SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tielet Awla)
tad-9 ta' Marzu 2006 (*)
"Politika barranija u ta' sigurtà – Politika kummerċjali komuni – Embargo kontra r-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro – Regolament (KEE) Nru 1432/92 – Trasport ta' persuni"
Fil-kawża C-371/03
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skond l-Artikolu 234 KE, imressqa mill-Oberlandesgericht Köln (Il-Ġermanja), permezz ta' deċiżjoni tal-21 ta' Awwissu 2003, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fl-1 ta' Settembru 2003, fil-kawża
Siegfried Aulinger
vs
Bundesrepublik Deutschland,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tielet Awla),
komposta minn A. Rosas, President ta' l-Awla, J. Malenovský, J.‑P. Puissochet (Relatur), S. von Bahr u U. Lõhmus, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: F. G. Jacobs,
Reġistratur: C. Strömholm, Amministratur,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tat-12 ta' Ottubru 2005,
wara li rat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
– għal S. Aulinger, minn R. Karpenstein, Rechtsanwalt,
– għall-Bundesrepublik Deutschland, konvenuta fil-kawża prinċipali minn A. Frieser, Rechtsanwalt,
– għall-Gvern Ġermaniż, minn W. D. Plessing, u sussegwentement minn A. Tiemann u C. Schulze-Bahr, bħala aġenti, assistiti minn A. Frieser, Rechtsanwalt,
– għall-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, minn G. zur Hausen u sussegwentement minn F. Hoffmeister, bħala aġenti,
wara li semgħet il-konklużjonijiet ta' l-Avukat Ġenerali, ippreżentati fis-seduta tas-17 ta' Novembru 2005,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1 Id-domanda għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 1432/92 ta' l-1 ta' Ġunju 1992, li jipprojbixxi l-kummerċ bejn il-Komunità Ekonomika Ewropea u r-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro (ĠU L151, p.4).
2 Din it-talba ġiet ippreżentata fil-kuntest ta' kawża li tressqet minn S. Aulinger kontra l-Bundesrepublik Deutschland li ġagħlitu jwaqqaf l-attivitajiet tiegħu ta' trasportatur permezz ta' kowċ ta' persuni li jmorru s-Serbja u Montenegro fuq il-bażi ta' interpretazzjoni li huwa jqis li hi żbaljata tar-Regolament Nru 1432/92.
Il-kuntest ġuridiku
3 Fil-kuntest tal-kunflitti li akkompanjaw il-kisba ta' l-indipendenza minn diversi repubbliki ta' l-ex-Repubblika Federali tal-Jugoslavja u b'mod partikolari l-kunflitti li seħħew fl-1992 fil-Bosnija-Ħerzegovina, il-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti, billi mexa skond il-Kapitolu VII tal-Karta tan-Nazzjonijiet Uniti, adotta, fit-30 ta' Mejju 1992, ir-Riżoluzzjoni 757 (1992), li tistabbilixxi embargo ekonomiku kontra r-Repubblika Federali tal-Jugoslavja (Serbja u Montenegro). Dan l-embargo kien ikopri, primarjament, il-kummerċ ta' prodotti bażiċi u ta' merkanzija.
4 Il-paragrafi 5 u 7 tar-Riżoluzzjoni 757 (1992) kienu jipprovdu:
"5. […] l-Istati kollha m'għandhomx jipprovdu lill-awtorijatiet tar-Repubblika Federali tal-Jugoslavja (Serbja u Montenegro) jew lil kwalunkwe impriża kummerċjali, industrijali jew lil servizzi pubbliċi li jinsabu fir-Repubblika Federali tal-Jugoslavja (Serbja u Montenegro) fondi jew kwalunkwe riżorsi finanzjarji jew ekonomiċi oħrajn u għandhom jimpedixxu liċ-ċittadini tagħhom u lil kull persuna li tinsab fit-territorju tagħhom milli jittrasferixxu jew li jipprovdu, bi kwalunkwe mezz, lill-awtoritajiet tar-Repubblika Federali tal-Jugoslavja (Serbja u Montenegro) jew lill-impriżi msemmija hawn fuq, b'tali fondi jew riżorsi u li jibagħtu kwalukwe fondi oħra lil persuni fiżiċi jew ġuridiċi li jinsabu fir-Repubblika Federali tal-Jugoslavja (Serbja u Montenegro), bl-eċċezzjoni ta' ħlas intiż esklużivament għal skopijiet ta' natura strettament medika jew umanitarja u għal prodotti ta' l-ikel;
[…]
7. […] l-Istati kollha:
a) Għandhom jirrifjutaw l-awtorizzazzjoni lil kull inġenju ta' l-ajru biex jitlaq mit-territorju tagħhom, jinżel hemm jew jgħaddi fuqu jekk dan l-inġenju ta' l-ajru jkun se jinżel fit-territorju tar-Repubblika Federali tal-Jugoslavja (Serbja u Montenegro) jew ikun telaq minn hemm, ħlief jekk it-titjira ta' dan l-inġenju ta' l-ajru tkun ġiet approvata, minħabba raġunijiet ta' natura umanitarja jew oħrajn, skond ir-riżoluzzjonijiet rilevanti tal-Kunsill, mill-Kumitat tal-Kunsill tas-Sigurtà stabbilit mir-Riżoluzzjoni 724 (1991).
[…]" [traduzzjoni mhux uffiċjali].
5 Il-Komunità Ekonomika Ewropea u l-Istati Membri tagħha rrikorrew għal strument Komunitarju sabiex jassiguraw, b'mod partikolari, implimentazzjoni uniformi fil-Komunità ta' wħud mill-miżuri previsti mir-Riżoluzzjoni 757 (1992). Huwa b'dan il-mod li l-Kunsill tal-Komunitajiet Ewropej adotta r-Regolament Nru 1432/92.
6 L-Artikolu 1 ta' dan ir-Regolament jipprovdi:
"Mill-31 ta' Mejju 1992, dawn li ġejjin ser ikunu pprojbiti:
a) id-dħul fit-territorju tal-Komunità ta' kwalunkwe prodott li joriġina jew li ġej mir-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro;
b) l-esportazzjoni lejn ir-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro ta' kwalunkwe l-prodott li joriġina jew li ġej mill-Komunità;
c) kull attività li għandha bħala għan jew bħala effett li tippromwovi, direttament jew indirettament, it-tranżazzjonijiet imsemmija fil-punti (a) jew (b);
d) il-provvista ta' servizzi li mhumiex finanzjarji li għandhom bħala għan jew effett li jippromwovu, direttament jew indirettament, l-ekonomija tar-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro u, b'mod partikolari, dawk is-servizzi li mhumiex finanzjarji, ipprovduti:
i) għall-iskopijiet ta' kwalunkwe attività ekonomika mwettqa ġewwa jew mir-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro
jew
ii) lil waħda mill-persuni li ġejjin:
– kwalunkwe persuna fiżika li tinsab fir-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro,
– kwalunkwe persuna ġuridika stabbilita jew kostitwita b'mod ieħor taħt is-sistema legali tar-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro,
– kwalunkwe korp li jwettaq attività ekonomika (kemm jekk fir-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro jew le) taħt il-kontroll ta' persuni residenti fir-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro jew kopri stabbiliti jew kostitwiti b'mod ieħor taħt is-sitema legali ta' dawn ir-Repubbliki.
Il-kundizzjonijiet tal-projbizzjoni tas-servizzi ta' trasport bl-ajru huma definiti [f'anness]" [traduzzjoni mhux uffiċjali].
7 L-Artikolu 5 ta' l-istess Regolament jippreċiża li:
"Dan ir-Regolament japplika għat-territorju kollu tal-Komunità, inkluż l-ispazju ta' l-ajru tagħha u għal kull ajruplan jew bastiment taħt il-ġuriżdizzjoni ta' Stat Membru, kif ukoll – f'kull post ieħor - għal kull ċittadin ta' Stat Membru u kull korp stabbilit jew kostitwit b'mod ieħor taħt is-sistema legali ta' Stat Membru" [traduzzjoni mhux uffiċjali].
Il-fatti li wasslu għall-kawża u d-domani preliminari
8 Is-Sur Aulinger huwa operatur tal-kowċijiet, stabbilit fil-Ġermanja. Matul iż-żamma fis-seħħ ta’ l-embargo li sar kontra r-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro, huwa kien jittrasporta lejn jew mill-inħawi taż-żona ta’ l-embargo ħaddiema immigrati, b’mod partikolari Serbi u minn Montenegro, li kienu jkunu qed jivvjaġġaw lejn jew mis-Serbja jew Montenegro. Għall-biċċa l-kbira, huwa kien jintervjeni bħala subappaltatur ta’ aġenzija tal-vjaġġi, ukoll stabbilita fil-Ġermanja, li kienet torganizza l-vjaġġ kollu mill-punti ta' tluq sal-punti ta' destinazzjoni li kienu jinsabu fit-territorju Ġermaniż u fit-territorji tar-Repubbliki suġġetti għall-embargo jew viċeversa, billi kien iqabbad lil operaturi tal-kowċijiet stabbiliti f’dawn ir-Repubbiki sabiex iwettqu l-parti tal-vjaġġ li kellu jsir fit-territorju tagħhom. L-aġenzija kienet tagħti lill-passiġġiera biljett wieħed għal dan it-trasport, imsejjaħ "maqsum" (iktar ’il quddiem "trasport maqsum").
9 Wara li tressaq kriminalment fuq ksur tar-Regolament Nru 1432/92, S. Aulinger prattikament waqaf jipparteċipa f’dawn it-trasporti maqsuma fl-1993.
10 Mandankollu, il-proċedimenti kriminali mressqa kontra S. Aulinger ingħalqu wara li bis-sentenza tal-21 ta’ April 1995, il-Bundesgerichtshof iddeċidiet li r-Riżoluzzjoni 757 (1992) ma tipprojbixxix it-trasport ta’ individwi lejn jew fiz-zona ta’ l-embargo u kkonkludiet li jkun inulti li tiddeċiedi fuq il-kwistjoni ta’ jekk ir-Regolament Nru 1431/92 jimponix din il-projbizzjoni, meta l-proċeduri nazzjonali neċessarji sabiex jiġu imposti pieni kriminali għall-ksur ta’ l-imsemmi Regolament ma kienux ġew segwiti.
11 Għalhekk S. Aulinger talab kumpens tal-preġudizzju li huwa qies li ġarrab. Huwa, min-naħa waħda, kiseb kumpens talli nfetħet kawża kontrih. Min-naħa l-oħra, huwa talab lill-konvenuta fil-kawża prinċipali (iktar 'il quddiem "Bundesrepublik Deutschland") 500, 000 DEM f’danni għat-telf tas-sors prinċipali tad-dħul tiegħu minħabba t-twaqqif, kważi totali, ta’ l-attivitajiet tiegħu ta’ trasport maqsum minn u lejn l-inħawi taż-żona ta’ l-embargo. Sabiex isostni t-talba tiegħu, huwa qal li r-Regolament Nru 1432/92 ma jipprojbixxix dawn l-attivitajiet. Rigward dan, huwa jgħid li l-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej stess ma tqisx li dan it-trasport huwa pprojbit u li l-awtoritajiet Ġermaniżi kellhom jikkonsultaw l-Istati Membri qabel ma jieħdu pożizzjoni fuq dan il-punt importanti għal diversi operaturi tal-kowċijiet. B'hekk l-Istati Membri l-oħra kieku kienu jaslu għall-konklużjoni tal-Kummissjoni.
12 Il-Bundesrepublik Deutschland sostniet li l-iskop tat-trasport maqsum kien li tiġi evitata l-projbizzjoni ta’ trasport dirett ta’ persuni fiż-żona ta’ l-embargo u li dan it-tip ta’ trasport kien, konsegwentement, ipprojbit ukoll mir-Regolament 1432/92. Peress li kkonkludiet li l-interpretazzjoni tagħha tar-Regolament setgħet, fi kwalunkwe każ, tiġi ġġustifikata, il-Bundesrepublik Duetschland iddeduċiet minn dan li ma kienx hemm il-livell ta' ħtija meħtieġ mill-Artikolu 839 tal-Kodiċi Ċivili (Bürgerliches Gesetzbuch) sabiex jingħata lok għar-responsabbilta ta’ l-Istat. Hija żiedet li hija ma kinitx obbligata li tikkonsulta l-Istati Membri l-oħra u/jew il-Kummissjoni peress li l-interpretazzjoni u l-applikazzjoni tad-dritt Komunitarju jitħallew, bħala regola, f'idejn l-Istati Membri. Madankollu, kien hemm djalogu bejn l-Istati Membri fi ħdan il-kumitati (jew mhux fil-laqgħat proprji tal-kumitati) waqt laqgħat mal-Kummissjoni.
13 Il-Landgericht, li quddiemha kienet qed tinstema' l-kawża, iddeċidiet favur il-Bundesrepublik Deutschland. Hija bbażat id-deciżjoni tagħha, b’mod partikolari, fuq ir-raġunament ta’ din ta' l-aħħar li ma setgħet tinsab ebda ħtija min-naħa tagħha, li setgħet tagħti lok għar-responsabbiltà tagħha, skond l-Artikolu 839 tal-Kodiċi Ċivili.
14 Is-Sur Aulinger ressaq appell quddiem l-Oberlandesgericht Köln li ddeċidiet li tissospendi l-proċedimenti u li tagħmel is-segwenti domandi preliminari lill-Qorti tal-Ġustizzja:
"1) L-Artikolu 1(d) tar-[Regolament Nru 1432/92] għandu jiġi interpretat fis-sens li t-trasport kummerċjali ta' persuni lejn jew miż-żona ta' l-embargo, imwettaq bħala trasport imsejjaħ 'maqsum", kien awtorizzat jew ipprojbit?"
Il-frażi "trasport maqsum" għandha tinftiehem li tfisser it-trasport ta' persuni lejn jew miż-żona ta' l-embargo permezz ta' kooperazzjoni bejn impriża stabbilita fi Stat Membru tal-Komunità u oħra li hi stabbilita fiż-żona ta' l-embargo, fejn dik ta' l-ewwel tkun responsabbli għat-trasport sa l-inħawi tal-fruntiera taż-żona ta' l-embargo u l-oħra għat-trasport bejn dan il-punt u ż-żona ta' l-embargo (u fejn il-passiġġiera jbiddlu l-vettura).
2) Fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja taċċetta l-legalità tat-trasport maqsum, Stat Membru kien obbligat, skond l-Artikolu 10 KE jew l-Artikolu 297 KE jew skond dispożizzjonijiet oħra tad-dritt Komunitarju, li jikkonsulta Stati Membri oħra jew il-Kummissjoni qabel ma jieħu miżuri nazzjonali bbażati fuq l-illegalità allegata tat-trasport maqsum?"
Fuq id-domandi preliminari
Fuq l-ewwel domanda
Osservazzjonijiet ippreżentati quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
15 Is-Sur Aulinger isostni li għandha ssir distinzjoni bejn il-kwistjoni jekk it-trasport maqsum minn jew lejn iż-żona ta' l-embargo kienx ipprojbit u l-kwistjoni jekk servizz parzjali li jikkontribwixxi għal dan it-trasport, bħal dak li huwa stess kien jipprovdi, kienx ipprojbit ukoll. Huwa jenfasizza li huwa ma organizzax it-trasport maqsum, iżda huwa wettaq biss servizz għal aġenzija tal-vjaġġi fuq territorji li ma kinux suġġetti għall-embargo.
16 Rigward dan, huwa pprovda eżempji li juru, fil-fehma tiegħu, li r-Regolament Nru 1432/92 ma setax jipprojbixxi servizz bħal tiegħu mingħajr ma jwassal għar-riżultat assurd li kull att li jikkontribwixxi għat-twettiq ta' trasport maqsum ikun ipprojbit. B'hekk, il-persuna li biegħet il-biljetti uniċi lill-passiġġiera, dawn l-istess passiġġiera li kkontribwixxew billi ħallsu l-prezz tal-vjaġġ jew l-impjegat tal-pompa tal-petrol li mela t-tank tal-kowċ marru kontra l-embargo. Huwa jżid li l-embargo għandu natura ekonomika u m'għandux bħala għan li jipprojbixxi l-vjaġġi u t-trasport ta' persuni.
17 Skond is-Sur Aulinger, wieħed għandu jasal għall-istess konklużjoni rigward it-trasport maqsum kollu. Il-kwistjoni jekk dan huwiex ipprojbit mill-Artikolu 1(d) tar-Regolament Nru 1432/92 għandha tiġi kkunsidrata fuq il-bażi tar-Riżoluzzjoni 75(1992). Il-paragrafu 5 ta' din ta' l-aħħar jillimita ruħu għal projbizzjoni li jiġu pprovduti fondi jew kull tip ta' "riżorsi ekonomiċi" oħra lill-awtoritajiet jew lil kull impriża stabbilita fir-Repubblika Federali tal-Jugoslavja. Il-kunċett ta' "riżorsi ekonomiċi" jinkludi ċertament il-provvista ta' servizzi lill-korpi msemmija iktar 'il fuq, iżda t-twassil tal-passiġġiera sal-post fejn l-impriżi ta' trasport Serbi u ta' Montenegro jassumu r-responsabbiltà għalihom, ma jistax ikun ikkunsidrat bħala provvista ta' servizzi lil dawn l-impriżi u, konsegwentement, bħala l-provvista ta' riżorsi ekonomiċi għall-benefiċċju tagħhom. Id-destinatarji tas-servizzi in kwistjoni kienu biss il-passiġġiera.
18 Skond is-Sur Aulinger, ir-Regolament Nru 1432/92 ma kienx intiż sabiex jikkostitwixxi xi piena addizzjonali ma' dawk previsti mir-Riżoluzzjoni 757 (1992). Huwa kellu biss bħala għan li jassigura implimentazzjoni uniformi fil-Komunità kollha tal-pieni deċiżi mill-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti. Is-Sur Aulinger jibbaża r-raġunament tiegħu fuq l-għaxar premessa ta' dan ir-Regolament kif ukoll fuq is-sentenza ta' l-14 ta' Jannar 1997, Centro-Com (C-124/95, Ġabra p. I-81). Konsegwentement, fil-fehma tiegħu, ir-Regolament ma setax jipprojbixxi, b'mod awtomonu, it-twassil tal-persuni sal-post fejn l-operaturi tal-kowċijiet Serbi jew ta' Montenegro kellom jassumu r-responsabbiltà għalihom fil-kuntest tat-trasport maqsum.
19 Il-Bundesrepublik Deutschland, il-Gvern Ġermaniż u l-Kummissjoni jirreferu, qabel kollox, għall-kliem ta' l-Artikolu 1(d) tar-Regolament Nru 1432/92. Huma jsostnu li t-trasport kummerċjali ta' persuni huwa "servizz" skond it-tifsira ta' din id-dispożizzjoni. Il-fatt li tali servizz kien ipprovdut permezz ta' trasport dirett jew ta' trasport maqsum ma jbiddel xejn. Il-Bundesrepublik Deutschland tenfasizza li t-termini użati fid-dispożizzjoni in kwistjoni, juru l-kamp ta' applikazzjoni wiesgħa li hija timponi. B'mod iktar speċifiku, il-vjaġġi mwettqa permezz ta' trasport maqsum kellhom bħala effett li jippromwovu, għall-inqas indirettament, l-ekonomija tar-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro.
20 L-argument tal-Bundesrepublik Deutschland u l-Kummissjoni huwa bbażat, fil-fatt, fuq il-prinċipju li t-trasport dirett minn u lejn iż-żona ta' l-embargo kien jikkostitwixxi ksur ta' dan minħabba li dan it-trasport kellu bħala effett li jqiegħed vetturi tal-Komunità għad-dispożizzjoni ta' l-ekonomija tal-pajjiżi suġġetti għall-embargo u li jippermetti l-importazzjoni f'dawn il-pajjiżi ta' muniti barranin mill-persuni trasportati. Huma jsostnu li l-analiżi għandha tkun l-istess għat-trasport maqsum. Skond il-Gvern Ġermaniż u l-Kummissjoni, l-unika eċċezzjoni hija dik tal-vjaġġi mwettqa f'karrozza privata, għal skopijiet mhux kummerċjali, aċċettabbli minħabba raġunijiet umanitarji u wkoll għax, f'dan il-każ, ma jkunx hemm provvista ta' "servizzi" fis-sens ta' l-Artikolu 1(d) tar-Regolament Nru 1432/92.
21 Il-Bundesrepublik Deutschland u l-Gvern Ġermaniż iżidu li l-ispirtu u l-għan tar-Regolament Nru 1432/92 jikkonfermaw l-interpretazzjoni letterali mogħtija fil-qosor hawn fuq.
22 Il-Gvern Ġermaniż jirreferi wkoll għar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 990/93 tas-26 ta' April 1993, dwar il-kummerċ bejn il-Komunità Ekonomika Ewropea u r-Repubblika Federali tal-Jugoslavja (Serbja u Montenegro) (ĠU L 102, p. 14), li sostitwixxa r-Regolament Nru 1432/92.
23 Huwa jikkonstata li l-Artikolu 1(1)(e) tar-Regolament Nru 990/93 jipprovdi projbizzjoni li jiġu pprovduti servizzi mhux finanzjarji, flimkien ma' derogi msemmija fl-Artikolu 2 ta' l-istess Regolament, fejn dawn id-derogi jirrigwardaw, b'mod partikolari, it-transitu fit-territorju tar-Repubblika Federali tal-Jugoslavja u d-dħul fil-baħar territorjali tagħha. Skond il-Gvern Ġermaniż, dawn id-derogi ma kienx ikollhom sens li kieku t-trasport li għandu bħala punt ta' tluq jew ta' destinazzjoni ż-żona suġġetta għall-embargo ma kienx ipprojbit. Dan ir-Regolament jikkonferma b'hekk l-interpretazzjoni tiegħu tar-Regolament Nru 1432/92.
24 Il-Bundesrepublik Deutschland issostni li mhuwiex neċessarju li jiġi aċċertat jekk ir-Riżoluzzjoni 757 (1992) stess tipprojbixxix it-trasport maqsum peress li l-leġiżlatur Komunitarju seta', skond il-bżonn, jiddeċiedi li jimponi embargo iktar sever fid-dawl tal-viċinanza ġeografika tal-Komunità maż-żona ta' l-embargo. L-interpretazzjoni tar-Regolament Nru 1432/92 għandha, konsegwentement, issir b'mod awtonomu, kif essenzjalment issostni, għall-istess raġunijiet, il-Kummissjoni.
25 Barra minn hekk, il-Bundesrepublik Deutschland u l-Gvern Ġeramniż isostnu li l-obbligu li tiġi assigurata l-effettività tar-Regolament Nru 1432/92 jimplika li għandu jitqies bħala li kien jipprojbixxi t-trasport maqsum. Jekk dan mhuwiex il-każ, il-Bundesrepublik Deutschland tikkonkludi li d-dispożizzjonijiet ta' dan ir-Regolament setgħu jiġu faċilment evitati filwaqt li jiffavorixxu l-kooperazzjoni ma' impriżi (operaturi tal-kowċijiet) stabbiliti fis-Serbja jew f'Montenegro. Il-Gvern Ġermaniż jirreferi, b'mod partikolari, għas-sentenza tat-30 ta' Lulju 1996, Bosphorus (C 84/95, Ġabra p. I-3953, punti 3 u 18).
26 Fl-aħħar nett il-Bundesrepublik Deutschland tenfasizza, abbażi ta' l-istess sentenza, li l-projbizzjoni tat-trasport maqsum ma kinitx tmur kontra d-drittijiet fundamentali ta' l-impriżi kkonċernati.
27 Madankollu, il-Kummissjoni tqis li, jekk it-trasport kien assigurat biss sal-fruntiera taż-żona ta' l-embargo, mingħajr ma kien previst it-twassil ulterjuri tal-passiġġiera f'din iż-żona, mhuwiex possibli li jiġi ppruvat li tali operazzjoni kellha bħala effett il-promozzjoni ta' l-ekonomiji Serbi u ta' Montenegro. F'dan il-każ, dawn ma bbenefikawx mill-provvista ta' mezz ta' trasport tal-Komunità u din l-operazzjoni ma wasslitx, minnha nfisha, għat-twassil tal-persuni kkonċernati fis-Serbja u f'Montenegro.
28 Il-Kummissjoni tammetti li t-twassil ta' dawn il-persuni sal-fruntiera tagħtihom il-possibbiltà li mbagħad jaslu, bil-mezzi tagħhom, fiż-żona ta' l-embargo u li l-muniti barranin li huma jittrasportaw issaħħu l-ekonomija ta' din, iżda hija tikkonkludi li din l-interpretazzjoni ta' l-embargo hija wisq estensiva. Is-servizz tat-trasportatur "Komunitarju" huwa operazzjoni preċedenti biss u t-tisħiħ ta' l-ekonomija tar-Repubbliki koperti mill-embargo huwa riżultat ta' l-aġir tal-passiġġiera stess u mhux tat-trasportaturi li jwassluhom sa l-inħawi taż-żona ta' l-embargo.
29 Il-Kummissjoni żżid li, fil-kuntest ta' trasport maqsum veru, bħal dak fil-kawża prinċipali, hija l-qorti tar-rinviju li għandha tistabbilixxi minn ipprovda s-servizz ipprojbit. Fil-fatt hija din li għandha tistabbilixxi b'liema mod subappaltatur bħas-Sur Aulinger, li kkontribwixxa għall-implimentazzjoni ta' trasport maqsum, mingħajr neċessarjament ma kien direttament responsabbli għall-ippjanar u l-izvolġiment tiegħu, kiser l-Artikolu 1(d) tar-Regolament Nru 1432/92.
Ir-risposta tal-Qorti tal-Ġustizzja
30 L-għaxar premessa tar-Regolament Nru 1432/92 tindika li dan għandu bħala għan b'mod partikolari, li jassigura implimentazzjoni uniformi fil-Komunità kollha ta' wħud mill-miżuri tar-Riżoluzzjoni 757 (1992). Konsegwentement, għandhom jitqiesu t-test u l-għan tagħha (ara f'dan is-sens is-sentenza Bosphorus, iċċitata iktar 'il fuq, punti 13 u 14) għall-iskopijiet ta' l-interpretazzjoni ta' l-imsemmi Regolament. Għaldaqstant, ir-Regolament Nru 1432/92 m'għandux jiġi interpretat b'mod kuntrarju għad-dispożizzjonijiet tar-Riżoluzzjoni 757(1992).
31 Ebda dispożizzjoni tar-Regolament Nru 1432/92, u lanqas tar-Riżoluzzjoni 757 (1992), ma tipprojbixxi l-moviment tal-persuni bejn l-Istati Membri tal-Komunità u r-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro.
32 Madankollu, il-Gvern Ġermaniż u l-Kummissjoni jsostnu, ġustament, li l-Artikolu 1(d) tar-Regolament Nru 1432/92 jipprojbixxi t-trasport kummerċjali dirett ta' persuni bejn punt sitwat fit-territorji ta' l-Istati Membri u punt sitwat fis-Serbja jew f'Montenegro minn trasportaturi stabbiliti f'wieħed mill-imsemmija Stati Membri. Fil-fatt, tali provvista ta' servizzi li mhumiex finanzjarji taqa' taħt din id-dispożizzjoni, safejn hija tikkorrispondi parzjalment għal "attività ekonomika mwettqa ġewwa [...] r-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro" u parzjalment għal provvista ta' servizzi mogħtija lil "persun[i] fiżi[ċi] li [j]insab[u] fir-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro", kif imsemmija espressament fl-Artikolu 1(d) tar-Regolament Nru 1432/92 bħala eżempji ta' provvisti ta' servizzi li mhumiex finanzjarji pprojbiti.
33 L-analiżi ma tistax ħlief tkun l-istess fir-rigward ta' servizz ta' trasport assigurat bejn l-istess punti ta' tluq u ta' wasla, u organizzat permezz ta' kooperazzjoni bejn impriża stabbilita fi Stat Membru tal-Komunità u oħra li hi stabbilita fiż-żona ta' l-embargo, fejn dik ta' l-ewwel hija responsabbli għat-trasport sa jew mill-inħawi tal-fruntiera taż-żona ta' l-embargo u t-tieni waħda għat-trasport minn dan il-punt saż-żona ta' l-embargo jew minn din iż-żona sa dan il-punt (bit-tibdil tal-vettura għall-passiġġiera). F'dan ir-rigward, huwa ta' ftit importanza li s-servizz huwa mwettaq minn, jew jingħata b'subappalt lil diversi trasporaturi suċċessivi.
34 Fin-nuqaas ta' tali interpretazzjoni, l-effettività tar-Regolament Nru 1432/92 tista', wkoll, faċilment tiddgħajjef permezz ta' ftehim ta' kooperazzjoni konklużi bejn impriżi Komunitarji u impriżi Serbi jew minn Montenegro.
35 Għaldaqstant, jekk fiż-żmien meta r-Regolament Nru 1432/92 kien fis-seħħ, operatur tal-kowċijiet ipparteċipa, anki jekk bħala subappaltatur, fi trasport maqsum ta' persuni bejn it-territorju ta' Stat Membru tal-Komunità u dawk tar-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro, huwa kiser id-dispożizzjonijiet ta' dan ir-Regolament. Min-naħa l-oħra, huwa seta' jkompli jipprovdi servizz kummerċjali ta' trasport ta' persuni sa l-inħawi taż-żona ta' l-embargo, sakemm dan is-servizz mhuwiex parti minn operazzjoni ta' trasport maqsum.
36 Konsegwentement, ir-risposta għall-ewwel domanda għandha tkun li l-Artikolu 1(d) tar-Regolament Nru 1432/92 għandhu jiġi interpretat fis-sens li t-trasport kummerċjali ta' persuni lejn jew mis-Serbja u Montenegro imwettaq bħala trasport maqsum kien ipprojbit. Il-frażi "trasport maqsum" għandha tinftiehem li tfisser it-trasport ta' persuni lejn jew miż-żona ta' l-embargo, organizzat permezz ta' kooperazzjoni bejn impriża stabbilita fi Stat Membru u oħra li hi stabbilita fiż-żona ta' l-embargo, fejn dik ta' l-ewwel tkun responsabbli għat-trasport sa jew mill-inħawi tal-fruntiera taż-żona ta' l-embargo u t-tieni waħda għat-trasport bejn dan il-punt u ż-żona ta' l-embargo jew bejn din iż-żona u dan il-punt (bit-tibdil tal-vettura għall-passiġġiera).
Fuq it-tieni domanda
37 Fid-dawl tar-risposta mogħtija għall-ewwel domanda, mhuwiex neċessarju li tiġi mwieġba t-tieni domanda.
Fuq l-ispejjeż
38 Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta' kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li għandha tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni ta' osservazzjonijiet lill-Qorti, barra dawk ta' l-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tielet Awla) taqta' u tiddeċiedi li:
l-Artikolu 1(d) tar-Regolament tal-Kunsill Nru 1432/92 (KEE), ta' l-1 ta' Ġunju 1992, li jipprojbixxi l-kummerċ bejn il-Komunità Ekonomika Ewropea u r-Repubbliki tas-Serbja u ta' Montenegro, għandu jiġi interpretat fis-sens li t-trasport kummerċjali ta' persuni lejn jew mis-Serbja u Montenegro imwettaq bħala trasport maqsum kien ipprojbit.
Il-frażi "trasport maqsum" għandha tinftiehem li tfisser it-trasport ta' persuni lejn jew miż-żona ta' l-embargo, organizzat permezz ta' kooperazzjoni bejn impriża stabbilita fi Stat Membru tal-Komunità u oħra li hi stabbilita fiż-żona ta' l-embargo, fejn dik ta' l-ewwel tkun responsabbli għat-trasport sa jew mill-inħawi tal-fruntiera taż-żona ta' l-embargo u t-tieni waħda għat-trasport minn dan il-punt saż-żona ta' l-embargo jew minn din iż-żona sa dan il-punt (bit-tibdil tal-vettura għall-passiġġiera).
Firem
* Lingwa tal-kawża: il-Ġermaniż.
Full & Egal Universal Law Academy