SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (L-Ewwel Awla)
5 ta’ Ottubru 2006 (*)
“Nuqqas ta’ Stat li jwettaq obbligu – Għajnuna mogħtija mill-Istat – Għajnuna mogħtija favur Scott Paper SA/Kimberly-Clark – Obbligu ta’ rkupru – Nuqqas ta’ eżekuzzjoni minħabba applikazzjoni tal-proċedura nazzjonali – Awtonomija proċedurali nazzjonali – Limiti – ‘Proċedura nazzjonali li tippermetti l-eżekuzzjoni immedjata u effettiva’ fis-sens ta’ l-Artikolu 14(3) tar-Regolament Nru 659/1999 – Proċedura nazzjonali li tipprevedi l-effett sospensiv tar-rikorsi mressqa kontra titolu ta’ rkupru maħruġa mill-awtoritajiet nazzjonali”
Fil-kawża C-232/05
li għandha bħala għan rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu taħt it-tieni inċiż ta’ l-Artikolu 88(2) KE, imressaq fis-26 ta’ Mejju 2005,
Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, irrappreżentata minn C. Giolito, bħala aġent, b’indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,
rikorrenti
vs
Ir-Repubblika Franċiża, irrappreżentata minn G. de Bergues u S. Ramet, bħala aġenti, b’indirizz għan-notifika fil-Lussemburgu,
konvenuta
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (L-Ewwel Awla),
komposta minn P. Jann (Relatur), President ta’ l-Awla, K. Schiemann, N. Colneric, K. Lenaerts u E. Juhász, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: D. Ruiz-Jarabo Colomer,
Reġistratur: R. Grass,
wara li rat il-proċedura bil-miktub,
wara li semgħet il-konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali, ippreżentati fis-seduta tat-18 ta’ Mejju 2006,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1 Bir-rikors tagħha, il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tikkonstata li, billi ma eżegwitx, fiż-żmien stabbilit, id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2002/14/KE tat-12 ta’ Lulju 2000, li tikkonċerna għajnuna mogħtija minn Franza favur Scott Paper SA/Kimberly-Clark (ĠU 2002 L 12, p. 1), ir-Republika Franċiża naqqset milli twettaq l-obbligi tagħha skond ir-raba’ inċiż ta’ l-Artikolu 249 KE, kif ukoll l-Artikoli 2 u 3 ta’ din id-Deċiżjoni.
Il-Kuntest Ġuridiku
Il-leġiżlazzjoni Komunitarja
2 L-Artikolu 14(3) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 659/1999 tat-22 ta' Marzu 1999, li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni ta’ l-Artikolu [88] tat-Trattat tal-KE (ĠU L 83, p. 1), jippreċiża r-regoli fil-qasam ta’ l-irkupru ta’ għajnuna mill-Istati li ġew ikkunsidrati bħala inkompatibbli mas-suq komuni:
“Mingħajr preġudizzju għal ebda ordni tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Komunitajiet Ewropej skond l-Artikolu 185 tat-Trattat [li sar l-Artikolu 242 KE], ir-rkupru għandu jsir mingħajr dewmien u f’konformità mal-proċeduri tal-liġi nazzjonali ta’ l-Istat Membru kkonċernat, sakemm jippermettu għall-esekuzzjoni mmedjata u effettiva tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni. Għal dan l-effett u fl-eventwalità ta’ proċedura quddiem il-qrati nazzjonali, l-Istati Membri kkonċernati għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa li huma disponibbli fis-sistemi legali rispettivi tagħhom, li jinkludu miżuri proviżjonali, mingħajr preġudizzju għal-liġi tal-Komunità.”
Il-leġiżlazzjoni nazzjonali
3 L-Artikolu L4 tal-“code de justice administrative” jgħid li:
“Bla ħsara għal dispożizzjonijiet leġiżlattivi speċjali, ir-rikorsi m’għandhomx effett sospensiv sakemm dan ma jiġix espressament ordnat mill-qorti.”
4 Peress li hija dispożizzjoni leġiżlattiva speċjali, l-Artikolu 6 tad-Digriet Nru 92/1369, tad-29 ta’ Diċembru 1992, li jemenda d-Digriet Nru 62/1587 tad-29 ta’ Diċembru 1962 li jagħmel ir-regoli ġenerali fuq il-kontijiet pubbliċi u jiffissa d-dispożizzjonijiet applikabbli għall-irkupru ta’ debiti ta’ l-Istat imsemmija fl-Artikolu 80 ta’ dan id-Digriet (JORF tat-30 ta’ Diċembru 1992, p. 17954), jipprevedi, fir-rigward tal-permessi ta’ ġbir maħruġa mill-Istat jew mill-istabbilimenti pubbliċi nazzjonali:
“It-titoli ta’ rkupru msemmi fl-Artikolu 85 tad-Digiriet tad-29 ta’ Diċembru 1962 imsemmi iktar ’il fuq jistgħu jkunu s-suġġett min-naħa tad-debituri kemm ta’ oppożizzjoni għall-eżekuzzjoni fil-każ ta’ kontestazzjoni ta’ l-eżistenza tad-dejn, ta’ l-ammont tiegħu jew tal-passiv kurrenti tiegħu, kif ukoll ta’ oppożizzjoni għal proċeduri fil-każ ta’ kontestazzjoni tal-validità tal-forma ta’ proċedura kriminali.
L-ordnijiet l-oħra ta’ ħlas jistgħu jkunu s-suġġett ta’ oppożizzjoni għal proċeduri.
Dawn l-oppożizzjonijiet għandhom bħala effett is-sospensjoni ta’ l-irkupru.”
5 Madankollu, fir-rigward tat-titoli rkupru maħruġa mill-muniċipalitajiet territorjali u l-istabbilimenti pubbliċi lokali, it-tieni inċiż ta’ l-Artikolu L1617-5, 1°, tal-code général des collectivités territoriales, imdaħħal permezz tal-liġi Nru 96-314, tat-12 ta’ April 1996, (JORF tat-13 ta’ April 1996, p. 5707), jipprevedi li “l-preżentata fil-qorti ta’ istanza intiża li tikkontesta l-merti ta’ dejn ċert u fi flus minn muniċipalità territorjali jew minn stabbiliment pubbliku lokali tissospendi s-setgħa eżekutorja tat-titolu”.
Il-Proċedura prekontenzjuża
Il-fatti li wasslu għad-Deċiżjoni 2001/14
6 Fl-1969, il-kumpannija stabbilita taħt id-dritt Amerikan, Scott Paper Company, akkwistat il-kumpannija stabbilita taħt id-dritt Franċiż, Bouton Brochard, u ħolqot kumpannija distinta, Bouton Brochard Scott SA (aktar ’il quddiem “Bouton Brochard Scott”), li ħadet kontroll ta’ l-attivitajiet ta’ Bouton Brochard.
7 Fl-1986, Bouton Brochard Scott iddeċidiet li twaqqaf fabbrika fi Franza u għal dan il-għan għażlet art li tinsab fid-dipartiment ta’ Loiret fiż-żona industrijali ta’ La Saussaye, f’Orléans.
8 Fil-31 ta' Awwissu 1987, il-belt ta' Orléans u l-imsemmi dipartiment ikkonċedew ċerti vantaġġi lil Bouton Brochard Scott. Minn naħa, dawn il-muniċipalitajiet biegħulha art ta’ 48 ettaru fl-imsemmija żona industriali, taħt kundizzjonijiet preferenzjali. Min-naħa l-oħra, huma kkommettew ruħhom li jikkalkulaw l-imposta tat-trattament ta’ l-ilma skond rata preferenzjali wkoll.
9 Bouton Brochard Scott saret “Scott SA” (iktar ’il quddiem “Scott”) f’Novembru 1987.
10 F’Jannar 1996, l-assi ta’ din l-aħħar kumpannija nxtraw minn Kimberly-Clark Corporation (iktar ’il-quddiem “Kimberly-Clark”).
11 F’Jannar 1998, din ta’ l-aħħar ħabbret l-għeluq tal-fabbrika in kwistjoni, u li l-assi tagħha, jiġifieri l-art u l-fabbrika għall-produzzjoni tal-karti, ġew akkwistati minn Procter & Gamble f’Ġunju 1998.
12 Fit-12 ta' Lulju 2000, il-Kummissjoni adottat id-deċiżjoni 2002/14 li fiha, l-Artikolu 1 jiddikjara li l-għajnuniet, taħt il-forma ta’ prezz preferenzjali ta’ art (EUR 12300000 f’valur attwali) u ta’ tariffa preferenzjali tat-taxxa fuq il-konsum (ammont li jrid jiġi ddeterminat mill-awtoritajiet Franċiżi) (iktar ’il quddiem l-“għajnuna kkonċernata”), mogħtija mir-Repubblika Franċiża lil Scott bħala inkompatibbli mas-suq komuni.
13 L-Artikolu 2 tad-Deċiżjoni 2002/14 jgħid li:
“1. Franza għandha tieħu l-miżuri kollha neċessarji biex tiġbor mill-benefiċjarju tagħha [l-għajnuniet ikkonċernati] imsemmi[ja] fl-Artikolu 1 u li diġà ġew illegalment imqegħda għad-dispożizzjoni tagħha.
2. L-irkupru għandu jseħħ mingħajr dewmien skond il-proċeduri tad-dritt nazzjonali, safejn dawn jippermettu l-eżekuzzjoni immedjata u effettiva ta’ din id-deċiżjoni. […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
14 Skond l-Artikolu 3 ta’ din id-Deċiżjoni:
“Franza għandha tinforma lill-Kummissjoni, fi żmien xahrejn mid-data tan-notifika ta’ din id-Deċiżjoni, dwar il-miżuri li hija ħadet biex tikkonforma ruħha magħha.”
15 Fil-31 ta’ Lulju 2000, id-Deċiżjoni 2002/14 ġiet innotifikata lir-Repubblika Franċiża.
16 Fit-30 ta’ Novembru u fl-4 ta’ Diċembru 2000, kemm Scott kif ukoll id-dipartiment ta’ Loiret ressqu rikors għall-annullament ta’ din id-Deċiżjoni quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza tal-Komunitajiet Ewropej. Il-partijiet ma talbux sospensjoni ta’ l-eżekuzzjoni taħt l-Artikolu 242 KE.
Il-miżuri li ttieħdu mir-Repubblika Franċiża wara d-Deċiżjoni 2002/14, fir-rigward ta’ l-għajnuna mogħtija taħt forma ta’ prezz preferenzjali ta’ l-art
17 Fir-rigward ta’ l-għajnuna mogħtija taħt forma prezz preferenzjali ta’ l-art, il-kunsill ġenerali ta’ Loiret, fil-15 ta’ Diċembru 2000, ħarġet titolu ta’ rkupru li kien jammonta għal EUR 5054721. Il-belt ta’ Orléans, fit-2 ta’ Jannar 2001, ħareġ titolu ta’ rkupru li kien jammonta għal EUR 8002231.
18 Madankollu, wara żball materjali li jikkonċerna l-kalkolu ta’ l-ammont ta’ din l-għajnuna, il-Kummissjoni pproċediet biex tkkorreġih u f’Marzu 2001, hija bagħtet corrigendum lir-Repubblika Franċiża.
19 Għaldaqstant, it-titolu ta’ rkupru tal-15 ta’ Diċembru 2000 u t-2 ta’ Jannar 2001 ġew annullati fit-23 ta’ Marzu 2001.
20 Barra minn hekk, il-kunsill ġenerali ta’ Loiret, fil-5 ta’ Ottubru 2001, ħareġ titolu ta’ rkupru ġdid li kien jammonta għal EUR 4691370. Il-belt ta’ Orléans, fit-18 ta’ Ottubru 2001, ħarġet ukoll titolu ta’ rkupru ġdid li kien jammonta għal EUR 7621937.
21 Dawn iż-żewġ titoli kienu s-suġġett ta’ appell, imressaq minn Kimberly-Clark quddiem il-qorti amministrattiva ta’ Orléans fid-29 ta’ Ottubru u s-27 ta’ Novembru 2001.
22 Peress li tali appelli għandhom effett sospensiv awtomatiku fid-dritt Franċiż, l-ammonti kkonċernati ma ġewx irkuprati.
Il-miżuri li ttieħdu mir-Repubblika Franċiża wara d-Deċiżjoni 2002/14, fir-rigward ta’ l-għajnuna mogħtija bħala rata preferenzjali tat-taxxa fuq il-konsum
23 Fir-rigward ta’ l-għajnuna mogħtija bħala rata preferenzjali tat-taxxa fuq il-konsum, il-belt ta’ Orléans, fix-xhur ta’ Jannar u Awwissu 2001, ħarġet ordni ta’ ħlas għall-ammont totali ta’ EUR 1046903.
24 Wieħed minn dawn it-titoli, li kien jammonta għal EUR 165887, tħallas mil-kumpanija Procter & Gamble, ix-xerrejja attwali tal-fabbrika ta’ Orléans.
25 Il-ħames ordnijiet ta’ ħlas l-oħra ġew issostitwiti bi tliet titoli tal-5 ta’ Diċembru 2001 għal ammont totali ta’ EUR 881015.
26 Dawn ta’ l-aħħar kienu s-suġġett ta’ appell imressaq minn Kimberly-Clark quddiem il-qorti amministrattiva ta’ Orléans fit-8 ta’ Marzu 2002.
27 Fir-rigward ta’ l-effett sospensiv awtomatiku tat-tali appelli, dawn it-titoli ma tħallsux.
Il-proċedura quddiem il-qorti amministrattiva ta’ Orléans
28 Fl-ittra tiegħu tat-2 ta’ Lulju 2003, il-Gvern Franċiż indika li l-qorti amministrattiva ta’ Orléans kienet issospendiet milli tiddeċiedi waqt li kienet qed tistenna d-deċiżjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza tal-Komunitajiet Ewropej fuq il-kwistjoni tal-validità tad-Deċiżjoni 2002/14. Fir-risposta tiegħu, il-Gvern kien ammetta li din l-affermazzjoni kienet żbaljata.
Id-diskussjonijiet li saru qabel ma tressaq dan ir-rikors
29 B’ittri tat-8 ta’ Mejju, 31 ta’ Lulju, 8 ta’ Ottubru 2001, 13 ta’ Marzu, 26 ta’ Awwissu, 23 ta’ Diċembru 2002, 13 ta’ Frar, 16 ta’ Mejju, 21 ta’ Novembru 2003, 27 ta’ Jannar, 9 ta’ Marzu u 29 ta’ April 2004, il-Kummissjoni talbet lill-awtoritajiet Franċiżi jinfurmaha dwar l-iżvolġiment ta’ l-irkupru tas-somom dovuti u biex tipprovdi ċerti dokumenti u informazzjoni fuq il-proċeduri quddiem il-qorti amministrattiva ta’ Orléans. Fl-ittri tagħha, il-Kummissjoni enfasizzat l-importanza ta’ eżekuzzjoni immedjata u effettiva kif ukoll il-possibbiltà tagħha li tirrikorri direttament lill-Qorti tal-Ġustizzja bis-saħħa ta’ l-Artikolu 88(2) KE. Fl-aħħar ittra tagħha tad-29 ta’ April 2004, hija tat proroga oħra ta’ 20 jum lill-Gvern Franċiż.
30 Peress illi ma kinitx sodisfatta bir-risposti mogħtija mir-Repubblika Franċiża fl-ittri tagħha tat-13 ta’ Novembru 2001, tas-27 ta’ Novembru 2002, tal-25 ta’ Marzu u tat-2 ta’ Lulju 2003, il-Kummissjoni ddeċidiet li tressaq dan ir-rikors.
Fuq ir-rikors
31 In sostenn tar-rikors tagħha, il-Kummissjoni tinvoka lment wieħed, sostanzjalment ibbażat fuq ksur tar-raba’ inċiż ta’ l-Artikolu 249 KE, kif ukoll ta’ l-Artikoli 2 u 3 tad-Deċiżjoni 2002/14, li jgħid li r-Repubblika Franċiża ma eżegwietx din id-Deċiżjoni fiż-żmien mogħti.
Fuq id-data rilevanti għall-evalwazzjoni tan-nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu
32 Jirriżulta minn ġurisprudenza kostanti li d-data ta’ riferiment għall-applikazzjoni tat-tieni inċiż ta’ l-Artikolu 88(2) KE hija dik prevista fid-deċiżjoni li fiha n-nuqqas ta’ eżekuzzjoni tiġi kkontestata jew, jekk ikun il-każ, dik li l-Kummissjoni sussegwentement tkun iffissat (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat-3 ta’ Lulju 2001, Il-Kummissjoni vs Il-Belġju, C-378/98, Ġabra p. I-5107, punt 26; tat-2 ta’ Lulju 2002, Il-Kummissjoni vs Spanja, C-499/99, Ġabra p. I-6031, punt 28, u ta’ l-1 ta’ Ġunju 2006, Il-Kummissjoni vs L-Italja, C-207/05, li għadha ma ġietx ippubblikata fil-Ġabra, punt 31).
33 F’dan il-każ, l-Artikoli 2 u 3 tad-Deċiżjoni 2002/14 jimponu terminu ta’ xahrejn, mid-data tan-notifika tagħha, sabiex il-Gvern Franċiż jieħu l-miżuri neċessarji għall-irkupru ta’ l-għajnuna kkonċernata u biex tinforma lill-Kummissjoni dwar dan. Wara diskussjonijiet twal bejn il-partijiet, il-Kummissjoni ffissat, fl-ittra tagħha tad-29 ta’ April 2004, terminu finali li kien jiskadi 20 jum wara din id-data.
34 F’dawn iċ-ċirkustanzi, iż-żmien iffissat mill-Artikolu 3 tad-Deċiżjoni 2002/14 għandu jitqies li ġie ssostitwit minn dak li jirriżulta mill-ittra tad-29 ta’ April 2004 (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Il-Kummissjoni vs L-Italja, iċċitata iktar ’il fuq, punt 35). Dan it-terminu għaldaqstant tmexxa għad-19 ta’ Mejju 2004.
Fuq l-ilment
L-argumenti tal-partijiet
35 Il-Kummisjoni ssostni li, iżjed minn ħames snin wara l-adozzjoni tad-Deċiżjoni 2002/14, il-miżuri li ttieħdu mill-awtoritajiet Franċiżi ma wasslux għall-irkupru ta’ l-għajnuniet ikkonċernati. Din id-deċiżjoni, għaldaqstant, ma ġietx debitament eżegwita.
36 Il-Kummissjoni tirrikonoxxi li l-Artikolu 14(3) tar-Regolament Nru 659/1999 jawtorizza l-applikazzjoni tal-proċeduri previsti mid-dritt nazzjonali, iżda tippreċiża li dan m’huwiex validu ħlief għal proċeduri li jippermettu l-eżekuzzjoni “immedjata u effettiva” tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni. Issa, fl-opinjoni ta’ din ta’ l-aħħar, proċedura nazzjonali li tipprevedi l-effett sospensiv awtomatiku ta’ l-appelli mressqa kontra t-titoli ta’ rkupru maħruġa għall-ġbir ta’ għajnuna mogħtija ma tissoddisfax dawn il-kriterji.
37 Il-Gvern Franċiż iwieġeb li l-awtoritajiet Franċiżi ħadu ħsieb jagħmlu kull ma kien meħtieġ għall-eżekuzzjoni tad-Deċiżjoni 2002/14.
38 Skond il-proċeduri nazzjonali, dawn l-awtoritajiet indirizzaw lill-benefiċjarju ta’ l-għajnuna numru ta’ titoli ta’ rkupru li, fl-aħħar tal-proċedura quddiem il-qorti nazzjonali kompetenti, isiru titoli eżekuttivi.
39 L-Artikolu 14(3) tar-Regolament Nru 659/1999, fil-fatt, jipprevedi espliċitament tali rikors fil-proċeduri nazzjonali, safejn dawn jippermettu l-eżekuzzjoni immedjata u effettiva tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni. Issa, ir-regoli tal-proċedura nazzjonali applikati f’dan il-każ, inkluża dik li tipprevedi l-effett sospensiv ta’ l-appelli kontra t-titoli ta’ rkupru, ma jostakolawx tali eżekuzzjoni.
40 Il-Gvern Franċiż jirrimarka li, fil-fehma tiegħu, l-eżekuzzjoni “immedjata u effettiva” tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni ma tfissirx neċessarjament ir-rimbors immedjat ta’ l-għajnuna. Min-naħa l-oħra, din l-eżekuzzjoni timplika li l-Istat Membru jibda immedjatament il-proċedura nazzjonali li għandha twassal għall-irkupru ta’ l-għajnuna mogħtija.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
41 Skond ir-raba’ inċiż ta’ l-Artikolu 249 KE, id-deċiżjonijiet huma obbligatorji fl-elementi kollha tagħhom għad-destinatarji li għalihom qed jirreferu.
42 Jirriżulta mill-ġurisprudenza li l-Istat Membru destinatarju ta’ deċiżjoni li jobbligaħ jirkupra għajnuniet illegali huwa marbut, bis-saħħa ta’ l-Artikolu 249 KE, li jieħu l-miżuri kollha neċessarji biex jiżgura l-eżekuzzjoni ta’ l-imsemmija deċiżjoni (ara s-sentenzi tat-12 ta’ Diċembru 2002, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja, C-209/00, Gabra p. I-11695, punt 31, u tas-26 ta’ Ġunju 2003, Il-Kummissjoni vs Spanja, C-404/00, Ġabra p. I-6695, punt 21). Dan għandu jwassal għal irkupru effettiv tas-somom dovuti (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat-12 ta’ Mejju 2005, Il-Kummissjoni vs Il-Greċja, C-415/03, Ġabra p. I-3875, punt 44, kif ukoll Il-Kummissjoni vs L-Italja, iċċitata iktar ’il fuq, punti 36 u 37).
43 L-Artikolu 14(3) tar-Regolament Nru 659/1999 jippreċiża li l-irkupru ta’ l-għajnuna ddikjarata inkompatibbli għandha ssir “mingħajr dewmien”.
44 F’dan il-każ, id-Deċiżjoni 2002/14 tobbliga lir-Repubblika Franċiża tieħu l-miżuri kollha neċessarji biex tirkupra mill-benefiċjarja tagħha l-għajnuniet ikkonċernati li diġà ġew illegalment imqegħda għad-dispożizzjoni tagħha. F’dan ir-rigward, Il-Kummissjoni tatha terminu ta’ xahrejn. Dan it-terminu, issostitwit minn dak li jirriżulta mill-ittra tad-29 ta’ April 2004, ġie stabbilit għad-19 ta’ Mejju 2004.
45 Għandu jiġi kkonstatat li fit-tmiem ta’ dan l-aħħar terminu, jiġifieri kważi erba’ snin wara l-adozzjoni tad-Deċiżjoni 2002/14, l-azzjonijiet meħuda mill-awtoritajiet Franċiżi ma kinux wasslu għal irkupru effettiv ta’ l-għajnuna kkonċernata, bl-eċċezzjoni ta’ ħlas ta’ EUR 165887 mill-EUR 13350000.
46 Fil-fatt, kif jammetti wkoll l-istess Gvern Franċiż, minħabba l-effett sospensiv awtomatiku marbut ma’ l-appelli mressqa kontra t-titoli ta’ rkupru, dawn l-aħħar ma jistgħu jipproduċu l-ebda effett konkret, qabel id-deċiżjoni tal-qorti nazzjonali kompetenti, fir-rigward tar-rimbors ta’ l-imsemmija għajnuniet.
47 Għaldaqstant, il-benefiċjarju ta’ l-għajnuna jista’, waqt dan il-perjodu, iżomm il-fondi li jiġu mill-għajnuna ddikjarata inkompatibbli u jibbenefika mill-vantaġġ kompetittiv indebitu li jirriżulta.
48 Il-Gvern Franċiż madankollu jsostni li d-dewmien huwa dovut għall-applikazzjoni tal-proċeduri previsti mid-dritt Franċiż, liema applikazzjoni hija espliċitament awtorizzata mil-Artikolu 14(3) tar-Regolament Nru 659/1999.
49 F’dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li, skond l-Artikolu 14(3) tar-Regolament Nru 659/1999, l-applikazzjoni tal-proċeduri nazzjonali hija suġġetta għall-kundizzjoni li dawn jippermettu l-eżekuzzjoni immedjata u effettiva tad-deċiżjoni tal-Kummissjoni, liema kundizzjoni tirrifletti l-eżiġenzi tal-prinċipju ta’ effettività msemmija mill-ġurisprudenza (ara s-sentenzi tat-2 ta’ Frar 1989, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja, 94/87, Ġabra p. 175, punt 12; ta’ l-20 ta’ Marzu 1997, Alcan Deutschland, C-24/95, Ġabra p. I-1591, punt 24, u tat-12 ta’ Diċembru 2002, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja, iċċitata iktar ’il fuq, punti 32 sa 34).
50 It-tlettax-il premessa ta’ dan ir-Regolament tippreċiża li, fil-każ ta’ għajnuna illegali inkompatibbli mas-suq komuni, kompetizzjoni effettiva għandha terġa tiġi stabbilita u li, għal dan il-għan, huwa meħtieġ li l-għajnuna tiġi rkuprata mingħajr dewmien. L-applikazzjoni tal-proċeduri nazzjonali m’għandhiex għaldaqstant tkun ta’ ostaklu għat-twaqqif mill-ġdid ta’ kompetizzjoni effettiva billi twaqqaf l-eżekuzzjoni immedjata u effettiva tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni. Sabiex jintlaħaq dan il-għan, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri kollha neċessarji biex jiggarantixxu l-effett utili ta’ din id-Deċiżjoni.
51 Issa, billi pprevediet l-effett sospensiv ta’ l-appelli mressqa kontra t-titoli ta’ rkupru maħruġa għall-ġbir ta’ għajnuna mogħtija, il-proċedura prevista mid-dritt Franċiż u applikata f’dan il-każ ma tistax titqies li tippermetti l-eżekuzzjoni “immedjata u effettiva” tad-Deċiżjoni 2002/14. Bil-kontra, billi tagħti tali effett sospensiv, hija tista kunsiderevolment iddewwem l-irkupru ta’ l-għajnuna.
52 Għaldaqstant, billi ma rrikonoxxietx l-għanijiet mfittxija mir-regoli Komunitarji fil-qasam ta’ l-għajnuna mill-Istat, din il-proċedura nazzjonali waqqfet it-twaqqif mill-ġdid immedjat tas-sitwazzjoni preċedenti u dewmet il-vantaġġ kompetittiv indebitu li jirriżulta mill-għajnuna kkonċernata.
53 Isegwi li l-proċedura prevista mid-dritt nazzjonali f’dan il-każ ma tissoddisfax il-kundizzjonijiet previsti fl-Artikolu 14(3) tar-Regolament Nru 659/1999. Ir-regola Franċiża li tipprevedi l-effett sospensiv ta’ l-appelli mressqa kontra t-titoli ta’ rkupru kellhom għaldaqstant jitħallew mingħajr ma jiġu applikati.
54 F’dawn iċ-ċirkustanzi, mhuwiex meħtieġ li tittieħed deċiżjoni fuq il-kwistjoni li jsir magħruf jekk, f’każijiet speċifiċi, l-imħallef nazzjonali jistax jordna s-sospensjoni ta’ l-eżekuzzjoni tat-titoli ta’ rkupru wara appelli mressqa li ma jirrigwardawx ilmenti maħruġa kontra d-deċiżjoni tal-Kummissjoni.
55 Hemm lok li jintqal ukoll, f’dan il-kuntest, li l-effett sospensiv ta’ l-appelli mressqa quddiem il-qrati nazzjonali ma jistgħux jiġu kkunsidrati bħala neċessarji biex tiġi ggarantita protezzjoni ġudizzjarja effettiva fir-rigward tad-dritt Komunitarju.
56 Fil-fatt, tali protezzjoni hija diġà kollha kemm hi mogħtija permezz tal-miżuri mogħtija mit-Trattat KE, f’dan il-każ, b’mod partikolari, ir-rikors għal annullament previst mill-Artikolu 230 KE.
57 Għandu jiġi mfakkar li, peress li l-Komunità Ewropea hija komunità tad-dritt li fiha l-istituzzjonijiet tagħha jaqgħu taħt l-istħarriġ tal-konformità ta’ l-atti tagħhom mat-Trattat u mal-prinċipji ġenerali tad-dritt, it-Trattat stabbilixxa sistema kompleta ta’ mezzi ta’ rikors u ta’ proċeduri intiżi biex jiżguraw l-istħarriġ tal-legalità ta’ l-atti ta’ l-istituzzjonijiet, billi jgħaddihom lill-Imħallef Komunitarju (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-25 ta’ Lulju 2002, Unión de Pequeños Agricultores vs Il-Kunsill, C-50/00 P, Ġabra p. I-6677, punti 38 u 40).
58 Jirriżulta mill-ġurisprudenza li l-benefiċjarju ta’ għajnuna ddikjarata inkompatibbli għandha d-dritt li jressaq rikors għal annullament skond it-tieni inċiż ta’ l-Artikolu 230 KE, anki jekk id-deċiżjoni tkun indirizzata lil Stat Membru (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas-17 ta’ Settembru 1980, Philip Morris vs Il-Kummissjoni, 730/79, Ġabra p. 2671, u tad-9 ta’ Marzu 1994, TWD Textilwerke Deggendorf, C-188/92, Ġabra p. I-833, punt 14).
59 Għaldaqstant, il-benefiċjarju ta’ għajnuna ddikjarata inkompatibbli, li seta’ jikkontesta d-deċiżjoni tal-Kummissjoni, ma jistgħax jerġa jikkontesta l-legalità tagħha quddiem il-qrati nazzjonali fil-każ ta’ rikors imressaq kontra l-miżuri ta’ eżekuzzjoni ta' din id-deċiżjoni, meħuda mill-awtoritajiet nazzjonali. Fil-fatt, jekk jiġi aċċettat li, fit-tali ċirkustanzi, il-persuna kkonċernata tista’ topponi, quddiem il-qorti nazzjonali, l-eżekuzzjoni tad-deċiżjoni Komunitarja billi tibbaża ruħha fuq l-illegalità tagħha, tali persuna tkun qed tingħata l-possibbiltà li tegħleb in-natura definittiva li tikseb deċiżjoni kontra dik il-persuna malli jiddekorri t-terminu għall-appell previst mill-ħames inċiż ta’ l-Artikolu 230 KE (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi TWD Textilwerke Deggendorf, iċċitata iktar ’il fuq, punti 17 u 18, kif ukoll tal-15 ta’ Frar 2001, Nachi Europe, C-239/99, Ġabra p. I-1197, punt 37).
60 Isegwi li huwa eskluż li tiġi kkontestata, quddiem qorti nazzjonali, id-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tikkonċerna l-irkupru tas-somom dovuti. Din il-kwistjoni hija responsabbiltà tal-Qorti ta-Prim’Istanza tal-Komunitajiet Ewropej, li tinqata’ fil-kuntest ta’ rikors għal annullament imressaq quddiemha. Issa, jirriżulta mill-Artikolu 242 KE li, fin-nuqqas ta’ deċiżjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza li tinqata’ bil-kontra, it-tali appell ma jkollux effett sospensiv.
61 Fir-rigward ta’ dak li ntqal qabel, għandu jiġi kkonstatat li, billi ma ħaditx, fit-terminu stabbilit, il-miżuri kollha neċessarji biex tirkupra l-għajnuna msemmija mid-Deċiżjoni 2002/14 mill-benefiċjarju tagħha, ir-Repubblika Franċiża naqset milli twettaq l-obbligi tagħha skond ir-raba’ inċiż ta’ l-Artikolu 249 kif ukoll skond l-Artikoli 2 u 3 ta’ din id-Deċiżjoni.
Fuq l-ispejjeż
62 Skond l-Artikolu 69(2) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. Peress li r-Repubblika Franċiża tilfet, hemm lok li hija tiġi ordnata tbati l-ispeejż kif mitlub mill-Kummissjoni.
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (l-Ewwel Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
1) Billi ma ħaditx, fit-terminu stipulat, il-miżuri kollha neċessarji biex tirkupra mill-benefiċjarju tagħha l-għajnuna msemmija mid-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2002/14/KE, tat-12 ta’ Lulju 2000 li tikkonċerna għajnuna mogħtija minn Franza favur Scott Paper SA/Kimberly-Clark, ir-Repubblika Franċiża naqset milli twettaq l-obbligi tagħha skond ir-raba’ inċiż ta’ l-Artikolu 249 KE kif ukoll skond l-Artikoli 2 u 3 ta’ din id-Deċiżjoni.
2) Ir-Repubblika Franċiża hija ordnata tbati l-ispejjeż.
Firem
* Lingwa tal-kawża: il-Franċiż.
Full & Egal Universal Law Academy