SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba' Awla)
7 ta' Settembru 2006 (*)
"Regolament (KE) Nru 1019/2002 – l-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2,– Żejt taż-żebbuġ u żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ – Standards ta’ marketing –Kummerċ bl-imnut – Preżentazzjoni lill-konsumatur finali– Metodu msejjaħ ‘bag in the box’"
Fil-kawża C-489/04,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skond l-Artikolu 234 KE, imressqa mill-Verwaltungsgericht Sigmaringen (il-Ġermanja), permezz ta' deċiżjoni tat-28 ta' Settembru 2004, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fid-29 ta' Novembru 2004, fil-kawża
Alexander Jehle, Weinhaus Kiderlen
vs
Land Baden-Württemberg,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba' Awla),
komposta minn K. Schiemann, President ta' l-Awla, E. Juhász u E. Levits (Relatur), Imħallfin,
Avukat Ġenerali: A. Tizzano,
Reġistratur: B. Fülöp, Amministratur,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tal-15 ta' Diċembru 2005,
wara li rat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
– Għar-rikorrent, minn A. H. Meyer u B. Klaus, Rechtsanwälte,
– għall-Gvern Elleniku, minn V. Kontolaimos u K. Marinou bħala aġenti,
– għall-Gvern Taljan, minn I. M. Braguglia, bħala aġent, assistit minn D. Del Gaizo, avvocato dello Stato,
– għall-Gvern Ċiprijott, minn C. Likourgos u A. Markoulli, bħala aġenti,
– għall-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, minn M. Nolin u F. Erlbacher, bħala aġenti,
wara li rat id-deċiżjoni, li ttieħdet wara li semgħet lill-Avukat Ġenerali, li tiddeċiedi l-kawża mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1 It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1019/2002 tat-13 ta' Ġunju 2002 dwar l-istandards ta’ marketing għaż-żejt taż-żebbuġa (ĠU L 155, p. 27), kif emendat mir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1176/2003 ta' 1 ta' Lulju 2003 (ĠU L 164, p. 12, iktar 'il quddiem ir-"Regolament Nru 1019/2002").
2 Din it-talba ġiet ippreżentata fil-kuntest ta’ kawża bejn is-Sur Jehle, Weinhaus Kiderlen (iktar 'il quddiem "ir-rikorrent fil-kawża prinċipali") u l-Land Baden-Württemberg dwar id-dritt tar-rikorrent fil-kawża prinċipali li jikkummerċjalizza ż-żejt taż-żebbuġa skond il-metodu msejjaħ "bag in the box".
Il-kuntest ġuridiku
3 Ir-Regolament tal-Kunsill Nru 136/66/KEE tat-22 ta’ Settembru 1966 dwar l-istabbiliment ta’ l-organizzazzjoni komuni tas-suq taż-żjut u x-xaħmijiet (ĠU 1996, 172, p. 3025), kif emendat mir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1513/2001 tat-23 ta’ Lulju 2001 (ĠU L 201, p. 4, iktar 'il quddiem ir-"Regolament Nru 136/66"), jiddisponi, fl-Artikolu 1(1) tiegħu, li huwa jistabbilixxi organizzazzjoni komuni tas-suq fis-settur taż-żrieragħ taż-żejt, frott żejtni, żjut u xaħmijiet tal-ħxejjex u żjut u xaħmijiet minn mammali marittimi. Il-paragrafu (2) ta' dan l-Artikolu jelenka l-lista ta' prodotti li għalihom japplika r-Regolament Nru 136/66, li fosthom hemm iż-żejt taż-żebbuġa.
4 L-L-Artikolu 35(1) tar-Regolament Nru 136/66 jimponi għall-kummerċjalizzazzjoni taż-żejt taż-żebbuġa u taż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ, l-użu ta' ismijiet u ta' definizzjonijiet annessi ma' dan ir-Regolament. L-Artikolu 35(2) jippreċiża li huma biss iż-żjut previsti fil-punt 1(a) u (b), u fil-punti 3 u 6 ta' l-Anness tar-Regolament li jistgħu jinbiegħu bl-imnut.
5 L-Artikolu 35a(1) tar-Regolament Nru 136/66 jgħid kif ġej:
"Il-livelli stabbiliti għall-bejgħ fis-suq partikolarment il-gradazzjoni għall-kwalità, l-ippakkjar u l-preżentazzjoni jistgħu jiġu stabbiliti fir-rigward il-prodotti li hemm referenza dwarhom fl-Artikolu 1.
Meta dawn l-istandards ikunu stabiliti, il-prodotti li għalihom japplikaw jistgħu jiġu mibjugħa fis-suq biss b’mod konformi ma’ dawk l-istandards."
6 L-Anness tar-Regolament Nru 136/66, intitolat "Deskrizzjonijiet u definizzjonijiet taż-żjut taż-żebbuġa u taż-żjut mill-ilbieba taż-żebbbuġa li hemm referenza dwarhom fl-Artikolu 35" jiddisponi kif ġej:
"1. Żjut verġni taż-żebbuġa:
Iż-żjut miksuba mill-frott tas-siġar taż-żebbuġ unikament b’mezzi mekkaniċi jew mezzi fiżiċi oħra taħt il-kondizzjonijiet li ma jwasslux għal xi bidla fiż-żejt, li ma jkunux għaddew minn xi trattament għajr għal dak ta’ ħasil, tiswib, ċentrifugazzjoni jew filtrazzjoni, bl-esklużjoni ta’ żjut miksuba bl-użu ta’ solventi jew bl-użu ta’ awżiljarji li jkollhom azzjoni kimika jew bijokimika, jew bi proċess ta’ rieterifikazzjoni u kull taħlita ma’ żjut ta’ xorta oħra.
Iż-żjut verġni taż-żebbuġa huma esklussivament ikklassifikati u deskritti kif ġej:
a) Żejt extraverġni taż-żebbuġa:
Żejt verġni taż-żebbuġa li jkollu aċidità massima ħielsa, f’termini ta’ aċidu olejku, ta’ 0,8 g kull 100 g, li l-karatteristiċi l-oħra tiegħu jkunu konformi ma’ dawk stabbiliti f’din il-kategorija.
b) Żejt verġni taż-żebbuġa
Żejt verġni taż-żebbuġa li għandu aċidità massima ħielsa, f’termini ta’ aċidu olejku, ta’ 2 g f’kull 100 g, li l-karatteristiċi l-oħra tiegħu jkunu konformi ma’ dawk stabbiliti għal din il-kategorija.
[…]
3. Żejt taż-żebbuġa – Magħmul minn żjut raffinati taż-żebbuġa u miż-żjut verġni taż-żebbuga
Iż-żejt taż-żebbuġa miksub permezz ta’ taħlit ta’ żejt raffinat taż-żebbuġa għajr għal żejt lampanti, li għandu kontenut ħieles ta’ aċidità espress bħala aċidu olejku, ta’ 1 g f’kull 100 g, u li l-karattersitiċi l-oħra tiegħu jkunu konformi ma’ dawk stabbiliti għal din il-kategorija.
[…]
6. Żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ
Żejt miksub permezz ta’ taħlit ta’ żejt raffinat mil-ilbieba taż-żebbuġ u żejt verġni taż-żebbuġ għajr għal żejt lampanti, li għandu kontenut ħieles ta’ aċidità espress bħala aċidu olejku, ta’ 1 g f’kull 100 g, u li l-karattersitiċi l-oħra tiegħu jkunu konformi ma’ dawk stabbiliti għal din il-kategorija."
7 L-Artikolu 1 tar-Regolament Nru 1019/2002 jiddisponi:
"1. Mingħajr preġudizzju għad-Direttiva 2000/13/KE, dan ir-Regolament jistabbilixxi livelli speċifiċi għall-marketing fl-istadju tal-bejgħ bl-imnut għaż-żjut taż-żebbuġa u għaż-żjut mill-ilbieba taż-żebbuġ riferiti fil-punti 1(a) u (b), 3 u 6 ta’ l-Anness li jinsab mar-Regolament Nru 136/66/KEE.
2. Għall-għanijiet ta’ dan ir-Regolament, l-istadju tal-bejgħ bl-imnut tfisser il-bejgħ lill-konsumatur finali taż-żejt kif riferit fil-paragrafu 1, ippreżentat fl-istat naturali tiegħu jew inkorporat f’oġġetti ta’ l-ikel."
8 L-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1019/2002 jistabbilixxi:
"Żjut kif riferiti fl-Artikolu 1(1) għandhom jiġu ppreżentati lill-konsumatur finali f’pakkeġġjar ta’ kapaċità massima ta’ ħames litri. Ippakkeġġjar bħal dak għandu jkun iffittjat b’sistema ta’ ftuħ li ma tistax terġa’ tiġi ssiġillata wara li jinfetaħ l-ewwel darba u għandu jkun ittikkettjat skond l-Artikoli 3 sa 6.
Madankollu, fil-każ ta’ żjut maħsuba għall-konsum f’ristoranti, sptarijiet, canteens u stabbilimenti oħra simili kollettivi, l-Istati Membri jistgħu jiffissaw kapaċità massima li teċċedi l-ħames litri għall-ippakkeġġjar skond it-tip ta’ stabbiliment li jkun."
9 L-Artikolu 3 L-Artikoli 3 sa 7 tar-Regolament Nru 1019/2002 jikkonċernaw l-ittikkettjar tal-pakketti u l-Artikoli 8 sa 10 jirregolaw il-kontrolli ta' l-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament, kif ukoll il-miżuri necessarji sabiex tiġi żgurata l-konformità miegħu.
10 L-Artikoli 11 u 12 tar-Regolament Nru 1019/2002 jipprovdu diversi modalitajiet temporanji intiżi sabiex jipprovdu perijodu ta' adattament fir-rigward ta' l-istandards il-ġodda li ddaħħlu minn dan ir-Regolament u sabiex ikunu jistgħu jiġu implementati l-mezzi necessarji għall-applikazzjoni tagħhom.
11 Id-Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 2000/13/KE ta' l-20 ta' Marzu 2000, fuq l-approssimazzjoni ta’ liġijiet ta’ l-Istati Membri li għandhom x’jaqsmu ma’ tikkettjar, preżentazzjoni u riklamar ta’ oġġetti ta’ l-ikel (ĠU L 109, p. 29), hekk kif emendata mid-Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill 2003/89/KE ta' l-10 ta' Novembru 2003, f'dak li jirrigwarda l-indikazzjoni ta' l-ingredjenti preżenti fl-oġġetti ta' l-ikel (ĠU L 308, p. 15, iktar 'il quddiem id-"Direttiva 2000/13") għandha bħala għan, skond ir-raba' premessa tagħha, li tagħmel regoli ta’ natura ġenerali tal-Komunità applikabli orizzontalment għall-prodotti kollha ta’ l-ikel li jitqiegħdu fis-suq.
12 Din Din id-Direttiva tistabbilixxi l-prinċipji li l-ittikkettjar għandu jirrispetta u l-metodi li skondhom għandu jsir l-ittikkettjar (l-Artikolu 2), kif ukoll il-lista ta' l-informazzjoni kollha li għandha bħala obbligu tiġi inkluża fit-tikketti tal-prodotti kollha ta' l-ikel, bħalma huma, per eżempju, l-isem li taħtu jiġi mibjugħ il-prodott, il-lista ta' ingredjenti, id-data li l-inqas iżommu (L-Artikolu 3). Il-kundizzjonijiet u r-riżervi relatati ma' din l-informazzjoni huma elenkati fl-Artikolu 4 sa 17.
13 Għaldaqstant, l-Artikolu 14 tad-Direttiva 2000/13 jiddisponi li, fejn prodotti ta' l-ikel huma offruti għall-bejgħ lill-konsumatur jew lil mass caterers mingħajr ma jkunu diġà mballati, jew fejn oġġetti ta' l-ikel huma mballati fil-post fejn jinbiegħu fuq talba tal-konsumatur jew ikunu diġà mballati għall-bejgħ dirett, l-Istati Membri għandhom jadottaw regoli dettaljati dwar il-manjiera ta' kif l-informazzjoni obbligatorja għandha tiġi indikata u jistgħu jiddeċidu li ma jirrikjedux bħala obbligatorja l-provvista ta' din l-informazzjoni jew parti minnha bil-kundizzjoni li x-xerrej jibqa' jirċievi informazzjoni suffiċjenti.
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
14 Ir-rikorrent fil-kawża prinċipali jbiegħ iż-żejt taż-żebbuġa bl-imnut skond is-sistema msemmija "bag in the box". Għal dan il-għan, min jibbottilja jferragħ ż-żejt f'borża tal-plastik b'saffa doppja ("bag"), li għandha kapaċità ta' ħames litri u li fiha indikazzjoni ta' l-oriġini u siġill ta' kontroll. Il-borża fiha tapp speċjali li jinfetaħ darba u l-membrana trid tiġi mtaqqba qabel ma jkun possibbli li jitferragħ ż-żejt. Din il-borża tal-plastik titqiegħed ġo kontenitur tal-fuħħar ("box"), li minnu toħroġ biss żennuna sabiex jitferragħ l-prodott. B'dawn il-partijiet kollha (il-"bag in the box") il-klijent jieħu l-ammont meħtieġ ta' żejt, li jitferragħ f'reċipjent li hu stess ikun ġab miegħu jew li jkun xtara mill-ħanut. L-indikazzjoni ta' l-oriġini, il-kwalità u l-prezz tal-prodott jistgħu jinqraw mill-klient fuq it-tikketta li r-rikorrent fil-kawża prinċipali qiegħed fuq il-kontenitur tal-fuħħar.
15 Fi Frar 2004, il-Landratsamt Ravensburg, Amt für Veterinärwesen und Verbraucherschutz (Uffiċċju għall-kwistjonijiet veterinarji u għall-protezzjoni tal-konsumatur ta' l-amministrazzjoni tad-distrett ta' Ravensburg, iktar 'il quddiem il-"Landratsamt Ravensburg") ordna lir-rikorrent li jieqaf milli jibqa' jikkummerċjalizza ż-żejt taż-żebbuġa skond il-metodu deskrtt iktar 'il fuq. Il-Landratsamt Ravensburg indika li jirriżulta mill-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1019/2002 li ż-żejt taż-żebbuġa jista' jinbiegħ lill-konsumatur biss jekk ikun ippakkjat minn qabel f'pakketti ta' kapaċità massima ta' ħames litri.
16 Ir-rikorrent fil-kawża prinċipali g għaldaqstant ressaq quddiem il-Verwaltungsgericht Sigmaringen proċedimenti għal dikjarazzjoni li r-Regolament Nru 1019/2002 ma jipprojbixxihx milli jkompli jbiegħ iż-żejt taż-żebbuġa billi juża l-metodu msejjaħ "bag in the box". Huwa jsostni, b'mod partikolari, li r-Regolament Nru 1019/2002 ma jirregolax il-bejgħ taż-żejt taż-żebbuġa bl-ingrossa, iżda biss il-bejgħ taż-żejt taż-żebbuġa ppakkjat, u li, konsegwentement, l-Artikolu 2 tar-Regolament ma jinkludix projbizzjoni mill-bejgħ taż-żejt taż-żebbuġa bl-ingrossa, iżda biss ir-rekwiżiti relattivi għall-kummerċjalizzazzjoni taż-żejt taż-żebbuġa ppakkjat.
17 Peress li r-Regolament Nru 1019/2002 kien ġie adottat sabiex jissuplimenta d-Direttiva 2000/13, din tibqa' tapplika fl-oqsma li mhumiex speċifikament irregolati minn dan ir-Regolament. Issa, l-Artikolu 14 tad-Direttiva 2000/13 jaċċetta l-possibbiltà ta' preżentazzjoni lill-konsumatur finali ta' prodotti ta' l-ikel mhux ippakkjati minn qabel, billi jinkariga lill-Istati Membri biex jadottaw regoli dettaljati dwar kif l-informazzjoni obbligatorja għandha tiġi indikata.
18 Barra minn hekk, ir-rikorrent fil-kawża prinċipali sostna li l-proċedura msjeħa "bag in the box", hija ta' natura li tiggarantixxi lill-konsumatur protezzjoni li tista' titqabbel ma' dik li toffri restrizzjoni fuq il-bejgħ taż-żejt taż-żebbuġa għall-bejgħ taż-żejt ippakkjat minn qabel biss. L-imsemmija proċedura tiggarantixxi partikolarment li l-konsumatur ma jinbiegħlux żejt ta' kwalità ħażina minħabba addittivi jew li jkollu miegħu dikjarazzjoniet ta' oriġini foloz.
19 Madankollu, il-qorti tar-rinviju għandha xi dubji f'dan ir-rigward, partikolarment peress li huwa possibbli mingħajr sforz kbir li terġa' timtela' l-borża tal-plastik, jew ukoll li l-konsumatur ma jarax it-tikketta fuq l-imsemmija borża, iżda biss kopja ta' dan it-tikketta fuq ir-reċipjent li fih tinsab din il-borża.
20 L-interpretazzjoni proposta mir-rikorrent fil-kawża prinċipali ġiet ikkontestata mill-Landratsamt Ravensburg. Dan isostni li l-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1019/2002 fih projbizzjoni li jiġi ppreżentat iż-żejt taż-żebbuġa mhux ippakkjat lill-konsumatur finali.
21 F'dawn iċ-ċirkustanzi, il-Verwaltungsgericht Sigmaringen iddeċidiet li tissospendi l-proċedimenti u li tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi għal deċiżjoni preliminari segwenti:
"1.) L-Artikoli 1 sa 12 tar-Regolament (KE) Nru 1019/2002 […] għandhom jiġu interpretati fis-sens li dawn id-dispożizzjonijiet jistipulaw ukoll regoli relattivi għall-preżentazzjoni lill-konsumatur finali taż-żejt taż-żebbuġa u taż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ mhux ippakkjat?
2. L-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament (KE) Nru 1019/2002 […] għandu jiġi interpretat fis-sens li din id-dispożizzjoni fiha projbizzjoni mill-preżentazzjoni ta' żejt taż-żebbuġa u ta' żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ mhux ippakkjat lill-konsumatur finali?
3. Sussidjarjament, l-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament (KE) Nru 1019/2002 […] għandu jiġi interpretat b'mod restrittiv fis-sens li filwaqt li din id-dispożizzjoni fiha projbizzjoni mill-preżentazzjoni taż-żejt taż-żebbuġa u taż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ mhux ippakkjat lill-konsumatur finali, din il-projbizzjoni ma tkoprix il-bejgħ taż-żejt taż-żebbuġa u taż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ fil-kuntest tal-metodu 'bag in the box'?".
Fuq id-domanda preliminari
Fuq l-ewwel u t-tieni domandi
22 Permezz ta' l-ewwel u t-tieni domandi tagħha, li għandhom jiġu eżaminati flimkien, il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi jekk ir-Regolament Nru 1019/2002, u partikolarment, l-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2, għandhomx jiġu interpretati fis-sens li ż-żejt taż-żebbuġa u ż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ jista' jiġi ppreżentat lill-konsumatur finali biss ippakkjat skond ir-rekwiżiti ta' din id-dispożizzjoni.
23 GGħandu jiġi kkonstatat li t-teżi sostnuta mir-rikorrent fil-kawża prinċipali, li tgħid li l-bejgħ lill-konsumatur finali taż-żejt taż-żebbuġa u ż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ bl-ingrossa xorta waħda huwa awtorizzat, ladarba r-Regolament Nru 1019/2002 għandu l-għan li jistabbilixxi biss l-istandards ta' kummerċjalizzazzjoni taż-żejt taż-żebbuga u taż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ ippakkjat minn qabel, peress illi jħalli barra mill-kamp ta' applikazzjoni tiegħu l-kummerċjalizzazzjoni bl-ingrossa ta' dawn iż-żjut, ma tistax tiġi aċċettata.
24 FiklFil-fatt, il-bażi ġuridika tar-Regolament Nru 1019/2002 huwa l-Artikolu 35a tar-Regolament Nru 136/66, fejn l-ewwel inċiż tal-paragrafu 1 jistabbilixxi li l-istandards ta' marketing li jirrigwardaw, partikolarment, il-gradazzjoni għall-kwalità, l-ippakkjar u l-preżentazzjoni, jistgħu jiġu ddeterminati għall-prodotti previsti fl-Artikolu 1 ta' l-istess Regolament. Il-prodotti elenkati minn din id-dispożizzjoni ta' l-aħħar, fost liema jidher iż-żejt taż-żebbuġa u ż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ, huma kollha identifikati permezz tad-deskrizzjoni tal-merkanzija u tan-numri tat-tariffi tagħhom fin-nomenklatura magħquda. Dawn il-prodotti la huma definiti u lanqas jingħarfu skond il-kunsiderazzjonijiet marbuta ma' l-ippakkjar tagħhom.
25 Il-prodotti koperti iktar partikolarment mir-Regolament Nru 1019/2002 huma msemmija fl-Artikolu 1(1), ta' dan ir-Regolament. Dawn huma iż-żjut taż-żebbuġa u ż-żjut mill-ilbieba taż-żebbuġ, indikati fil-punt 1(a) u (b), u fil-punti 3 u 6 ta' l-Anness tar-Regolament Nru 136/66, fejn huma kklassifikati skond il-karatteristiċi kwalifikattivi u indipendentament mill-mod kif jiġu kkummerċjalizzati, jiġifieri ppakkjati jew bl-ingrossa.
26 sabuSabiex, b'mod partikolari, tiġi ggarantita l-awtentiċità taż-żejt taż-żebbuġa, ir-Regolament Nru 1019/2002 jistabbilixxi standards ta' kummerċjalizzazzjoni relattivi għall-ippakkjar ta' dawn iż-żjut. B'hekk, l-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 ta' dan ir-Regolament jiddisponi li ż-żjut għandhom jiġu ppreżentati lill-konsumatur finali ppakkjati minn qabel ġo pakketti li l-kapaċità tagħhom ma taqbiżx il-ħames litri, u li għandhom sistema ta' ftuħ li, ma tistax terġa’ tiġi ssiġillata wara li jinfetħu l-ewwel darba. Dan l-ippakkjar barra minn hekk fih tikketta skond l-Artikoli 3 u 6 tar-Regolament Nru 1019/2002.
27 Dawn l-istandards japplikaw għaż-żjut kollha koperti mill-Artikolu 1(1) tar-Regolament Nru 1019/2002 u jipprovdu biss eċċezzjoni waħda, imsemmija speċifikament fit-tieni inċiża ta' l-Artikolu 2 ta' dan ir-Regolament. Din l-eċċezzjoni, li, barra minn hekk, ma tirrigwardax l-obbligu ta' preżentazzjoni taż-żejt ġo ppakkjar, iżda biss il-kapaċità ta' dan l-ippakkjar, tippermetti lill-Istati Membri li jistabbilixxu, skond l-istabbilment ikkonċernat, kapaċità massima ta' l-imsemmi ppakkjar ogħla minn ħames litri għal żjut li huma ddestinati għall-konsum fi stabilimenti kollettivi.
28 Jirriżulta mill-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti, barra mill-eċċezzjoni indikata fil-punt preċedenti, li ż-żejt taż-żebbuġa u ż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ ma jistax jiġi ppreżentat lill-konsumatur finali sakemm ma jiġux rispettati l-istandards stabbiliti fl-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1019/2002 u partikolarment il-ħtieġa ta' ppakkjar li għaliha tagħmel referenza din id-dispożizzjoni. Fil-fatt, skond it-tieni inċiż ta' l-ewwel paragrafu ta' l-Artikolu 35a tar-Regolament Nru 136/66, meta l-istandards għall-kummerċjalizzazzjoni jkunu ġew adottati, il-prodotti li għalihom japplikaw jistgħu jiġu kkummerċjalizzati biss b'mod konformi ma' dawn l-istandards.
29 Din l-interpretazzjoni mhijiex invalidata mill-kundizzjoni li ddaħħlet mill-Artikolu 1(1) tar-Regolament Nru 1019/2002, li tistipula li l-istandards għall-kummerċjalizzazzjoni taż-żejt taż-żebbuġa u taż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ huma stabbiliti "mingħajr preġudizzju għad-Direttiva 2000/13/KE".
30 Skond l-ewwel premessa tar-Regolament Nru 1019/2002, ir-regoli speċifiċi ta' ttikkettjar stabbiliti minn dan ir-Regolament jissupplimentaw dawk li jinsabu fid-Direttiva 2003/13, li huma dispożizzjonijiet ta' karattru ġenerali u orizzontali, applikabbli għall-oġġetti ta' l-ikel kollha li jitqiegħdu fis-suq. Għal din ir-raġuni, ir-referenza għad-Direttiva 2000/13 fl-Artikolu 1(1) tar-Regolament Nru 1019/2002 ma tistax tiġi interpretata fis-sens li hija intiża sabiex tistabbilixxi deroga jew eżenzjoni fir-rigward tar-regoli speċifiċi ta' dan ir-Regolament dwar l-ittikkettjar taż-żejt taż-żebbuġ u taż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ, iżda fis-sens li hija intiża li tiggarantixxi, barra r-rispett għall-imsemmija regoli speċifiċi, l-osservanza tar-regoli ta' karattru iktar ġenerali stabbiliti mid-Direttiva 2000/13.
31 barra minn hekk, fir-rigward tas-suġġett B'heBB'hekk, fir-rigward ta' l-ittikkettjar taż-żejt taż-żebbuġa u taż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ, id-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2000/13 li jipprovdu, per eżempju, l-obbligu ta' indikazzjoni tal-kwantità netta jew tad-data ta' l-iskadenza, japplikaw b'mod parallel mar-regoli speċifiċi previsti fir-Regolament Nru 1019/2002, partikolarment l-Artikoli 3 sa 6.
32 Min-naħa l-oħra, l-Artikolu 14 tad-Direttiva 2000/13, invokat mir-rikorrent fil-kawża prinċipali, inkwantu jawtorizza lill-Istati Membri biex jadottaw regoli dettaljati dwar il-manjiera kif l-informazzjoni prevista fl-Artikoli 3 u 4(2) ta' din l-istess Direttiva għandha tiġi indikata fuq l-oġġetti ta' l-ikel li huma ppreżentati bla ppakkjar mhuwiex rilevanti, peress li, minn naħa, l-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1019/2002 jipprojbixxi tali preżentazzjoni taż-żejt taż-żebbuġa u taż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ u, min-naħa l-oħra, l-Istati Membri jibqgħu kompetenti biss f'dak li jirrigwarda l-kapaċità massima ta' l-ippakkjar iddestinat għall-istabbilimenti kollettivi.
33 Għaldaqstant, ir-risposta għall-ewwel u t-tieni domandi għandha tkun li r-Regolament Nru 1019/2002, u, partikolarment, l-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 għandhom jiġu interpretati fis-sens li ż-żejt taż-żebbuġa u ż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ jistgħu jiġu ppreżentati lill-konsumatur finali biss jekk ikunu ppakkjati skond ir-rekwiżiti ta' din id-dispożizzjoni.
Fuq it-tielet domanda
34 Permezz tat-tielet domanda tagħha, magħmula sussidjarjament, il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi, jekk l-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1019/2002 jistax jiġi interpretat fis-sens li metodu ta' kummerċjalizzazzjoni, bħal dak użat mir-rikorrent fil-kawża prinċipali (metodu msejjaħ "bag in the box"), mhuwiex ipprojbit minn din id-dispożizzjoni.
35 Ir-rikorrent fil-kawża prinċipali afferma li l-proċedura msejħa "bag in the box" hija ta' natura li tiggarantixxi lill-konsumatur protezzjoni li tista' titqabbel ma' dik li toffri restrizzjoni fuq il-bejgħ taż-żejt taż-żebbuġa għall-bejgħ taż-żejt ippakkjat minn qabel biss. Huwa minħabba dan li l-qorti tar-rinviju tistaqsi jekk il-partikolaritajiet ta' dan il-metodu ta' kummerċjalizzazzjoni jistgħux jipprekludu l-projbizzjoni tiegħu.
36 F'dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li, fil-kuntest tal-proċedura prevista fl-Artikolu 234 KE, ibbażata fuq separazzjoni netta tal-funzjonijiet bejn il-qrati nazzjonali u l-Qorti tal-Ġustizzja, l-evalwazzjoni kollha tal-fatti tal-kawża hija ta' kompetenza tal-qorti nazzjonali. Għaldaqstant, il-Qorti tal-Ġustizzja m'għandhiex il-kompetenza tiddeċiedi dwar il-fatti tal-kawża prinċipali, jew sabiex tapplika r-regoli Komunitarji li hija tkun interpretat għal miżuri jew għal sitwazzjonijiet nazzjonali, peress li dan jaqa' taħt il-kompetenza esklużiva tal-qorti nazzjonali (sentenza tad-9 ta' Ġunju 2005, HLH Warenvertrieb u Orthica, C-211/03, C-299/03 u C-316/03 sa C-318/03, Ġabra p. I-5141, punt 96).
37 Il-Qorti tal-Ġustizzja tista', madankollu, tforni lill-qrati nazzjonali bl-elementi ta' interpretazzjoni li jirrigwardaw id-dritt Komunitarju u li jistgħu jkunu utli għalihom fl-applikazzjoni tar-regoli Komunitarji (sentenza tat-23 ta' Ottubru 1975, Matisa Maschinen, 35/75, Ġabra p. 1205, punt 3).
38 Kif ġie indikat fil-punt 28 ta' din is-sentenza, it-tieni inċiż ta' l-ewwel paragrafu ta' l-Artikolu 35a tar-Regolament Nru 136/66 jistipula li, meta l-istandards għall-kummerċjalizzazzjoni jkunu ġew adottati, il-prodotti li għalihom japplikaw jistgħu jiġu kummerċjalizzati biss b'mod konformi ma' dawn l-istandards.
39 Minn dan jirriżulta li metodu ta' kummerċjalizzazzjoni taż-żejt taż-żebbuġa u taż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ għandu jiġi evalwat skond il-kundizzjonijiet stabbiliti fl-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1019/2002 u għandu jiġi kkunsidrat bħala inkompatibbli ma' dan ir-Regolament fejn dawn il-kundizzjonijiet mhumiex rispettati.
40 F’dan il-każ, għandu jiġi kkonstatat li, skond il-metodu ta' kummerċjalizzazzjoni bħal dak użat mir-rikorrent fil-kawża prinċipali, ix-xiri taż-żejt taż-żebbuġa u taż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ mill-konsumatur finali jippresupponi li huwa jiġi ttrasferit fil-post tax-xiri, minn kontenitur li huwa diġà miftuħ jew li jista' jinfetaħ, għal ġewwa reċipjent mixtri jew miġjub mill-istess konsumatur.
41 Issa, minħabba l-fatt tal-ħtieġa ta' tali trasferiment, tali metodu ta' kummerċalizzazzjoni ma jippermettix li jiġi sodisfatt ir-rekwiżit impost mill-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1019/2002, li jgħid li ż-żejt taż-żebbuġa għandu jiġi ppreżentat lill-konsumatur final, jiġifieri jitqiegħed għall-bejgħ, f'ippakkjar li għandu tali sistema ta' ftuħ li ma tistax terġa’ tiġi ssiġillata wara li jinfetaħ l-ewwel darba.
42 F'dawn iċ-ċirkustanzi, mhuwiex possibbli, bħalma jallega r-rikorrent fil-kawża prinċipali, li tiġi invokata l-eventwali kompatibbiltà tal-kontenitur li minnu ż-żejt taż-żebbuġa u ż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ jiġu ttrasferiti mal-kundizzjonijiet relattivi għall-kapaċità massima, għas-sistema ta' ftuħ u għall-ittikkettjar, imsemmija fl-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1019/2002. Fil-fatt, il-kundizzjoni relattiva għas-sistema ta' ftuħ adegwata stabbilita skond it-tieni premessa tar-Regolament Nru 1019/2002, sabiex tiggarantixxi l-awtentiċità taż-żejt taż-żebbuġa, timplika li l-ftuħ ta' l-ippakkjar ikun jista' jsir mill-konsumatur finali stess.
43 Bl-istess mod, ma jistax jiġi affermat, bħalma għamlet il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, li metodu ta' kummerċjalizzazzjoni bħal dak fil-kawża prinċipali għandu jiġi kkunsidrat bħala legali safejn ir-reċipjenti li fihom jiġi ttrasferit iż-żejt jissodisfaw il-kundizzjonijiet relattivi għall-kapaċità massima, għas-sistema ta' ftuħ u għall-ittikkettjar, previsti fl-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1019/2002. It-twaħħil ta' sistema ta' ftuħ adegwata biss fil-mument tal-preżentazzjoni lill-konsumatur finali mhuwiex ta' natura li jissodisfa l-għan imfittex mill-impożizzjoni ta' tali sistema, inkwantu r-riskju ta' ħsara lill-awtentiċità taż-żejt taż-żebbuġa u taż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ jirriżulta fi istadju preċedenti għal tali preżentazzjoni.
44 Barra minn hekk, il-fatt li l-evalwazzjoni tal-legalità tal-metodu ta' kummerċjalizzazzjoni tiġi ssuġġettata għall-eżami tar-reċipjenti miġjuba, xi drabi mill-konsumaturi, li fihom iż-żejt taż-żebbuġa u ż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ huwa ttrasferit fuq il-post ta' xiri, jkollu r-riżultat li jrendi dan il-metodu ta' kummerċjalizzazzjoni legali f'ċerti każi w illegali f'oħrajn, mingħajr madankollu ma jkun hemm differenza fis-sustanza. Tali soluzzjoni trendi diffiċli l-monitoraġġ tar-rispett lejn ir-Regolament Nru 1019/2002.
45 Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, ir-risposta għat-tielet domanda għandha tkun li l-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1019/2002 għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprojbixxi metodu ta' kummerċjalizzazzjoni, bħal dak li jintuża mir-rikorrent fil-kawża prinċipali, li ma jissodisfax il-kundizzjonijiet stabbiliti minn din id-dispożizzjoni.
Fuq l-ispejjeż
46 Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in-natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas-sottomissjoni ta’ l-osservazzjonijiet lill-Qorti, barra dawk ta’ l-imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (Ir-Raba' Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
1) Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1019/2002 tat-13 ta' Ġunju 2002 dwar l-istandards ta’ marketing għaż-żejt taż-żebbuġa, kif emendat mir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1176/2003 ta' 1 ta' Lulju 2003, u, partikolarment, l-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 għandhom jiġu interpretati fis-sens li ż-żejt taż-żebbuġa u ż-żejt mill-ilbieba taż-żebbuġ jistgħu jiġu ppreżentati lill-konsumatur finali biss jekk ikunu ppakkjati skond ir-rekwiżiti ta' din id-dispożizzjoni.
2) L-ewwel inċiż ta' l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1019/2002, kif emendat mir-Regolament (KE) Nru 1176/2003, għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprojbixxi metodu ta' kummerċjalizzazzjoni, bħal dak li jintuża mis-Sur Jehle, Weinhaus Kiderlen, li ma jissodisfax il-kundizzjonijiet stabbiliti minn din id-dispożizzjoni.
Firem
* Lingwa tal-kawża: il-Ġermaniż.
Full & Egal Universal Law Academy