KONKLUŻJONIJIET TA’ L-AVUKAT ĠENERALI
TRSTENJAK,
ippreżentati fl-10 ta’ Lulju 2007 1(1)
Kawża C-19/05
Kummissjoni tal-Komunità Ewropea
vs
Ir-Renju tad-Danimarka
“Artikolu 226 KE – Rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu – Riżorsi proprji tal-Komunità – Dazji doganali legalment dovuti li ma jkunux ġew irkuprati minħabba żball min-naħa ta’ l-awtoritajiet doganali nazzjonali – Responsabbiltà finanzjarja ta’ l-Istati Membri – Eċċezzjoni li ma hemmx dannu għas-sistema tar-riżorsi proprji tal-Komunità”
I – Introduzzjoni
1. F’din il-kawża l-Qorti tal-Ġustizzja qed tintalab tiddeċiedi fuq rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu mressaq mill-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej (iktar ’il quddiem il-“Kummissjoni”) kontra r-Renju tad-Danimarka (iktar ’il quddiem id-“Danimarka”). B’dan ir-rikors il-Kummissjoni qed titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tiddikjara li d-Danimarka, billi ma ħallsitx l-ammont ta’ DDK 18 687 475 (madwar EUR 2 507 210) bħala riżorsi proprji, inklużi l-imgħaxijiet għad-dewmien mis-27 ta’ Lulju 2000 sa llum, naqset mill-obbligi tagħha skond il-leġiżlazzjoni Komunitarja, partikolarment l-obbligi skond l-Artikolu 10 KE u l-Artikoli 2 u 8 tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 94/728/KE, Euratom tal-31 ta’ Ottubru 1994, dwar is-sistema tar-riżorsi proprji tal-Komunitajiet Ewropej, u titlob ukoll li l-Qorti tal-Ġustizzja tikkundanna lid-Danimarka tbati l-ispejjeż.
2. Din il-kawża hija kontinwazzjoni tal-kawża C‑392/02(2) li biha l-Qorti tal-Ġustizzja stabbilixxiet il-prinċipju li l-Istati Membri huma finanzjarjament responsabbli għall-iżbalji mwettqa mill-awtoritajiet doganali tagħhom, jekk dawk l-iżbalji jkunu kkawżaw tnaqqis fir-riżorsi proprji tal-Komunità.
II – Il-kuntest ġuridiku
3. L-Artikolu 10 KE huwa fformulat kif ġej: “L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri xierqa ġenerali jew speċjali biex jassiguraw it-twettiq ta’ l-obbligi li jirrizultaw minn dan it-Trattat jew mid-deċiżjonijiet ta’ l-istituzzjonijiet tal-Komunità, u għandhom jiffaċilitaw l-adempiment tal-missjoni tal-Komunità”.
A – Leġiżlazzjoni fuq ir-riżorsi proprji
4. It-tieni paragrafu ta’ l-Artikolu 269 KE jistabbilixxi: “Il-Kunsill, li jaġixxi unanimament fuq proposta mill-Kummisjoni u wara li jikkonsulta lill-Parlament Ewropew għandu jiffissa s-sistema ta’ kif il-Komunità tipprovdi r-riżorsi tagħha proprji u dan għandu jirrakomandah lill-Istati Membri biex jadottawh skond il-ħtiġiet kostituzzjonali rispettivi tagħhom.”
5. Għalkemm ir-rikors tal-Kummissjoni huwa bbażat l-iktar fuq id-Deċiżjoni tal-Kunsill 94/728/KE, Euratom tal-31 ta’ Ottubru 1994, dwar is-sistema tar-riżorsi proprji tal-Komunitajiet Ewropej(3) (iktar ’il quddiem id-“Deċiżjoni Nru 94/728”), jeħtieġ, minħabba li l-fatti jirreferu parzjalment anki għall-perijodu qabel l-1 ta’ Diċembru 1995, li jiġu eżaminati d-dispożizzjonijiet tad-Deċiżjoni tal-Kunsill ta’ l-24 ta’ Ġunju 1988, dwar is-sistema tar-riżorsi tal-Komunitajiet innifishom [proprji] (88/376/KEE, Euratom)(4), (iktar ’il quddiem id-“Deċiżjoni 88/376”).
6. Is-sistema tar-riżorsi proprji kienet għall-ewwel irregolata mid-Deċiżjoni 88/376. Din id-Deċiżjoni tħassret u ġiet issostitwita bid-Deċiżjoni 94/728 li skond l-Artikolu 11(1) daħlet fis-seħħ fl-1 ta’ Diċembru 1995.
1. Id-Deċiżjoni 88/376
7. L-Artikolu 2(1) tad-Deċiżjoni 88/376 jistabbilixxi li dħul minn dawn li ġejjin għandhom jikkostitwixxu riżorsi proprji mdaħħla fil-bilanċ tal-Komunitajiet:
– “a) it-taxxi, il-premji, l-ammonti addizzjonali jew kompensatorji, l-ammonti addizzjonali jew fatturi u dazji mwaqqfa jew li għandhom jiġu mwaqqfa minn istituzzjonijiet tal-Komunitajiet rigward il-Kummerċ ma’ pajjiżi li mhumiex membri skond l-istruttura tal-politika [agrikola] komuni, u wkoll kontribuzzjonijiet u dazji oħra li hemm provduti fl-istruttura ta’ l-organizzazzjoni komuni tas-swieq fiz-zokkor;
– b) It-tariffa doganali komuni u dazji oħrajn mwaqqfa jew li għandhom jiġu mwaqqfa mill-istituzzjonijiet tal-Komunitajiet rigward il-kummerċ ma’ pajjiżi li mhumiex membri u dazji fuq prodotti li jaqgħu taħt it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea tal-Faħam u l-Azzar;
– ċ) l-applikazzjoni ta’ rata uniformi valida għall-Istati Membri għall-bażi ta’ intaxxar tal-VAT li hija determinata b’manjiera uniformi għall-Istati Membri skond ir-regoli tal-Komunità; madankollu, għandu jittieħed kont ta’ l-intaxxar għal kull Stat Membru li għall-finijiet ta’ din id-deċiżjoni m’għandhux jeċċedi 55 % tal-PGN tiegħu;
– d) l-applikazzjoni ta’ rata - li għandha tiġi stabbilita taħt il-proċedura ta’ l-estimi fl-isfond tat-total tad-dħul ieħor għas-somma tal-PGN ta’ l-Istati Membri kollha li tiġi stabbilita skond ir-regoli tal-Komunità f’Direttiva li tkun adottata taħt l-Artikolu 8(2) ta’ din id-Deċiżjoni.”
8. L-Artikolu 8(1) u (2) tad-Deċiżjoni 88/376 jistabbilixxi li:
“1. Ir-riżorsi tal-Komunità nnifisha msemmijin fl-Artikolu 2(1)(a) u (b) għandhom ikunu miġbura mill-Istati Membri skond id-dispożizzjonijiet nazzjonali imposti b’ liġi, regolament jew azzjoni amministrattiva, li għandha, fejn xieraq, tkun addattata sabiex tilħaq ir-rekwiżiti tar-regoli tal-Komunità. Il-Kummissjoni għandha teżamina f’intervalli regolari d-dispożizzjonijiet nazzjonali kkomunikati lilha mill-Istati Membri, tittrasmetti lill-Istati Membri l-aġġustamenti neċessarji sabiex tiżgura illi dawn iħarsu r-regoli tal-Komunità u tirraporta lill-awtorità ta’ l-estimi. L-Istati Membri għandhom jagħmlu r-riżorsi taħt l-Artikolu 2(1)(a) sa (d) disponibbli għall-Kummissjoni.
2. Mingħajr preġudizzju għar-reviżjoni tal-kontijiet u għall-eżamijiet li huma legali u regolari u kif msemmi fl-Artikolu 206a tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ekonomika Ewropea, dawn ir-reviżjonijiet u eżamijiet li jkunu primarjament ikkonċernati mill-affidabilità u l-effettività tas-sistemi u l-proċeduri nazzjonali sabiex tiġi determinata l-bażi ta’ riżorsi tagħhom infushom li tkun ġejja mill-VAT u l-PGN u mingħajr preġudizzju għall-arranġamenti ta’ inspezzjoni magħmula skond l-artikolu 209(ċ) ta’ dak it-Trattat, il-Kunsill għandu, jaġixxi b’mod unanimu fuq proposta mill-Kummissjoni u wara li jikkonsulta l-Parlament Ewropew, jaddotta id-dispożizzjonijiet neċessarji sabiex tiġi applikata din id-deċiżjoni u sabiex tagħmel possibbli l-ispezzjoni tal-kollezzjoni, li tagħmel disponibbli għall-Kummissjoni u l-pagament tad-dħul msemmi fl-Artikoli 2 u 5”.
2. Id-Deċiżjoni Nru 94/728
9. L-Artikolu 2(1) tad-Deċiżjoni Nru 94/728 jistabbilixxi li riżorsi proprji mdaħħlin fl-estimi tal-Komunità, partikolarment ir-riżorsi msejħa “tradizzjonali”, ġejjin minn:
– “a) imposti, premji, ammonti addizzjonali jew kumpensatorji, ammonti jew fatturi addizzjonali u dazji oħra stabbiliti jew li għandhom jiġu stabbiliti mill-istituzzjonijiet tal-Komunitajiet fuq il-kummerċ ma’ pajjiżi li mhumiex membri fi ħdan il-politika agrikola komuni […];
– b) dazji tat-Tariffa Doganali Komuni u dazji oħra stabbiliti jew li għandhom jiġu stabbiliti mill-istituzzjonijiet tal-Komunitajiet fuq il-kummerċ mal-pajjiżi li mhumiex membri […];
– ċ) mill-applikazzjoni ta’ rata uniformi valida għall-Istati Membri kollha għall-bażi ta’ stima tal-VAT […]
– d) mill-applikazzjoni ta’ rata, li għandha tiġi stabbilita fil-kuntest tal-proċedura tal-baġit, fid-dawl tad-dħul l-ieħor kollu, fuq is-somma tal-prodott gross nazzjonali ta’ l-Istati Membri kollha […]”. [traduzzjoni mhux uffiċjali]
10. Skond l-Artikolu 2(3) tad-Deċiżjoni 94/728 l-Istati Membri għandhom iżommu, bħala spejjeż ta’ ġbir, 10 % ta’ l-ammonti li għandhom jitħallsu skond il-paragrafu (1)(a) u (b). Skond l-Artikolu 2(3) tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2000/597/KE, Euratom, tad-29 ta’ Settembru 2000 dwar is-sistema tar-riżorsi tagħhom tal-Komunitajiet Ewropej(5), din il-perċentwali żdiedet għal 25 % fuq l-ammonti stabbiliti wara l-31 ta’ Diċembru 2000.
11. L-Artikolu 8 tad-Deċiżjoni 94/728 jistabbilixxi li:
“1. Ir-riżorsi proprji tal-Komunitajiet imsemmija fl-Artikolu 2(1)(a) u (b) għandhom jinġabru mill-Istati Membri skond id-dispożizzjonijiet nazzjonali leġiżlattivi, regolamentari jew amministrattivi li għandhom, jekk ikun il-każ, jiġu emendati biex jissodisfaw il-leġiżlazzjoni Komunitarja. Il-Kummissjoni għandha, teżamina, f’intervalli regolari, id-dispożizzjonijiet nazzjonali kkomunikati lilha mill-Istati Membri, tittrażmetti lill-Istati Membri l-emendi li tikkunsidra li huma meħtieġa biex tassigura li huma jikkonformaw mal-leġiżlazzjoni Komunitarja u tirrapporta lill-awtorità tal-baġit. L-Istati Membri għandhom iqiegħdu għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni r-riżorsi pprovduti fl-Artikolu 2(1)(a) sa (d).
2. […]il-Kunsill għandu, waqt li jaġixxi unanimament fuq proposta tal-Kummissjoni u wara li jikkonsulta mal-Parlament Ewropew, jadotta d-dispożizzjonijiet meħtieġa sabiex tiġi implementata din id-deċiżjoni kif ukoll dawk dwar il-kontroll ta’ l-irkupru, it-tqegħid għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni u l-ħlas tad-dħul imsemmi fl-Artikoli 2 u 5.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
3. Regoli intiżi sabiex jiggarantixxu l-kontroll tal-ġbir.
12. Fiż-żmien tal-fatti tal-kawża, ir-regoli intiżi sabiex jiggarantixxu l-kontroll tal-ġbir kienu jinsabu fir-Regolament tal-Kunsill Nru 1552/89 (KEE, Euratom) tad-29 ta’ Mejju, li jimplementa d-Deċiżjoni 88/376/KEE (iktar ’il quddiem ir-“Regolament Nru 1552/89”)(6). Dan ir-Regolament ġie emendat mir-Regolament tal-Kunsill Nru 1355/96(7) (Euratom, KE) tat-8 ta’ Lulju 1996, li daħal fis-seħħ fl-14 ta’ Lulju 1996. Ir-Regolament Nru 1552/89 ġie kkonsolidat bl-emendi u ssostitwit bir-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 1150/2000 tat-22 ta’ Mejju 2000, li jimplementa d-Deċiżjoni 94/728/KE, Euratom dwar is-sistema tar-riżorsi tagħhom tal-Komunitajiet(8).
13. It-tieni premessa tar-Regolament Nru 1552/89 tistipula li “l-Komunità għandha jkollha disponibbli r-riżorsi proprji li hemm riferiment għalihom fl-Artikolu 2 tad-Deċiżjoni 88/376/KEE, Euratom fl-aħjar kundizzjonijiet possibbli u li, għal dan il-għan, hemm lok li jiġu stabbiliti l-proċeduri li bihom l-Istati għandhom iqegħdu għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni r-riżorsi proprji allokati lill-Komunitajiet.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
14. L-Artikolu 2(1) u (1a) tar-Regolament Nru 1552/89 jistabbilixxi r-rekwiżiti li minnhom jiġi d-dritt Komunitarju fuq ir-riżorsi proprji bħala dazji doganali:
“1. Għall-finijiet ta’ l-applikazzjoni ta’ dan ir-Regolament, dritt tal-Komunità għar-riżorsi proprji msemmija fl-Artikolu 2 (1)(a) u (b) tad-Deċiżjoni 88/376/KEE, Euratom jiġi stabbilit malli l-kundizzjonijiet stipulati fir-regolamenti doganali fir-rigward tad-dħul ta’ l-ammont tad-dazju fil-kontijiet u l-komunikazzjoni tiegħu lid-debitur jitwettqu.
1a. Id-data li għandha titqies għall-konstatazzjoni msemmija fil-paragrafu 1 għandha tkun id-data tad-dħul fil-kontijiet prevista mir-regolamenti doganali.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
15. L-ewwel paragrafu ta’ l-Artikolu 9(1) tar-Regolament Nru 1552/89 jipprovdi li “skond il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 10, kull Stat Membru għandu jikkredita r-riżorsi proprji fil-kont miftuħ f’isem il-Kummissjoni mat-Teżor tiegħu jew mal-korp li jkun ħatar”. [traduzzjoni mhux uffiċjali]
16. Skond l-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 1552/89:
“Kull dewmien biex isir id-dħul fil-kont imsemmi fl-Artikolu 9(1) għandu jagħti lok għall-ħlas ta’ imgħax, mill-Istat Membru kkonċernat, bir-rati ta’ imgħax għad-dewmien applikabbli fis-suq monetarju ta’ dak l-Istat għal self għal żmien qasir, miżjud b’żewġ punti perċentwali. Din ir-rata għandha tiżdied b’0,25 punt perċentwali għal kull xahar ta’ dewmien. Ir-rata kif miżjuda għandha tiġi applikata għall-perijodu kollu tad-dewmien”. [traduzzjoni mhux uffiċjali]
17. Skond l-Artikolu 17(1) u (2) ta’ l-imsemmi regolament:
“1. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa biex jiżguraw li l-ammonti li jikkorrispondu għad-drittijiet stabbiliti skond l-Artikolu 2 jitqiegħdu għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni kif speċifikat f’dan ir-Regolament.
2. L-Istati Membri għandhom ikunu ħielsa mill-obbligu li jqiegħdu għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni l-ammonti li jikkorrispondu għad-drittijiet stabbiliti biss jekk, għal raġunijiet ta’ forza maġġuri, dawn l-ammonti ma setgħux jiġu rkuprati. Minbarra dan, l-Istati Membri jistgħu jinjoraw l-obbligu li jqiegħdu dawn l-ammonti għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni f’każijiet speċifiċi jekk, wara studju komplet taċ-ċirkustanzi rilevanti kollha tal-każ individwali, ikun jidher li l-irkupru jkun impossibli għal żmien fit-tul minħabba raġunijiet li ma jkunux jistgħu jiġu attribwiti lilhom. […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
B – Leġiżlazzjoni doganali
1. Il-Kodiċi Doganali
18. Ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92 tat-12 ta’ Ottubru 1992 li jwaqqaf il-Kodiċi Doganali tal-Komunità(9) (iktar ’il quddiem il-“Kodiċi Doganali”) jipprovdi fl-Artikolu 9(1):
“1. Deċiżjoni favorevoli għall-persuna involuta, għandha tiġi revokata jew emendata meta, f’każijiet oħra barra dawk li ssir referenza għalihom fl-Artikolu 8, kondizzjoni waħda jew aktar stipulati għall-ħruġ tagħha ma kinux jew m’għadhomx issodisfati”.
19. L-Artikolu 20 tal-Kodiċi Doganali jistabbilixxi li:
“Dazji legalment dovuti meta jiġi inkors dejn doganali għandhom ikunu bbażati fuq it-Tariffa Doganali tal-Komunitajiet Ewropej.
[…]
3. It-Tariffa Doganali tal-Komunitajiet Ewropej għandha tikkomprendi:
(a) in-nomenklatura magħquda tal-merkanzija
[…]
(f) miżuri awtonomi sospensivi li jipprovdu għal tnaqqis fi jew eżenzjoni mid-dazji fuq l-importazzjoni imponibbli fuq ċerta merkanzija;
[…]
4. Mingħajr preġudizzju għar-regoli dwar ħlasijiet b’rata fissa, il-miżuri li ssir referenza għalihom fil-paragrafu 3 (d), (e) u (f) għandhom japplikaw fuq talba ta’ dak li jagħmel id-dikjarazzjoni minflok dawk li hemm provdut dwarhom fis-subparagrafu (ċ) meta l-merkanzija involuta tissodisfa l-kondizzjonijiet stipulati minn dawk il-miżuri msemmija l-ewwel. Applikazzjoni tista’ ssir wara l-ġrajja sakemm il-kondizzjonijiet relevanti jiġu ssodisfati.
[…]”.
20. L-Artikolu 82 (1) tal-Kodiċi Doganali jipprovdi:
“1. Fejn il-merkanzija tinħeles għaċ-ċirkolazzjoni libera b’rata mnaqqsa jew mingħajr żieda ta’ dazju minħabba l-użu finali tagħha, għandha tibqa’ taħt is-sorveljanza doganali. Is-sorveljanza doganali tispiċċa meta l-kondizzjonijiet stipulati biex tingħata dik ir-rata mnaqqsa jew mingħajr żieda ta’ dazju ma jibqgħux japplikaw, meta l-merkanzija tiġi esportata jew meqruda jew meta l-użu tal-merkanzija għal skopijiet oħra ħlief dawk stipulati għall-applikazzjoni tar-rata mnaqqsa jew mingħajr żieda ta’ dazju jiġi permess bla ħsara għall-ħlas tad-dazji dovuti”.
21. L-Artikolu 204 (1) u (2) jipprovdi:
“1. Dejn doganali fuq l-importazzjoni għandu jiġi inkors permezz
(a) tan-nuqqas ta’ eżekuzzjoni ta’ wieħed mill-obbligi li jinqalgħu, fir-rigward ta’ merkanziji soġġetti għal dazji fuq l-importazzjoni, mill-ħażna temporanja tagħhom jew mill-użu tal-proċedura doganali li taħtha jkunu tqiegħdu, jew
(b) tan-nuqqas ta’ konformità ma’ kondizzjoni li tirregola t-tqegħid tal-merkanziji taħt dik il-proċedura jew l-għoti ta’ rata mnaqqsa jew mingħajr żieda ta’ dazju fuq l-importazzjoni [minħabba] l-użu finali tal-merkanziji.
f’każijiet oħra barra dawk li ssir referenza għalihom fl-Artikolu 203 ħlief meta jiġi stabbilit li dawk in-nuqqasijiet m’għandhom ebda effett sinifikanti fuq l-operazzjoni korretta tal-ħażna temporanja jew [tal-]proċedura doganali konċernata.
2. Id-dejn doganali għandu jiġi inkors jew fil-mument meta l-obbligazzjoni li n-nuqqas ta’ l-eżekuzzjoni tagħha tagħti lok għad-dejn doganali ma tiġix issodisfata jew fil-mument meta l-merkanziji jitqiegħdu taħt il-proċedura doganali involuta fejn jiġi stabbilit sussegwentement li kondizzjoni li tirregola t-tqegħid tal-merkanziji taħt l-imsemmija proċedura jew l-għoti ta’ rata mnaqqsa jew mingħajr żieda ta’ dazju fuq l-importazzjoni [minħabba] l-użu finali tal-merkanziji ma ġietx fil-fatt issodisfata”.
22. L-Artikolu 220 tal-Kodiċi Doganali:
“1. Fejn l-ammont ta’ dazju li jirrizulta minn dejn doganali ma jkunx iddaħħal fil-kontijiet skond l-Artikoli 218 u 219 jew iddaħħal fil-kontijiet f’livell anqas mill-ammont legalment dovut, l-ammont ta’ dazju li għandu jiġi rkuprat jew li jibqa’ biex jiġi rkuprat għandu jiddaħħal fil-kontijiet fi żmien jumejn mid-data li fiha l-awtoritajiet doganali jsiru jafu bis-sitwazzjoni u jkunu f’pożizzjoni li jikkalkolaw l-ammont legalment dovut u jistabbilixxu d-debitur (daħla sussegwenti fil-kontijiet). Dak it-terminu ta’ żmien jista’ jiġi estiż skond l-Artikolu 219.
2. Ħlief fil-każijiet li ssir referenza għalihom fit-tieni u t-tielet subparagrafi ta’ l-Artikolu 217(1), daħliet sussegwenti fil-kontijiet m’għandhomx isiru fejn:
[…]
(b) l-ammont ta’ dazju legalment dovut ma jkunx iddaħħal fil-kontijiet bħala riżultat ta’ żball min-naħa ta’ l-awtoritajiet doganali liema żball ma setgħetx raġonevolment tinduna bih il-persuna responsabbli għall-ħlas, waqt li din ta’ l-aħħar tkun aġixxiet bil-bona fidi u ħarset id-dispożizzjonijiet kollha stipulati mil-leġislazzjoni fis-seħħ fir-rigward tad-dikjarazzjoni doganali;
[…]”.
23. L-Artikolu 239 tal-Kodiċi Doganali:
“1. Dazji fuq l-importazzjoni jew dazji fuq l-esportazzjoni jistgħu jitħallsu lura jew jintbagħtu f’sitwazzjonijiet oħra barra dawk li ssir referenza għalihom fl-Artikoli 236, 237, u 238:
– li għandhom jiġu stabbiliti skond il-proċedura tal-kumitat;
– li jirriżultaw minn ċirkostanzi li fihom ebda ingann jew traskuraġni ovvja ma jistgħu jiġu attribwiti lill-persuna interessata. Is-sitwazzjonijiet li fihom din id-dispożizzjoni tista’ tiġi applikata u l-proċeduri li għandhom jiġu segwiti għal dak il-għan għandhom jiġu definiti skond il-proċedura tal-Kumitat. Ħlas lura jew remissjoni jistgħu jsiru bla ħsara għal kondizzjonijiet speċjali.
2. Dazji għandhom jitħallsu lura jew jintbagħtu għar-raġunijiet stipulati fil-paragrafu 1 malli tiġi preżentata applikazzjoni lill-uffiċċju doganali xieraq fi żmien 12-il xahar mid-data li fiha l-ammont tad-dazji kien ġie komunikat lid-debitur.
Iżda, l-awtoritajiet doganali jistgħu jippermettu li dan il-perjodu jinqabeż f’każijiet eċċezzjonali ġustifikati kif jixraq”.
2. Dispożizzjonijiet ta’ implementazzjoni għall-applikazzjoni tal-Kodiċi Doganali
24. L-Artikolu 291 tar-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 2454/93 tat-2 ta’ Lulju 1993 li jiffissa d-dispożizzjonijiet għall-implementazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92 li jistabbilixxi l-Kodiċi Doganali Komunitarju(10), imħassar bir-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 1602/2000 ta’ l-24 ta’ Lulju 2000 li jemenda r-Regolament (KEE) Nru 2454/93 li jistabbilixxi dispożizzjonijiet għall-implementazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2913/92 li jistabbilixxi l-Kodiċi Doganali tal-Komunità(11), kien jistabbilixxi li:
“1. L-ammissjoni ta’ merkanzija imdaħħla għal ċirkolazzjoni libera bi trattament ta’ tariffa favorevoli għar-raġuni ta’ l-użu finali tagħha għandha tkun soġġetta għall-għoti ta’ awtorizzazzjoni bil-miktub lill-persuna li timporta l-merkanzija jew li jkollha l-merkanzija mportata għal ċirkolazzjoni libera.
2. L-awtorizzazzjoni msemmija għandha tinħareġ fuq talba bil-miktub tal-persuna kkonċernata mill-awtoritajiet doganali ta’ l-Istat Membru fejn il-merkanzija tkun dikjarata għal ċirkolazzjoni libera.
[…]”
25. L-Artikolu 869 tar-Regolament Nru 2454/93 jistabbilixxi li:
“L-awtoritajiet doganali għandhom huma stess jiddeċiedu li ma jagħtux kas a posteriori [jdaħħlux sussegwentement fil-kontijiet] dazji li ma jkunux jinġabru:
[…]
(b) f’każijiet li jikkunsidraw li fihom l-kondizjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 220(2)(b) tal-Kodiċi jkunu sodisfatti, sakemm l-ammont mhux miġbur mill-operatur ikkonċernat f’dak li għandu x’jaqsam ma’ operazzjoni waħda jew aktar ta’ l-importazzjoni jew ta’ l-esportazzjoni imma b’konsegwenza ta’ żball wieħed, ikun anqas minn [EUR] 2000;
[…]”.
26. L-Artikolu 871 tar-Regolament fuq imsemmi jistabbilixxi li:
“F’każijiet apparti minn dawk msemmija fl-Artikolu 869, meta l-awtoritajiet doganali jew jikkunsidraw li l-kondizjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 220(2)(b) tal-Kodiċi jkunu mwettqa jew ikollhom dubju dwar l-kamp ta’ l-applikazzjoni preċiża tal-kriterji ta’ dik id-dispożizzjoni f’dak li għandu x’jaqsam ma’ każ partikolari, dawk l-awtoritajiet għandhom jissottimettu l-każ lill-Kummissjoni, sabiex deċiżjoni tkun tista tittieħed bi qbil mal-proċedura stabbilita fl-Artikoli 872 sa 876. Il-każ sottomess lill-Kummissjoni għandu jkun fiħ l-informazzjoni kollha meħtieġa għal eżami sħiħ tal-każ.
Malli tirċievi l-każ il-Kummissjoni għandha tinforma b’dan lill-Istat Membru kkonċernat.
Jekk jinstab li l-informazzjoni fornuta mill-Istat Membru ma tkunx biż-żejjed ħalli tkun tista’ tittieħed deċiżjoni dwar il-każ ikkonċernat fid-dawl tal-fatti kollha magħrufa, il-Kummissjoni tista’ titlob li tingħatala informazzjoni addizjonali”.
3. Dispożizzjonijiet dwar in-nomenklatura magħquda
27. In-nomenklatura magħquda ġiet introdotta fl-Anness I tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2658/87, tat-23 ta’ Lulju, 1987, dwar in-nomenklatura tat-tariffa u l-istatistika u dwar it-Tariffa Doganali Komuni ta’ Dwana(12). Dan ir-regolament huwa bbażat fuq is-sistema armonizzata tad-deskrizzjoni u l-kodifikazzjoni tal-merkanzija maħsuba mill-Kunsill tal-Kooperazzjoni Doganali, li sar l-Organizzazzjoni Dinjija tad-Dwana, adottat f’konvenzjoni internazzjonali fi Brussell fl-14 ta’ Ġunju 1983 u approvat f’isem il-Komunità bid-Deċiżjoni tal-Kunsill tas-7 ta’ April 1987 dwar il-konklużjoni tal-Konvenzjoni Internazzjonali dwar is-Sistema Armonizzata għad-Deskrizzjoni u l-Kodifika ta’ Oġġetti u tal-Protokoll li jemendaha(13). Dan ir-Regolament ġie emendat l-aħħar bir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1789/2003 tal-11 ta’ Settembru 2003 biex jemenda l-Anness I tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2658/87 dwar [in-nomenklatura tat-tariffa u l-istatistika] u dwar it-Tariffa Doganali Komuni(14).
28. It-Taqsima II ta’ l-Anness I, tar-Regolament 2658/87 jistabbilixxi, fost l-oħrajn, li l-ġbir tad-dazji doganali jiġi sospiż għal oġġetti intiżi biex ikunu inkorporati f’vapuri, dgħajjes jew bastimenti oħrajn imniżżlin fl-iskeda […], għall-għanijiet tal-kostruzzjoni, tiswija, manutenzjoni jew konverżjoni tagħhom, u għal oġġetti intiżi li jitwaħħlu fuq u jarmaw vapuri, dgħajjes jew bastimenti oħrajn bħal dawn.
29. L-iskeda li għaliha jirriferi dan l-Anness kienet tinkludi s-subintestatura 8901 90 10 tan-NM li kienet tiġi applikata għall-bastimenti oħrajn għat-trasport tal-merkanzija u bċejjeċ tal-baħar għat-trasport ta’ persuni u tal-merkanzija
30. Fis-subintestatura 8609 00 90 tan-NM fl-Anness I tar-Regolament Nru 2658/87 kienu ddefiniti t-tankijiet u l-kontenituri, inklużi dawk għal-likwidi u l-gass, li nbnew apposta għal tip wieħed jew iżjed ta’ trasport.
III – Il-fatti
31. Impriża Daniża, li kienet parti minn grupp ta’ impriżi (iktar ’il quddiem l-“importatriċi”) ippreżentat fl-1990 talba għall-eżenzjoni mid-dazji ta’ importazzjoni għall-ipproċessar tad-dħul. L-importatriċi kienet ibbażat it-talba tagħha billi qalet li l-merkanzija importata (injam u materjali sintetiċi), kienet merkanzija maħsuba għall-manifattura ta’ kontenituri għat-traffiku marittimu li mbagħad kienu jitpoġġew fuq bastimenti tal-kontenituri li kienu tal-grupp ta’ impriżi msemmi iktar ’il fuq.
32. L-awtoritajiet doganali Daniżi awtorizzaw l-importazzjoni u ma talbu l-ebda dazju għall-importazzjoni tal-merkanzija (injam u materjali sintetiċi), li kklassifikaw fis-subintestatura 8901 90 10 tan-NM skond l-Anness I tar-Regolament Nru 2658/87. Din il-merkanzija ġiet ikklassifikata bħala merkanzija intiża għall-użu finali (end use)(15), klassifikazzjoni li ntużat għall-prodotti maħsubin biex jiġu armati fuq bastimenti, jew għall-prodotti intiżi għat-tagħmir tekniku u intern tal-bastimenti. L-awtoritajiet Daniżi kienu anki avżaw lill-importatriċi li l-ipproċessar tad-dħul ma setax jiġi applikat fil-każ partikolari.
33. Bejn il-25 u d-29 ta’ Marzu 1996 ir-rappreżentanti tal-Kummissjoni kienu għamlu verifika tal-ġbir tar-riżorsi proprji tal-Komunità, billi ħejjew ir-rapport Nru 96-1-1. B’dan ir-rapport huma kienu kkonstataw li l-awtoritajiet Daniżi, bi ksur tad-dritt tal-KE, kienu ħallew lill-importatriċi timporta b’eżenzjoni tad-dazji doganali merkanzija intiża sabiex jinbnew kontenituri għat-trasport u li ma kinux parti mit-tagħmir tekniku tal-bastimenti. Għall-finijiet ta’ applikazzjoni korretta tal-proċedura doganali għall-użu finali dawn il-kontenituri kellhom jiġu inkorporati direttament fil-bastimenti jew jagħmlu parti mit-tagħmir tekniku tal-bastimenti. Minħabba din l-irregolarità kien ġie aċċertat fl-istess ħin tnaqqis illegali tar-riżorsi proprji tal-Komunità. Il-Kummissjoni sostniet ukoll li l-awtoritajiet Daniżi huma responsabbli finanzjarjament għall-applikazzjoni ħażina tal-proċedura għall-użu finali mill-1 ta’ Jannar 1994 ’il quddiem. Abbażi ta’ dan l-eżami tħejja rapport li wara ntbagħat lill-awtoritajiet Daniżi fit-12 ta’ Ġunju 1996.
34. Id-Danimarka kkontestat b’ittra tat-12 ta’ Frar 1997 ir-rapport tal-Kummissjoni u ppreżentat mill-ġdid il-pożizzjoni tagħha fis-6 ta’ Ġunju 1997 fil-laqgħa tal-kumitat tar-riżorsi proprji. Waqt il-laqgħa ċċitata hija kkontestat il-kompetenza tal-kumitat u ppretendiet li fuq il-kwistjoni kellu jiddeċiedi d-Direttorat Ġenerali tal-Kummissjoni kompetenti fuq it-taxxi u d-dazji. Dejjem f’dik il-laqgħa l-Kummissjoni ċċarat li ma kinitx taqbel ma’ l-interpretazzjoni tad-Danimarka fuq il-leġiżlazzjoni doganali.
35. Fil-25 ta’ Novembru 1997 id-Danimarka kienet talbet li t-taqsima kompetenti għad-dazji tad-dwana tal-Kumitat tal-Kodiċi Doganali kellu jieħu ħsieb dan il-każ għaliex ma kien hemm l-ebda dejn doganali u lanqas telf ta’ riżorsi proprji tal-Komunità.
36. Fit-30 ta’ Diċembru 1997 l-awtoritajiet doganali Daniżi (iċ-Ċentru tad-Dwana għal Jutland tan-Nofsinhar) għalkemm ma qablux mal-fehma tal-Kummissjoni, kienu informaw lill-importatriċi bil-pożizzjoni tagħha dwar l-awtorizzazzjoni ta’ importazzjoni b’eżenzjoni tad-dazji kif ukoll bil-fatt li dawn kienu ġew applikati mill-1 ta’ Jannar 1998. Il-validità ta’ l-awtortizzazzjoni ta’ importazzjoni għall-użu finali spiċċat fil-31 ta’ Diċembru 1997. L-importatriċi kienet għamlet talba għall-ipproċessar tad-dħul fit-3 ta’ Frar 1998. L-awtortizzazzjoni għall-importazzjoni taħt din is-subintestatura kienet ġiet approvata fil-21 ta’ April 1998, imma b’effett retroattiv mit-3 ta’ Frar 1998. Il-Kummissjoni ma kinitx talbet lill-Gvern Daniż iħallas l-ammont għad-dazji għall-importazzjoni għall-perijodu mill-1 ta’ Jannar sat-3 ta’ Frar 1998.
37. Fid-9 ta’ Novembru 1998 il-Kummissjoni talbet lid-Danimarka tħallas, mingħajr imgħaxijiet, għall-perijodu mill-1 ta’ Jannar 1994 sal-31 ta’ Diċembru 1997 id-dazji ta’ importazzjoni li kellhom jinġabru, f’ammont ta’ DKK 18 687 475. Id-Danimarka kienet responsabbli finanzjarjament għall-importazzjonijiet kollha ta’ l-importatriċi mill-1 ta’ Jannar 1994, peress li kienet applikat ħażin il-proċedura għall-użu finali. L-awtoritajiet Daniżi rrispondew għal din l-ittra fl-10 ta’ Marzu 1999 billi bagħtu lill-Kummissjoni l-lista tad-dazji ta’ importazzjoni mhux miġburin bejn l-1 ta’ Jannar 1994 u l-31 ta’ Diċembru 1997 u kkontestaw il-fatt li mill-aġir tagħhom seħħ dannu ekonomiku lill-Komunità.
38. Fil-31 ta’ Jannar 2002 il-Kummissjoni indirizzat lid-Danimarka ittra ta’ intimazzjoni fejn irriferiet għall-darba oħra għall-ksur dwar il-klassifikazzjoni tat-tariffi tal-merkanzija ta’ l-importatriċi u sejħet lid-Danimarka sabiex tħallas l-ammont ta’ DKK 18 687 475.
39. Fit-2 ta’ April 2002 il-Gvern Daniż irrisponda għall-ittra ta’ intimazzjoni u ammetta li t-Taqsima II ta’ l-Anness I tar-Regolament Nru 2658/87, li fih in-nomenklatura magħquda, m’għandux jiġi interpretat b’mod daqstant estensiv li jippermetti l-eżenzjoni mid-dazji ta’ l-importazzjoni għall-merkanzija użata għall-manifattura tal-prodotti maħsuba għat-tagħmir tal-bastimenti.
40. Fis-6 ta’ Mejju 2002 il-Gvern Daniż indirizza ittra lill-Kummissjoni, apparti minn dan ir-rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu, fejn talab li tawtorizza, abbażi ta’ l-Artikolu 220(2)(b) tal-Kodiċi Doganali, li ma tiħux in kunsiderazzjoni l-kontijiet a posteriori, għaliex l-għoti ta’ l-awtorizzazzjoni għall-użu finali kien żball ta’ l-awtoritajiet doganali li ma setax jiġi skopert mid-debitur.
41. Ir-risposta tad-Danimarka għall-ittra ta’ intimazzjoni ma kkonvinċietx lill-Kummissjoni, li għalhekk bagħtet lid-Danimarka opinjoni motivata fil-31 ta’ Ottubru 2002, fejn stiednet lill-Istat Membru jieħu l-miżuri kollha meħtieġa fi żmien xahrejn minn meta jirċievi l-opinjoni. Id-Danimarka rrispondiet għal din l-opinjoni fit-28 ta’ Frar 2003.
42. Fid-19 ta’ April 2004, fil-laqgħa għall-approvazzjoni tad-Deċiżjoni REC 12/03, il-grupp ta’ ħidma tal-Kodiċi Doganali kkonstata li fil-konfront ta’ l-importatriċi l-kundizzjonijiet għall-awtorizzazzjoni għall-eżenzjoni mid-dazji ta’ l-importazzjoni għall-ipproċessar tad-dħul kienu diġà ġew sodisfatti fl-1990. L-importatriċi, kieku talbet l-awtortizzazzjoni fl-1990 kienet tiksibha. Minbarra dan fl-istess laqgħa ġie aċċertat li l-iżbalji mwettqa mill-awtoritajiet doganali Daniżi ma kellhomx effett fuq il-baġit Komunitarju. Abbażi tal-laqgħa tal-grupp ta’ ħidma, il-Kummissjoni approvat fid-19 ta’ Mejju 2004 id-Deċiżjoni REC 12/03(16). B’din id-deċiżjoni ġie kkonstatat li kellhom jiddaħħlu fil-kontijiet a posteriori l-ammonti dovuti mill-importatriċi bħala dazji ta’ importazzjoni u li t-talba ta’ l-importatriċi ta’ eżenzjoni mill-ħlas tad-dażji ta’ importazzjoni hija fondata. Il-Kummissjoni, b’ittra tal-21 ta’ Frar 2005, qalet lid-Danimarka li ma kkunsidrathiex iktar responsabbli finanzjarjament għar-riżorsi proprji tal-Komunità mhux mibgħuta għall-perijodu mill-1 ta’ Jannar 1998 sat-3 ta’ Frar 1998.
43. Id-Danimarka ma ħaditx in kunsiderazzjoni l-opinjoni motivata u għalhekk il-Kummissjoni resqet rikors abbażi ta’ l-Artikolu 226 KE fl-20 ta’ Jannar 2005.
44. Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej titlob lil Qorti tal-Ġustizzja sabiex jogħġobha:
– tiddikjara li r-Renju tad-Danimarka, billi ma ttrasferixxiex lill-Kummissjoni l-ammont ta’ DKK 18 687 475 bħala riżorsi proprji u imgħaxijiet għad-dewmien mis-27 ta’ Lulju 2000 naqas mill-obbligi li kellu bis-saħħa tad-dritt Komunitarju, b’mod partikolari, l-Artikolu 10 tat-Trattat KE u ta’ l-Artikoli 2 u 8 tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 94/728/KE Euratom, tal-31 ta’ Ottubru 1994, dwar is-sistema tar-riżorsi proprji tal-Komunitajiet Ewropej.
– tikkundanna lir-Renju tad-Danimarka jbati l-ispejjeż.
45. Ir-Renju tad-Danimarka jitlob lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex jogħġobha:
– tiċħad ir-rikors;
– tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż.
IV – L-argumenti tal-partijiet
46. Il-Kummissjoni ssostni li d-Danimarka awtorizzat bi żball l-importazzjoni ta’ merkanzija għall-manifattura ta’ kontenituri b’eżenzjoni mid-dazju, għalkemm l-awtoritajiet Daniżi kienu ġew avżati li dan l-aġir kien żbaljat. L-applikazzjoni tas-subintestatura 8609 00 90 tan-NM kienet żbaljata billi l-merkanzija ġiet użata għall-manifattura ta’ kontenituri u tankijiet ordinarji li ma kellhom l-ebda partikolarità. Il-kontenituri li ġew awtorizzati għall-importazzjoni ma jistgħux jiġu inkorporati fil-bastimenti għaliex m’għandhomx ir-rekwiżiti meħtieġa u lanqas ma jikkostitwixxu tagħmir tal-bastimenti. Huma ma jistgħux jissostitwixxu dik il-parti tal-bastiment fejn titgħabba l-merkanzija, u lanqas ma huma tagħmir intern jew tekniku tal-bastimenti; fil-fatt huma ma jiġux użati għat-tħaddim tal-bastimenti. B’hekk m’għandhom l-ebda użu finali partikolari.
47. Fil-fehma tal-Kummissjoni, l-awtoritajiet Daniżi ma messhomx taw awtorizzazzjoni għall-importazzjoni ta’ merkanzija għall-użu finali. L-awtoritajiet Daniżi kellhom, wara li rċevew ir-rapport tal-Kummissjoni, jiġifieri fi żmien jumejn skond l-Artikolu 220(1) tal-Kodiċi Doganali, jannullaw minnufih l-awtorizzazzjoni li kienu taw. Id-Danimarka naqset mill-obbligi taħt l-Artikoli 9 u 20 tal-Kodiċi Doganali u tar-Regolament Nru 2658/87. Għal dan il-motiv ir-riżorsi proprji tal-Kummissjoni sofrew tnaqqis. Il-Kummissjoni tosserva wkoll li r-riżorsi proprji tal-Komunità minħabba d-dazji doganali jinħolqu meta jkun hemm id-dejn doganali.
48. Lanqas biss ma messha ġiet applikata l-proċedura ta’ l-ipproċessar tad-dħul għall-merkanzija importata. Madankollu mhux possibbli jiġi vverifikat ex post jekk ġewx sodisfatti r-rekwiżiti meħtieġa skond l-Artikolu 117(b) tal-Kodiċi Doganali għall-proċedura ta’ l-ipproċessar tad-dħul.
49. Il-Kummissjoni ssostni li l-awtoritajiet Daniżi aċċettaw l-interpretazzjoni tagħha tar-regoli iżda wara ma daħħlux fil-kontijiet id-dejn doganali billi sostnew li r-rekwiżiti fl-Artikolu 220(2)(b) diġà kienu ġew sodisfatti. Għalhekk ma qagħdux għall-obbligi ta’ l-Artikolu 871 tar-Regolament Nru 2454/93. Il-Kummissjoni ssostni li billi l-awtoritajiet Daniżi insistew fuq l-interpretazzjoni tagħhom anki wara li l-Kummissjoni kienet wissiet lid-Danimarka fl-1996 dwar l-irregolaritajiet minħabba l-applikazzjoni tal-proċedura għall-użu finali li ppermettiet l-importazzjoni bla dazju, huma aġixxew b’riskju tagħhom. Billi l-awtoritajiet Daniżi ma avżawx lill-Kummissjoni dwar id-diffikultajiet u l-irregolaritajiet fl-applikazzjoni ta’ din il-proċedura, għamluha impossibbli li hija tiddeċiedi fuq l-applikazzjoni eventwali ta’ l-Artikolu 220(2)(b) tal-Kodiċi Doganali.
50. Il-Kummissjoni ssostni li l-awtoritajiet Daniżi ma aġixxewx bid-diliġenza meħtieġa fl-għoti ta’ l-awtorizzazzjoni għall-importazzjoni bl-eżenzjoni mid-dazji ta’ importazzjoni. Bl-istess mod, ma aġixxewx bid-diliġenza meħtieġa meta wara ma daħħlux fil-kontijiet id-dejn doganali abbażi ta’ l-Artikolu 220(2)(b) tal-Kodiċi Doganali u ta’ l-Artikolu 871 tar-Regolament Nru 2454/93. Għalhekk id-Danimarka, billi ma kkonstatatx ir-riżorsi proprji tal-Komunità, hija finanzjarjament responsabbli għat-telf tagħhom u dan jimplika nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu skond l-Artikolu 8 tad-Deċiżjoni Nru 94/728. Għal dawn il-motivi hija kellha tagħti lill-baġit Komunitarju s-somma ta’ DKK 18 687 475 dovuta għall-iżbalji u n-nuqqas ta’ diliġenza. Il-Komunità batiet dannu minħabba n-nuqqas li titħallas din is-somma. Id-Danimarka, billi mhijiex bi ħsiebha tħallas din is-somma, ma ħarsitx l-obbligi li għandha taħt l-Artikoli 2 u 8 tad-Deċiżjoni Nru 94/728 ta’ l-Artikolu 10 KE.
51. Il-Kummissjoni ssostni li s-sitwazzjoni fattwali f’din il-kawża għall-perijodu li għadda bejn l-1 ta’ Jannar 1994 u l-31 ta’ Diċembru 1997 mhijiex sostanzjalment differenti mill-istat ta’ fatt fil-kawża C‑392/02, Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka(17).
52. Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni hija ta’ l-opinjoni li d-Danimarka għandha wkoll tħallas l-imgħaxijiet abbażi ta’ l-Artikolu 11 tar-Regolament Nru 1552/89.
53. Il-Gvern Daniż jikkontesta li n-nuqqas ta’ ħlas wassal għal dannu ekonomiku għall-Komunità. L-iżbalji ta’ l-awtoritajiet Daniżi ma kellhomx influwenza negattiva fuq il-baġit Komunitarju, billi l-importatriċi kienet issodisfat il-kundizzjonijiet għat-trattament skond il-proċedura doganali ta’ l-ipproċessar tad-dħul sa mit-talba fl-1990 u dan jirriżulta mid-Deċiżjoni REC 12/03. B’dan il-mod lanqas biss ma kien hemm id-debitu doganali. Barra minn hekk, il-kumitat tal-laqgħa tad-19 ta’ April 2004 kkonstata li, fir-rigward tal-perijodu bejn l-1 ta’ Jannar 1998 sat-3 ta’ Frar 1998, il-Komunità ma batiet l-ebda dannu ekonomiku minħabba l-eżenzjoni tal-ħlas tad-dazji.
54. Il-Gvern Daniż jafferma li mhux ċar jekk il-merkanzija importata kellhiex tiġi importata bil-proċedura għall-użu finali. F’din il-kawża hija fundamentali l-kwistjoni jekk il-kontenituri humiex prodotti intiżi għall-attrezzar jew it-tagħmir tal-vapuri. Fil-fatt il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet fil-kawża 148/87(18) fuq il-kwistjoni tax-xbieki tas-sajd mgħammra b’mod permanenti fuq il-bastimenti. L-istatus tal-prodotti inkorporati fil-bastimenti mhuwiex ċar. F’dan ir-rigward il-Gvern Daniż ippropona li d-definizzjoni ta’ dan l-istatus jieħu ħsiebha l-kumitat kompetenti tal-Kummissjoni, iżda dan għadu ma seħħx.
55. Il-Gvern Daniż, b’riferiment għad-Deċiżjoni REC 12/03 u għall-verbal tal-laqgħa tas-sezzjoni tad-19 ta’ April 2004, isostni li l-verbal u d-deċiżjoni jipprovdu li l-kundizzjonijiet għall-għoti ta’ l-awtorizzazzjoni b’applikazzjoni tas-sistema ta’ l-ipproċessar tad-dħul kienu diġà ġew sodisfatti fl-1990 u ma kien hemm l-ebda dannu għall-baġit Komunitarju. Jekk il-Kummissjoni ċċarat fir-replika li konstatazzjoni bħal din tgħodd għall-perijodu mill-1 ta’ Jannar 1998 sat-3 ta’ Frar 1998, id-deċiżjoni tista’ tiġi interpretata fis-sens li anki qabel l-1 ta’ Jannar 1998 ma kien hemm l-ebda dannu. Barra minn hekk mid-deċiżjoni ċċitata jirriżulta li ma kien hemm l-ebda dannu billi kellha tiġi applikata l-leġiżlazzjoni dwar l-ipproċessar tad-dħul li kienet tistabbilixxi wkoll li ma jkun hemm l-ebda dazju. B’hekk, għandu jiġi applikat l-Artikolu 239 tal-Kodiċi Doganali. Billi s-sistema ta’ l-ipproċessar tad-dħul tgħodd meta jkun hemm l-istess fatti mill-1 ta’ Jannar 1998, mhemmx raġuni għaliex m’għandhiex tapplika anki għall-perijodu qabel l-1 ta’ Jannar 1998.
56. Il-Gvern Daniż isostni li l-awtoritajiet Daniżi bidlu daqshekk tard il-pożizzjoni tagħhom dwar l-applikazzjoni tal-proċedura fuq l-użu finali minħabba fl-imġiba tal-Kummissjoni li m’għaddietx il-kwistjoni lis-sezzjoni kompetenti għall-ġbir tad-dazji tal-Kumitat għal Kodiċi Doganali. Il-pożizzjoni nbidlet waqt il-preparazzjoni tar-risposta għall-ittra ta’ intimazzjoni minħabba f’taħdita telefonika ma’ uffiċjal mhux identifikat tal-Kummissjoni mid-Direttorat tat-taxxi u l-unjoni doganali li kien tgħarraf li d-Danimarka kellha tapplika s-sistema ta’ l-ipproċessar tad-dħul minflok il-proċedura ta’ l-użu finali.
57. Il-Gvern Daniż ikkontesta espressament anki l-affermazzjonijiet tal-Kummissjoni li hija ma kinitx ġiet informata li ma kellux l-intenzjoni jdaħħal suċċessivament fil-kontijiet id-djun doganali billi dan kien diġà seħħ b’ittra indirizzata lill-Kummissjoni fis-6 ta’ Mejju 2002.
V – Konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali
A – Responsabbiltà ta’ l-Istati Membri fil-konfront tal-Komunitajiet fir-rigward tar-riżorsi proprji
58. L-Artikolu 2(1)(b) tad-Deċiżjoni 94/728 jistabbilixxi li d-dazji doganali ġejjin mit-tariffa doganali komuni u dazji oħrajn doganali miġburin mill-Komunità fuq kummerċ ma’ pajjiżi terzi jikkostitwixxu riżorsi proprji tal-Komunità(19). L-użu tad-dazji doganali bħala riżorsi proprji tal-Komunità fil-baġit Komunitarju hija konsegwenza tal-fatt li fl-unjoni doganali(20) l-Istat li jeżiġi l-ħlas tad-dazju doganali mhux neċessarjament l-Istat fejn il-merkanzija ser tiġi użata(21).
59. L-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 1552/89 jipprovdi li dritt tal-Komunità għar-riżorsi proprji għandu jkun stabbilit malli jkunu twettqu l-kundizzjonijiet stipulati fir-regolamenti doganali fir-rigward tad-dħul ta’ l-ammont tad-dazju fil-kontijiet u l-komunikazzjoni ta’ dan lid-debitur. Jirriżulta mill-kliem użat f’din id-dispożizzjoni li l-obbligu ta’ l-Istati Membri li jistabbilixxu d-dritt tal-Komunitajiet għar-riżorsi proprji jinħoloq malli l-kundizzjonijiet imsemmija, stabbiliti fil-leġiżlazzjoni doganali, jiġu sodisfatti u li għalhekk mhuwiex meħtieġ li d-dħul fil-kontijiet ikun fil-fatt sar(22). Minn dan isegwi li l-Istati Membri huma obbligati “jistabbilixxu dritt tal-Komunitajiet għar-riżorsi proprji malli l-awtoritajiet doganali tagħhom ikunu f’pożizzjoni li jikkalkulaw l-ammont tad-dazju li jirriżulta minn dejn doganali u li jistabbilixxu d-debitur”(23).
60. Il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja ħadet il-pożizzjoni fir-rigward tad-dazji doganali, intiżi bħala riżorsi proprji tal-Komunitajiet, li “l-Istati Membri għandhom l-obbligu li jistabbilixxu d-dritt tal-Komunitajiet għar-riżorsi proprji malli l-awtoritajiet doganali tagħhom ikollhom id-dettalji neċessarji u, b’hekk, ikunu f’pożizzjoni li jikkalkulaw l-ammont ta’ dazju li jirriżulta minn dejn doganali u li jistabbilixxu d-debitur, indipendentement mill-kwistjoni jekk il-kriterji għall-applikazzjoni ta’ l-Artikolu 220(2)(b) tal-Kodiċi Doganali humiex sodisfatti u għaldaqstant jekk jistgħux jiġu effettwati d-dħul fil-kontijiet u l-irkupru sussegwenti tad-dazji doganali kkonċernati. F’dawn iċ-ċirkustanzi, Stat Membru li ma jistabbilixxix id-dritt tal-Komunitajiet għar-riżorsi proprji u ma jqegħidx l-ammont korrispondenti għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni, mingħajr ma jissodisfa waħda mill-kundizzjonijiet stipulati fl-Artikolu 17(2) tar-Regolament Nru 1552/89, jonqos milli jwettaq l-obbligi tiegħu skond id-dritt Komunitarju u b’mod partikolari skond l-Artikoli 2 u 8 tad-Deċiżjoni 94/728”(24).
B – In-nuqqas ta’ ċarezza tar-regoli Komunitarji teħles lill-Istati Membri mill-obbligu li jistabbilixxu r-riżorsi proprji tal-Komunità?
61. Il-Gvern Daniż ma jistax jagħmel riferiment għall-allegat nuqqas ta’ ċarezza fil-kliem ta’ l-Anness I tar-Regolament Nru 3658/87. L-Istati Membri mhumiex eżentati mill-ħlas tar-riżorsi proprji tal-Komunitajiet bis-saħħa tad-Deċiżjoni Nru 94/728, minħabba dan in-nuqqas ta’ ċarezza. Mis-sentenza ċċitata jirriżulta li “bl-istess mod, jekk żball ta’ l-awtoritajiet doganali ta’ Stat Membru jkollu l-effett li d-debitur ma jkunx meħtieġ iħallas l-ammont ta’ dazji kkonċernati, dan ma jaffettwax l-obbligu ta’ l-Istat Membru in kwistjoni li jħallas [l-imgħaxijiet] għad-dewmien u d-dazji li jmisshom ġew stabbiliti, fil-kuntest tat-tqegħid għad-dispożizzjoni tar-riżorsi proprji”(25). Abbażi tal-prinċipju ta’ l-amministrazzjoni indiretta(26), l-Istati Membri huma kompetenti għall-eżekuzzjoni tar-regoli doganali Komunitarji.
62. Jekk waħda mir-regoli doganali Komunitarji mhijiex ċara wisq, dan in-nuqqas ta’ ċarezza ma jeżonorax lill-Istati Membri mir-responsabbiltà għall-ħlas tar-riżorsi proprji tal-Komunità. Fuq kollox fid-dritt Komunitarju hemm fis-seħħ il-prinċipju ġenerali fejn l-Istati Membri ma jistgħux weħedhom jinterpretaw in-nuqqas eventwali ta’ ċarezza mir-regoli Komunitarji. Jekk huma stess b’mod awtonomu jinterpretaw dawn ir-regoli, jiksru l-Artikolu 220 KE(27). Għal dan il-motiv l-affermazzjonijiet tal-Gvern Daniż li, minħabba n-nuqqas ta’ ċarezza ta’ l-Anness I tar-Regolament Nru 3658/87, mhuwiex ċar jekk hemmx dejn doganali, huma bla bażi(28). L-Artikolu 2(1) tar-Regolament Nru 1552/89 għandu jiġi interpretat fis-sens li l-Istati Membri ma jistgħux jinħelsu milli jistabbilixxu d-djun, anki jekk jikkontestawhom, għaliex kieku l-bilanċ finanzjarju tal-Komunità jintilef minħabba l-aġir arbitrarju ta’ Stat Membru(29).
C – Obbligu tad-Danimarka li tpoġġi għad-dispożizzjoni r-riżorsi proprji tal-Komunità
63. Hemm bżonn li l-ewwel nett jiġi enfasizzat li l-Gvern Daniż f’ittra tat-2 ta’ April 2002 ammetta li applika b’mod żbaljat ir-regoli doganali tal-Komunità. Barra minn dan il-Gvern Daniż fir-risposta ammetta li uża l-proċedura għall-użu finali b’mod ħażin u li avża lill-importatriċi li l-proċedura għall-ipproċessar tad-dħul ma tistax tiġi applikata f’dan il-każ. Il-Gvern Daniż madankollu jikkontesta li kien hemm dannu fis-sistema tar-riżorsi proprji tal-Komunità, billi setgħet ġiet applikata proċedura oħra, il-proċedura għall-ipproċessar tad-dħul, li l-karatteristika tagħha hija li ma jkunx hemm dazju.
64. Il-Komunità għandha d-dritt għar-riżorsi proprji fil-mument meta jiġu sodisfatti l-kundizzjonijiet materjali biex ikun hemm dejn doganali(30). L-obbligu ta’ l-Istati Membri li jikkonstataw id-dritt tal-Komunità fuq ir-riżorsi proprji jinħoloq, abbażi tas-sentenza Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka (C-392/02), malli jkun hemm il-kundizzjonijiet stabbiliti mir-regoli doganali u għalhekk fid-dispożizzjonijiet doganali.
65. Il-kwistjoni jekk jeżistux il-kundizzjonijiet biex jiġu stabbiliti r-riżorsi proprji tal-Komunità ma tiddipendix mir-risposta għall-mistoqsija, kif għandu jiġi kklassifikat, mil-lat tad-dritt doganali, id-debitur ta’ dejn doganali, billi hemm relazzjonijiet ġuridiċi separati. “Il-[leġiżlazzjoni fuq ir-riżorsi proprji] jirregolaw r-relazzjoni ġuridika bejn il-Komunità u l-Istati Membri sabiex jiġu stabbiliti u mibgħuta r-riżorsi proprji. Il-[leġiżlazzjoni doganali] jirregolaw ir-relazzjonijiet ġuridiċi bejn l-Istati Membri u l-impriżi fid-dikjarazzjoni, fl-impożizzjoni u fil-ġbir tad-dazji doganali ta’ l-importazzjoni jew ta’ l-esportazzjoni.” [traduzzjoni mhux uffiċjali](31). Għalhekk, mil-lat tar-relazzjoni li hemm bejn il-Komunità u d-Danimarka dwar ir-riżorsi proprji tal-Komunità, huwa rrilevanti jekk l-awtoritajiet Daniżi kellhomx jannullaw biss l-awtorizzazzjoni ta’ l-importazzjoni bla dazju jew kellhomx anki jaċċertaw jekk kienx korrett li tintuża proċedura oħra, jiġifieri dik tas-sistema ta’ l-ipproċessar tad-dħul.
66. Id-dritt doganali Komunitarju jistabbilixxi rata doganali mnaqqsa kif ukoll mingħajr dazju għal ċerta merkanzija, jekk din il-merkanzija hija maħsuba għall-użu finali (proċedura għall-użu finali). L-applikazzjoni tar-rata doganali mnaqqsa hija bbażata s-soltu fuq nomenklatura magħquda kif kien hemm fit-Taqsima II ta’ l-Anness I tar-Regolament Nru 2658/87 li jiġi applikat bħala regola ta’ riferiment ratione temporis. Dan kien jipprovdi li l-ġbir tad-dazji doganali jiġi sospiż għal prodotti intiżi li jiġu inkorporati fil-bastimenti indikati fit-tabella ta’ l-Anness, sabiex jinbnew, jissewwew, tingħatalhom il-manutenzjoni, kif ukoll għal prodotti maħsubin għall-attrezzatura jew fit-tagħmir ta’ dawn il-bastimenti.
67. L-awtoritajiet doganali Daniżi ttrattaw il-merkanzija importata daqslikieku kienet inkluża fis-subintestatura 8901 90 10 tan-NM. Hija kienet applikata għall-bastimenti l-oħrajn għat-trasport tal-merkanzija u biċċiet oħra tal-baħar għat-trasport ta’ persuni u merkanzija. L-applikazzjoni tas-subintestatura ċċitata ġiet motivata mill-fatt li l-Qorti tal-Ġustizzja, fil-kawża 148/87, fejn intalbet tiddeċiedi fuq ix-xbieki tas-sajd, kienet iddikjarat li ma kienx meħtieġ li l-merkanzija intiża li tiġi inkorporata fil-bastimenti tiġi inkorporata fihom b’mod definittiv. Id-Danimarka ma tistax tirreferi għas-sentenza fil-kawża 148/87, billi f’dik id-deċiżjoni l-Qorti tal-Ġustizzja ma ddeċidietx fuq merkanzija intiża biex tiġi inkorporata jew integrata fil-bastimenti. Is-sentenza fil-kawża 148/87 ma fiha l-ebda ċirkustanza li tippermetti li jiġu inklużi l-kontenituri fis-subintestatura 8901 90 10 tan-NM.
68. Huwa ċar li l-kontenituri standard mhumiex merkanzija intiża li tiġi inkorporata fil-bastimenti. Tista’ tiġi ddefinita hekk biss il-merkanzija intiża li tiġi inkorporata fil-bastimenti b’mod definittiv jew għallanqas għal użu fit-tul. Għall-kontenituri standard kellha tiġi applikata s-subintestatura 8609 00 90 tan-NM, kif osservat ġustament il-Kummissjoni.
69. B’riferiment għall-affermazzjonijiet tal-Gvern Daniż li l-iżball ta’ l-awtoritajiet doganali Daniżi ma kienx ikkawża dannu għar-riżorsi proprji tal-Komunità, jeħtieġ jiġi enfasizzat li fl-1990 l-importatriċi kienet talbet eżenzjoni skond l-ipproċessar tad-dħul. L-iżball ta’ l-awtoritajiet doganali Daniżi kien jikkonsisti fil-fatt li huma applikaw is-sistema li l-oġġett ikun intiż għall-użu finali minflok dak ta’ l-ipproċessar tad-dħul. Għalkemm kienet tressqet it-talba għall-eżenzjoni għall-ipproċessar tad-dħul, din iċ-ċirkustanza fiha nnifisha ma tfissirx li minħabba din it-talba kienet tingħata l-awtorizzazzjoni għall-importazzjoni b’eżenzjoni minn dazji fl-importazzjoni bl-ipproċessar tad-dħul.
70. L-għan ta’ l-ipproċessar tad-dħul huwa dak li ssir importazzjoni minħabba esportazzjoni. B’dan il-mod, bħala eżempju, l-Artikolu 114(1)(a) tal-Kodiċi Doganali jirregola forma ta’ pproċessar attiv li bih jiġu importati merkanziji mhux Komunitarji intiżi biex jerġgħu jiġu esportati ‘l barra mit-territorju doganali tal-Komunità taħt il-forma ta’ prodotti kumpensatorji. Il-Gvern Daniż sostna fin-noti tiegħu li l-kontenituri in kwistjoni jitpoġġew fuq il-bastimenti maħsubin għat-trasport tal-kontenituri biex imbagħad jiġu esportati flimkien magħhom. B’dan, id-Danimarka riedet tenfasizza li l-kontenituri in kwistjoni huma parti mit-tagħmir tekniku tal-bastimenti u jiġu esportati magħhom. Kif ġie kkonstatat hawn fuq, il-kontenituri msemmijin huma kontenituri standard. Jekk wieħed jassumi li l-affermazzjonijiet tal-Gvern Daniż huma korretti, tqum il-kwistjoni ta’ x’inhu effettivament l-oġġett ta’ l-esportazzjoni.
71. Jekk il-kontenituri jibqgħu proprjetà ta’ kumpannija ta’ trasport marittimu diffiċli li wieħed jitkellem fuq esportazzjoni. Madankollu l-partijiet ma pprovdewx fuq dan il-punt dettalji biżżejjed fin-noti rispettivi tagħhom. L-argument tad-Danimarka dwar taħdita telefonika ma’ uffiċjal mhux identifikat tal-Kummissjoni, ċirkustanza li l-Kummissjoni ma tikkontestax, li matulha dan kien aċċerta lill-Gvern Daniż li jistgħu jiġu applikati r-regoli għall-ipproċessar tad-dħul, ma jfissirx ukoll li dawn ir-regoli jistgħu jiġu applikati fil-konfront ta’ l-importatriċi. Huma bla bażi wkoll l-affermazzjonijiet tal-Gvern Daniż li waqt it-taħdita msemmija kien ġie speċifikat li r-regoli għall-ipproċessar tad-dħul kellhom jiġu applikati flimkien ma’ l-importazzjoni temporanja, skond l-Artikolu 4(16)(f) tal-Kodiċi Doganali. L-Artikolu 137 tal-Kodiċi Doganali jistabbilixxi li l-proċedura ta’ l-importazzjoni temporanja għandha tippermetti l-użu fit-territorju doganali tal-Komunità, b’eżenzjoni totali jew parzjali mid-dazji ta’ l-importazzjoni u mingħajr ma jkunu suġġetti għall-miżuri ta’ politika kummerċjali, ta’ merkanzija mhux Komunitarja maħsuba biex tiġi esportata mill-ġdid mingħajr ma jkun sarilha xi tibdil, ħlief għad-deprezzament normali minħabba l-użu li jkun sar minnha(32). F’dan il-każ, il-merkanzija importata ġiet ittrasformata f’kontenituri standard. Għalhekk f’din il-kawża mhemmx kwistjoni ta’ importazzjoni temporanja.
72. Bl-istess mod huma bla bażi l-affermazzjonijiet tal-Gvern Daniż biex f’dan il-każ tiġi applikata l-pożizzjoni tal-Kummissjoni fid-Deċiżjoni REC 12/03. Fid-Deċiżjoni REC 12/03 jingħad ċar li l-proċedura doganali għall-ipproċessar tad-dħul tista’ tiġi applikata biss għall-perijodu mill-1 ta’ Jannar 1998 sat-3 ta’ Frar 1998. Għalhekk l-affermazzjonijiet dwar l-applikazzjoni ta’ din id-deċiżjoni għall-perijodu ta’ qabel l-1 ta’ Jannar 1998 huma mingħajr bażi.
73. Fid-dawl ta’ dak li ntqal qabel, hija korretta l-konstatazzjoni tal-Kummissjoni li l-applikazzjoni tal-proċedura għall-użu finali għat-tankijiet u kontenituri ma kinitx korretta. Id-Danimarka ma applikatx il-proċedura doganali korretta.
74. L-Istati Membri huma obbligati “skond l-Artikolu 17(1) u (2) tar-Regolament Nru 1522/89 […] jieħdu l-miżuri [kollha] meħtieġa biex jiżguraw li l-ammonti li jikkorrispondu għad-drittijiet stabbiliti skond l-Artikolu 2 ta’ l-istess Regolament jitqiegħdu għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni. L-Istati Membri għandhom ikunu ħielsa minn dan l-obbligu biss jekk, għal raġunijiet ta’ forza maġġuri, dawn l-ammonti ma setgħux jiġu rkuprati jew jekk ikun jidher li l-irkupru jkun definittivament impossibbli minħabba raġunijiet li ma jkunux jistgħu jiġu attribwiti lilhom”(33).
75. Il-Qorti tal-Ġustizzja diġà esprimiet il-fehma li “m’għandhiex issir distinzjoni bejn is-sitwazzjoni fejn Stat Membru jkun stabbilixxa r-riżorsi proprji mingħajr ma jkun ħallashom u dik fejn Stat Membru, inġustament, ma jkunx stabbilihom, anki fin-nuqqas ta’ terminu mandatorju”(34). F’din il-kawża, l-applikazzjoni żbaljata tal-proċedura doganali għall-użu finali jfisser li d-Danimarka naqset li tistabbilixxi r-riżorsi proprji tal-Komunità.
76. L-eċċezzjoni min-naħa tad-Danimarka, li ma kien hemm l-ebda dannu, mhijiex tali li tirrendi t-talba ġudizzjarja tal-Kummissjoni bla bażi. Id-duttrina tikklassifika l-eċċezzjonijiet ta’ l-Istati Membri, li ma kienx hemm dannu, fost dawk imsejħin de minimis(35) u tenfasizza li l-Istat Membru huwa inadempjenti fil-konfront tad-djun mingħajr ebda riferiment għall-portata tan-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu(36). Għaldaqstant, fil-kuntest tar-regoli dwar it-tħaddim tas-suq intern, hija bla bażi l-eċċezzjoni ta’ l-Istat Membru li tafferma li n-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu ma kellux konsegwenzi għat-tħaddim tas-suq intern(37). In-nuqqas tat-twettiq ta’ obbligu ma jippreżupponix l-eżistenza ta’ dannu(38). L-istess raġunament għandu jiġi applikat fil-qasam tar-riżorsi proprji tal-Komunità. L-għan tal-proċedura fl-Artikolu 226 KE mhux fil-fatt li jiġi stabbilit jekk kienx hemm dannu għall-Komunità, imma li jiġi stabbilit jekk l-Istat Membru naqasx mill-obbligu li kellu skond id-dritt Komunitarju(39). Għal dan il-motiv hija bla bażi l-eċċezzjoni tad-Danimarka li ma kien hemm l-ebda dannu għall-Komunità minħabba żbalji ta’ l-awtoritajiet doganali Daniżi. Hija, bl-istess mod, irrilevanti f’din il-kawża l-kwistjoni jekk l-aġir ta’ l-awtoritajiet Daniżi jistax jitqies ta’ ħtija jew le(40).
77. Id-dritt Komunitarju jeżiġi fil-fatt li l-Istati Membri japplikaw b’mod korrett id-dispożizzjonijiet doganali: “Għaldaqstant, l-Istati Membri għandhom l-obbligu li jistabbilixxu d-dritt tal-Komunitajiet għar-riżorsi proprji malli l-awtoritajiet doganali tagħhom ikollhom id-dettalji neċessarji u, b’hekk, ikunu f’pożizzjoni li jikkalkulaw l-ammont ta’ dazju li jirriżulta minn dejn doganali u li jistabbilixxu d-debitur, indipendentement mill-kwistjoni jekk il-kriterji għall-applikazzjoni ta’ l-Artikolu 220(2)(b) tal-Kodiċi Doganali humiex sodisfatti u għaldaqstant jekk jistgħux jiġu effettwati d-dħul fil-kontijiet u l-irkupru sussegwenti tad-dazji doganali kkonċernati”(41).
78. Stat Membru li jonqos li jistabbilixxi d-dritt tal-Komunità fuq ir-riżorsi proprji u jpoġġi għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni l-ammont korrett, mingħajr ma jiġi sodisfatt wieħed mir-rekwiżiti stabbiliti fl-Artikolu 17(2) tar-Regolament Nru 1552/89, jonqos mill-obbligi tiegħu skond il-leġiżlazzjoni Komunitarja partikolarment l-Artikoli 2 u 8 tad-Deċiżjoni 94/728(42). Għal dan il-motiv id-Danimarka hija obbligata tagħmel disponibbli r-riżorsi proprji.
D – Nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu skond l-Artikolu 871 tar-Regolament Nru 2454/9
79. Il-Kummissjoni ssostni li l-awtoritajiet Daniżi qablu ma’ l-interpretazzjoni tagħha rigward il-leġiżlazzjoni doganali, imma minkejja dan ma daħħlux fil-kontijiet a posteriori d-dejn doganali ta’ l-importazzjoni billi sostnew li kienu ġew sodisfatti l-kundizzjonijiet ta’ l-Artikolu 220(2)(b) tal-Kodiċi Doganali. Għal dan il-motiv ma ħarsux l-obbligi skond l-Artikolu 871 tar-Regolament 2454/93 u b’hekk kien impossibbli għall-Kummissjoni tiddeċiedi dwar l-applikazzjoni possibbli ta’ l-Artikolu 220(2)(b) tal-Kodiċi Doganali.
80. L-Artikolu 871 tar-Regolament Nru 2454/93 jistabbilixxi li, meta l-awtorità doganali tqis li l-kundizzjonijiet fl-Artikolu 220(2)(b) tal-Kodiċi jkunu sodisfatti jew ikollha dubji fuq il-portata tal-kriterji ta’ din id-dispożizzjoni skond il-każ in kwistjoni, din l-awtorità għandha tressaqhom quddiem il-Kummissjoni biex jiġu applikati l-Artikoli 872 sa 876. Id-dokumentazzjoni mibgħuta lill-Kummissjoni għandha jkollha l-elementi kollha rilevanti għall-eżami ddettaljat tal-każ.
81. Il-Qorti tal-Ġustizzja diġà stabbilixxiet li l-proċedura maħsuba fl-Artikoli 871 u 873 tar-Regolament Nru 2454/93 “ma tirrigwardax l-obbligu ta’ l-Istati Membri li jistabbilixxu d-dritt tal-Komunitajiet fuq ir-riżorsi proprji. Fil-fatt, l-għan ta’ l-Artikoli 871 u 873 tar-Regolament Nru 2454/93 huwa li tiġi ggarantita l-applikazzjoni uniformi tad-dritt Komunitarju”(43).
82. Huwa paċifiku li l-Gvern Daniż kien talab lill-Kummissjoni b’ittra tas-6 ta’ Mejju 2002 tippermetti li d-dħul fil-kontijiet ta’ wara skond l-Artikolu 220(2(b) tal-Kodiċi Doganali ma jsirx, billi l-għoti ta’ l-awtortizzazzjoni għall-użu finali kien żball ta’ l-awtoritajiet doganali li d-debitur ma setax jistabbilixxi.
83. Il-partijet lanqas biss semmew jekk il-Kummissjoni kinitx diġà ddeċidiet fuq it-talba tad-Danimarka.
84. Għalhekk, l-ilment dwar il-ksur ta’ l-Artikolu 871 tar-Regolament Nru 2454/93 mhuwiex fondat.
E – Nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu taħt l-Artikolu 10
85. Il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-ksur fl-istess ħin ta’ l-Artikolu 10 KE u tad-Deċiżjoni 94/728 diġà stabbilixxiet li “għal dak li jikkonċerna l-Artikolu 10 KE […], mhemmx lok li jiġi kkonstatat [min-naħa tar-Renju tad-Danimarka] nuqqas ta’ twettiq ta’ l-obbligi ġenerali inklużi fid-dispożizzjonijiet ta’ dan l-Artikolu”(44).
86. Ir-ratio ta’ din l-opinjoni tal-Qorti Ġustizzja hija li l-Artikolu 10 KE jirrappreżenta, fir-rigward tad-Deċiżjoni 94/728, regola ġenerali. Jekk jiġi stabbilit il-ksur ta’ regola speċjali mhemmx bżonn li jiġi stabbilit ukoll il-ksur ta’ regola ġenerali. Il-ksur ta’ regola speċjali fiha wkoll il-ksur ta’ regola ġenerali skond il-prinċipju specialia generalibus derogant.
F – Imgħaxijiet għad-dewmien
87. Mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li “teżisti konnessjoni inseparabbli bejn l-obbligu li jiġu stabbiliti r-riżorsi proprji Komunitarji, dak li jiġi kkreditat fil-kont tal-Kummissjoni fit-termini stipulati u dak li jitħallsu l-[imgħaxijiet] għad-dewmien”(45).
88. Għalhekk, fid-dawl ta’ dak li ntqal qabel, ir-rikors tal-Kummissjoni huwa fondat, fil-parti dwar it-talba ta’ l-imgħaxijiet għad-dewmien korrispondenti mis-27 ta’ Lulju 2000.
89. Fl-aħħar nett hemm bżonn li jingħad ukoll li jekk il-Kummissjoni tirċievi d-dħul bħala riżorsi proprji tal-Komunità, li ma jkollhiex dritt għalihom, il-bilanċ finanzjarju tal-Komunità jiġi mmodifikat b’dannu għall-Istati Membri. F’dan il-każ jista’ jkun hemm ċaqliq patrimonjali mhux ġustifikat favur il-Komunità. Il-kwistjoni dwar il-possibbiltà ta’ arrikkiment indebitu tal-Komunità ma jidħolx madankollu fir-rikors għan-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu abbażi ta’ l-Artikolu 226 KE.
90. Għaldaqstant, jeħtieġ jiġi ddikjarat li billi l-awtoritajiet Daniżi ma poġġewx għad-dispożizzjoni tal-Komunità l-ammont ta’ DKK 18 687 475,00 bħala riżorsi proprji u bl-imgħaxijiet għad-dewmien mis-27 ta’ Lulju 2000, ir-Renju tad-Danimarka naqas mill-obbligi li kellu skond id-dritt Komunitarju u b’mod partikolari ma ħarisx l-Artikoli 2 u 8 tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 94/728/KE Euratom, dwar is-sistema tar-riżorsi proprji tal-Komunitajiet Ewropej.
VI – Spejjeż
91. Skond l-Artikolu 69(2) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. Peress li r-Renju tad-Danimarka tilef, hemm lok li jiġi ordnat ibati l-ispejjeż kif mitlub mill-Kummissjoni.
VII – Konklużjonijiet
92. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet kollha msemmija iktar ’il fuq, nipproponi li l-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi kif ġej:
1) Billi l-awtoritajiet Daniżi ma poġġewx għad-dispożizzjoni tal-Komunità l-ammont ta’ DKK 18 687 475.00 bħala riżorsi proprji u l-imgħaxijiet għad-dewmien korrispondenti mis-27 ta’ Lulju 2000, ir-Renju tad-Danimarka naqas mill-obbligi li kellu mid-dritt Komunitarju u b’mod partikolari ma ħarisx l-Artikoli 2 u 8 tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 94/728/KE Euratom, dwar is-sistema tar-riżorsi proprji tal-Komunitajiet Ewropej.
2) Ir-Renju tad-Danimarka huwa kkundannat għall-ispejjeż.
1 – Lingwa oriġinali: is-Sloven.
2 – Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-15 ta’ Novembru 2005, Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka (C-392/02, Ġabra p. I-9811).
3 – ĠU L 293, 12.11.1994, p. 9.
4 – ĠU L 185, 15.7.1988, p. 24.
5 – ĠU L 253, 7.10.2000, p. 42.
6 – ĠU L 155, 7.6.1989, p. 1.
7 – ĠU L 175, 13.7.1996, p. 3.
8 – ĠU L 130, 31.5.2000, p. 1.
9 – ĠU L 302, 19.10.1992, p. 1.
10 – ĠU L 253, 11.10.1993, p. 1.
11 – ĠU L 188, 26.7.2000, p. 1.
12 – ĠU L 256, 7.9.1987, p. 1.
13 – ĠU L 198, 20.07.1987, p. 1.
14 – ĠU L 281, 30.10.2003, p. 1.
15– Nota ta’ qiegħ il-paġna mhux rilevanti għall-verżjoni Maltija.
16 – Din id-deċiżjoni ma ġietx ippubblikata fil-ĠU ta’ l-UE.
17 – Ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2.
18 – Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tat-22 ta’ Settembru 1988, Pedersen vs Il-Kummissjoni (148/87, Ġabra p. I‑4993).
19 – Is-sistema tar-riżorsi proprji hija partikolarità fundamentali tal-Komunità Ewropea mqabbla ma’ organizzazzjonijiet internazzjonali u intergovernattivi oħrajn. Id-duttrina tafferma li r-riżorsi proprji tal-Komunità huma espressjoni ta’ l-integrazzjoni Ewropea fil-kamp tal-baġit u tikklassifikahom bħala dħul fiskali li huwa ipso iure tal-Komunitajiet għall-finanzjament tal-baġit tagħhom, mingħajr ma jkun hemm il-bżonn, biex jinħolqu jew biex jitħallsu, ta’ deċiżjoni suċċessiva min-naħa ta’ l-organi nazzjonali ta’ l-Istati Membri (van Raepenbusch, Sean, Droit institutionnel de l’Union européenne, ir-raba’ edizzjoni, Brussell, 2005, p. 293).
20 – L-ewwel premessa tal-Kodiċi Doganali.
21 – Bieber, Roland, v von den Groeben/Schwarze, artikolu 269, punt 29. Għalhekk l-awtur huwa tal-fehma li d-dazji u t-taxxi ma jistgħux jiġu ddefiniti b’mod preċiż fuq livell nazzjonali.
22 – Ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2, punt 58.
23 – Ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2, punt 61.
24 – Ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2, punt 68.
25 – Ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2, punt 63. F’din il-kawża l-Gvern Daniż eċċepixxa li l-Artikolu 220(2)(b) tal-Kodiċi Doganali jimpedixxi l-ġbir tad-dazji doganali u minħabba l-applikazzjoni ħażina tal-Kodiċi Doganali min-naħa ta’ l-amministrazzjoni tagħha d-Danimarka ma setgħetx tinżamm responsabbli għat-tnaqqis tar-riżorsi proprji. Għal din l-eċċezzjoni l-Avukat Ġenerali L.A. Geelhoed irrisponda fil-Konklużjonijiet tiegħu fil-kawża Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka (C-392/02, Ġabra p. I-2613, punti 62 u 63) billi qal li r-regoli fuq ir-riżorsi proprji jirregolaw ir-relazzjoni ġuridika bejn il-Komunità u l-Istati Membri fir-rigward ta’ l-ikkonstatar u t-tqegħid għad-dispożizzjoni tar-riżorsi proprji. Iżda r-regoli doganali Komunitarji jirregolaw ir-relazzjonijiet ġuridiċi bejn l-Istati Membri u l-impriżi fid-dikjarazzjoni, fl-impożizzjoni u fil-ġbir tad-dazji doganali ta’ l-importazzjoni u ta’ l-esportazzjoni. Bħala prinċipju, l-inkonvenjenzi li jistgħu jinqalgħu fir-relazzjoni bejn l-awtorità doganali u d-debituri ma jinfluwenzawx il-ġestjoni magħmula bejn il-Komunità u l-Istati Membri tad-dħul mid-dazji doganali bħala riżorsi proprji, stabbiliti bħala tali jew li messhom ġew hekk stabbiliti. Kieku ma kienx hekk, il-ġestjoni bejn l-Istati Membri u l-Komunità tar-riżorsi proprji in kwistjoni jkun jiddependi mir-riskji intrinsiċi fil-proċedura amministrattiva doganali.
26 – Dwar l-eżekuzzjoni tad-dritt Komunitarju t-teorija tagħmel distinzjoni fundamentali bejn l-amministrazzjoni diretta tal-Komunitajiet Ewropej, li għaliha huma kompetenti l-istituzzjonijiet, u l-amministrazzjoni indiretta tal-Komunitajiet Ewropej li għalihom huma kompetenti l-Istati Membri. Fil-każ ta’ l-amministrazzjoni indiretta huwa obbligu ta’ l-amministrazzjoni pubblika ta’ l-Istati Membri individwalment li jeżegwixxu d-dritt Komunitarju. Iżda fl-amministrazzjoni indiretta l-eżekuzzjoni diretta tad-dritt Komunitarju sseħħ meta l-amministrazzjoni pubblika tapplika d-deċiżjonijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet direttament applikabbli tad-dritt primarju, waqt li sseħħ l-eżekuzzjoni indiretta tad-dritt Komunitarju meta l-organi nazzjonali japplikaw in-normi li għandhom jiġu trasposti fid-dritt nazzjonali (bħala eżempju d-direttivi) (Jacqué, Jean-Paul, Droit institutionnel de l’Union européenne, it-tielet edizzjoni, Pariġi, 2004, p. 446; Ziller, Jacques, L’autorité administrative dans l’Union européenne, EUI Working Paper Law N. 2004/14, Firenze: European University Institute, 2004, p. 11; Fischer, Hans Georg, Europarecht, paġni 131 u 132, Munich, 2001; Öhlinger Theo, Potacs Michael, Gemeinschaftsrecht und staatliches Recht, it-tielet edizzjoni aġġornata, Vjenna , 2006, paġni 108, 137 u 138).
27 – Il-Qorti tal-Ġustizzja, bħala istituzzjoni, għandha esklużivament ġurisdizzjoni li tiddeċiedi fuq il-validità ta’ l-atti sekondarji tad-dritt Komunitarju (sentenza tat-22 ta’ Ottubru 1987, Foto-Frost, 314/85, Ġabra p. 4199, punti 13 sa 17). L-istess affermazzjoni tgħodd skond l-Artikolu 220 KE għall-finijiet ta’ l-interpretazzjoni tad-dritt Komunitarju primarju u sekondarju. Ir-ratio legis tal-ġurisdizzjoni esklużiva tikkonsisti fl-interpretazzjoni uniformi tad-dritt, li tirrappreżenta aspett partikolari tal-prinċipju tat-trattament ugwali.
28 – Sentenza tas-16 ta’ Mejju 1991, Il-Kummissjoni vs L-Olanda (C-96/89, Ġabra p. I-2461, punt 38).
29 – Ara, f’dan is-sens, il-punt 37 tas-sentenza Il-Kummissjoni vs L-Olanda, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 28 u s-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-15 ta’ Ġunju 2000, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja (C-348/97, Ġabra p. I-4429, punt 64).
30 – Ara, f’dan is-sens, is-sentenza Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2, punt 61.
31 – Konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali L.A. Geelhoed fil-kawża Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 25, punt 62).
32 – Witte Peter, Wolffgang Hans-Michael, Bleihauer Hans-Jürgen, Lehrbuch des Europäischen Zollrechts, il-ħames edizzjoni, Herne, 2006, p. 272. L-awturi jaffermaw li eżempju tipiku ta’ proċedura ta’ importazzjoni temporanja hija l-importazzjoni ta’ merkanziji intiżi biex jintwerew fil-fieri.
33 – Ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2, punt 66.
34 – Ara s-entenza Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2, punt 67.
35 – Van Raepenbusch, Droit institutionnel de l’Union européenne, paġni. 603 u 606. L-awtur isostni li l-eċċezzjoni de minimis hija inkluża fost dawk li l-Qorti tal-Ġustizzja tiċħad sistematikament. Il-kliem bil-Latin de minimis hija abbrevjazzjoni tal-prinċipju ġenerali de minimis non curat praetor.
36 – Rideau, Joël, Picod, Fabrice, Code des procédures juridictionnelles de l’Union européenne, it-tieni edizzjoni, Pariġi, 2002, p. 167.
37 – Sentenza tal-11 ta’ April 1978, Il-Kummissjoni vs L-Olanda (Ġabra p. 863, punt 13). Il-Qorti tal-Ġustizzja ċaħdet f’din is-sentenza l-eċċezzjoni ta’ l-Olanda, fejn in-nuqqas ta’ applikazzjoni tad-Direttiva tal-Kunsill 71/347/KEE tat-12 ta’ Ottubru 1971, dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet ta’ l-Istati Membri li għandhom x’jaqsmu mal-kejl tal-massa standard ta’ kull volum ta’ ħażna ta’ ċereali (ĠU L 239, 25.10.1971, p. 1) ma kellha l-ebda effett negattiv fuq it-tħaddim tas-suq intern. Skond il-Qorti tal-Ġustizzja eċċezzjoni bħal din ma kinitx skond l-għanijiet li għandha d-Direttiva 71/347.
38 – Van Raepenbusch, Droit institutionnel de l’Union européenne, p. 606.
39 – Lenaerts, Koen, Arts, Dirk, Maselis, Ignace, Procedural Law of the European Union, it-tieni edizzjoni, Londra 2006, p. 128. Dawn l-awturi jirriferu għas-sentenza tad-29 ta’ Marzu 2001, Il-Kummissjoni vs Franza (C-404/99, Ġabra p. I-2667, punt 51). Il-Qorti tal-Ġustizzja stabbilixxiet b’din is-setnenza li “ir-rikors għan-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu għandu natura oġġettiva […]. Għalhekk, in-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligi imposti mill-Istati Membri skond it-Trattat jew skond id-dritt sekondarju jeżisti, indipendentement mill-portata u l-frekwenza tas-sitwazzjonijiet illegali […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali].
40 – Id-duttrina b’riferiment għas-sentenzi tat-18 ta’ Novembru 1970, Il-Kummissjoni vs L-Italja (8/70, Ġabra p. 961) u tas-26 ta’ Frar 1976, Il-Kummissjoni vs L-Italja (52/75, Ġabra p. 277), tenfasizza li fir-rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu mhijiex ammissibbli bħala skuża, l-eċċezzjoni ta’ aġir mhux ta’ ħtija. Ir-rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu għandu x’jaqsam mal-konstatazzjoni ta’ sitwazzjoni legali li ma tikkonformax mad-dritt Komunitarju. Għal dan il-motiv il-kwistjoni dwar il-ħtija ta’ Stat Membru s-soltu ma tkunx rilevanti [Burgi, Martin, Vertragsverletzungsverfahren, f’Rengeling, Hans-Werner, Middeke, Andreas, Gellermann, Martin (edituri), Handbuch des Rechtsschutzes in der Europäischen Union, it-tieni edizzjoni aġġornata, Munich, 2003, p. 80].
41 – Ara s-sentenza, Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2, punt 68.
42 – Ibidem.
43 – Ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2, punt 64.
44 – Ara s-aentenza Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2, punt 69.
45 – Ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2, punt 67.
Full & Egal Universal Law Academy