SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla)
7 ta' Ottubru 2004 (*)
"Direttiva 93/37/KEE – Kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi – Għoti tal-kuntratti – Dritt ta' l-awtorità ta' kuntrattar/ li tagħżel bejn il-kriterju ta' l-irħas prezz u dak ta' l-aktar offerta ekonomikament vantaġġjuża"
Fil-kawża C-247/02,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skond l-Artikolu 234 KE, imressqa mit-Tribunale amministrativo regionale per la Lombardia (l-Italja), permezz ta' deċiżjoni tas-26 ta' Ġunju 2002, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fit-8 ta' Lulju 2002, fil-kawża
Sintesi SpA
vs
Autorità per la Vigilanza sui Lavori Pubblici,
fil-preżenza ta':
Ingg. Provera e Carrassi SpA,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (it-Tieni Awla),
komposta minn C. W. A. Timmermans, President ta' l-Awla, J.-P. Puissochet u R. Schintgen (Relatur), F. Macken u N. Colneric, Imħallfin
Avukat Ġenerali: C. Stix-Hackl,
Reġistratur: Múgica Azarmendi, Amministratur Principali,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tad-19 ta' Mejju 2004,
wara li rat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
_ għal Sintesi SpA, minn G. Gaia, V. Salvadori u N. Aicardi, avvocati,
_ għal Ingg. Provera e Carrassi SpA, minn M. Wongher, avvocatessa,
_ għall-Gvern Taljan, minn I.M. Braguglia, bħala aġent, assistit minn M. Fiorilli, avvocato dello Stato,
_ għall-Gvern Elleniku, minn S. Spyropoulos u D. Kalogiros, kif ukoll minn D. Tsagkaraki, bħala aġenti,
_ għall-Gvern Awstrijak, minn M. Fruhmann, bħala aġent,
_ għall-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, minn K. Wiedner, R. Amorosi u A. Aresu, bħala aġenti,
wara li semgħet il-konklużjonijiet ta' l-Avukat Ġenerali, ippreżentati fis-seduta ta' l-1 ta' Lulju 2004,
taghti l-preżenti
Sentenza
1 It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni ta' l-Artikolu 30(1) tad-Direttiva tal-Kunsill 93/37/KEE ta' l-14 ta' Ġunju 1993 li tikkonċerna l-koordinament tal-proċeduri għall-għoti ta' kuntratti tax-xogħlijiet pubbliċi (ĠU L 199, p. 54, iktar 'il quddiem id-"Direttiva").
2 Din it-talba ġiet ippreżentata fil-kuntest ta' kawża bejn il-kumpannija Sintesi SpA (iktar 'il quddiem "Sintesi") u l-Autorità per la Vigilanza sui Lavori Pubbliċi (Awtorità għas-Sorveljanza tax-Xogħliijiet Pubbliċi, iktar 'il quddiem l-"Awtorità") rigward l-għoti ta' kuntratt ta' xogħlijiet pubbliċi skond il-proċedura ristretta ta' sejħiet għall-offerti.
Il-kuntest ġuridiku
Il-leġiżlazzjoni Komunitarja
3 Skond it-tieni premessa tad-Direttiva, "[…] l-ksib simultanju tal-libertà ta' stabbiliment u l-libertà li tipprovdi servizz li għandu x'jaqsam mal-kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi mogħtija fi Stat Membru f'isem l-Istat, jew l-awtoritajiet reġjonali jew lokali jew korpi oħra mmexxija mil-liġi pubblika jinvolvi mhux biss it-tneħħija ta' restrizzjonijiet imma wkoll il-koordinament ta' proċeduri nazzjonali għall-għoti ta' kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi".
4 L-Artikolu 30(1) tad-Direttiva jipprovdi:
"Il-kriterji li fuqhom l-awtoritajiet ta' kuntrattur għandhom jibbażaw l-għoti ta' kuntratti għandhom ikunu:
a) jew l-irħas prezz biss;
b) jew, meta l-għoti jsir lejn l-aktar offerta ekonomikament vantaġġjuża, diversi kriterji skond il-kuntratt, eż. prezz, perijodu biex jitlesta, spejjeż, profitabilità, mertu tekniku."
Il-leġiżlazzjoni nazzjonali
5 L-Artikolu 30(1) tad-Direttiva ġie traspost fil-dritt Taljan permezz ta' l-Artikolu 21 tal-Liġi Nru 109 tal-11 ta' Frar 1994 (GURI Nru 41, tad-19 ta' Frar 1994, p. 5, iktar 'il quddiem il-"Liġi Nru 109/44"), li hija l-liġi ta' qafas fil-qasam tax-xogħlijiet pubbliċi fl-Italja.
6 L-Artikolu 21(1) u (2) tal-Liġi Nru 109/1994 fil-verżjoni tiegħu fis-seħħ fiż-żmien tal-fatti tal-kawża prinċipali, jiddisponi kif ġej:
"Kriterji għall-għoti tal-kuntratt – Awtoritajiet ta' kuntrattar
1. L-għoti tal-kuntratti permezz ta' assenjazzjoni miftuħa jew ristretta huwa bbażat fuq il-kriterju ta' l-irħas prezz, li huwa inferjuri għall-prezz bażiku tas-sejħa għall-offerti, u huwa ddeterminat kif ġej:
[…]
2. L-għoti tal-kuntratti permezz ta' sejħiet għall-offerti b'kompetizzjoni kif ukoll l-għoti ta' konċessjonijiet permezz ta' sejħiet għall-offerti ristretti huma effettwati fuq il-bażi tal-kriterju ta' l-aktar offerta ekonomikament vantaġġjuża, filwaqt li jiġu kkunsidrati l-elementi li ġejjin, li jvarjaw skond ix-xogħol li għandu jitwettaq:
[…]"
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
7 Fi Frar 1991, il-belt ta' Brescia (l-Italia) assenjat il-kostruzzjoni u l-ġestjoni ta' parking taħt l-art lil Sintesi, permezz ta' kuntratt ta' konċessjoni.
8 Il-kuntratt konkluż bejn il-belt ta' Brescia u Sintesi f'Diċembru 1999, kien jipprovdi l-obbligu għall-konċessjonarju li jissuġġetta l-eżekuzzjoni tax-xogħlijiet għal sejħa għall-offerti ristretta, fuq livell Ewropew, skond il-leġiżlazzjoni Komunitarja fil-qasam tax-xogħlijiet pubbliċi.
9 B'avviż ippubblikat fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej fit-22 ta' April 1999, Sintesi għamlet sejħa għall-offerti ristretta bbażata fuq il-kriterju ta' l-aktar offerta ekonomikament vantaġġjuża. Din l-offerta kellha tiġi evalwata fuq il-bażi tal-prezz, tal-mertu tekniku u taż-żmien neċessarju għat-twettiq tax-xogħol.
10 Sussegwentement għall-fażi ta' pre-selezzjoni, Sintesi bagħtet lill-impriżi magħżula ittra ta' stedina sabiex jitfgħu offerta kif ukoll id-dokument tas-sejħa għall-offerti. Ingg. Provera u Carrassi SpA (iktar 'il quddiem "Provera"), li kienet fost il-kumpanniji mistiedna sabiex jitfgħu offerta, talbet estensjoni taż-żmien li ngħatalha sabiex titfa' offerta. Madankollu hija sussegwentement infurmat lil Sintesi li ma kinitx se tipparteċipa fis-sejħa għall-offerti, billi kkunsidrat li din kienet illegali.
11 Fid-29 ta' Mejju 2000, Sintesi assenjat il-kuntratt filwaqt li għażlet l-aktar offerta ekonomikament vantaġġjuża.
12 Sussegwentement għal ilment ġdid ta' Provera, l-Awtorità, permezz ta' ittra tas-26 ta' Lulju 2000, infurmat lil Sintezi li hija kkunsidrat li l-proċedura ta' l-assenjazzjoni tal-kuntratt in kwistjoni tikser il-Liġi Nru 109/1994 u, fis-7 ta' Diċembru 2000, hija ħadet id-Deċiżjoni Nru 53/2000 li tgħid kif ġej:
"1) fis-sistema tal-liġi ta' qafas fuq ix-xogħlijiet pubbliċi Nru 109/1994, l-assenjazzjoni ma tistax issir ħlief fuq il-bażi ta' l-applikazzjoni tal-kriterju ta' l-irħas prezz, l-użu tal-kriterju ta' l-aktar offerta ekonomikament vantaġġjuża mhuwiex possibbli ħlief fil-każ tal-kompetizzjoni u tal-konċessjoni tal-kostruzzjoni u tal-ġestjoni tax-xogħlijijet pubbliċi;
2) ir-regoli ċċitati huma applikabbli għall-kuntratti ta' xogħlijiet kollha ikun xi jkun il-valur tagħhom inkluż meta dan ikun akbar mil-limitu Komunitarju u s-sistema in kwistjoni ma tistax tiġi kkunsidrata bħala li tikser l-Artikolu 30(1) tad-Direttiva 93/37/KEE […];
3) meta, fil-każijiet fejn il-liġi tippermetti dan, u b'hekk mhux fil-każ li tressaq quddiema, l-evalwazzjoni tal-mertu tekniku huwa previst fil-kuntest ta' l-applikazzjoni konkreta tal-kriterju ta' l-aktar offerta ekonomikament vantaġġjuża, sabiex tkun tista' ssir tali evalważżjoni, il-proġett għandu jkun jista' jiġi mibdul mill-kompetituri."
13 Sintesi kkontestat din id-deċiżjoni quddiem il-qorti tar-rinviju filwaqt li b'mod partikolari invokat motiv ibbażat fuq il-ksur ta' l-Artikolu 30(1) tad-Direttiva.
14 Hija ssostni li jirriżulta minn din id-dispożizzjoni li ż-żewġ kriterji għall-għoti tal-kuntratti tax-xogħlijiet pubbliċi, jiġifieri l-kriterju ta' l-"l-irħas prezz" u dak ta' l-"l-aktar offerta vantaġġjuża ekonomikament" jinsabu fuq l-istess livell. Meta eskludiet, fuq il-bażi tal-Liġi Nru 109/1994, il-kriterju ta' l-aktar offerta ekonomikament vantaġġjuża fil-każ ta' kuntratt ta' xogħlijiet pubbliċi konkluż skond il-proċedura ristretta ta' sejħa għall-offerti, l-Awtorità kisret l-Artikolu 30(1) tad-Direttiva.
15 Il-qorti tar-rinviju tosserva li l-Artikolu 21(1) tal-Liġi Nru 109/1994 għandu bħala għan li jassigura t-trasparenza tal-proċeduri ta' għoti tal-kuntratti pubbliċi, imma hija mhijiex ċerta jekk din id-dispożizzjoni tistax tiggarantixxi l-kompetizzjoni libera, peress illi l-prezz ma jidhirx li, waħdu, jikkostitwixxi element li jista' jiggarantixxi li tintagħżel l-aħjar offerta.
16 Il-qorti tar-rinviju ssostni wkoll li l-parking in kwistjoni jinsab fiċ-ċentru storiku tal-belt ta' Brescia. Konsegwentement, ix-xogħol li kellu jsir kien kumpless ħafna u kien jirrikjedi l-evalwazzjoni ta' elementi tekniċi, li kellhom jiġu forniti minn dawk li jagħmlu l-offerta, sabiex kien ikun possibbli li tiġi ddeterminata l-impriża l-aktar adattata biex jiġi assenjat lilha t-twettiq tax-xogħlijiet.
17 Kien f'dawn iċ-ċirkustanzi li t-Tribunale amministrativo regionale per la Lombardia ddeċieda li jissospendi l-proċedimenti u li jagħmel is-segwenti domandi għal deċiżjoni preliminari lill-Qorti tal-Ġustizzja:
"1) L-Artikolu 30(1) tad-Direttiva […], safejn huwa jagħti lill-awtoritajiet ta' kuntrattar l-għażla libera tal-kriterju ta' assenjazzjoni bejn l-irħas prezz u l-aktar offerta vantaġġjuża, jikkostitwixxi l-applikazzjoni tal-prinċipju ta' kompetizzjoni libera stabbilit mill-Artikolu 85 tat-Trattat KE (li sar l-Artikolu 81 KE), li jeżiġi li kull offerta ppreżentata fil-kuntest ta' sejħiet għall-offerti li jkunu saru ġewwa s-suq komuni tiġi evalwata b'mod li ma jkunx hemm prevenzjoni, restrizzjoni jew distorsjoni tal-tqabbil ta' l-offerti?
2) Konsegwentement, l-Artikolu 30(1) tad-Direttiva […] jipprojbixxi li l-Artikolu 21(1) tal-Liġi Nru 109 tal-11 ta' Frar 1994 jeskludi, għall-assenjazzjoni tal-kuntratti permezz tal-proċeduri miftuħa u ristretti fil-qasam tax-xogħlijiet pubbliċi, l-għażla mill-awtoritajiet ta' kuntrattar tal-kriterju ta' l-aktar offerta ekonomikament vantaġġjuża u jimponi, b'mod ġenerali, l-għażla tal-kriterju ta' l-irħas prezz?"
Fuq l-ammissibbiltà tat-talba għal deċiżjoni preliminari
18 Il-Gvern Taljan jiddubita l-ammissibbiltà tat-talba għal deċiżjoni preliminari għar-raġuni li d-domandi magħmula huma purament teoretiċi.
19 Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej tistaqsi dwar l-applikabbiltà stess ta' l-Artikolu 30 tad-Direttiva għall-kawża prinċipali peress li l-proċedura ta' assenjazzjoni nfetħet minn konċessjonarju tax-xogħlijiet.
20 Hija ssostni li, skond l-Artikolu 3(3) u (4) tad-Direttiva, huwa biss il-konċessjonarju ta' xogħlijiet pubbliċi li jkun, hu stess, wieħed mill-awtoritajiet ta' kuntrattar imsemmija fl-Artikolu 1(b) tagħha, li għandu l-obbligu, fir-rigward tax-xogħlijiet li għandhom jiġu eżegwiti minn terzi, li jirrispetta d-dispożizzjonijiet kollha tad-Direttiva. Min-naħa l-oħra, il-konċessjonarji ta' xogħlijiet pubbliċi li ma jkunux awtoritajiet ta' kuntrattar għandhom l-obbligu li jirrispettaw ir-regoli ta' reklamar definiti fl-Artikolu 11(4), (6), (7) u (9) sa (13) kif ukoll l-Artikolu 16 ta' din id-Direttiva biss.
21 F'dan ir-rigward, jirriżulta minn ġurisprudenza kostanti li l-proċedura stabbilita mill-Artikolu 234 KE hija strument ta' kooperazzjoni bejn il-Qorti tal-Ġustizzja u l-qrati nazzjonali (ara, b'mod partikolari, is-sentenzi tas-16 ta' Lulju 1992, Lourenço Dias, C-343/90, Ġabra p. I-4673, punt 14, u tat-18 ta' Marzu 2004, Siemens u ARGE Telekom, C-314/01, li għadha ma ġietx ippubblikata fil-Ġabra, punt 33 u l-ġurisprudenza ċċitata).
22 Fil-kuntest ta' din il-kooperazzjoni, il-qorti nazzjonali li quddiemha tkun tressqet il-kawża, li hija l-unika qorti li għandha għarfien dirett tal-fatti tal-kawża prinċipali u li għandha terfa' r-responsabbiltà tad-deċiżjoni ġudizzjarja li eventwalment tagħti, hija fl-aħjar pożizzjoni sabiex tevalwa, fid-dawl taċ-ċirkustanzi partikolari tal-kawża, kemm in-neċessità ta' deċiżjoni preliminari sabiex tkun f'pożizzjoni li tagħti d-deċiżjoni tagħha, kif ukoll ir-rilevanza tad-domandi li hija tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja (ara, b'mod partikolari, is-sentenzi Lourenço Dias, iċċitata iktar 'il fuq, punt 15; tat-22 ta' Jannar 2002, Canal Satélite Digital, C-390/99, Ġabra p. I-607, punt 18, kif ukoll Siemens u ARGE Telekom, iċċitata iktar 'il fuq, punt 34).
23 F'dan il-każ, bl-ebda mod ma huwa evidenti li l-interpretazzjoni ta' l-Artikolu 30 tad-Direttiva mhijiex ser tgħin għas-soluzzjoni tal-kawża prinċipali peress li, kif jirriżulta mid-deċiżjoni tar-rinviju, il-kuntratt li sar bejn il-belt ta' Brescia u Sintesi impona fuq din ta' l-aħħar, fil-kwalita tagħha ta' konċessjonarja, l-obbligu li tibda, għall-eżekuzzjoni tax-xogħlijiet in kwistjoni fil-kawża prinċipal, proċedura ristretta ta' sejħa għall-offerti, fuq livell Ewropew, skond il-leġiżlazzjoni Komunitarja fil-qasam tax-xogħlijiet pubbliċi.
24 Għaldaqstant, għandu jiġi deċiż li t-talba għal deċiżjoni preliminari hija ammissibbli.
Fuq id-domandi preliminari
25 Permezz tad-domandi tagħha, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l-Artikolu 30(1) tad-Direttiva għandux jiġi interpretat fis-sens li huwa jipprojbixxi leġiżlazzjoni nazzjonali li, għall-assenjazzjoni ta' kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi, sussegwentement għal proċeduri ta' sejħiet għall-offerti miftuħa jew ristretti, timponi fuq l-awtoritajiet ta' kuntrattar l-obbligu li jirrikorru għall-kriterju ta' l-irħas prezz biss. B'mod partikolari, hija tistaqsi jekk l-objettiv li jrid jintlaħaq minn din id-dipożizzjoni, li hija ntiża sabiex tiggarantixxi kompetizzjoni effettiva fil-qasam tal-kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi, jimplikax neċessarjament d-domanda tingħata risposta fl-affermattiv.
Osservazzjonijiet ippreżentati lill-Qorti tal-Ġustizzja
26 Skond Sintesi, l-Artikolu 30(1) tad-Direttiva, inkwantu jagħti l-għażla libera lill-awtorità ta' kuntrattar bejn l-irħas prezz u l-aktar offerta vantaġġjuża, għal dak li jikkonċerna l-kriterju ta' għoti tal-kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi, japplika l-prinċipju ta' kompetizzjoni libera. Jekk id-diskrezzjoni ta' din l-awtorità tiġi ridotta għal sempliċi analiżi tal-prezzijiet proposti minn dawk li jagħmlu l-offerta, kif jimponi wkoll l-Artikolu 21(1) tal-Liġi Nru 109/1994, dan jikkostitwixxi ostaklu għall-għażla ta' l-aħjar offerta possibbli u b'hekk jikser l-Artikolu 81 KE.
27 Provera u l-Gvern Taljan isostnu li l-leġiżlatur nazzjonali, meta adotta l-Liġi Nru 109/1994, kellu b'mod partikolari l-għan li jiġġieled kontra l-korruzzjoni fis-settur ta' l-għoti tal-kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi, billi neħħa d-diskrezzjoni ta' l-amministrazzjoni fl-assenjazzjoni tal-kuntratt u billi stabbilixxa proċeduri trasparenti adatti sabiex jiggarantixxu l-kompetizzjoni libera.
28 Jirriżulta mill kliem stess ta' l-Artikolu 30(1) tad-Direttiva li dan bl-ebda mod ma jiggarantixxi li l-awtorità ta' kuntrattar jkollha l-għażla libera ta' kriterju minflok ieħor u lanqas ma jimponi l-użu ta' kriterju wieħed jew ieħor f'ċerti ċirkostanzi speċifiċi. Din id-dispożizzjoni sempliċiment tiddefinixxi ż-żewġ kriterji applikabbli għall-assenjazzjoni, mingħajr ma tippreċiża l-każijiet li fihom għandhom jiġu utilizzati.
29 Minbarra dan, l-għażla tal-kriterju ta' l-irħas prezz mil-leġiżlatur nazzjonali fil-proċeduri ta' sejħiet għall-offerti ristretti jew miftuħa ma tippreġudikax id-drittijiet ta' dawk li jagħmlu l-offerti, peress li l-istess kriterju, definit minn qabel, jiġi applikat għal kull wieħed minnhom.
30 Il-Gvern Elleniku u l-Gvern Awstrijak jaqblu ma' din l-interpretazzjoni.
31 B'mod partikolari, skond il-Gvern Awstrijak, l-Artikolu 30 tad-Direttiva ma jinkludi ebda element li jindika lill-awtorità ta' kuntrattar liema wieħed miż-żewġ kriterji, imqiegħda fuq livell ugwali, għandu jintuża biex issir l-għażla. Id-Direttiva għaldaqstant tħalli f'idejn din l-awtorità sabiex tiddeċiedi preċiżament liema huwa l-kriterju li permezz tiegħu għandha tikseb l-aħjar proporzjon kwalità/prezz fid-dawl tal-bżonnijiet tagħha. Madankollu, din id-dispożizzjoni ma tipprojbixxix li, skond in-natura tal-kuntratti in kwistjoni, il-leġiżlatur nazzjonali stess jagħmel din l-għażla direttament, billi jawtorizza jew iż-żewġ kriterji, jew wieħed minnhom, peress li d-Direttiva ma tikkonferixxix dritt suġġettiv lill-awtorità ta' kuntrattar sabiex tagħmel għażla bħal din.
32 Il-Kummissjoni tqis ukoll li d-Direttiva ma tesprimi ebda preferenza favur wieħed jew ieħor miż-żewġ kriterji previsti fl-Artikolu 30(1) tad-Direttiva. Din l-aħħar dispożizzjoni hija ntiża biss sabiex tevita li l-awtorità ta' kuntrattar tadotta kriterji ta' għoti tal-kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi differenti miż-żewġ kriterji li hija ssemmi, imma ma timponi ebda għażla bejn dawn ta' l-aħħar. Sabiex tevita aġir arbitrarju min-naħa ta' l-awtoritajiet u sabiex tiggarantixxi kompetizzjoni b'saħħitha bejn l-impriżi, bħala prinċipju, ikun irrilevanti, bħala regola, jekk il-kuntratt jiġix konkluż fuq il-bażi ta' l-irħas prezz jew fuq il-bażi ta' l-aktar offerta ekonomikament vantaġġjuża. Barra minn hekk dawn il-kriterji ta' għoti għandhom jiġu msemmija kjarament fl-avviż ta' kuntratt u jiġu applikati b'mod oġġettiv u mingħajr diskriminazzjoni.
33 L-għażla tal-kriterju xieraq tappartjeni lill-awtorità ta' kuntrattar, fuq il-bażi ta' eżami każ b'każ għall-għoti ta' kuntratt speċifiku, jew lil-leġiżlatur nazzjonali, li jkun jista' jadotta liġi applikabbli jew għall-kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi kollha, jew għal ċerti tipi ta' kuntratti biss.
34 Il-Kummissjoni tosserva li, f'dan il-każ, l-Artikolu 21(1) tal-Liġi Nru 109/1994 jimponi l-użu tal-kriterju ta' l-irħas prezz sabiex tiġi ggarantita l-akbar trasparenza fil-proċeduri li għandhom x'jaqsmu mal-kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi, ħaġa li hija konformi ma' l-objettiv li jrid jintlaħaq mid-Direttiva, li huwa li jiġi ggarantit l-iżvilupp ta' kompetizzjoni effettiva. Tali dispożizzjoni b'hekk ma tiksirx l-Artikolu 30(1) tad-Direttiva.
Ir-risposta tal-Qorti tal-Ġustizzja
35 Għandu jiġi rilevat li, skond l-għaxar premessa tad-Direttiva, din id-Direttiva hija ntiża sabiex tiżviluppa kompetizzjoni effettiva fil-qasam tal-kuntratti pubbliċi (ara s-sentenzi tas-16 ta' Settembru 1999, Fracasso u Leitschutz, C-27/98, Ġabra p. I-5697, punt 26; tas-27 ta' Novembru 2001, Lombardini u Mantovani, C-285/99 u C-286/99, Ġabra p. I-9233, punt 32, u tat-12 ta' Diċembru 2002, Universale-Bau et, C-470/99, Ġabra p. I-11617, punt 89).
36 Barra minnhekk, dan l-objettiv huwa espressament imsemmi fit-tieni sub-inċiż ta' l-Artikolu 22(2) tad-Direttiva li jgħid li, meta l-awtoritajiet ta' kuntrattar jagħtu kuntratt bil-proċedura ristretta, in-numru ta' kandidati mistiedna biex jagħmlu l-offerti, f'kull każ, għandu jkun suffiċjenti sabiex jassigura li jkun hemm kompetizzjoni ġenwina.
37 Bl-għan li tissodisfa l-objettiv ta' l-iżvilupp ta' kompetizzjoni effettiva, id-Direttiva tfittex li torganizza l-assenjazzjoni tal-kuntratti b'tali mod li l-awtorità ta' kuntrattar tkun f'pożizzjoni kemm li tqabbel offerti differenti, kif ukoll li tagħżel l-aktar waħda vantaġġjuża fuq il-bażi ta' kriterji oġġettivi (sentenza Fracasso u Leitschutz, iċċitata iktar 'il fuq, punt 31).
38 Għaldaqstant, l-Artikolu 30(1) tad-Direttiva jipprovdi l-kriterji li fuqhom l-aworità ta' kuntrattar għandha tibbaża ruħha sabiex tassenja l-kuntratti, jiġifieri jew l-irħas prezz biss, jew, meta l-assenjazzjoni ssir lill-aktar offerta ekonomikament vantaġġjuża, diversi kriterji skond il-kuntratt in kwistjoni, per eżempju prezz, perijodu biex jitlesta, spejjeż, profitabilità, mertu tekniku.
39 Dispożizzjoni nazzjonali, bħal dik in kwistjoni fil-kawża prinċipali, li tirrestrinġi l-libertà ta' għażla ta' l-awtoritajiet ta' kuntrattar, fil-kuntest ta' proċeduri ta' sejħiet għall-offerti miftuħa jew ristretti, billi timponi l-użu tal-kriterju ta' l-irħas prezz bħala l-uniku kriterju ta' assenjazzjoni, ma timpedixxix lil dawn l-awtoritajiet milli jqabblu l-offerti differenti u li jagħżlu l-aħjar waħda fuq il-bażi ta' kriterju oġġettiv stabbilit minn qabel, li jinsab preċiżament fost dawk elenkati fl-Artikolu 30(1) tad-Direttiva.
40 Madankollu, jekk il-leġiżlatur nazzjonali, b'mod astratt u ġenerali jistabbilixxi kriterju wieħed ta' assenjazzjoni tal-kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi huwa jkun qed iċaħħad lill-awtoritajiet ta' kuntrattar mill-possibbiltà li jieħdu in kunsiderazzjoni n-natura u l-karatteristiċi speċifiċi ta' tali kuntratti, ikkunsidrati waħedhom, billi jagħżlu għal kull wieħed minnhom il-kriterju l-aktar adattat sabiex tiġi assigurata l-kompetizzjoni libera u sabiex b'hekk jiġi ggarantit li tintagħżel l-aħjar offerta.
41 Fil-kawża prinċipali, il-qorti tar-rinviju uriet preċiżament il-kumplessità, fuq livell tekniku, tax-xogħol li għandu jitwettaq u, għaldaqstant, l-awtorità ta' kuntrattar setgħet b'mod utli tieħu in kunsiderazzjoni din il-kumplessità, meta għażlet kriterji oġġettivi għall-assenjazzjoni tal-kuntratti, bħal dawk elenkanti, per eżempju, fl-Artikolu 30(1)(b) tad-Direttiva.
42 Mill-kunsiderazzjonijiet preċedenti jirriżulta li r-risposta għad-domandi magħmula għandha tkun li l-Artikolu 30(1) tad-Direttiva għandu jiġi interpretat fis-sens li huwa jipprojbixxi leġiżlazzjoni nazzjonali li, għall-assenjazzjoni ta' kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi sussegwentement għal proċeduri ta' sejħiet għall-offerti miftuħa jew ristretti timponi, b'mod astratt jew ġenerali, fuq l-awtoritajiet ta' kuntrattar l-obbligu li jirrikorru għall-kriterju ta' l-irħas prezz biss.
Fuq l-ispejjeż
43 Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta' kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni ta' l-osservazzjonijiet lill-Qorti, barra dawk ta' l-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (it-Tieni Awla) taqta' u tiddeċiedi:
L-Artikolu 30(1) tad-Direttiva tal-Kunsill 93/37/KEE ta' l-14 ta' Ġunju 1993, li tikkonċerna l-koordinament tal-proċeduri għall-għoti ta' kuntratti tax-xogħlijiet pubbliċi, għandu jiġi nterpretat fis-sens li huwa jipprojbixxi leġiżlazzjoni nazzjonali li, għall-assenjazzjoni ta' kuntratti ta' xogħlijiet pubbliċi sussegwentement għal proċeduri ta' sejħiet għall-offerti miftuħa jew ristretti timponi, b'mod astratt jew ġenerali, fuq l-awtoritajiet ta' kuntrattar l-obbligu li jirrikorru għall-kriterju ta' l-irħas prezz biss.
Firem.
* Lingwa tal-kawża: it-Taljan.
Full & Egal Universal Law Academy