali jkunu f'pożizzjoni li:
a) jikkalkulaw l-ammont ta' dazju konċernat, u
b) jistabbilixxu d-debitur."
15 Skond l-Artikolu 219 tal-Kodiċi:
"1. It-termini ta' żmien għa[r-reġistrazzjoni] fil-kontijiet stipulati fl-Artikolu 218 jistgħu jiġu estiżi:
a) għal raġunijiet li jkollhom x'jaqsmu ma' l-organizzazzjoni amministrattiva ta' l-Istati Membri, u partikolarment fejn il-kotba tal-kontijiet ikunu ċentralizzati, jew
b) fejn ċirkustanzi speċjali jżommu lill-awtoritajiet doganali milli josservaw l-imsemmija termini ta' żmien.
It-terminu ta' żmien hekk estiż m'għandux jeċċedi 14-il jum.
2. It-termini ta' żmien stipulati fil-paragrafu 1 m'għandhomx japplikaw f'ċirkostanzi mhux imbassra jew f'każijiet ta' forza maġġuri."
16 Skond l-Artikolu 221(1) u (3) tal-Kodiċi:
"1. Malli jkun [irreġistrat] fil-kontijiet, l-ammont ta' dazju għandu jiġi kkomunikat lid-debitur skond il-proċeduri li jkunu xierqa.
[…]
3. Komunikazzjoni lid-debitur m'għandhiex issir wara l-għeluq ta' perijodu ta' tliet snin mid-data li fiha d-dejn doganali jkun ġie inkors. Iżda, fejn ikun bħala riżultat ta' att li jista' jagħti lok għal proċeduri tal-qorti kriminali li l-awtoritajiet doganali ma setgħux jistabbilixxu l-ammont eżatt legalment dovut, komunikazzjoni bħal dik tista', sakemm id-dispożizzjonijiet fis-seħħ hekk jippermettu, issir wara l-għeluq ta' dak il-perijodu ta' tliet snin."
17 L-Artikolu 236(1) tal-Kodiċi jipprovdi li:
"Dazji fuq l-importazzjoni jew dazji fuq l-esportazzjoni għandhom jitħallsu lura sakemm jiġi stabbilit li meta kien tħallas l-ammont ta' dawk id-dazji ma kienx legalment dovut jew li dak l-ammont [kien irreġistrat] fil-kontijiet bi ksur ta' l-Artikolu 220(2).
Dazji fuq l-importazzjoni jew dazji fuq l-esportazzjoni għandhom [ikunu s-suġġett ta' remissjoni] sakemm jiġi stabbilit li meta kienu [ġew irreġistrati] fil-kontijiet l-ammont ta' dawk id-dazji ma kienx legalment dovut jew li dak l-ammont [ġie rreġistrat] fil-kontijiet bi ksur tal-Artikolu 220(2).
Ebda ħlas lura jew maħfra m'għandha tingħata meta l-fatti li wasslu għall-ħlas jew [reġistrazzjoni] fil-kontijiet ta' ammont li ma kienx legalment dovut kienu r-riżultat ta' azzjoni maħsuba mill-persuna involuta."
Ir-regolament ta' applikazzjoni
18 Skond l-Artikolu 356(1) u (5) tar-regolament ta' applikazzjoni
"1. Il-merkanzija u d-dokument T1 għandhom jiġu ppreżentati fl-uffiċċju tad-destinazzjoni.
[…]
5. Meta l-merkanzija hija ppreżentata fl-uffiċċju tad-destinazzjoni wara l-iskadenza tat-terminu preskritt mill-uffiċċju tat-tluq u n-nuqqas ta' konformità ma' dan it-terminu hija dovuta għal ċirkustanzi li mhumiex spjegati għas-sodisfazzjon ta' l-uffiċċju tad-destinazzjoni u mhumiex attribbwibbli għat-trasportatur jew il-prinċipal, dan ta' l-aħħar għandu jitqies li ssodisfa t-terminu preskritt."
19 L-Artikolu 378 tar-regolament ta' applikazzjoni jipprovdi li:
"1. Mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 215 tal-Kodiċi, meta l-kunsinna ma tkunx ġiet ippreżentata fl-uffiċċju tad-destinazzjoni u l-post ta' l-offiża jew l-irregolarità ma jkunx jista' jiġi stabbilit, dan il-ksur jew irregolarità għandhom jitqiesu bħallikieku saru:
– fl-Istat Membru li jappartjeni għalih l-uffiċċju tat-tluq,
jew
– fl-Istat Membru li jappartjeni għalih fil-punt tad-dħul fil-Komunità l-uffiċċju ta' tranżitu, li lilu tkun intbagħtet nota ta' avviż ta' tranżitu,
sakemm fil-perijodu stabbilit fl-Artikolu 379(2), il-prova ta' l-irregolarità ta' l-operazzjoni tat-tranżitu jew tal-post fejn il-ksur jew l-irregolarità jkunu attwalment saru tingħata għas-sodisfazzjon ta' l-awtoritajiet doganali.
2. Meta l-ebda prova bħal din ma tingħata u l-imsemmija ksur jew irregolarità jitqiesu li saru fl-Istat Membru tat-tluq jew fl-Istat Membru tad-dħul kif jidher fl-ewwel paragrafu, it-tieni inċiż, id-dazji u piżijiet oħra li jirrigwardaw il-merkanzija kkonċernata għandhom jinġabru minn dak l-Istat Membru skond id-dispożizzjonijiet Komunitarji jew nazzjonali.
3. Jekk l-Istat Membru fejn il-ksur jew l-irregolarità jkunu saru attwalment jiġi stabbilit qabel l-iskadenza ta' perijodu ta' tliet snin mid-data [tar-]reġistrazzjoni tad-dikjarazzjoni T1, dak l-Istat Membru għandu, skond id-dispożizzjonijiet Komunitarji jew nazzjonali, jirkupra d-dazji u piżijiet oħrajn (barra minn dawk imposti, skond it-tieni subparagrafu, bħala riżorsi proprji tal-Komunità) li jirrigwardaw il-merkanzija kkonċernata. F'dan il-każ, ladarba tkun ingħatat il-prova ta' dan l-irkupru, id-dazji u piżijiet oħrajn inizjalment miġbura (barra minn dawk imposti bħala riżorsi proprji tal-Komunità) għandhom jitħallsu lura.
4. Il-garanzija li tkopri l-operazzjoni ta' tranżitu Komunitarj[u] m'għandhiex tkun rilaxxata qabel it-tmiem tat-terminu ta' tliet snin imsemmi qabel jew sakemm id-dazji u l-piżijiet l-oħra applikabbli fl-Istat Membru fejn il-ksur jew l-irregolarità msemmija jkunu attwalment saru ikunu ġew imħallsa.
L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji biex jikkumbattu kull ksur jew irregolarità u jimponu penali effettivi."
20 Skond l-Artikolu 379 tar-regolament ta' applikazzjoni:
"1. Meta kunsinna ma tkunx ġiet ippreżentata fl-uffiċċju tad-destinazzjoni u l-post fejn il-ksur jew l-irregolarità ikunu saru ma jkunx jista' jiġi stabbilit, l-uffiċċju tat-tluq għandu jinnotifika lill-prinċipal b'dan il-fatt malajr kemm jista' jkun u fi kwalunkwe każ qabel l-aħħar tal-11-il xahar ta' wara d-data ta' reġistrazzjoni tad-dikjarazzjoni ta' tranżitu Komunitarj[u].
2. In-notifka msemmija fil-paragrafu 1 għandha tindika, partikolarment, it-terminu li fih il-prova ta' irregolarità ta' l-operazzjoni ta' tranżitu jew il-post fejn attwalment ikunu saru il-ksur jew l-irregolarità għandha tingħata lill-uffiċċju tat-tluq għas-sodisfazzjoni ta' l-awtoritajiet doganali. Dak it-terminu għandu jkun ta' tliet xhur mid-data tan-notifika msemmija fil-paragrafu 1. Jekk il-prova msemmija ma tkunx ġiet prodotta sa tmiem it-terminu, l-Istat Membru kompetenti għandu jieħu l-passi biex jirkupra d-dazji u piżijiet oħra involuti. F'każijiet meta dak l-Istat Membru ma jkunx dak li fih l-uffiċċju ta' tluq jinstab, dan ta' l-aħħar għandu immedjatament jinforma lill-Istat Membru imsemmi."
21 Skond l-Artikolu 380 tar-regolament ta' applikazzjoni:
"Prova tar-regolarità ta' l-operazzjoni ta' tranżitu fis-sens ta' l-Artikolu 378(1) għandha tingħata għas-sodisfazzjon ta' l-awtoritajiet doganali, inter alia:
a) bil-produzzjoni ta' dokument iċċertifikat mill-awtoritajiet doganali li jistabbilixxi li l-merkanzija in kwistjoni kienet ippreżentata fl-uffiċċju tad-destinazzjoni jew, meta japplika l-Artikolu 406, lid-destinatarju awtorizzat. Dak id-dokument għandu jkun fih biżżejjed informazzjoni sabiex il-merkanzija tista' tkun identifikata;
jew
b) bil-produzzjoni ta' dokument doganali maħruġ f'pajjiż terz li juri r-rilaxx għall-użu domestiku jew b'kopja jew b'fotokopja tiegħu; din il-kopja jew fotokopja għandha tkun iċċertifikata bħala kopja vera mill-organizzazzjoni li ċċertifikat id-dokument oriġinali, mill-awtoritajiet ta' pajjiż terz ikkonċernat jew mill-awtoritajiet ta' wieħed mill-Istati Membri. Id-dokument għandu jkun fih biżżejjed informazzjoni biex il-merkanzija in kwistjoni tista' tiġi identifikata."
22 L-Artikolu 859 tar-regolament ta' applikazzjoni jipprovdi li:
"In-nuqqasijiet li ġejjin għandhom jitqiesu bħala bla konsegwenzi reali fuq il-ħażna temporanja jew proċedura doganali fis-sens ta' l-Artikolu 204(1) tal-Kodiċi, sakemm:
– ma jikkostitwux tentattiv li titneħħa merkanzija illegalment mis-sorveljanza doganali,
– ma jkunux jimplikaw negliġenza evidetni da parti tal-persuna interessata, u
– il-formalitajiet kollha meħtieġa ħalli tkun irregolarizzata s-sitwazzjoni tal-merkanzija jkunu saru sussegwentement:
1) [l-iskadenza ta]t-terminu li fih il–merkanzija tkun assenjata għal wieħed mit-trattamenti jew użi approvati mid-dwana previsti taħt il-proċedura għall-ħażna temporanja jew doganali in kwistjoni, meta tkun awtorizzata proroga mitluba fit-terminu;
2) fil-każ ta' merkanzija imqiegħda taħt proċedura ta' tranżitu, [l-iskadenza ta]t-terminu tal-preżentazzjoni ta' dik il-merkanzija fl-uffiċċju tad-destinazzjoni, fejn preżentazzjoni bħal din kellha isseħħ sussegwentement;
3) fil-każ ta' merkanzija imqiegħda f'ħażna temporanja jew taħt proċedura ta' magazzinaġġ doganali, il-maniġġ mingħajr awtorizzazzjoni antiċipata ta' l-awtoritajiet doganali, sakemm dak il-maniġġ kien ikun awtorizzat kieku saret applikazzjoni għalih;
4) fil-każ ta' merkanzija imqiegħda taħt proċedura ta' importazzjoni termporanja, l-użu tal-merkanzija b'kundizzjonijiet differenti minn dawk previsti fl-awtorizzazzjoni, sakemm dak l-użu kien ikun awtorizzat taħt il-proċedrua kieku kienet saret applikazzjoni għalih;
5) fil-każ ta' merkanzija f'ħażna temporanja jew imqiegħda taħt proċedura doganali, moviment mhux awtorizzat tal-merkanzija, sakemm il-merkanzija tista' tiġi ppreżentata lill-awtoritajiet doganali fuq it-talba tagħhom;
6) fil-każ ta' merkanzija f'ħażna temporanja jew imqiegħda taħt proċedura doganali, it-tneħħija tal-merkanzija mit-territorju doganali tal-Komunità jew id-dħul tagħha f'żona franka jew maħżen bla dazju mingħajr it-twettiq tal-formalitajiet meħtieġa;
7) fil-każ ta' merkanzija li tkun irċeviet trattament ta' tariffa favorevoli minħabba l-użu partikolari tagħha, iċ-ċessjoni tal-merkanzija mingħajr notifikazzjoni lill-awtoritajiet doganali, qabel ma tkun imqiegħda għall-użu previst sakemm:
a) iċ-ċessjoni tkun ġiet reġistrata fir-reġistru ta' l-iskorti taċ-ċedent; u
b) iċ-ċessjonarju jkun id-detentur ta' l-awtorizzazzjoni tal-merkanzija in kwistjoni."
Is-sistema ta' riżorsi proprji tal-Komunitajiet
23 Skond l-Artikolu 2(1)(a) u (b) tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 88/376/KEE, Euratom, ta' l-24 ta' Ġunju 1988, dwar is-sistema ta' riżorsi [proprji] tal-Komunitajiet (ĠU L 185, p. 24):
"Dħul minn dawn li ġejjin għandhom jikkostitwixxu riżorsi [proprji] imdaħħla fil-bilanċ tal-Komunitajiet:
a) it-taxxi, il-premji, l-ammonti addizzjonali jew kompensatorji, l-ammonti addizzjonali jew fatturi u dazji mwaqqfa jew li għandhom jiġu mwaqqfa minn istituzzjonijiet tal-Komunitajiet rigward il-Kummerċ ma' pajjiżi li mhumiex membri skond l-istruttura tal-politika Agrikoltura komuni, u wkoll kontribuzzjonijiet u dazji oħra li hemm provduti fl-istruttura ta' l-organizzazzjoni komuni tas-swieq fiz-zokkor;
b) it-tariffa doganali komuni u dazji oħrajn mwaqqfa jew li għandhom jiġu mwaqqfa mill-istituzzjonijiet tal-Komunitajiet rigwrad il-kummerċ ma' pajjiżi li mhumiex membri u dazji fuq prodotti li jaqgħu taħt it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea tal-Faħam u l-Azzar".
24 Skond l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1552/89:
"1. Għall-finijiet ta' l-applikazzjoni ta' dan ir-regolament, għandu jiġi kkonstatat dritt tal-Komunitajiet għar-riżorsi proprji msemmija fl-Artikolu 2(1)(a) u (b) tad-Deciżjoni 88/376/KEE, Euroatom hekk kif l-ammont dovut jiġi kkomunikat mis-servizz kompetenti ta' l-Istat Membru lid-debitur. Din il-komunikazzjoni għandha ssir malli d-debitur ikun magħruf u malli l-ammont tad-dritt ikun jista' jiġi kkalkulat mill-awtoritajiet amministrattivi kompetenti, b'konformità mad-dispożizzjonijiet Komunitarji kollha applikabbli f'dan il-qasam.
2. Il-paragrafu 1 għandu japplika meta l-kommunikazzjoni jkollha tiġi rrettifikata." [traduzzjoni mhux uffiċjali]
25 Skond l-Artikolu 6(1) u (2)(a) u (b) ta' dan ir-regolament:
"1. Kontabbiltà tar-riżorsi proprji għandha tinżamm mit-Teżor ta' kull Stat Membru jew mill-korp maħtur minn kull Stat Membru u għandha tinqasam skond in-natura tar-riżorsi.
2. a) Drittijiet ikkonstatati skond l-Artikolu 2 għandhom, bla ħsara għall-punt (b) ta' dan il-paragrafu, jiġu rreġistrati fil-kotba tal-kontijiet [ġeneralment magħrufa bħala l-'kontabbiltà A'] sa mhux aktar tard mill-ewwel jum tax-xogħol wara d-19 tat-tieni xahar ta' wara dak li matulu jkun ġie kkonstatat id-dritt.
b) Drittijiet ikkonstatati u li ma jkunux irreġistrati fil-kotba tal-kontijiet imsemmija fil-punt a) minħabba li jkunu għadhom ma ġewx irkuprati u minħabba li l-ebda garanzija ma tkun ingħatat għandhom jiġu rreġistrati, fit-terminu previst fil-punt a), f'kotba tal-kontijiet separati [ġeneralment magħrufa bħala l-kontabbiltà B']. L-Istati Membri jistgħu jadottaw din il-proċedura meta d-drittijiet ikkonstatati u koperti mill-garanziji jkunu suġġetti għal kontestazzjonijiet u jkunu jistgħu jiġu mibdula wara li jitqajmu xi kontestazzjonijiet." [traduzzjoni mhux uffiċjali]
26 Skond l-Artikolu 9(1) ta' l-istess regolament:
"Skond il-proċedura preskritta fl-Artikolu 10, kull Stat Membru għandu jirreġistra r-riżorsi proprji bħala krediti fil-kont miftuħ għal dak l-iskop f'isem il-Kummissjoni mat-Teżor tiegħu jew mal-korp li jkun ħatar.
Dan il-kont għandu jinżamm mingħajr ħlasijiet." [traduzzjoni mhux uffiċjali]
27 Skond l-Artikolu 10(1) tar-Regolament Nru 1552/89:
"Wara tnaqqis ta' 10% bħala spejjeż tal-ġbir skond l-Artikolu 2(3) tad-Deċiżjoni 88/376 […], ir-reġistrazzjoni tar-riżorsi proprji msemmija fl-Artikolu 2(1)(a) u (b) ta' dik id-deċiżjoni għandha ssir sa mhux aktar tard mill-ewwel jum tax-xogħol wara d-19-il jum tat-tieni xahar ta' wara x-xahar li fih id-dritt kien ġie kkonstatat skond l-Artikolu 2.
Madankollu, fir-rigward tad-drittijiet indikati fil-kotba tal-kontijiet separati skond l-Artikolu 6(2)(b), ir-reġistrazzjoni għandha ssir sa mhux aktar tard mill-ewwel jum tax-xogħol ta' wara d-19-il jum tat-tieni xahar ta' wara dak li fih id-drittijiet ikunu rkuprati." [traduzzjoni mhux uffiċjali]
28 L-Artikolu 11 ta' l-istess regolament jipprovdi li:
"Kull dewmien biex issir ir-reġistrazzjoni fil-kotba tal-kontijiet imsemmija fl-Artikolu 9(1) għandu jagħti lok għal pagament, mill-Istat Membru kkonċernat, ta' interess li r-rata tiegħu għandha tkun ugwali għar-rata ta' interess applikata fil-jum ta' skadenza fis-suq monetarju ta' l-Istat Membru kkonċernat għall-finanzjamenti għal terminu qasir, miżjuda b'żewġ punti. Din ir-rata għandha tkun miżjuda b'0.25 ta' punt perċentwali għal kull xahar ta' dewmien. Ir-rata kif miżjuda hija applikabbli għall-perijodu kollu tad-dewmien." [traduzzjoni mhux uffiċjali]
Il-leġiżlazzjoni fil-qasam tal-kalkulu ta' termini, dati u perijodi ta' żmien
29 Ir-Regolament Nru 1182/71 jistabbilixxi regoli ġenerali applikabbli, sakemm ma jkunx hemm dispożizzjonijiet kuntrarji, għat-termini, għad-dati u għall-perijodi ta' żmien iffissati mill-atti tal-Kunsill u tal-Kummissjoni. Fin-nuqqas ta' dispożizzjonijiet kuntrarji fil-Kodiċi u fir-regolament ta' applikazzjoni, id-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nru 1182/71 huma applikabbli f'dan il-każ.
Il-proċedura prekontenzjuża
30 Is-servizzi tal-Kummissjoni wettqu kontroll fl-Olanda mill-10 sa l-14 ta' Jannar 1994 dwar il-proċeduri applikati fid-distrett doganali ta' Rotterdam għall-operazzjonijiet ta' tranżitu Komunitarju.
31 Permezz ta' ittra tas-6 ta' Ġunju 1994, il-Kummissjoni għaddiet lill-awtoritajiet Olandiżi r-rapport maħruġ fl-okkażjoni ta' dan il-kontroll u li kien jiġbed l-attenzjoni tagħhom għall-fatt li, fl-applikazzjoni ta' l-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni u tad-dispożizzjonijiet korrispondenti li kienu fis-seħħ qabel, kien ġie kkonstatat dewmien fir-reġistrazzjoni u, għaldaqstant, fit-tqegħid għad-dispożizzjoni tar-riżorsi proprji tal-Komunitajiet li jkunu ġejjin mill-importazzjonijiet.
32 Il-Kummissjoni tosserva, f'dan ir-rigward, li l-Artikolu 379(1) tar-regolament ta' applikazzjoni jistabbilixxi terminu massimu ta' ħdax-il xahar bejn il-preparazzjoni ta' dokument T1 mill-awtoritajiet doganali u n-notifika lill-prinċipal tan-nuqqas ta' rilaxx ta' dak id-dokument. Billi ma' dan it-terminu żiedu t-terminu ta' tliet xhur previst fl-Artikolu 379(2) ta' l-istess regolament, il-kontolluri tal-Kummissjoni applikaw terminu massimu ta' erbatax-il xahar bejn il-preparazzjoni ta' dokument T1 u l-irkupru obbligatorju tad-dazji in kwistjoni mill-awtoritajiet doganali meta dan id-dokument ma kienx ġie rilaxxat. Madankollu, skond ir-rapport tal-kontroll imsemmi aktar 'il fuq, id-distrett doganali ta' Rotterdam ma rrispettatx dan it-terminu safejn, matul il-kontroll, kien ġie kkonstatat li l-parti l-kbira tad-dokumenti li ma kinux rilaxxati kienu jmorru lura aktar minn erbatax-il xahar.
33 Permezz ta' ittra ta' l-24 ta' Frar 1995, l-awtoritajiet Olandiżi kkontestaw l-interpretazzjoni tad-dispożizzjonijiet rilevanti invokata mill-Kummissjoni, li, permezz ta' ittra tat-28 ta' April 1995, informat lill-awtoritajiet Olandiżi li hija kienet għadha ssostni l-ilmenti tagħha.
34 F'din l-istess ittra, il-Kummissjoni enfasizzat li l-leġiżlazzjoni Komunitajra applikabbli ma tħalli ebda diskrezzjoni lill-Istati Membri sabiex itawlu t-terminu ta' erbatax-il xahar indikat aktar 'il quddiem. F'din l-istess ittra, il-Kummissjoni tenniet il-tabla tagħha li kienet ifformulat qabel dwar it-trażmissjoni ta' data relatata mad-dokumenti T1 rilaxxati tard matul il-perijodu ta' bejn l-1 ta' Jannar 1991 u l-31 ta' Diċembru 1995.
35 Fir-risposta tagħhom tat-30 ta' Awwissu 1995, l-awtoritajiet Olandiżi pprovdew lill-Kummissjoni l-informazzjoni mitluba. Abbażi ta' din l-informazzjoni, is-servizzi tal-Kummissjoni kkalkulaw l-interessi dovuti skond l-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 1552/89. Għal dan l-iskop, huma telqu mill-ipoteżi li n-notifika prevista fl-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni kienet intbagħtet fl-aħħar jum tal-ħdax-il xahar ta' wara r-reġistrazzjoni tad-dokument T1 in kwistjoni, b'tali mod li d-dejn doganali korrispondenti kellu jiġi rreġistrat fil-kotba tal-kontijiet sa mhux aktar tard mit-tmiem ta' l-erbatax-il xahar ta' wara din ir-reġistrazzjoni.
36 Permezz ta' ittra tas-17 ta' Diċembru 1996 li kien fiha d-dettalji tal-kalkoli tagħha, il-Kummissjoni stiednet lill-awtoritajiet Olandiżi sabiex iħallsuha l-interessi ta' dewmien, li kienu jammontaw għal NLG 5,323,395.06, qabel l-aħħar jum tax-xogħol tat-tieni xahar ta' wara n-notifika ta' din it-talba, jiġifieri qabel it-23 ta' Frar 1997.
37 Permezz ta' ittra ta' l-1 ta' Ottubru 1997, l-awtoritajiet Olandiżi informaw lill-Kummissjoni li huma kienu qegħdin jirrifjutaw li jissodisfaw din it-talba. F'dan ir-rigward, huma tennew l-argumenti li huma kienu invokaw qabel u akkużaw lill-Kummissjoni li hija ma kinitx irrispondiet għall-argumenti li kienu ressqu fl-ittra tagħhom tat-30 ta' Awwissu 1995.
38 Permezz ta' ittra tat-18 ta' Frar 1999, il-Kummissjoni bagħtet ittra ta' intimazzjoni lill-awtoritajiet Olandiżi li għaliha huma wieġbu permezz ta' ittra tat-22 ta' April 1999.
39 Fit-2 ta' Frar 2000, il-Kummissjoni ħarġet opinjoni motivata li għaliha l-awtoritajiet Olandiżi wieġbu b'ittra tat-28 ta' Marzu 2000.
40 Peress li dehrilha li din ir-risposta ta' l-aħħar ma kinitx sodisfaċenti, il-Kummissjoni ddeċidiet li tressaq dan ir-rikors.
Fuq ir-rikors
41 L-ewwel ilment tal-Kummissjoni huwa bbażat fuq ksur ta' l-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni, fis-seħħ mill-1 ta' Jannar 1994 u tad-dispożizzjonijiet korrispondenti applikabbli bejn l-1 ta' Jannar 1991 u l-31 ta' Diċembru 1993, jiġifieri, rispettivament, it-tieni subparagrafu ta' l-Artikolu 11a(2) tar-Regolament Nru 1062/87 u t-tielet sentenza ta' l-Artikolu 49(2) tar-Regolament Nru 1214/92 għar-raġuni li, bejn l-1 ta' Jannar 1991 u l-31 ta' Diċembru 1995, ir-Renju ta' l-Olanda ma rreġistrax fil-kotba tal-kontijiet u ma rkuprax id-dejn doganali fiż-żmien previst fil-każ ta' dewmien fir-rilaxx ta' operazzjonijiet ta' tranżitu Komunitarju estern.
42 Bit-tieni lment tagħha, il-Kummissjoni qiegħda takkuża lill-awtoritajiet Olandiżi li kisru l-Artikoli 2, 9 u 10 tar-Regolament Nru 1552/89, għar-raġuni li huma ma kinux, fit-terminu previst, qiegħdu għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni r-riżorsi proprji li jikkorrispondu għad-dejn doganali.
43 It-tielet ilment huwa bbażat fuq ksur ta' l-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 1552/89 minħabba n-nuqqas ta' ħlas ta' l-interessi ta' dewmien stabbiliti f'dan l-artikolu.
Fuq l-ilment ibbażat fuq ksur tat-tieni sentenza tat-tieni subparagrafu ta' l-Artikolu 11a(2) tar-Regolament Nru 1062/87, tat-tielet sentenza ta' l-Artikolu 49(2) tar-Regolament Nru 1214/92 u tat-tielet sentenza ta' l-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni.
L-argumenti tal-partijiet
44 Il-Kummissjoni ssostni li l-Artikolu 96 tal-Kodiċi u l-Artikoli 356 u 379 tar-regolament ta' applikazzjoni jistabbilixxu skeda ta' azzjoni obbligatorja li għandha tiġi rispettata mill-prinċipal u mill-uffiċċji tat-tluq u tad-destinazzjoni fil-kuntest ta' operazzjoni ta' tranżitu Komunitarju estern, partikolarment meta kunsinna trasportata taħt din il-proċedura ma tkunx ippreżentata fl-uffiċċju tad-destinazzjoni fit-terminu stabbilit waqt ir-reġistrazzjoni tad-dikjarazzjoni ta' tranżitu.
45 Il-Kummissjoni tosserva li, fil-kuntest ta' din l-iskeda:
– il-prinċipal għandu jippreżenta l-kunsinna in kwistjoni, intatta u fit-terminu msemmi fid-dokument T1, fl-uffiċċju tad-destinazzjoni [Artikolu 96(1)(a) tal-Kodiċi u l-Artikolu 356(1) u (5) tar-regolament ta' applikazzjoni],
– f'każ ta' nuqqas ta' preżentazzjoni f'dan it-terminu, l-uffiċċju tat-tluq, skond l-Artikolu 379(1) tar-regolament ta' applikazzjoni, għandu jinnotifika dak in-nuqqas ta' preżentazzjoni lill-prinċipal sa mhux aktar tard minn qabel ma jiskadi terminu ta' ħdax il-xahar ta' wara d-data tar-reġistrazzjoni tad-dikjarazzjoni ta' tranżitu,
u
– mill-jum ta' din in-notifika, jibda jiddekorri terminu ta' tliet xhur li matulhom il-prinċipal għandu l-aħħar okkażjoni sabiex jipprovdi l-prova tar-regolarità ta' l-operazzjoni ta' tranżitu lill-uffiċċju tat-tluq, għas-sodisfazzjoni ta' l-awtoritajiet doganali.
46 Din il-prova għandha, skond l-Artikolu 380 tar-regolament ta' applikazzjoni, titressaq permezz ta' dokumenti awtentikati li jistabbilixxu li, jew li l-kunsinna kienet ippreżentata lill-uffiċċju tad-destinazzjoni, jew li din il-kunsinna kienet imqiegħda għall-konsum f'pajjiż terz. Fil-prattika, dawn id-dokumenti ġeneralment ikunu kopji tad-dokument T1 awtentikati mill-uffiċċju tad-destinazzjoni u mgħoddija lill-prinċipal.
47 Fit-tmiem ta' dan it-terminu, jekk din il-prova ma tkunx tressqet, l-Istat Membru kompetenti għandu jipproċedi għall-irkupru tad-dazji u imposti oħra relatati skond l-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni. Il-Kummissjoni tikkunsidra li dan it-terminu ta' tliet xhur ma jorbotx biss lill-prinċipal, imma jorbot ukoll lill-Istat Membru li minnu jiddependi l-uffiċċju tat-tluq.
48 Fir-rigward tal-mument tar-reġistrazzjoni tad-dejn doganali fil-kotba tal-kontijet, il-Kummissjoni tfakkar li, skond l-Artikolu 217(1) tal-Kodiċi, l-Istati Membri għandhom jikkalkulaw u jirreġistraw fil-kotba tal-kontijiet l-ammont ta' dazji li jirriżulta minn dejn doganali malli huma jkollhom id-dettalji neċessarji. Sabiex ikun iddeterminat il-mument li fih jibda jiddekorri t-terminu għar-reġistrazzjoni fil-kotba tal-kontijiet li l-Istati Membri huma obbligati jagħmlu, l-Artikolu 218 ta' l-istess kodiċi għażel il-mument meta l-Istat Membru kkonċernat "ikun f'pożizzjoni li" jidentifika lid-debitur u li jikkalkula l-ammont tad-dejn. Ir-reġistrazzjoni fil-kotba tal-kontijiet għandha mbagħad issir fit-terminu stabbilit fl-Artikoli 218 u 219 tal-Kodiċi, jiġifieri f'jumejn, iżda bil-possibbiltà li dan it-terminu jittawwal sa mhux aktar minn erbatax-il jum.
49 Il-Kummissjoni tosserva li, mhux aktar tard mill-ewwel jum tax-xogħol tal-ħmistax-il xahar ta' wara d-data tar-reġistrazzjoni tad-dokument T1, jew qabel, meta l-uffiċċju tat-tluq ikun bagħat in-notifika tan-nuqqas ta' rilaxx aktar kmieni, dan ta' l-aħħar ikollu d-dettalji kollha meħtieġa sabiex jikkalkula l-ammont tad-dazji li jirriżulta mid-dejn doganali [Artikolu 217(1) u Artikolu 218(3)(a) tal-Kodiċi] u sabiex jidentifika lid-debitur, f'dan il-każ il-prinċipal [Artikolu 218(3)(b) tal-Kodiċi].
50 Skond l-Artikoli 218 u 219 ta' l-imsemmi kodiċi, id-dejn għandu jkun irreġistrat fil-kotba tal-kontijiet f'terminu ta' jumejn, terminu li, f'ċerti ċirkustanzi, jista' jiġi estiż għal mhux aktar minn erbatax-il jum. Għaldaqstant, l-Istat Membru kkonċernat għandu jipproċedi bir-reġistrazzjoni tad-dejn doganali fil-kotba tal-kontijiet sa mhux aktar tard, rispettivament, mit-tielet jew mill-ħmistax-il jum tar-raba' xahar ta' wara li tintbagħat in-notifka msemmija fl-Artikolu 379(1) tar-regolament ta' applikazzjoni.
51 B'konsegwenza ta' dan, minbarra l-possibbiltà ta' estensjoni tat-terminu taħt l-Artikolu 219 tal-Kodiċi, l-Istat Membru m'għandu l-ebda diskrezzjoni sabiex ikun jista' jiddetermina meta għandu jipproċedi għar-reġistrazzjoni tad-dejn doganali fil-kotba tal-kontijiet. Għaldaqstant, mill-Artikolu 221(1) tal-Kodiċi jirriżulta li l-Istat Membru għandu jipproċedi għall-irkupru immedjatament wara r-reġistrazzjoni fil-kotba tal-kontijiet billi jikkomunika l-ammont tad-dejn lid-debitur. Fil-fatt, skond il-loġika, l-irkupru jiġi immedjatament wara din r-reġistrazzjoni fil-kotba tal-kontijiet, anki jekk l-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni ma jispeċifikax jekk din l–operazzjoni għandhiex titwettaq malajr jew le.
52 Ir-Renju ta' l-Olanda jikkontesta l-argument li mill-qari flimkien ta' l-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni u l-Artikolu 218(3) tal-Kodiċi, jirriżulta li Stat Membru huwa obbligat jirreġistra direttament id-dazji dovuti fil-jumejn ta' wara li jiskadi t-terminu ta' tliet xhur li jibda jgħodd minn meta tintbagħat in-notifika ta' nuqqas ta' rilaxx. Skondu, it-terminu ta' tliet xhur li jinsab fl-istess Artikolu 379(2) jikkostitwixxi terminu ta' proċedura u mhux terminu obbligatorju. L-argument oppost sostnut mill-Kummissjoni jmur kontra l-istess kliem tad-dispożizzjonijiet in kwistjoni, ma jirrispettax id-drittijiet ta' l-individwi u jqajjem diffikultajiet prattiċi li ma jistgħux jingħelbu.
53 Fl-ewwel lok, fir-rigward tal-kliem tad-dispożizzjonijiet ikkonċernati, il-Gvern konvenut josserva li, skond l-Artikolu 218(3) tal-Kodiċi, it-terminu ta' jumejn ma jibdiex jgħodd ħlief meta l-awtoritajiet doganali "jkunu fil-pożizzjoni li jikkalkulaw l-ammont ta' dazju konċernat u jistabbilixxu d-debitur", kliem li jimplika aktar mis-sempliċi fatt li l-awtoritajiet doganali jkollhom l-informazzjoni in kwistjoni. Skondu, għalkemm fil-prattika r-reġistrazzjoni fil-kontijiet tista' normalment issir direttament wara li jiskadi t-terminu ta' tliet xhur, wieħed ma jistax jikkonkludi minn dan li l-iskadenza ta' dan it-terminu għandha tiġi kkunsidrata bħala l-punt tat-tluq tat-terminu ta' jumejn imsemmi f'dik id-dispożizzjoni.
54 It-tielet sentenza ta' l-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni wkoll tippreċiża biss li l-"Istat Membru kompetenti għandu jieħu l-passi biex jirkupra" l-ammont tad-dazji dovuti. Dawn il-kliem m'għandhomx l-istess tifsira bħall-espressjoni "[jiġi rreġistrat] fil-kotba tal-kontijiet" mill-"awtoritajiet doganali" imsemmija fl-Artikolu 218(3) tal-Kodiċi. Iż-żewġ dispożizzjonijiet in kwistjoni għandhom żewġ destinatarji differenti u għaldaqstant it-terminu msemmi f'din id-dispożizzjoni ta' l-aħħar ma jistax jiġi traspost għall-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni.
55 Fit-tieni lok, fir-rigward tar-rekwiżiti intiżi sabiex ikunu rispettati d-drittijiet ta' l-individwi, il-Gvern konvenut isostni li mill-Artikolu 379 tar-regolament ta' applikazzjoni jirriżulta li huwa biss meta jintemm it-terminu ta' tliet xhur jew aktar kmieni fil-każ li tkun tressqet il-prova korrispondenti, skond il-każ, li l-awtoritajiet doganali jistgħu jevalwaw jekk il-proċedura ta' tranżitu Komunitarju ntemmitx regolarment, fejn setgħet saret irregolarità, jekk inħoloqx dejn doganali jew le u liema Stat Membru huwa kompetenti sabiex jipproċedi għall-irkupru ta' dan id-dejn. Fi kliem ieħor, huwa biss wara l-eżami ta' l-evidenza mogħtija mill-prinċipal li l-awtoritajiet doganali jkollhom id-"dettalji neċessarji" fis-sens ta' l-Artikolu 217 tal-Kodiċi sabiex jipproċedu għall-kalkolu u għall-kontabbiltà tad-dejn doganali. L-argument li din l-evalwazzjoni għandha ssir fi żmien jumejn, inkluż il-kalkolu ta' l-ammont tad-dazji, ma jirrispettax ir-rekwiżit ta' eżami bir-reqqa u jkun, għaldaqstant, ta' dannu għad-drittijiet ta' l-individwi.
56 Il-Gvern Olandiż iżid jgħid li sistema li fiha l-awtorità doganali jkollha tipproċedi għar-reġistrazzjoni immedjata fil-kontijiet ta' l-ammont tad-dazji sabiex sussegwentement jitħallas lura dak l-ammont, jekk jirriżulta li l-prova ta' rilaxx regolari tat-tranżitu kienet, madankollu, ingħatat mill-prinċipal, tinvolvi piż li mhux aċċettabbli għal dan ta' l-aħħar. Piż bħal dan huwa aktar u aktar inaċċettabbli peress li, fil-maġġoranza kbira tal-każijiet, il-prinċipali ma jkunux responsabbli għall-irregolarità preżunta tat-tranżitu, imma jkunu responsabbli l-awtoritajiet doganali ta' l-uffiċċju tad-destinazzjoni jew il-benefiċjarju tal-merkanzija.
57 Fit-tielet lok, fir-rigward ta' l-impossibbiltà li jiġu rispettati t-termini in kwistjoni, il-Gvern Olandiż isostni li r-rilaxx huwa proċess diffiċli u li m'huwiex possibbli li f'terminu ta' jumejn isir eżami ta' l-evidenza kollha relatata mad-dokumenti kollha sabiex ikun jista' jiġi identifikat id-debitur tad-dazji u sabiex jiġi determinat "l-ammont tad-dazji". Fil-prattika, dokumenti ta' natura differenti jkunu ppreżentati. Għalhekk, f'jumejn, ma jkunx possibbli li jiġi ddeterminat jekk inħoloqx dejn doganali, li jintbagħat l-inkartament, jekk ikun hemm bżonn, lill-Istat Membru kompetenti, li jiġi ddeterminat min huwa d-debitur, li jiġi kkalkulat "l-ammont ta' dazji li jirriżulta mid-dejn doganali" u finalment, li tintbagħat talba għal ħlas.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
58 Qabel kollox, għandu jiġi mfakkar li l-Gvern Olandiż mhux jikkontesta l-konstatazzjonijiet fattwali tal-Kummissjoni dwar id-dejn doganali li rriżulta mill-irregolaritajiet imwettqa taħt il-proċedura tat-tranżitu Komunitarju estern, dejn li, matul il-perijodu kopert minn dan ir-rikors, jiġifieri mill-1 ta' Jannar 1991 sal-31 ta' Diċembru 1995, ma kienx is-suġġett ta' proċedura ta' rkupru mill-awtoritajiet doganali Olandiżi fit-terminu ta' jumejn imsemmi fl-Artikolu 218 tal-Kodiċi wara l-iskadenza tat-terminu ta' tliet xhur imsemmi fit-tielet sentenza ta' l-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni u fid-dispożizzjonijiet korrispondenti li kienu japplikaw qabel. Madankollu, kuntrarjament għall-Kummissjoni, dan il-Gvern jikkunsidra li, billi beda l-proċedura ta' rkupru diversi xhur wara l-iskadenza ta' dan it-terminu ta' tliet xhur, huwa ma naqasx mill-obbligi tiegħu taħt id-dritt doganali tal-Komunità.
59 F'dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li, skond l-Artikolu 379(1) tar-regolament ta' applikazzjoni, meta kunsinna ma tkunx ġiet ippreżentata fl-uffiċċju tad-destinazzjoni u meta l-post fejn ikunu saru l-ksur jew l-irregolarità ma jkunx jista' jiġi stabbilit, l-uffiċċju tat-tluq għandu jinnotifika lill-prinċipal b'dan il-fatt malajr kemm jista' jkun u fi kwalunkwe każ qabel jintemm il-11-il xahar ta' wara d-data tar-reġistrazzjoni tad-dikjarazzjoni ta' tranżitu Komunitarju.
60 Minkejja li fis-sentenza ta' l-14 ta' Novembru 2002, SPKR (C-112/01, Ġabra p. I-10655, punt 40), il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li n-nuqqas ta' osservanza tat-terminu ta' ħdax-il xahar fih innifsu ma jfixkilx l-irkupru tad-dejn doganali mingħand il-prinċipal, hija osservat ukoll, fil-punt 34 ta' l-istess sentenza, li dan it-terminu huwa indirizzat lill-awtoritajiet amministrattivi u għandu bħala oġġettiv li jassigura applikazzjoni diliġenti u uniformi, minn dawn l-awtoritajiet, tad-dispożizzjonijiet fil-qasam ta' rkupru tad-dejn doganali fl-interess tat-tqegħid għad-dispożizzjoni effiċjenti tar-riżorsi proprji tal-Komunità. Għalhekk, kif ammetta wkoll il-Gvern Olandiż, l-osservanza tat-terminu ta' ħdax-il xahar, għalkemm m'għandha l-ebda effett fuq jekk id-dejn doganali huwiex dovut, hija, madankollu, ta' natura obbligatorja għall-Istati Membri fid-dawl ta' l-obbligi Komunitarji tagħhom dwar it-tqegħid għad-dispożizzjoni tar-riżorsi proprji tal-Komunitajiet.
61 Minbarra dan, skond l-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni, in-notifika msemmija fl-Artikolu 379(1) għandha tindika, partikolarment, it-terminu li fih il-prova tar-regolarità ta' l-operazzjoni ta' tranżitu jew tal-post fejn effettivament sar il-ksur tista' tingħata lill-uffiċċju tat-tluq, għas-sodisfazzjon ta' l-awtoritajiet doganali. Dan it-terminu huwa ta' tliet xhur u jibda jgħodd mid-data tan-notifika msemmija fl-Artikolu 379(1). Jekk il-prova msemmija ma tingħatax sat-tmiem ta' dan it-terminu, l-Istat Membru kompetenti "għandu jieħu l-passi biex jirkupra" d-dazji jew imposti oħra involuti.
62 Fil-punti 24 u 25 tas-sentenza ta' l-20 ta' Jannar 2005, Honeywell Aerospace (C-300/03, li għadha ma ġietx ippubblikata fil-Ġabra), il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li mill-kliem stess ta' l-Artikolu 378(1) u ta' l-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni jirriżulta li n-notifika mill-uffiċċju tat-tluq lill-prinċipal tat-terminu li fih il-provi mitluba jistgħu jingħataw hija ta' natura obbligatorja u għandha ssir qabel l-irkupru tad-dejn doganali. Dan it-terminu huwa intiż sabiex jipproteġi l-interessi tal-prinċipal billi jagħtih tliet xhur sabiex iressaq, jekk ikun il-każ, il-prova tar-regolarità ta' l-operazzjoni ta' tranżitu jew tal-post fejn effettivament twettqu l-irregolarità jew il-ksur. Għaldaqstant, l-Istat Membru li jinsab fih l-uffiċċju tat-tluq jista' jipproċedi għall-irkupru tad-dazji fuq l-importazzjoni biss jekk, partikolarment, ikun indika lill-prinċipal li huwa għandu terminu ta' tliet xhur sabiex iressaq il-provi mitluba u jekk dawn il-provi ma jitressqux f'dan it-terminu.
63 Mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti jirriżulta li, f'sitwazzjoni fejn, bħal f'dan ir-rikors, il-kunsinni in kwistjoni ma jkunux ġew ippreżentati fl-uffiċċju tad-destinazzjoni u fejn il-post tal-ksur jew ta' l-irregolarità ma jkunx jista jiġi stabbilit, l-uffiċċju tat-tluq għandu, fl-interess tat-tqegħid għad-dispożizzjoni effiċjenti tar-riżorsi proprji tal-Komunità, jinnotifika b'dan lill-prinċipal mill-aktar fis possibbli u mhux aktar tard minn qabel ma jintemm il-ħdax-il xahar ta' wara d-data tar-reġistrazzjoni tad-dikjarazzjoni ta' tranżitu Komunitarju. Din in-notifika għandha tindika lill-persuna kkonċernata li hija tibbenefika minn terminu ta' tliet xhur li fih il-prova tar-regolarità ta' l-operazzjoni ta' tranżitu jew tal-post fejn effettivament sar il-ksur tista' tingħata lill-uffiċċju tat-tluq għas-sodisfazzjoni ta' l-awtoritajiet doganali. Jekk din il-prova ma tingħatax sat-tmiem ta' dan it-terminu, l-Istat Membru kompetenti "għandu jieħu l-passi biex jirkupra" d-dejn doganali.
64 Huwa f'dan il-kuntest li l-Artikolu 217(1) tal-Kodiċi jipprovdi li kull ammont ta' dazji fuq l-importazzjoni jew ta' dazji fuq l-esportazzjoni li jirriżulta minn dejn doganali għandu jiġi "kalkulat" mill-awtoritajiet doganali malli "jkollhom id-dettalji neċessarji" u għandu "[jiġi rreġistrat] minn dawk l-awtoritajiet fil-kotba tal-kontijiet".
65 Skond l-Artikolu 218(3) tal-Kodiċi, l-"ammont ta' dazju relevanti għandu [jiġi rreġistrat] fil-kotba tal-kontijiet" f'terminu ta' jumejn li jibda jgħodd mid-data li fiha l-awtoritajiet doganali jkunu "f'pożizzjoni li jikkalkulaw l-ammont ta' dazju konċernat u li jistabbilixxu d-debitur" tad-dejn doganali. L-Artikolu 219 tal-Kodiċi jippermetti li dan it-terminu jiġi estiż sa mhux aktar minn erbatax-il jum jew għal raġunijiet li jkollhom x'jaqsmu ma' l-organizzazzjoni amministrattiva ta' l-Istati Membri, jew fejn ċirkustanzi speċjali jżommu lill-awtoritajiet doganali milli josservaw l-imsemmija termini. Skond l-Artikolu 221(1) tal-Kodiċi, l-ammont tad-dazji għandu jiġi "kkomunikat lid-debitur" "malli jkun [irreġistrat] fil-kontijiet."
66 Fil-kuntest ta' dan ir-rikors, il-Kummissjoni qiegħda essenzjalment takkuża lill-awtoritajiet doganali Olandiżi li ma ħadux passi, fil-jumejn ta' wara l-iskadenza tat-terminu ta' tliet xhur previst fl-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni, sabiex jirkupraw id-dejn doganali. Hija takkużahom, b'mod aktar preċiż, li ma rreġistrawx l-ammont tad-dazji korrispondenti fil-kotba tal-kontijiet, skond l-Artikolu 218(3) tal-Kodiċi, kif ukoll li ma kkomunikawx l-ammont lid-debitur skond l-Artikolu 221(1) ta' l-istess Kodiċi.
67 Il-Gvern Olandiż, min-naħa tiegħu, qiegħed isostni li l-Istati Membri m'għandhomx l-obbligu li jirkupraw id-dejn doganali immedjatament malli jintemm it-terminu ta' tliet xhur li jiġu wara l-iskadenza tat-terminu ta' ħdax-il xahar imsemmi fl-Artikolu 379(1) tar-regolament ta' applikazzjoni. Skond dan il-Gvern, dan it-terminu ta' l-aħħar ma jistax jiġi interpretat fis-sens li jikkostitwixxi terminu obbligatorju.
68 Dan l-argument għandu jiġi miċħud.
69 Kif ġustament issostni l-Kummissjoni, mill-kliem stess tat-tielet sentenza ta' l-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni jirriżulta b'mod ċar li l-Istati Membri huma obbligati li jibdew il-proċedura ta' rkupru malli jiskadi t-terminu ta' tliet xhur imsemmi f'dik is-sentenza. Din l-intepretazzjoni hija meħtieġa wkoll sabiex tkun iggarantita applikazzjoni diliġenti u uniformi, mill-awtoritajiet kompetenti, tad-dispożizzjonijiet fil-qasam ta' rkupru tad-dejn doganali fl-interess tat-tqegħid għad-dispożizzjoni effiċjenti u ta' malajr tar-riżorsi proprji tal-Komunità.
70 Din l-interpretazzjoni lanqas ma hija inkompatibbli ma' l-Artikolu 221(3) tal-Kodiċi, li jawtorizza l-komunikazzjoni ta' l-ammont tad-dazji li għandu jitħallas matul perijodu ta' tliet snin li jibda jgħodd malli jinħoloq id-dejn doganali. Fil-fatt, din id-dispożizzjoni hija intiża b'mod partikolari sabiex tassigura ċ-ċertezza legali billi tippreskrivi terminu massimu għall-komunikazzjoni lid-debitur ta' l-ammont tad-dejn doganali. Għaldaqstant, hija ma toħloqx dubji dwar l-obbligi ta' l-awtoritajiet doganali li jirriżultaw mid-dispożizzjonijiet tal-Kodiċi u tar-regolament ta' applikazzjoni fir-rigward tal-Komunità bil-għan li tkun assigurata applikazzjoni diliġenti u uniformi tad-dispożizzjonijiet fil-qasam ta' l-irkupru tad-dejn doganali, fl-interess tat-tqegħid għad-dispożizzjoni ta' malajr u effiċjenti tar-riżorsi proprji tal-Komunità.
71 Skond l-Artikoli 217(1), 218(3) u 219 tal-Kodiċi, ir-reġistrazzjoni fil-kotba tal-kontijiet ta' l-ammont korrispondenti għad-djun doganali bħal dawk involuti f'dan ir-rikors għandha ssir f'terminu ta' jumejn, li jista' jiġi estiż sa mhux aktar minn total ta' erbatax-il jum. Minbarra dan, il-komunikazzjoni lid-debitur ta' l-ammont li jikkorrispondi għal dawn id-djun għandha ssir, skond l-Artikolu 221(1) tal-Kodiċi, malli dan l-ammont ikun irreġistrat fil-kotba tal-kontijiet. Dan it-terminu jibda jgħodd mid-data li fiha l-awtoritajiet doganali jkollhom id-dettalji meħtieġa u, għaldaqstant, ikunu jistgħu jikkalkulaw l-ammont tad-dazji u jkunu jistgħu jiddeterminaw id-debitur. Issa, kuntrarjament għal dak li jsostni l-Gvern Olandiż, dan ikun preċiżament il-każ mhux aktar tard minn meta jintemm it-terminu ta' tliet xhur imsemmi fl-Artikolu 379(2) tar-regolament ta' applikazzjoni.
72 L-ewwel nett, fir-rigward tal-konstatazzjoni ta' l-eżistenza ta' dejn doganali, għandu jiġi mfakkar li, meta, bħal fil-każijiet koperti minn dan ir-rikors, il-kunsinni mqiegħda taħt il-proċedura tat-tranżitu Komunitarju estern ma jkunux ġew ippreżentati lill-uffiċċju tad-destinazzjoni fit-terminu preskritt mill-uffiċċju tat-tluq, id-dejn doganali huwa preżunt li nħoloq u l-prinċipal huwa preżunt li huwa d-debitur ta' dan id-dejn. F'każ bħal dan, u meta l-post tal-ksur jew ta' l-irregolarità ma jkunx jista' jiġi stabbilit, l-uffiċċju tat-tluq għandu, skond l-Artikolu 379(1) tar-regolament ta' applikazzjoni, jagħti notifika lill-prinċipal qabel l-iskadenza ta' terminu ta' ħdax-il xahar ta' wara d-data ta' reġistrazzjoni tad-dikjarazzjoni ta' tranżitu Komunitarju.
73 Skond l-ewwel u t-tieni sentenzi ta' l-Artikolu 379(2), din in-notifika għandha tindika t-terminu ta' tliet xhur li għandha l-persuna kkonċernata sabiex tagħti prova tar-regolarità ta' l-operazzjoni ta' tranżitu. Kif ġie osservat fil-punt 62 ta' din is-sentenza, l-awtoritajiet doganali kompetenti jistgħu jipproċedu għall-irkupru tad-dejn biss jekk huma jkunu indikaw lill-prinċipal li huwa għandu terminu ta' tliet xhur sabiex iressaq il-prova tar-regolarità ta' l-operazzjoni ta' tranżitu u jekk dik il-prova ma titressaqx f'dak it-terminu..
74 Issa, kif osservat l-Avukat Ġenerali fil-punt 50 tal-konklużjonijiet tagħha, m'hemm xejn li jippermetti li jiġi konkluż li l-evalwazzjoni tal-provi ppreżentati sabiex tiġi stabbilita r-regolarità ta' l-operazzjoni, bħal dawk elenkati b'mod mhux eżawrjenti fl-Artikolu 380 tar-regolament ta' applikazzjoni, anke jekk ikun preżunt li dawn il-provi tressqu fl-aħħar jum tat-terminu ta' tliet xhur kif indikat aktar 'il fuq, tiġġustifika deroga mid-dispożizzjonijiet ta' l-Artikoli 218 u 219 tal-Kodiċi għall-finijiet tar-reġistrazzjoni fil-kotba fil-kontijiet ta' l-ammonti tad-dazji u għall-finijiet tal-komunikazzjoni tagħhom lid-debitur skond l-Artikolu 221(1) tal-Kodiċi.
75 It-tieni nett, fir-rigward tad-determinazzjoni tad-debitur tad-dejn doganali, għandu jiġi osservat li, skond l-Artikolu 379(1) u (2) tar-regolament ta' applikazzjoni, fit-tmiem ta' dan it-terminu ta' tliet xhur, il-prinċipal huwa kkunsidrat bħala d-debitur tad-dejn doganali, u dan indipendentament mill-fatt li tista' tkun stabbilita r-responsabbiltà ta' persuni oħra, proċedura li, skond il-Gvern Olandiż, teżiġi termini addizzjonali. B' konsegwenza ta' dan, sa mhux aktar tard mill-iskadenza ta' dan it-terminu ta' tliet xhur, l-awtoritajiet doganali jkunu b'mod ċar f'pożizzjoni li jidentifikaw il-prinċipal bħala d-debitur tad-dejn doganali.
76 Barra minn hekk, fir-rigward tad-determinazzjoni ta' l-ammont tad-dazji, għandu jiġi osservat li, kif spjegat l-Avukat Ġenerali fil-punti 57 sa 62 tal-konklużjonijiet tagħha, anki jekk l-uffiċċju tat-tluq ma jistax ikun meħtieġ li jikkalkula b'mod sistematiku l-ammont tad-dazji li jikkorrispondi għad-dejn doganali fuq l-importazzjoni għal kull operazzjoni ta' tranżitu mwettqa malli tkun irreġistrata d-dikjarazzjoni tat-tranżitu, mument li minnu dan l-uffiċċju jkollu, fil-prinċipju, id-dettalji meħtieġa sabiex jikkalkula d-dazji in kwistjoni, xejn ma jipprojbixxi, fi kwalunkwe każ, li dan il-kalkolu jsir malli l-prinċipal ikun informat bit-terminu ta' tliet xhur li matulu huwa jista' jressaq il-prova tar-regolarità ta' l-operazzjoni, jiġifieri sa mhux aktar tard mill-iskadenza tat-terminu ta' ħdax-il xahar previst mill-Artikolu 379(1) tar-regolament ta' applikazzjoni.
77 Fl-aħħar nett, fir-rigward tad-determinazzjoni ta' l-awtoritajiet doganali kompetenti sabiex jipproċedu għall-irkupru tad-dejn doganali, l-Artikolu 378(1) u (2) tar-regolament ta' applikazzjoni jistabbilixxi preżunzjoni ta' kompetenza favur l-Istat Membru ta' l-uffiċċju tat-tluq. Fit-terminu ta' tliet xhur previst fl-Artikolu 379(2) ta' l-istess regolament, il-prova li l-ksur sar fi Stat ieħor tista' tingħata mill-prinċipal. Kif ġustament osservat il-Kummissjoni, m'hemm xejn li jippermetti li jiġi konkluż li l-evalwazzjoni tad-dokumenti mressqa għal dan l-iskop, anki jekk jiġi preżunt li kienu pprovduti fl-aħħar jum tat-terminu ta' tliet xhur, ma tistax issir fit-terminu ta' jumejn wara t-tmiem tat-terminu ta' tliet xhur, estiż, f'każijiet partikolari debitament iġġustifikati, bi tnax-il jum addizzjonali għal terminu massimu ta' erbatax-il jum.
78 Mill-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti jirriżulta li l-argument tal-Gvern Olandiż, li t-terminu ta' tliet xhur huwa biss terminu indikattiv u li l-proċedura ta' rkupru m'għandhiex bilfors tinbeda meta jintemm dan it-terminu, għandu jiġi miċħud minħabba li, meta jintemm dan it-terminu, għall-awtoritajiet kompetenti doganali jkun materjalment impossibbli li jibdew immedjatament il-proċedura għall-irkupru tad-dejn doganali.
79 Finalment, kuntrarjament għall-allegazzjonijiet tal-Gvern Olandiż, il-komunikazzjoni ta' l-ammont tad-dejn lill-prinċipal immedjatament wara li jintemm it-terminu ta' tliet xhur ma tammontax għal piż sproporzjonat għalih. Fil-fatt, jekk sussegwentament jirriżulta li l-operazzjoni ta' tranżitu Komunitarju kienet saret b'mod regolari u fit-termini stabbiliti jew li kienet intemmet tard mingħajr xi irregolarità oħra, il-prinċipal jista' jikseb il-ħlas lura ta' l-ammonti mħallsa, liema ħlas lura, wara l-adozzjoni tal-Kodiċi, huwa espressament previst fl-Artikolu 236(1) tiegħu, sakemm ikun stabbilit li, skond l-Artikolu 204(1) tal-Kodiċi, moqri flimkien ma' l-Artikolu 859 tar-regolament ta' applikazzjoni, in-nuqqas jibqa' mingħajr konsegwenza reali fuq il-funzjoni korretta tas-sistema doganali kkunsidrata.
80 B'konsegwenza ta' dan, l-ewwel ilment għandu jiġi kkunsidrat bħala fondat fir-rigward kemm tad-dispożizzjonijiet tal-Kodiċi u tar-regolament ta' applikazzjoni u kemm dawk tar-regolamenti, fis-sustanza identiċi, li kienu applikabbli qabel matul il-perijodu kopert minn dan ir-rikors.
Fuq l-ilment ibbażat fuq ksur ta' l-Artikoli 2, 9 u 10 tar-Regolament Nru 1552/89
L-argumenti tal-partijiet
81 Skond il-Kummissjoni, dan l-ilment huwa konsegwenza inevitabbli tal-ksur deskritt fil-kuntest ta' l-ewwel ilment. L-Artikoli 9 u 10 tar-Regolament Nru 1552 jistabbilixxu t-termini li fihom ir-riżorsi proprji kkonstatati b'applikazzjoni ta' l-Artikolu 2 ta' dan ir-regolament għandhom jitqiegħdu għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni billi dawn ir-riżorsi jkunu rreġistrati bħala kreditu fil-kont miftuħ mill-Istati Membri f'isem il-Kummissjoni.
82 F'dan ir-rigward, din ta' l-aħħar tosserva li, skond l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1552/89, il-konstatazzjoni tad-dritt tal-Komunità fuq ir-riżorsi proprji għandha ssir malli d-debitur in kwistjoni jkun informat mill-Istat Membru kkonċernat dwar l-ammont dovut, filwaqt li din il-komunikazzjoni għandha, fil-prinċipju, issir malli d-debitur ikun magħruf u malli l-ammont tad-dazju jkun jista' jiġi kkalkulat mill-awtoritajiet amministrattivi kompetenti. Dawn il-kundizzjonijiet huma identiċi għal dawk li jinsabu fl-Artikolu 217 tal-Kodiċi dwar ir-reġistrazzjoni fil-kotba tal-kontijiet ta' dejn doganali, minkejja li din id-dispożizzjoni ma titkellimx dwar "konstatazzjoni" imma dwar "[reġistrazzjoni] fil-kotba tal-kontijiet". Fil-fatt, mir-reġistrazzjoni fil-kotba tal-kontijiet, tista' tiġi kkonstata l-eżistenza ta' dejn doganali li, peress li jikkonċerna parzjalment ir-riżorsi proprji, jinvolvi l-applikazzjoni tar-Regolament Nu 1552/89.
83 Għaldaqstant, ir-reġistrazzjoni fil-kotba tal-kontijiet tad-dejn doganali timplika wkoll, awtomatikament, il-konstatazzjoni tar-riżorsi proprji korrispondenti. Għalhekk, id-dewmien fir-reġistrazzjoni fil-kotba kontijiet iwassal awtomatikament għal dewmien fil-konstatazzjoni, li mbagħad żgur twassal għal dewmien fit-tqegħid għad-dispożizzjoni. Għalhekk, billi inġustament ikkonstata tard ir-riżorsi proprji in kwistjoni, ir-Renju ta' l-Olanda kien, ukoll inġustament, tard sabiex iqiegħed dawn ir-riżorsi proprji għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni.
84 Ir-Renju ta' l-Olanda josserva li, fin-nuqqas ta' dewmien fir-reġistrazzjoni fil-kotba tal-kontijiet ta' dejn doganali, wieħed lanqas ma jista' jitkellem dwar dewmien fit-tqegħid tar-riżorsi proprji għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni. L-informazzjoni kollha ma tkunx magħrufa malli jintemm it-terminu ta' tliet xhur, b'tali mod li ma jistax jeżisti obbligu ta' reġistrazzjoni fil-kotba tal-kontijiet skond l-Artikolu 218 tal-Kodiċi u, għaldaqstant, lanqas ma jista' jeżisti l-obbligu li tintbagħat notifka lid-debitur. Għaldaqstant, lanqas ma jkun hemm lok sabiex wieħed jitkellem dwar il-konstatazzjoni ta' dritt fuq ir-riżorsi proprji fis-sens ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1552/89, b'tali mod li l-ebda tqegħid għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni ma jkollu jsir fil-jumejn ta' wara l-iskadenza tat-terminu ta' tliet xhur, fis-sens ta' l-Artikolu 10 tar-Regolament Nru 1552/89.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
85 Dewmien fil-komunikazzjoni, b'nuqqas ta' osservanza ta' l-Artikoli 221(1) u 218(3) tal-Kodiċi, ta' l-ammont tad-dazji korrispondenti, bħalma jirriżulta mill-eżami ta' l-ewwel ilment, jimplika neċessarjament dewmien fil-konstatazzjoni tad-dritt tal-Komunitajiet fuq ir-riżorsi proprji fis-sens ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1552/89. Fil-fatt, skond din id-dispożizzjoni ta' l-aħħar, id-dritt in kwistjoni għandu jkun ikkonstatat "malli" l-ammont dovut ikun ikkomunikat mill-awtoritajiet kompetenti lid-debitur, komunikazzjoni li għandha ssir malli d-debitur ikun magħruf u malli l-ammont tad-dritt ikun jista' jiġi kkalkulat mill-awtoritajiet amministrattivi kompetenti, b'konformità mad-dispożizzjonijiet Komunitarji applikabbli f'dan il-qasam, f'dan il-każ il-Kodiċi u r-regolament ta' applikazzjoni.
86 Skond l-Artikolu 9(1) tar-Regolament Nru 1552/89, kull Stat Membru għandu jirreġistra, skond il-proċeduri definiti fl-Artikolu 10 ta' l-istess regolament, ir-riżorsi proprji bħala kreditu fil-kont miftuħ għal dan il-għan f'isem il-Kummissjoni mat-Teżor jew mal-korp li huwa kien ħatar. Skond l-ewwel subparagrafu ta' l-Artikolu 10(1), ir-reġistrazzjoni tar-riżorsi proprji għandha ssir sa mhux aktar tard mill-ewwel jum tax-xogħol ta' wara d-19-il jum tat-tieni xahar ta' wara dak li fih kien ġie kkonstatat id-dritt skond l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1552/89.
87 Għandu jiġi osservat li r-Renju ta' l-Olanda ma jikkontestax l-ammont tar-riżorsi proprji korrispondenti li, kif sostniet il-Kummissjoni, kienu, minħabba d-dewmien fl-implementazzjoni tal-proċedura ta' l-irkupru tad-dejn doganali, ġew irreġistrati tard fil-kreditu tal-kont miftuħ għal dak l-iskop f'isem il-Kummissjoni mat-Teżor jew mall-korp li huwa kien ħatar.
88 F'dawn iċ-ċirkustanzi, it-tieni lment huwa fondat ukoll.
Fuq l-ilment ibbażat fuq il-ksur ta' l-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 1552/89
L-argumenti tal-partijiet
89 Il-Kummissjoni ssostni li lanqas l-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 1552/89, li jipprovdi li r-reġistrazzjonijiet, favur tagħha, fil-kotba tal-kontijiet imwettqa tard mill-Istati Membri jagħtu lok għall-ħlas ta' interessi ta' dewmien, ma kien osservat safejn ir-Renju ta' l-Olanda, matul il-perijodu kkunsidrat, naqas milli jqiegħed għad-dispożizzjoni tagħha l-interessi ta' dewmien li jikkorrispondu għall-ammont prinċipali dovut.
90 Ir-Renju ta' l-Olanda jsostni li, fin-nuqqas ta' dewmien fit-tqegħid għad-dispożizzjoni ta' riżorsi proprji minħabba dewmien fir-reġistrazzjoni tad-dejn doganali fil-kotba tal-kontijiet, fis-sens tal-Kodiċi jew tar-regolament ta' applikazzjoni, l-interessi ma jistgħux ikunu dovuti taħt l-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 1552/89.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
91 Skond l-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 1552/89, kull dewmien fir-reġistrazzjonijiet fil-kont imsemmi fl-Artikolu 9(1) ta' l-istess regolament, għandu jagħti lok għal-ħlas mill-Istat Membru kkonċernat ta' interess ta' dewmien applikabbli għall-perijodu kollu tad-dewmien. Dawn l-interessi għandhom jitħallsu irrispettivament mir-raġuni għalxiex dawn ir-riżorsi kienu ġew irreġistrati tard fil-kont tal-Kummissjoni (ara, partikolarment is-sentenzi tas-16 ta' Mejju 1991, Il-Kummissjoni vs L-Olanda, C-96/89, Ġabra p. I-2461, punt 38, u tat-12 ta' Ġunju 2003, Il-Kummissjoni vs L-Italja, C-363/00, Ġabra p. I-5767, punt 44).
92 B'konsegwenza ta' dan, id-dewmien fir-reġistrazzjoni tar-riżorsi proprji fil-kont tal-Kummissjoni kkonstatat fil-kuntest tat-tieni lment joħloq, skond l-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 1552/89, dritt għall-interessi ta' dewmien li fir-rigward tagħhom, ir-Renju ta' l-Olanda la jikkontesta l-ammont u lanqas in-nuqqas tal-ħlas.
93 Għaldaqstant, it-tielet ilment huwa fondat ukoll.
94 Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti, għandu jiġi konkluż li, bejn l-1 ta' Jannar 1991 u l-31 ta' Diċembru 1995:
– billi ma rreġistrax fil-kotba tal-kontijiet id-dejn doganali u dazji oħra relatati u billi ma kkomunikax l-ammont ta' dan id-dejn lid-debitur sa mhux aktar tard minn tlett ijiem wara t-terminu preskritt, rispettivament, fl-Artikoli 3(3) u 6(1) tar-Regolament Nru 1854/89, u fl-Artikoli 218(3) u 221(1) tal-Kodiċi, jew sa data sussegwenti kif tirriżulta mill-applikazzjoni tar-Regolament Nru 1182/71, meta l-prinċipal ta' operazzjoni ta' tranżitu Komunitarju estern ma jkunx ta prova tar-regolarità ta' l-operazzjoni tat-tranżitu kkonċernata fit-tliet xhur ta' wara t-trażmissjoni, mill-uffiċċju tat-tluq, tan-notifika li l-kunsinna ma kinitx ippreżentata fil-ħin fl-uffiċċju ta' destinazzjoni.
– billi ma qiegħedx fil-ħin ir-riżorsi proprji korrispondenti għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni, u
– billi rrifjuta li jħallas l-interessi ta' dewmien korrispondenti,
ir-Renju ta' l-Olanda naqas mill-obligi tiegħu taħt it-tieni sentenza tat-tieni subparagrafu ta' l-Artikolu 11a(2) tar-Regolament Nru 1062/87, taħt it-tielet sentenza ta' l-Artikolu 49(2) tar-Regolament Nru 1214/92 u taħt it-tielet sentenza ta' l-Artikolu 379(2) tar-Regolament Nru 2454/93 kif ukoll taħt l-Artikoli 2, 9, 10 u 11 tar-Regolament Nru 1552/89.
Fuq l-ispejjeż
95 Skond l-Artikolu 69(2) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. Peress li r-Renju ta' l-Olanda tilef hemm lok li jiġi ordnat ibati l-ispejjeż kif mitlub mill-Kummissjoni.
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tieni Awla) taqta' u tiddeċiedi li:
1) Bejn l-1 ta' Jannar 1991 u l-31 ta' Diċembru 1995,
– billi ma rreġistrax fil-kotba tal-kontijiet id-dejn doganali u dazji oħra relatati u billi ma kkomunikax l-ammont ta' dan id-dejn lid-debitur sa mhux aktar tard minn tlett ijiem wara t-terminu preskritt, rispettivament fl-Artikoli 3(3) u 6(1) tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1854/89, ta' l-14 ta' Ġunju 1989, dwar il-kontabbiltà u l-kundizzjonijiet ta' ħlas ta' ammonti ta' dazji fuq l-importazzjoni jew ta' dazji fuq l-esportazzjoni li jirriżultaw mid-dejn doganal, u fl-Artikoli 218(3) u 221(1) tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92, tat-12 ta' Ottubru 1992, li jwaqqaf il-Kodiċi Doganali tal-Komunità, jew sa data sussegwenti kif tirriżulta mill-applikazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KEE, Euratom) Nru 1182/71, tat-3 ta' Ġunju 1971, li jistabbilixxi r-regoli applikabbli għal perijodi, dati u limiti ta' żmien, meta l-prinċipal ta' operazzjoni ta' tranżitu Komunitarju estern ma jkunx ta prova tar-regolarità ta' l-operazzjoni tat-tranżitu kkonċernata fit-tliet xhur ta' wara t-trażmissjoni, mill-uffiċċju tat-tluq, tan-notifika li l-kunsinna ma kinitx ippreżentata fil-ħin fl-uffiċċju tad-destinazzjoni.
– billi ma qiegħedx fil-ħin ir-riżorsi proprji korrispondenti għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni, u
– billi rrifjuta li jħallas l-interessi ta' dewmien korrispondenti,
ir-Renju ta' l-Olanda naqas mill-obbligi tiegħu taħt it-tieni sentenza tat-tieni subparagrafu ta' l-Artikolu 11a (2) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 1062/87, tas-27 ta' Marzu 1987, dwar dispożizzjonijiet ta' applikazzjoni kif ukoll miżuri ta' simplifikazzjoni tal-proċedura ta' tranżitu Komunitarju, kif emendat mir-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 2560/92, tat-2 ta' Settembru 1992, taħt it-tielet sentenza ta' l-Artikolu 49(2) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 1214/92, tal-21 ta' April 1992, dwar dispożizzjonijiet ta' applikazzjoni kif ukoll miżuri ta' simplifikazzjoni tas-sistema tat-tranżitu Komunitarju, kif emendat mir-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 3712/92, tal-21 ta' Diċembru 1992, u taħt it-tielet sentenza ta' l-Artikolu 379(2) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 2454/93, tat-2 ta' Lulju 1993, li jiffissa d-dispożizzjonijiet għall-implementazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92 li jistabbilixxi l-Kodiċi Doganali Komunitarju, kif ukoll taħt l-Aritkoli 2, 9, 10 u 11 tar-Regolament tal-Kunsill (KEE, Euratom) Nru 1552/89, tad-29 ta' Mejju 1989, dwar l-implementazzjoni tad-Deċiżjoni 88/376/KEE, Euratom dwar is-sistema ta' riżorsi [proprji] tal-Komunitajiet (ĠU L 155, p. 1)
2) Ir-Renju ta' l-Olanda huwa kkundannat ibati l-ispejjeż.
Firem.
* Lingwa tal-kawża: l-Olandiż.
Full & Egal Universal Law Academy