SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla)
1 ta’ Lulju 2004 (*)
"Politika agrikola komuni – Sistema ta’ amministrazzjoni integrata u ta’ kontroll ta’ ċerti skemi ta’ għajnuna Komunitarja – Regolamenti (KEE) Nru 3887/92 u (KE) Nru 2419/2001 – Applikazzjonijiet ta’ għajnuniet għall-"annimali" – Irregolaritajiet – Tnaqqis ta’ l-ammont ta’ l-għajnuna – Artikolu 2(2) tar-Regolament (KE, Euratom) Nru 2988/95 – Applikazzjoni retroattiva ta’ dispożizzjoni inqas ħarxa"
Fil-kawża C-295/02,
li għandha bħala suġġett talba magħmula min-NiedersächsischesOberverwaltungsgericht (Il-Ġermanja) lill-Qorti tal-Ġustizzja skond l-Artikolu 234 KE, għal deċiżjoni preliminari fil-kawża pendenti quddiem din il-qorti bejn
Gisela Gerken
u
Amt für Agrarstruktur Verden,
dwar l-interpretazzjoni ta’ l-Artikolu 10(2)(a) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 3887/92, tat-23 ta’ Diċembru 1992, li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni ta’ amministrazzjoni integrata u sistema ta’ kontroll għal ċerti skemi ta’ għajnuna tal-Komunità (ĠU L 391, p. 36), ta’ l-Artikoli 44, 53 u 54 tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 2419/2001, tal-11 ta’ Diċembru 2001, li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni ta’ l-amministrazzjoni integrata u s-sistema ta’ kontroll għal ċerti skemi ta’ għajnuna tal-Komunità permezz tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 3508/92 (ĠU L 327, p. 11), u ta’ l-Artikolu 2(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 2988/95, tat-18 ta’ Diċembru 1995, dwar il-protezzjoni ta’ l-interessi finanzjarji tal-Komunità Ewropea (ĠU L 312, p. 1),
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla),
komposta minn C.W. A. Timmermans, President ta’ l-Awla, J.-P. Puissochet u R. Schintgen, F. Macken (Imħallef Relatur) u N. Colneric, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: P. Léger,
Reġistratur: M. -F. Contet, Amministratur Prinċipali,
wara li rat l-osservazzjonijiet bil-miktub ippreżentati:
– għas-Sinjura Gerken, minn R. Mawick, Rechtsanwalt,
– għall-Amt für Agrarstruktur Verden, minn H. v. d. Goltz, bħala aġent,
– għall-Gvern Ġermaniż, minn W.-D. Plessing u M. Lumma, bħala aġenti,
– għall-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, minn M. Niejahr, bħala aġent,
wara li rat ir-rapport għas-seduta,
wara li semgħet is-sottomissjonijiet orali ta’ l-Amt für Agrarstruktur Verden, irrappreżentat minn J. Haselhoff, bħala aġent, tal-Gvern Ġermaniż irrappreżentat minn M. Lumma u tal-Kummissjoni, irrappreżentata minn M. Niejahr, fis-seduta tal-11 ta’ Diċembru 2003,
wara li semgħet il-konklużjonijiet ta' l-Avukat Ġenerali ppreżentati fis-seduta tal-11 ta' Diċembru 2003,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1 Permezz ta’ digriet ta’ l-1 ta’ Awwissu 2002, li wasal fil-Qorti tal-Ġustizzja fid-19 ta’ Awwissu 2002, in-Niedersächsisches Oberverwaltungsgericht, skond l-Artikolu 234 KE, għamlet domanda preliminari dwar l-interpretazzjoni ta’ l-Artikolu 10(2)(a) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 3887/92, tat-23 ta’ Diċembru 1992, li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni ta’ l-amministrazzjoni integrata u s-sistema ta’ kontroll għal ċerti skemi ta’ għajnuna tal-Komunità (ĠU L 391, p. 36), ta’ l-Artikoli 44, 53 u 54 tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 2419/2001, tal-11 ta’ Diċembru 2001, li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni ta’ l-amministrazzjoni integrata u s-sistema ta’ kontroll għal ċerti skemi ta’ għajnuna tal-Komunità permezz tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 3508/92 (ĠU L 327, p. 11), u ta’ l-Artikolu 2(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 2988/95, tat-18 ta’ Diċembru 1995, dwar il-protezzjoni ta’ l-interessi finanzjarji tal-Komunità Ewropea (ĠU L 312, p. 1),
2 Din id-domanda ġiet imqajma fil-kuntest ta’ kawża bejn is-Sinjura Gerken, bidwija, u l-Amt für Agrarstruktur Verden (Uffiċċju għall-Organizzazzjoni Agrikola ta' Verden, aktar ‘il quddiem l-"Amt") fir-rigward tal-penali imposta fuqha skond l-Artikolu 10(2) tar-Regolament Nru 3887/92.
Il-kuntest ġuridiku
L-iskema ta’ għajnuna applikabbli għall-bovini
Ir-Regolament (KEE) Nru 805/68
3 L-Artikolu 4b tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 805/68, tas-27 ta’ Ġunju 1968, dwar l-organizzazzjoni tas-suq taċ-ċanga u l-vitella (ĠU L 148, p. 24), fil-verżjoni tiegħu li jirriżulta mir-Regolament tal-Kunsill Nru 2066/92, tat-30 ta’ Ġunju 1992, li jemenda r-Regolament Nru 805/68 u li jħassar ir-Regolament (KEE) Nru 468/87 li jistabbilixxi r-regoli ġenerali ta’ l-iskema tal-primjum speċjali favur il-produtturi tal-laħam taċ-ċanga u tal-vitella u r-Regolament (KEE) Nru 1357/80 li jwaqqaf skema ta’ primjums għat-trobbija ta’ baqar li jreddgħu (ĠU L 215, p. 49, aktar ‘il quddiem ir-"Regolament Nru 805/68") jipprovdi li:
"1. Il-produttur li għandu impriża ta’ annimali rġiel ta' l-ifrat jista’, fuq talba tiegħu, jibbenefika minn primjum speċjali. Dan għandu jingħata fil-forma ta’ primjum annwali kull sena kalendarja għal kull impriża fil-limiti massimi reġjonali għal mhux aktar minn disgħin bhima ta’ kull grupp ta’ età li hemm referenza għalihom fil-paragrafu 2.
2. Il-primjum għandu jingħata għal mhux aktar minn darbtejn fil-ħajja ta’ kull annimal raġel ta' l-ifrat,
– l-ewwel darba fl-età ta’ 10 xhur,
– it-tieni darba wara l-età ta’ 22 xhar.
[…]" [traduzzjoni mhux uffiċjali]
Ir-regoli dettaljati għall-applikazzjoni ta’ l-iskemi ta’ għajnuna
Ir-Regolament Nru 3508/92
4 Skond l-ewwel inċiż ta’ l-Artikolu 1(1)(b) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 3508/92, tas-27 ta’ Novembru 1992, li jistabbilixxi amministrazzjoni integrata u sistema ta’ kontroll għal ċerti skemi ta’ għajnuna tal-Komunità (ĠU L 355, p. 1), kull Stat Membru għandu jwaqqaf sistema bħal din (aktar ‘il quddiem is-"sistema integrata") li tapplika, fis-settur tat-trobbija tal-bhejjem, għall-iskemi ta’ primjums għall-benefiċċju tal-produtturi tal-laħam taċ-ċanga u tal-vitella stabbiliti fl-Artikoli 4a sa 4h tar-Regolament Nru 805/68.
Ir-Regolament Nru 3887/92
5 Kif jingħad fl-Artikolu 1 tiegħu, ir-Regolament Nru 3887/92 jistabbilixxi r-regoli dettaljati għall-applikazzjoni tas-sistema integrata mwaqqfa mir-Regolament Nru 3508/92
6 L-Artikolu 10(2) tar-Regolament Nru 3887/92 huwa fformulat bil-mod segwenti:
"Jekk in-numru ta’ annimali ddikjarat fl-applikazzjoni għal għajnuniet huwa akbar minn dak misjub meta jsir kontroll, l-ammont ta’ għajnuna huwa kkalkulat fuq il-bażi tan-numru ta’ annimali misjuba. Madankollu, ħlief f’każijiet ta’ force majeure u wara l-applikazzjoni tal-paragrafu 5, l-ammont ta' l-unità ta’ l-għajnuna għandu jitnaqqas:
(a) fil-każijiet ta’ applikazzjoni li tikkonċerna massimu ta’ għoxrin annimal:
– b’perċentwali li tikkorrispondi għad-differenza misjuba jekk din tkun inqas minn jew ekwivalenti għal żewġ annimali,
– bid-doppju tal-perċentwali li tikkorrispondi għad-differenza misjuba jekk din tkun aktar minn tnejn u inqas minn jew ekwivalenti għal erba’ annimali.
Jekk id-differenza tkun ta’ aktar minn erba’ annimali, m’għandha tingħata ebda għajnuna;
[...]
Il-perċentwali indikati fis-subparagrafu (a) huma indikati fuq il-bażi tan-numru mitlub […].
Madankollu, jekk issir dikjarazzjoni falza deliberatament jew minħabba negliġenza serja:
– il-bidwi in kwistjoni jiġi eskluż mill-benefiċċju ta’ l-iskema ta’ għajnuna kkonċernata għas-sena kalendarja in kwistjoni
u
– f’każ ta’ dikjarazzjoni falza magħmula deliberatament, mill-benefiċċju ta' l-istess skema ta’ għajnuna għas-sena kalendarja ta’ wara.
Meta l-bidwi ma jkunx jista’ josserva l-obbligu tiegħu li jżomm l-istess numru ta’ annimali minħabba force majeur, huwa jibqagħlu d-dritt għall-primjum fir-rigward tan-numru ta’ annimali effettivament eliġibbli meta jseħħ l-avveniment ta’ force majeur.
Fl-ebda każ ma jistgħu jingħataw primjums fir-rigward ta’ numru ta’ annimali akbar minn dak indikat fl-applikazzjoni għall-għajnuniet.
[...]" [traduzzjoni mhux uffiċjali]
Ir-Regolament Nru 2419/2001
7 Ir-Regolament Nru 3887/92 ġie mħassar permezz ta’ l-ewwel sentenza ta’ l-Artikolu 53(1) tar-Regolament Nru 2419/2001.
8 L-Artikolu 44(1) tar-Regolament Nru 2419/2001 jipprovdi li t-tnaqqis u l-esklużjonijiet previsti fit-Titolu IV ta’ l-imsemmi regolament, intitolat "Bażi għall-kalkolu ta’ l-għajnuniet, tnaqqis u esklużjonijiet" ma japplikaw fejn il-bidwi ikun bagħat informazzjoni fattwalment korretta jew fejn, b’xi mod ieħor, jista’ juri li m’għandux tort.
9 Skond it-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 53(1) ta’ l-istess regolament, ir-Regolament Nru 3887/92 ikompli japplika għall-applikazzjonijiet għal għajnuniet li jirrigwardaw is-snin tas-suq jew il-perijodi ta’ primjums li bdew qabel l-1 ta’ Jannar 2002.
10 L-Artikolu 54 tar-Regolament Nru 2419/2001 jipprovdi li:
"1. Dan ir-Regolament għandu jidħol fis-seħħ fil-jum wara l-pubblikazzjoni tiegħu fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej.
2. Għandu japplika għall-applikazzjonijiet għall-għajnuna li jirrigwardaw is-snin [tas-suq] jew perjodi ta’ [primjums] li jibdew fl-1 ta’ Jannar ta’ l-2002.
[…]"
L-applikazzjoni ratione temporis tal-penali amministrattivi previsti mid-dispożizzjonijiet Komunitarji
Ir-Regolament Nru 2988/95
11 L-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 2988/95 jipprovdi li:
"1. Sabiex jiġu protetti l-interessi finanzjarji tal-Komunità Ewropea, qegħdin hawnhekk jiġu adottati regoli ġenerali fir-rigward ta’ verifiki omoġenji u miżuri amministrattivi u penali li għandhom x’jaqsmu ma’ l-irregolaritajiet fir-rigward tal-liġi tal-Komunità.
2. ‘Irregolarità’ għandha tfisser kull ksur ta’ disposizzjoni tal-liġi tal-Komunità li jirriżulta minn att jew nuqqas ta’ operatur ekonomiku, li għandu, jew li jista’ jkollu, l-effett li jippreġudika l-budget ġenerali tal-Komunità jew il-budget mmexxi minnhom, jew billi jnaqqas jew jitlef id-dħul li jakkumula minn riżorsi tagħhom stess miġbura direttament għan-nom tal-Komunità, jew permezz ta’nefqa mhux ġustifikata."
12 L-Artikolu 2(2) ta’ l-istess regolament huwa fformulat bil-mod segwenti:
"Ebda penali amministrattiva ma tista’ tiġi imposta ħlief jekk att tal-Komunità qabel l-irregolarità jkun ipprovda għaliha. Fil-każ ta’ emenda sussegwenti tad-disposizzjonijiet li jimponu penali amministrattivi u li jinsabu fir-regoli tal-Komunità, id-disposizzjonijiet l-anqas ħorox għandhom japplikaw b’mod retroattiv."
Il-kawża prinċipali u d-domanda preliminari
13 Fil-21 ta’ Diċembru 1995, is-Sinjura Gerken applikat għal primjum speċjali għal tnax-il annimal raġel ta' l-ifrat ta’ l-ewwel u t-tieni gruppi ta’ etajiet skond l-Artikolu 4b tar-Regolament Nru 805/68.
14 Permezz ta’ deċiżjoni tal-21 ta’ Ġunju 1996, l-Amt ċaħad din l-applikazzjoni għal sebgħa mit-tnax-il fart minħabba li s-Sinjura Gerken ma kinitx ipprovdiet il-provi li l-annimali kienu jissodisfaw il-kundizzjoni ta’ l-età stabbilita mid-dritt Komunitarju. Dan irrifjuta wkoll li jagħtiha l-primjums għall-ħamest ifrat l-oħra skond l-Artikolu 10(2)(a) tar-Regolament Nru 3887/92.
15 Wara li ressqet ilment, mingħajr suċċess, quddiem il-Bezirksregierung Lüneburg (Amministrazzjoni Reġjonali ta’ Lüneburg) fit-23 ta’ Lulju 1998, is-Sinjura Gerken ressqet rikors quddiem il-Verwaltungsgericht Stade (Qorti Amministrattiva) (Il-Ġermanja). Quddiem din il-qorti, hija rnexxielha ġġib prova ta’ l-età ta’ tlieta mis-sebat ifrat ikkonċernati. Għalhekk, l-Amt iddikjara li kien lest li jħallas lis-Sinjura Gerken il-primjums, imnaqqsa proporzjonalment skond l-Artikolu 10(2)(a) tar-Regolament Nru 3887/92, għal dawn it-tlett ifrat kif ukoll għall-ħamsa l-oħra li l-età tagħhom kienet diġà ġiet ipprovata.
16 Permezz ta’ deċiżjoni tas-17 ta’ Frar 2000, il-Verwaltungsgericht iddeċidiet li, l-Amt ġustament ċaħad l-applikazzjoni tas-Sinjura Gerken għall-erbat ifrat l-oħra, li l-età tagħhom ma kinitx ġiet stabbilita. F’dan ir-rigward, ġie stabbilit li kien irrilevanti jekk l-Amt kienx biddel il-prassi amministrattiva tiegħu fir-rigward ta’ kif tiġi pprovata l-età ta' l-ifrat.
17 Madankollu, fir-rigward tat-tmint ifrat l-oħra, il-Verwaltungsgericht ikkunsidrat li s-Sinjura Gerken kellha d-dritt li tirċievi l-primjums sħaħ u mhux imnaqqsa skond l-Artikolu 10(2)(a) tar-Regolament Nru 3887/92. Fil-fatt, hija sostniet li l-penali previsti f’din id-dispożizzjoni ma kinux applikabbli f’dan il-każ peress li s-Sinjura Gerken ma kienet għamlet ebda dikjarazzjoni frawdolenti jew żbaljata.
18 L-Amt ressaq appell minn din l-aħħar parti tas-sentenza mogħtija fl-ewwel istanza min-Niedersächsisches Oberverwaltungsgericht.
19 Din il-qorti, qabel kollox, tikkonstata li s-Sinjura Gerken ma kienx irnexxielha tressaq prova ta’ l-età meħtieġa għal erbgħa mit-tnax-il gendus iddikjarati fl-applikazzjoni tagħha għall-għajnuniet u li, bis-saħħa tat-tieni inċiż ta’ l-Artikolu 10(2)(a) tar-Regolament Nru 3887/92, l-ammont ta’ l-għajnuna kellu jiġi mnaqqas bid-doppju tal-perċentwali li tikkorrispondi għad-differenza meta din id-differenza tkun ekwivalenti għal erba’ annimali. Filwaqt li tirreferi għas-sentenza tas-16 ta’ Mejju 2002, Schilling u Nehring (C-63/00, Ġabra p. I-4483), li tistabbilixxi li l-penali previsti f’din id-dispożizzjoni japplikaw anke meta d-differenza fin-numru ta’ annimali ddikjarati fuq in-numru ta’ annimali misjuba ma tkunx attribwibbli għal dikjarazzjoni falza ta’ l-applikant, il-qorti tar-rinviju tikkunsidra li għalhekk l-imsemmija penali għandhom jiġu applikati fir-rigward tas-Sinjura Gerken.
20 Madankollu, hija tosserva li, in sostenn ta’ l-applikazzjoni tagħha għall-għajnuniet, is-Sinjura Gerken ippreżentat dikjarazzjoni tal-veterinarju uffiċjali ta’ Landkreis Verden (Distrett ta’ Verden), li tiċċertifika li l-ifrat ma kellhomx il-lewkożi. Skond il-qorti tar-rinviju, sal-bidu ta’ l-1996 bħala prassi, l-Amt kien jaċċetta dawn it-tipi ta’ ċertifikati bħala prova ta’ l-età tal-bovini, prassi li biddel, għall-ewwel darba, wara li s-Sinjura Gerken ippreżentat l-applikazzjoni tagħha, abbażi ta’ żewġ digrieti Ministerjali adottati f’Marzu u f’Ġunju 1996. Għaldaqstant, il-qorti tar-rinviju tikkunsidra li s-Sinjura Gerken pprovdiet "informazzjoni fattwalment korretta" skond l-Artikolu 44(1) tar-Regolament Nru 2419/2001 u li hi m’għandha l-ebda tort fis-sens ta' din id-dispożizzjoni, ta’ l-inqas fir-rigward ta’ l-allegazzjoni li hija ma pprovdietx prova ta’ l-età ta’ erbgħa mill-gniedes in kwistjoni.
21 F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk għandhiex tapplika l-penali previsti fl-Artikolu 10(2)(a) tar-Regolament Nru 3887/92. Hija tikkonstata li dan ir-regolament kien ġie mħassar bl-ewwel sentenza ta’ l-Artikolu 53(1) tar-Regolament Nru 2419/2001, iżda li dan, skond l-Artikolu 54(1) tiegħu, daħal biss fis-seħħ fit-13 ta’ Diċembru 2001. Barra minn hekk, hija tirrileva li, bis-saħħa tat-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 53(1) tar-Regolament 2419/2001, ir-Regolament Nru 3887/92 jibqa’ applikabbli għall-applikazzjonijiet għall-għajnuniet li jikkonċernaw is-snin tas-suq jew il-perijodi ta’ primjums li jibdew qabel l-1 ta’ Jannar 2002. Minn dan hija tiddeduċi, minn naħa, li l-penali prevista fl-Artikolu 10(2) ta’ dan l-aħħar regolament għandha tiġi applikata fir-rigward tas-Sinjura Gerken.
22 Madankollu, il-qorti tar-rinviju tfakkar li, skond l-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95, fil-każ ta’ emendi sussegwenti tad-dispożizzjonijiet tad-dritt Komunitarju li jistabbilixxu l-penali amministrattivi, id-dispożizzjonijiet inqas ħorox japplikaw retroattivament.
23 Billi kkunsidrat li s-soluzzjoni tal-kawża quddiemha kienet teħtieġ l-interpretazzjoni tad-dispożizzjonijiet tar-Regolament Nri 3887/92, 2988/95 u 2419/2001, in-Niedersächsisches Oberverwaltungsgericht iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja s-segwenti domanda preliminari:
"L-ammont ta’ l-għajnuna għandu wkoll jiġi mnaqqas skond it-tieni inċiż ta’ l-Artikolu 10(2)(a) tar-Regolament Nru 3887/92 meta l-primjum speċjali għall-annimali rġiel ta' l-ifrat, mitlub fi żmien meta din id-dispożizzjoni tad-dritt Komunitarju kienet fis-seħħ, ma jistax jingħata lill-bidwi minħabba raġunijiet legali iżda meta dan ta’ l-aħħar ikun ippreżenta informazzjoni fattwalment korretta skond l-Artikolu 44(1) tar-Regolament (KE) Nru 2419/2001 jew ikun jista’ juri, b’xi mod ieħor, li m'għandux tort?
Fuq id-domanda preliminari
Osservazzjonijiet ippreżentati lill-Qorti tal-Ġustizzja
24 In-Niedersächsisches Ministerium für Ernährung (Ministeru ta’ l-Ikel tal-Land tas-Sassonja l-Baxxa, aktar ‘il quddiem il-"Ministeru"), għan-nom tal-konvenuta fil-kawża prinċipali, u l-Amt iqisu li l-penali inqas ħorox previsti mir-Regolament Nru 2419/2001 mhumiex applikabbli fil-kawża prinċipali.
25 L-Artikoli 53(1) u 54(2) tar-Regolament Nru 2419/2001 jindikaw b’mod ċar li r-Regolament Nru 3887/92 ġie mħassar mad-dħul fis-seħħ tar-regolament il-ġdid u li dan huwa applikabbli biss għall-applikazzjonijiet għal għajnuniet li jikkonċernaw is-snin tas-suq jew il-perijodi ta’ primjums li jibdew qabel l-1 ta’ Jannar 2002. Konsegwentement, ir-Regolament Nru 2419/2001 m’għandux jiġi applikat għall-primjums li jirrigwardaw is-snin preċedenti.
26 Lanqas l-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/1995 m’għandux jiġi applikat. Din id-dispożizzjoni tirreferi għall-penali imposti fil-kuntest ta' emenda tad-dritt Komunitarju, filwaqt li r-Regolament Nru 2419/2001 ħassar ir-Regolament Nru 3887/92.
27 Skond il-Ministeru, is-Sinjura Gerken ma setgħetx tasserixxi protezzjoni ta’ aspettativa leġittima fuq il-bażi ta’ l-Artikolu 44(1) tar-Regolament Nru 2419/2001. L-awtorità inkarigata mill-għoti tal-primjums għandha d-dritt titlob il-prova li l-kundizzjonijiet għall-għoti ta’ dan il-primjum huma sodisfatti anke meta dan ikun diġà ngħata. Barra minn hekk, l-applikant għall-għajnuna għandu, sa l-aħħar tar-raba’ sena wara s-sena kalendarja li matulha jkun ġie mogħti primjum, iġib prova li l-kundizzjonijiet għall-għoti ta’ dan il-primjum huma sodisfatti. Madankollu, fir-rigward ta’ erbgħa mill-annimali ta' l-ifrat in kwistjoni, ir-rikorrenti ma kinitx f’pożizzjoni li tagħmel dan. Jekk l-Artikolu 44(1) tar-Regolament Nru 2419/2001 xorta waħda huwa applikabbli għal din il-kawża, ikun xieraq li, għal din ir-raġuni, jkun hemm biss rinunzja għall-applikazzjoni ta’ l-esklużjonijiet u tat-tnaqqis, iżda mhux li jiġi rrifjutat li tingħata għajnuna għall-erba' annimali ta' l-ifrat ikkonċernati.
28 Il-Ministeru u l-Amt iqisu li, jekk, minkejja t-tħassir tar-Regolament Nru 3887/92, inklużi d-dispożizzjonijiet tiegħu li jipprovdu għal penali, permezz tar-Regolament Nru 2419/2001, id-dispożizzjonijiet ta’ dan ta’ l-aħħar kellhom ikunu suġġetti għar-regola ta’ retroattività prevista fir-Regolament Nru 2988/95, dan kellu jiġi espliċitament speċifikat fir-Regolament Nru 2419/2001.
29 Il-Gvern Ġermaniż jikkunsidra li, f’dan il-każ, għandhom jibqgħu jiġu applikati l-penali previsti fl-Artikolu 10(2) tar-Regolament Nru 3887/92. L-applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni mhijiex kuntrarja la għall-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95 u lanqas għall-prinċipji ġenerali tad-dritt Komunitarju.
30 Fir-rigward ta’ l-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95, il-Gvern Ġermaniż jikkunsidra li huwa leċitu li din ir-regola tiġi interpretata bħala li tfisser li ma tapplikax meta jkun hemm dispożizzjonijiet tranżitorji speċifiċi bħal dawk previsti fir-regoli settorjali, bħal per eżempju, id-dispożizzjonijiet tat-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 53(1) tar-Regolament Nru 2419/2001. Fil-fatt, skond il-Gvern Ġermaniż, din l-aħħar dispożizzjoni, li tippreċiża liema regoli fir-rigward tas-sistema integrata japplikaw qabel jew wara ċerta data, tikkostitwixxi lex specialis meta mqabbla mar-regola ta’ retroattività stabbilita fl-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95.
31 Fir-rigward tal-prinċipji ġenerali tad-dritt Komunitarju, il-fatt li s-sistema integrata prevista fir-Regolament Nru 3887/92 tibqa’ applikabbli għall-applikazzjonijiet għall-għajnuniet li jikkonċernaw is-snin tas-suq jew il-perijodi ta' riferiment tal-primjums li jibdew qabel l-1 ta’ Jannar 2002, skond it-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 53(1) tar-Regolament Nru 2419/2001, mhuwiex kuntrarju la għall-prinċipju ta’ protezzjoni ta’ l-aspettativi leġittimi u lanqas għall-projbizzjoni ta’ retroattività tal-miżuri. Is-Sinjura Gerken qiegħda sempliċement tiġi trattata skond il-liġi applikabbli matul il-perijodu li fir-rigward tiegħu applikat għal primjum. Skond id-dispożizzjonijiet tat-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 53(1) tar-Regolament Nru 2419/2001, is-Sinjura Gerken hija pprojbita milli tinvoka leġiżlazzjoni aktar favorevoli li daħlet fis-seħħ wara li ppreżentat l-applikazzjoni in kwistjoni.
32 Skond il-Gvern Ġermaniż, id-differenzi fis-sistemi ta’ kontroll u ta’ penali previsti fir-Regolamenti Nri 3887/92 u 2419/2001 jikkonfermaw ir-risposta proposta minnu. Filwaqt li, fl-iskema prevista mir-regolament preċedenti, il-kontrolli u l-penali kienu bbażati fuq l-applikazzjonijiet differenti għal għajnuniet, f’dik prevista fir-regolament il-ġdid, il-kontrolli jsiru u l-penali jiġu applikati bħala parti minn pożizzjoni integrata bbażata fuq l-impriża. Il-Gvern Ġermaniż isostni li, meta l-kontrolli saru skond ir-Regolament Nru 3887/92, huma ma sarux skond il-pożizzjoni bbażata fuq l-impriża u għalhekk ma kinux jieħdu in kunsiderazzjoni r-regolamenti Komunitarji kollha applikabbli għall-annimali ta' l-ifrat. Konsegwentement, il-kontrolli ma tawx riżultati li kienu bbażati fuq l-impriża li setgħu jwasslu għal penali li huma wkoll bbażati fuqha. Għaldaqstant, huwa impossibbli li jiġu ttrasferiti elementi marbuta ma’ l-iskema prevista fir-Regolament Nru 2419/2001, bħall-Artikolu 44(1) tiegħu, għall-iskema ta’ kontroll u ta’ penali tar-Regolament Nru 3887/92.
33 Preliminarjament, il-Kummissjoni tfakkar li, fis-sentenza tas-17 ta’ Lulju 1997, National Farmers’ Union et (C-354/95, Ġabra p. I-4559, punti 39 sa 41), il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li r-regola tar-retroattività tal-penali inqas ħorox prevista fit-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95 tapplika, fil-prinċipju, fil-kuntest tar-Regolament Nru 3887/92.
34 Il-fatti li taw lok għall-kawża prinċipali jissodisfaw il-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni ta’ din ir-regola ta’ retroattività.
35 L-ewwel nett, bidwi li jippreżenta applikazzjoni għal għajnuniet għal annimali li ma jistgħux jibbenefikaw minn tali għajnuna, jikser dispożizzjoni tad-dritt Komunitarju u b'dan il-mod jikkommetti irregolarità fis-sens ta’ l-Artikolu 1(2) tar-Regolament Nru 2988/95.
36 It-tieni nett, l-introduzzjoni ta’ l-Artikolu 44(1) tar-Regolament Nru 2419/2001 emendat is-sistema integrata fis-sens li l-penali li huma previsti fih ma japplikawx meta l-bidwi jkun ippreżenta informazzjoni fattwalment korretta jew fejn, b’xi mod ieħor, ikun jista’ juri li m’għandux tort. F’dan il-każ, din id-dispożizzjoni twassal għal penali amministrattiva inqas ħarxa minn dik prevista fir-Regolament Nru 3887/92.
37 Il-Kummissjoni ssostni li, f’dan il-każ, l-applikazzjoni ta’ l-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95 mhijiex eskluża mid-dispożizzjonijiet li jinsabu fl-Artikoli 53 u 54 tar-Regolament Nru 2419/2001 u li jikkonċernaw d-dħul fis-seħħ ta’ dan ta’ l-aħħar kif ukoll il-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu ratione temporis. Hija tikkunsidra li, flimkien mad-dispożizzjoni fl-Artikolu 54(2) tar-Regolament Nru 2419/2001, li hija l-kontroparti tagħha, it-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 53(1) ta’ l-istess regolament għandha tassigura biss li l-applikazzjonijiet għall-għajnuniet għall-perijodu qabel l-1 ta’ Jannar 2002 jibqgħu jiġu pproċessati fuq il-bażi tar-Regolament Nru 3887/92 li oriġinarjament kien applikabbli għalihom u li ma jiġux suġġetti għall-iskema l-ġdida minn meta din tidħol fis-seħħ. Min-naħa l-oħra, il-leġiżlatur Komunitarju ma kellux l-intenzjoni li, permezz ta’ dawn id-dispożizzjonijiet, jeskludi l-applikazzjoni tar-regola ta’ retroattività prevista fit-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95 għall-penali amministrattivi inqas ħorox fil-kuntest tas-sistema integrata.
38 Madankollu, matul is-seduta, il-Kummissjoni rrikonoxxiet li teżisti distinzjoni bejn il-każijiet fejn tapplika r-regola ta’ retroattività li tinsab fl-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95 u l-każijiet fejn din ma tapplikax. Ir-regola ta’ retroattività ma tistax tapplika meta d-dispożizzjonijiet li jistabbilixxu l-penali fil-leġiżlazzjoni Komunitarja jkunu ġew kompletament ristrutturati f’regolament ġdid.
39 Għal dak li jikkonċerna l-applikazzjoni ta’ l-Artikolu 44(1) tar-Regolament Nru 2419/2001 f’dan il-każ, il-Kummissjoni tosserva li interpretazzjoni oħra għajr dik proposta minnha ser ittellef lill-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95 mill-biċċa l-kbira ta’ l-iskop tiegħu. L-esklużjoni tar-regola ta’ retroattività hija possibbli biss jekk tkun espressament prevista fit-testi. Il-Kummissjoni tosserva li l-Artikoli 53 u 54 tar-Regolament Nru 2419/2001 ma fihomx dispożizzjoni espressa bħal din.
Kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
40 Permezz tad-domanda preliminari tagħha, il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi jekk l-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95 għandux jiġi interpretat fis-sens li, fil-każ ta’ applikazzjoni għall-għajnuniet għall-"annimali" li taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni ratione temporis tar-Regolament Nru 3887/92 u li hija vvizzjata b’irregolarità li twassal għall-applikazzjoni ta’ penali skond l-Artikolu 10(2)(a) ta’ dan l-aħħar regolament, l-awtoritajiet kompetenti għandhom japplikaw id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 44 tar-Regolament Nru 2419/2001 retroattivament, minħabba li dawn id-dispożizzjonijiet huma inqas ħorox għall-imġieba in kwistjoni.
41 Preliminarjament għandu jiġi rrilevat li l-għanijiet tar-Regolament Nru 3887/92, skond is-seba’ u d-disa’ premessi tiegħu, huma li jikkontrollaw, b’mod effikaċi, l-osservanza tad-dispożizzjonijiet li jirrigwardaw għajnuniet Komunitarji u jistabbilixxi dispożizzjonijiet intiżi sabiex jipprevjenu u jippenalizzaw l-irregolaritajiet u l-frodi b’mod effettiv.
42 L-Artikolu 10(2) tar-Regolament Nru 3887/92 mhuwiex biss intiż li jippenalizza, b’mod effettiv u dissważiv, id-dikjarazzjonijiet frawdolenti jew dawk li jinvolvu negliġenza serja, iżda jippenalizza wkoll kull irregolarità mwettqa mill-bidwi fl-applikazzjoni tiegħu għall-għajnuniet (ara s-sentenza Schilling u Nehring, iċċitata aktar 'il fuq, punt 27).
43 Bis-saħħa tad-dispożizzjonijiet tat-tieni inċiż ta’ l-Artikolu 10(2)(a) tar-Regolament Nru 3887/92, li kien fis-seħħ meta saret l-applikazzjoni għall-għajnuniet in kwistjoni fil-kawża prinċipali, l-ammont ta’ l-għajnuna għandu jitnaqqas bid-doppju tal-perċentwali li tikkorrispondi għad-differenza misjuba meta din hija ta’ aktar minn tnejn u inqas jew ekwivalenti għal erba' annimali.
44 Skond dawn id-dispożizzjonijiet, kif interpretati mill-ġurisprudenza, l-ammont ta’ l-għajnuna għandu jitnaqqas anke jekk d-differenza fin-numru ta’ annimali ddikjarati fuq in-numru ta’ annimali misjuba dakinhar tal-kontroll mhijiex attribwibbli għal dikjarazzjoni falza ta’ l-applikant, iżda tirriżulta mill-fatt li, għal ċerti annimali, il-kundizzjonijiet meħtieġa għall-għoti tal-primjum mhumiex sodisfatti (ara s-sentenza Schilling u Nehring, iċċitata aktar 'il fuq, punt 42).
45 Wara li r-rikorrenti ppreżentat l-applikazzjoni għall-għajnuniet in kwistjoni, ir-Regolament Nru 3887/92 ġie mħassar mill-Artikolu 53(1) tar-Regolament Nru 2491/2001. Dan l-aħħar regolament japplika wkoll għall-metodi ta’ l-implimentazzjoni tas-sistema integrata għal ċerti skemi ta’ għajnuna Komunitarja stabbiliti mir-Regolament Nru 3508/92.
46 Skond l-Artikolu 44(1) tar-Regolament Nru 2419/2001, it-tnaqqis u l-esklużjonijiet previsti fit-Titolu IV ta’ l-imsemmi regolament ma japplikawx meta l-bidwi jkun ippreżenta informazzjoni fattwalment korretta jew, b’xi mod ieħor, jista’ juri li m’għandux tort.
47 Barra minn hekk, ir-Regolament Nru 2988/95, b’mod partikolari fl-Artikolu 2(2) tiegħu, jiddikjara li f’każ ta’ emenda sussegwenti tad-dispożizzjonijiet li jimponu penali amministrattivi u li jinsabu fil-leġiżlazzjoni Komunitarja, id-dispożizzjonijiet li huma inqas ħorox għandhom japplikaw retroattivament.
48 Għaldaqstant, għandu jiġi vverifikat jekk din id-dispożizzjoni tapplikax għal ċirkustanzi bħal dawk in kwistjoni fil-kawża prinċipali.
49 L-ewwel nett, l-irregolarità kkonstatata fl-applikazzjoni għall-għajnuniet tas-Sinjura Gerken, li għaliha jista’ japplika l-Artikolu 10(2)(a) tar-Regolament Nru 3887/92, jiġifieri l-fatt li hija ppreżentat applikazzjoni għal annimali ta' l-ifrat mingħajr ma wriet li dawn kienu jissodisfaw il-kundizzjoni meħtieġa ta’ l-età, tikkostitwixxi irregolarità skond l-Artikolu 1(2) tar-Regolament Nru 2988/95.
50 Sussegwentement, it-tnaqqis ta’ l-ammont ta’ l-għajnuniet għall-"annimali", jew it-tneħħija ta’ l-għajnuna, jikkostitwixxi penali amministrattiva skond l-Artikolu 2(2) ta’ l-istess regolament (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi National Farmers’ Union et, iċċitata aktar 'il fuq, punt 40, u Schilling u Nehring, iċċitata aktar 'il fuq, punti 26 u 27).
51 Barra minn hekk, l-iskemi tal-penali li jirrigwardaw l-applikazzjonijiet għall-għajnuniet previsti fir-Regolament Nru 3887/92 kienu ġew emendati l-aħħar meta daħal fis-seħħ ir-Regolament Nru 2419/2001.
52 Fl-aħħar nett, l-Artikolu 44(1) ta’ dan l-aħħar regolament stabbilixxa dispożizzjonijiet li fihom penali inqas ħorox minn dawk applikabbli bis-saħħa ta’ l-Artikolu 10(2)(a) tar-Regolament Nru 3887/92.
53 L-argument tal-Gvern Ġermaniż li l-applikazzjoni retroattiva ta’ dawn il-penali inqas ħorox, skond l-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95, għandha tiġi eskluża bis-saħħa tad-dispożizzjonijiet tat-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 53(1) u l-Artikolu 54(2) tar-Regolament Nru 2419/2001, ma jistax jiġi milqugħ.
54 Dawn l-aħħar dispożizzjonijiet jipprovdu, rispettivament, li r-Regolament Nru 3887/92 jibqa’ applikabbli għall-applikazzjonijiet għal għajnuniet li jikkonċernaw is-snin tas-suq jew il-perijodi ta’ riferiment ta' primjums li jibdew qabel l-1 ta’ Jannar 2002 u li r-Regolament Nru 2419/2001 japplika għall-applikazzjoni għall-għajnuniet fir-rigward ta’ snin tas-suq jew perijodi ta’ riferiment ta' primjums li jibdew mill-1 ta’ Jannar 2002.
55 Madankollu, mir-raba’ premessa tar-Regolament Nru 2988/95 jirriżulta li l-effettività tal-ġlieda kontra l-frodi li tippreġudika l-interessi finanzjarji tal-Komunità tirrikjedi t-twaqqif ta’ qafas ġuridiku komuni għall-oqsma kollha koperti mill-politika Komunitarja. Barra minn hekk, skond il-ħames premessa ta’ l-istess regolament, l-imġieba li tikkostitwixxi irregolarità, kif ukoll il-miżuri u l-penali amministrattivi relatati magħha, huma previsti fir-regoli settorjali skond ir-Regolament Nru 2988/95.
56 Minn dan isegwi li, fil-qasam tal-kontrolli u l-penali ta’ l-irregolaritajiet kommessi taħt id-dritt Komunitarju, billi adotta r-Regolament Nru 2988/95, il-leġiżlatur Komunitarju stabbilixxa serje ta’ prinċipji ġenerali u rrikjeda li, bħala regola ġenerali, ir-regoli settorjali kollha jikkonformaw ma’ dawn il-prinċipji.
57 Mhemm xejn fir-Regolament Nru 2419/2001 li jindika li dan kellu l-intenzjoni li jeskludi l-prinċipju ta’ l-applikazzjoni retroattiva tal-penali li huma inqas ħorox li jinsab fl-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95.
58 Għalhekk it-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 53(1) u l-Artikolu 54(2) tar-Regolament Nru 2419/2001 għandhom jiġu interpretati fis-sens li japplikaw mingħajr ħsara għall-applikazzjoni ta’ dan il-prinċipju.
59 Mingħajr ħsara għall-kwistjoni dwar jekk id-dispożizzjonijiet l-oħra tat-Titolu IV tar-Regolament Nru 2419/2001 li jirrigwardaw il-bażi ta' kalkolu ta’ l-għajnuniet, tat-tnaqqis u ta’ l-esklużjonijiet jistgħux ukoll jiġu applikati retroattivament, f’ċerti ċirkustanzi, skond l-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95, hemm lok li bis-saħħa ta’ din l-aħħar dispożizzjoni, jiġu applikati retroattivament id-dispożizzjonijiet inqas ħorox ta’ l-Artikolu 44(1) tar-Regolament Nru 2419/2001 għall-applikazzjonijiet għal għajnuniet li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni ratione temporis tar-Regolament Nru 3887/92.
60 Minn dan isegwi li, jekk bidwi juri, skond l-Artikolu 44(1) tar-Regolament Nru 2419/2001, li huwa ppreżenta informazzjoni fattwalment korretta in sostenn ta’ applikazzjoni għal għajnuniet li tkun għadha qed tiġi pproċessata jew juri, b’xi mod ieħor, li ma kellux tort fir-rigward ta’ l-irregolaritajiet fl-imsemmija applikazzjoni għal għajnuniet, il-penali prevista fl-Artikolu 10(2)(a) tar-Regolament Nru 3887/92, li tikkonsisti fit-tnaqqis ta’ l-ammont ta’ l-għajnuna tiegħu b’perċentwali partikolari li tikkorrispondi għad-differenza fin-numru ta’ annimali misjuba, m’għandhiex tapplika.
61 Fid-dawl ta’ dak kollu li ngħad preċedentement, ir-risposta għad-domanda magħmula għandha tkun li l-Artikolu 2(2) tar-Regolament Nru 2988/95 għandu jiġi interpretat fis-sens li, fil-każ ta’ applikazzjoni għal għajnuniet għall-" annimali" li taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni ratione temporis tar-Regolament Nru 3887/92 u li hija vvizzjata b’irregolarità li tagħti lok għall-applikazzjoni ta’ penali skond l-Artikolu 10(2)(a) ta’ l-imsemmi regolament, l-awtoritajiet kompetenti għandhom japplikaw id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 44(1) tar-Regolament Nru 2419/2001 retroattivament, minħabba li dawn id-dispożizzjonijiet huma inqas ħorox għall-imġieba in kwistjoni.
Fuq l-ispejjeż
62 L-ispejjeż inkorsi mill-Gvern Ġermaniż u mill-Kummissjoni, li ssottomew l-osservazzjonijiet tagħhom lill-Qorti tal-Ġustizzja ma jistgħux jiġu mħallsa lura. Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż.
Għal dawn il-motivi,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla ),
b’risposta għad-domanda mressqa min-NiedersächsischesOberwaltungsgericht, permezz ta’ digriet ta’ l-1 ta’ Awwissu 2002, taqta’ u tiddeċiedi li:
1) L-Artikolu 2(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 2988/95, tat-18 ta’ Diċembru 1995, dwar il-protezzjoni ta’ l-interessi finanzjarji tal-Komunità Ewropea, għandu jiġi interpretat fis-sens li, fil-każ ta’ applikazzjoni għal għajnuniet għall-"annimali" li taqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni ratione temporis tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 3887/92, tat-23 ta’ Diċembru 1992, li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni ta’ l-amministrazzjoni integrata u s-sistema ta’ kontroll għal ċerti skemi ta’ għajnuna tal-Komunità, u li hija vvizzjata b’irregolarità li tagħti lok għall-applikazzjoni ta’ penali skond l-Artikolu 10(2)(a) ta’ l-imsemmi regolament, l-awtoritajiet kompetenti għandhom japplikaw id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 44(1) tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 2419/2001, tal-11 ta’ Diċembru 2001, li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni ta’ l-amministrazzjoni integrata u s-sistema ta’ kontroll għal ċerti skemi ta’ għajnuna tal-Komunità permezz tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 3508/92 retroattivament, minħabba li dawn id-dispożizzjonijiet huma inqas ħorox għall-imġieba in kwistjoni.
Timmermans
Puissochet
Schintgen
Macken
Colneric
Mogħtija fil-Qorti bil-miftuħ fil-Lussemburgu fl-1 ta’ Lulju 2004.
R. Grass
C.W.A Timmermans
Reġistratur
President
* Lingwa tal-kawża: Il-Ġermaniż
Full & Egal Universal Law Academy