Kawża C-328/05 P
SGL Carbon AG
vs
Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej
“Appell — Kompetizzjoni — Akkordju — Linji gwida għall-kalkolu tal-multi — Komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni — Prinċipju ta’ non bis in idem”
Sommarju tas-Sentenza
1. Kompetizzjoni — Multi — Sanzjonijiet komunitarji u sanzjonijiet imposti fi Stat terz għal ksur tad-dritt nazzjonali tal-kompetizzjoni
(Artikolu 3(1)(g) KE; Regolament tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15)
2. Appell — Motivi — Evalwazzjoni żbaljata tal-fatti — Inammissibbiltà — Stħarriġ mill-Qorti tal-Ġustizzja ta’ l-evalwazzjoni ta’ l-elementi ta’ prova — Esklużjoni ħlief fil-każ ta’ żnaturazzjoni
(Artikolu 225(1) KE; Statut tal-Qorti tal-Ġustizzja, l-ewwel subparagrafu ta’ l-Artikolu 58)
3. Kompetizzjoni — Proċedura amministrattiva — Dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet — Kontenut neċessarju — Rispett tad-drittijiet tad-difiża
(Regolament tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 19(1))
4. Kompetizzjoni — Proċedura amministrattiva — Rispett tad-drittijiet tad-difiża
5. Kompetizzjoni — Multi – Ammont — Determinazzjoni — Kriterji
(Regolament tal-Kunsill Nru 17; Komunikazzjoni tal-Kummisjoni ĠU 1996, C 207, p. 4)
6. Appell — Kompetenza tal-Qorti tal-Ġustizzja
(Regolament tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15)
7. Kompetizzjoni — Multi – Ammont — Determinazzjoni — Kriterji — Sitwazzjoni finanzjarja ta’ l-impriża kkonċernata
(Regolament tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15)
8. Kompetizzjoni — Multi — Setgħa ta’ evalwazzjoni tal-Kummissjoni
(Regolament tal-Kunsill Nru 17, Artikolu 15(2))
1. Fil-każ ta’ akkordju li jinsab f’kuntest internazzjonali li huwa kkaratterizzat, b’mod partikolari, minn intervent, fit-territorji rispettivi tagħhom, ta’ sistemi legali ta’ Stati terzi, l-eżerċizzju ta’ setgħat mill-awtoritajiet ta’ dawn l-Istati terzi li jridu jassiguraw il-protezzjoni tal-kompetizzjoni libera, fil-kuntest tal-kompetenza territorjali tagħhom, isir skond ir-rekwiżiti speċifiċi ta’ l-imsemmija Stati. Fil-fatt, l-elementi li jiffurmaw il-bażi tas-sistemi legali ta’ Stati oħrajn fil-qasam tal-kompetizzjoni mhux biss għandhom għanijiet u obbjettivi speċifiċi, iżda jwasslu wkoll għall-adozzjoni ta’ regoli materjali partikolari kif ukoll għal konsegwenzi ġuridiċi differenti ħafna fil-qasam amministrattiv, kriminali jew ċivili, meta l-awtoritajiet ta’ l-imsemmija Stati jkunu stabbilixxew l-eżistenza ta’ ksur tar-regoli applikabbli fil-qasam tal-kompetizzjoni.
Jirriżulta li, meta l-Kummissjoni tippenalizza l-aġir illegali ta’ impriża, anki jekk dan joriġina minn akkordju ta’ natura internazzjonali, hija tkun qed tassigura l-kompetizzjoni libera ġewwa s-suq komuni li tikkostitwixxi, skond l-Artikolu 3(1)(g) KE, obbjettiv fundamentali tal-Komunità. Fil-fatt, permezz ta’ l-ispeċifiċità ta’ l-interessi protetti legalment fuq livell Komunitarju, l-evalwazzjonijiet tal-Kummissjoni, fid-dawl tal-kompetenzi tagħha fil-qasam, jistgħu jkunu differenti ħafna minn dawk ta’ l-awtoritajiet ta’ Stati terzi.
Għaldaqstant, il-prinċipju ta’ non bis in idem, stabbilit fl-Artikolu 4 tal-Protokoll Nru 7 tal-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali, ma japplikax għal sitwazzjonijiet li fihom is-sistemi legali u l-awtoritajiet tal-kompetizzjoni ta’ Stati terzi jkunu intervenew fil-kuntest tal-kompetenzi speċifiċi tagħhom.
(ara l-punti 24-30)
2. Il-Qorti tal-Prim’Istanza hija l-unika li għandha l-kompetenza, minn naħa, li tikkonstata l-fatti, ħlief fil-każ fejn l-ineżattezza materjali ta’ l-osservazzjonijiet tagħha tirriżulta minn dokumenti ta’ l-inkartament li ġew ippreżentati quddiemha, u, min-naħa l-oħra, li tevalwa dawn il-fatti. Isegwi li l-evalwazzjoni ta’ l-elementi mressqa quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza ma tikkostitwixxix, ħlief fil-każ ta’ interpretazzjoni żbaljata ta’ dawn l-elementi, kwistjoni ta’ dritt imressqa, bħala tali, għall-istħarriġ tal-Qorti tal-Ġustizzja.
Jirriżulta inammissibbli l-motiv, invokat fil-kuntest ta’ l-appell, li jfittex li l-Qorti tal-Ġustizzja tistħarreġ il-mertu tal-konstatazzjoni magħmula mill-Qorti tal-Prim’Istanza, wara eżami dettaljat taċ-ċirkustanzi fattwali, u li skond dan impriża lagħbet rwol ta’ mexxejja ta’ l-akkordju, rwol li jikkostistwixxi ċirkustanza aggravanti.
(ara l-punti 41-42, 48)
3. Għaldaqstant, la l-Kummissjoni tindika espressament, fid-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet tagħha, l-elementi prinċipali ta’ fatt u ta’ dritt li jistgħu jagħtu lok għal multa, bħall-gravità u d-dewmien tal-ksur allegat u l-fatt li tkun għamlet dan xjentement jew b’negliġenza, il-Kummissjoni ssodisfat l-obbligu tagħha li tirrispetta d-dritt ta’ l-impriżi għal smigħ xieraq.
Id-drittijiet tad-difiża ġew irrispettati bil-possibbiltà mogħtija lill-kumpannija kkonċernata li tifformula l-osservazzjonijiet tagħha f’dak li jirrigwarda t-tul, il-gravità u n-natura tal-ksur imwettaq. Il-Kummissjoni ma kellhiex l-obbligu tispjega, fid-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet, il-mod kif hija setgħat tuża’ kull element sabiex tistabbilixxi l-ammont tal-multa.
Billi d-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet kien fiha l-indikazzjoni li l-kumpannija lagħbet rwol ta’ mexxejja u istigatriċi tal-ksur, hija kienet imwissija li din iċ-ċirkustanza setgħet tittieħed in kunsiderazzjoni meta tiġi stabbilita l-multa. Il-fatt li, fid-deċiżjoni kkontestata, il-kumpannija kkonċernata ġiet identifikata bħala l-unika mexxejja ta’ l-akkordju ma biddilx, fir-rigward tagħha, il-pożizzjoni ta’ din l-impriża b’tali mod li kienet ta’ ħsara sostanzjali għad-drittijiet tad-difiża, peress li hija fin-natura tad-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet li tkun provviżorja u suġġetta għal emendi min-naħa tal-Kummissjoni fl-evalwazzjoni sussegwenti abbażi ta’ osservazzjonijiet imressqa quddiemha mill-partijiet, u konstatazzjonijiet fattwali oħra.
(ara l-punti 56-58, 60, 62)
4. Ir-rispett tad-drittijiet tad-difiża jitlob, b’mod partikolari, li l-impriża investigata, matul il-proċedura amministrattiva, tkun fil-pożizzjoni li tista’ tgħarraf l-opinjoni tagħha fuq ir-realtà u r-rilevanza tal-fatti allegati kif ukoll fuq id-dokumenti kollha li kellha l-Kummissjoni. L-għarfien lingwistiku ta’ membru tat-tim inkarigat bl-investigazzjoni dwar akkordju mhuwiex fil-fatt determinanti sabiex tiġi evalwata l-kwistjoni li jsir magħruf jekk ksur eventwali tad-drittijiet tad-difiża twettqux mill-Kummissjoni.
(ara l-punti 71, 73)
5. Il-Kummissjoni tgawdi minn diskrezzjoni wiesa’ f’dak li jirrigwarda l-metodu ta’ kalkolu tal-multi u tista’, f’dan ir-rigward, tieħu in kunsiderazzjoni diversi elementi, li fosthom hemm il-kooperazzjoni ta’ l-impriżi kkonċernati matul l-investigazzjoni mwettqa mid-dipartimenti ta’ din l-istituzzjoni. Il-kooperazzjoni ta’ impriża mal-Kummissjoni tista’ tiġġustifika tnaqqis fil-multa skond il-komunikazzjoni dwar in-non impożizzjoni ta’ multi jew tnaqqis ta’ l-ammont tagħhom fil-kawżi li jirrigwardaw akkordji biss jekk din effettivament tippermetti lill-Kummissjoni twettaq ix-xogħol tagħha li tistabbilixxi l-eżistenza ta’ ksur u li twaqqafha. Il-Kummissjoni tgawdi minn diskrezzjoni wiesgħa fl-evalwazzjoni tal-kwalità u ta’ l-utilità tal-kooperazzjoni mogħtija minn impriża, b’mod partikolari meta mqabbla mal-kontribuzzjonijiet ta’ impriżi oħra.
(ara l-punti 81, 83, 88)
6. Fil-kuntest ta’ appell, il-Qorti tal-Ġustizzja ma tistax tissostitwixxi, għal raġunijiet ta’ ekwità, l-evalwazzjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza b’tagħha billi tiddeċiedi, fl-eżerċizzju tal-kompetenza sħiħa tagħha, fuq l-ammont tal-multi imposti fuq l-impriżi minħabba l-ksur, minnhom, tar-regoli tad-dritt Komunitarju. Il-motiv għandu jiġi kkunsidrat li huwa inammissibbli, billi huwa jfittex jikseb eżami mill-ġdid tal-konstatazzjonijiet ta’ fatt li għalih il-Qorti tal-Ġustizzja mhijiex kompetenti fil-kuntest ta’ appell.
(ara l-punti 98-99)
7. Il-Kummissjoni m’għandhiex l-obbligu, meta hija tistabbilixxi l-ammont tal-multa, li tieħu in kunsiderazzjoni s-sitwazzjoni ekonomika ta’ l-impriża kkonċernata, peress li r-rikonoxximent ta’ tali obbligu jwassal li jingħata vantaġġ kompetittiv inġustifikat lill-impriżi l-inqas adattati għall-kundizzjonijiet tas-suq.
(ara l-punt 100)
8. Is-setgħat mogħtija lill-Kummissjoni skond l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 fihom il-fakultà li tistabbilixxi d-data tal-ħlas tal-multi, dik minn meta jibdew jiddekorru l-imgħaxijiet kif ukoll ir-rata tagħhom u l-mod kif għandha tiġi implementata d-deċiżjoni tagħha. Konsegwentement, il-Kummissjoni kellha d-dritt tadotta punt ta’ riferiment ogħla mir-rata tas-suq applikabbli, bħal dak offrut lill-kommodatarju medju, f’miżura neċessarja sabiex ma tinkoraġġixxix id-dewmien fil-ħlas tal-multa.
(ara l-punti 109-111)
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba’ Awla)
10 ta’ Mejju 2007 (*)
“Appell – Kompetizzjoni – Akkordju – Linji gwida għall-kalkolu tal-multi – Komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni – Prinċipju ta’ non bis in idem”
Fil-kawża C-328/05 P,
li għandha bħala suġġett appell taħt l-Artikolu 56 ta’ l-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja, imressaq fit-30 ta’ Awwissu 2005,
SGL Carbon AG, stabbilita f’Wiesbaden (il-Ġermanja), irrappreżentata minn M. Klusmann u F. Wiemer, Rechtsanwälte,
rikorrenti
il-parti l-oħra fil-kawża li hija:
Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, irrappreżentata minn F. Castillo de la Torre, M. Schneider u W. Mölls kif ukoll minn H. Gading, bħala aġenti,
konvenuta
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Ir-Raba’ Awla),
komposta minn K. Lenaerts, President ta’ l-Awla, E. Juhász, R. Silva de Lapuerta (Relatur), G. Arestis u T. von Danwitz, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: J. Mazák,
Reġistratur: B. Fülöp, Amministratur,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tas-26 ta’ Ottubru 2006,
wara li semgħet il-konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali, ippreżentati fis-seduta tat-18 ta’ Jannar 2007,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1 Permezz ta’ l-appell tagħha, SGL Carbon AG (iktar ’il quddiem “SGL Carbon”) titlob, prinċipalment, l-annullament parzjali tas-sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza tal-Komunitajiet Ewropej tal-15 ta’ Ġunju 2005, Tokai Carbon et vs Il-Kummissjoni (T-71/03, T-74/03, T-87/03 u T-91/03, li għadha ma ġietx ippubblikata fil-Ġabra, iktar ’il quddiem is-“sentenza kkontestata”), li biha ċaħdet ir-rikors tagħha kontra d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni C(2002) 5083 finali tas-17 ta’ Diċembru 2002, dwar il-proċedura taħt l-Artikolu 81 tat-Trattat KE u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE (Każ COMP/E-2/37.667 – Grafita speċjali, iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”), u, sussidjarjament, it-tnaqqis tal-multa imposta fuqha minn din id-deċiżjoni.
Il-kuntest ġuridiku
Ir-Regolament Nru 17
2 L-Artikolu 15 tar-Regolament tal-Kunsill Nru 17, tas-6 ta’ Frar 1962, l-ewwel Regolament li jimplementa l-Artikoli [81] u [82] tat-Trattat (ĠU 1962, 13, p. 204), jipprovdi li:
“1. Il-Kummissjoni tista’ permess ta’ deċiżjoni timponi fuq l-impriżi jew assoċjazzjonijiet ta’ impriżi multi minn 100 sa 5000 unita` ta’ rendikont fejn, intenzjonalment jew b’ negliġenza:
[…]
b) dawn ifornu informazzjoni skorretta fir-rispost għat-talba magħmula skond l-Artikolu 11(3) jew (5) […]
2. Il-Kummissjoni tista’ permess ta’ deċiżjoni timponi fuq l-impriżi jew assoċjazzjonijiet ta’ mpriżi multi minn 1000 sa 1000000 unita` ta’ rendikont, jew somma li taqbeż dan iżda li ma taqbiżx 10 % tat-turnover fis-sena ta’ negozju preċedenti ta’ kull impriża li tkun qed tipparteċipa fil-ksur fejn, jew intenzjonalment jew b’ negliġenza:
a) dawn jiksru l-Artikolu [81](1) jew l-Artikolu [82] tat-Trattat […]
[…]
Fl-iffissar ta’ l-ammont tal-multa, għandhom jiġu kkonsidrati kemm il-gravita kif ukoll id-dewmien tal-ksur.
[…]”
Linji gwida
3 Il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni intitolata “Linji gwida dwar il-metodu tal-kalkolu tal-multi imposti skond l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 u l-Artikolu 65(5) tat-Trattat KEFA”(ĠU 1998, C 9, p. 3, iktar ’il quddiem il-“linji gwida”) tgħid fil-preambolu tagħha:
“Il-prinċipji ndikati […] għandhom jiżguraw t-trasparenza u l-imparzjalità tad-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni, f’għajnejn kemm ta’ l-impriżi kif ukoll tal-Qorti tal-Ġustizzja, waqt li tinżamm id-diskrezzjoni li hi mogħtija lill-Kummissjoni skond il-leġislazzjoni rilevanti biex tistabbilixxi multi fil-limitu ta’ 10 % tal-valur tal-bejgħ totali. Din id-diskrezzjoni għandha, mandankollu, issegwi politika koerenti u mhux diskriminatorja li hi konsistenti ma’ l-għanijiet segwiti fil-penalizazzjoni tal-ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni.
Il-metodu l-ġdid li jistabbilixxi l-ammont ta’ multa se jkun ibbażat fuq ir-regoli li ġejjin, li jibdew minn ammont bażiku li jiżdied biex jieħdu f’konsiderazzjoni ċ-ċirkustanzi [aggravanti] jew imnaqqsa biex jieħdu f’konsiderazzjoni ċirkustanzi [attenwanti].”
4 Skond il-punt 1 tal-linji gwida, “[dan l]-ammont bażiku se jkun stabbilit skond il-gravità u t-tul tal-ksur, li huma l-uniċi kriterji msemmija fl-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru. 17.” Skond il-punt 2 tiegħu, l-ammont ta’ bażi jista’ jiżdied meta hemm ċirkustanzi li jaggravaw, bħal, ir-reċidività ta’ l-istess impriża jew ta’ l-istess impriżi għal ksur ta’ l-istess tip. Skond il-punt 3 tal-linji gwida, l-imsemmi ammont jista’ jitnaqqas fil-każ ta’ ċirkustanzi attenwanti.
Il-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni
5 Il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-fatt li ma jiġux imposti multi jew tnaqqis ta’ l-ammont tagħhom fil-kawżi li jirrigwardaw akkordji (ĠU 1996, C 207, p. 4, iktar ’il quddiem il-“komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni”) tiddefinixxi l-kundizzjonijiet li fihom impriżi li jikkooperaw magħhom matul investigazzjoni tagħha fuq akkordju jistgħu jiġu eżentati mill-multa jew jibbenefikaw minn tnaqqis tal-multa li kien ikollhom iħallsu fin-nuqqas ta’ kooperazzjoni bħal din.
6 Skond il-punt 5 tat-Titolu A tal-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni:
“Kooperazzjoni minn impriża hija biss waħda minn numru ta’ fatturi li l-Kummissjoni tieħu in kunsiderazzjoni meta tistabbilixxi l-ammont tal-multa. […]” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
7 It-titolu C tal-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoniintitolat “Tnaqqis Sostanzjali ta’ Multa”, jipprovdi dan li ġej:
“Impriżi li jissoddisfaw kemm il-kundizzjonijiet stabbiliti fl-inċiż (b) sa (e) tat-titolu B kif ukoll jiżvelaw l-akkordju sigriet wara li l-Kummissjoni tkun għamlet investigazzjoni ordnata b’deċiżjoni, fl-uffiċċji tal-partijiet fl-akkordju, liema investigazzjoni tonqos milli tipprovdi raġunijiet suffiċjenti biex jinbeda l-proċediment li jwassal għal deċiżjoni, jibbenefikaw minn tnaqqis ta’ bejn 50 sa
75 % mill-multa.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
8 Il-kundizzjonijiet stabbiliti fit-titolu B, li għalihom jirreferi t-titolu C, huma fejn l-impriża in kwistjoni:
“a) tinforma lill-Kummissjoni dwar akkordju sigriet qabel ma’ l-Kummissjoni tkun għamlet investigazzjoni, ordnata b’deċiżjoni, ta’ l-impriżi involuti, sakemm ma jkollhiex informazzjoni suffiċjenti biex tistabbilixxi l-eżistenza ta’ l-akkordju li dwaru qed issir allegazzjoni;
b) tkun l-ewwel waħda li tipprovdi provi determinanti fuq l-eżistenza ta’ l-akkordju;
c) tkun waqqfet il-parteċipazzjoni tagħha fl-attività illegali sa mhux aktar tard mill-mument li fih hija tiddenunzja l-akkordju;
d) tipprovdi lill-Kummissjoni bl-informazzjoni kollha rilevanti, kif ukoll id-dokumenti kollha u l-provi li hija għandha fir-rigward ta’ l-akkordju u żżomm kooperazzjoni sħiħa, kontinwa u matul il-perijodu kollu ta’ l-investigazzjoni;
e) ma tkunx ġiegħlet lil impriża oħra tipparteċipa fl-akkordju u lanqas ma tkun ġabet ruħha bħala istigatriċi jew ikollha rwol determinanti fl-attività illegali. ” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
9 It-Titolu D tal-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni, bit-titolu “Tnaqqis sinjifikattiv ta’ l-ammont tal-multa”, huwa fformulat kif ġej:
“1. Meta impriża tikkoopera mingħajr ma tissoddisfa l-kundizzjonijiet kollha msemmija fit-titoli B jew C, hija tibbenefika minn tnaqqis ta’ bejn 10 sa
50 % mill-multa li kienet tiġi imposta fuqha li kieku hija ma kkooperatx.
2. It-tali każijiet jinkludu s-segwenti:
– qabel ma tintbagħat dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet, impriża tipprovdi lill-Kummissjoni b’informazzjoni, dokumenti jew provi oħra li jikkontribwixxu materjalment biex tiġi stabbilita l-eżistenza tal-ksur,
– wara li tkun irċeviet dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet, impriża tinforma lill-Kummissjoni li hija ma tikkontestax sostanzjalment il-fatti li fuqhom il-Kummissjoni tibbaża l-allegazzjonijiet tagħha.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
Il-Protokoll Nru 7 tal-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali
10 L-Artikolu 4 tal-Protokoll Nru 7 tal-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali, iffirmata f’Ruma fl-4 ta’ Novembru 1950, jipprovdi dan li ġej:
“Id-dritt li persuna ma tiġix ipproċessata jew li tingħata piena darbtejn
Ħadd ma jista’ jiġi pproċessat jew jerġa’ jingħata piena fi proċedimenti kriminali taħt il-ġurisdizzjoni ta’ l-istess Stat għal xi reat li dwaru jkun diġà ġie finalment illiberat jew misjub ħati skond il-liġi u l-proċedura penali ta’ dak l-Istat.
Id-dispożizzjonijiet tal-paragrafu preċedenti m’għandhomx iżommu milli l-każ jerġa’ jinfetaħ skond il-liġi u l-proċedura penali ta’ l-Istat in kwistjoni, jekk ikun hemm provi ta’ xi fatti ġodda jew li jkunu għadhom kif ġew żvelati, jew inkella jekk ikun hemm xi vizzju fundamentali fil-proċedimenti ta’ qabel, li jista’ jkollhom effett fuq kif jiżvolġi l-każ.
[…]” [traduzzjoni mhux uffiċjali] .
Il-fatti li wasslu għall-kawża u d-deċiżjoni kkontestata
11 Fis-sentenza kkontestata, il-Qorti tal-Prim’Istanza għamlet sintesi tal-fatti li wasslu għall-kawża mressqa quddiemha fit-termini li ġejjin:
“1 Permezz tad-deċiżjoni [kkontestata], il-Kummissjoni kkonstatat il-parteċipazzjoni ta’ impriżi differenti f’sensiela ta’ ftehim u prattiċi miftiehma, skond l-Artikolu 81(1) KE u l-Artikolu 53(1) tal-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea (ŻEE), fis-settur ta’ l-elettrodi tal-grafita speċjali, u dan matul il-perijodu bejn Lulju 1993 sa Frar 1998.
2 Għall-finijiet tad-deċiżjoni [kkontestata], ’grafita speċjali’ tiddeskrivi sensiela ta’ prodotti tal-grafita, partikolarment grafita iżostatika, grafita estruża u grafita mmudellata li jintużaw għal skopijiet differenti. Dan ma jinkludix elettrodi tal-grafita li jagħmlu l-azzar.
3 Il-karatteristiċi mekkaniċi tal-grafita iżostatika huma superjuri għal dawk tal-grafita estruża u tal-grafita mmudellata u l-prezz ta’ kull kategorija tal-grafita jvarja skond il-karatteristiċi mekkaniċi tagħha. Il-grafita iżostatika tintuża, b’mod partikolari, għall-manifattura, b’makkinarju li jemetti l-elettriku, ta’ forom tal-metall għall-industriji tal-vetturi u ta’ l-elettronika. Tintuża wkoll għall-produzzjoni ta’ lwien għat-tidwib kontinwu ta’ metalli li mhumiex ħadid, bħar-ram jew liga tar-ram.
4 Id-differenza fl-ispiża tal-produzzjoni bejn il-grafita iżostatika u l-grafita estruża jew immudellata hija ta’ l-inqas 20 %. Ġeneralment, il-grafita estruża hija l-irħas u għaldaqstant tiġi magħżula jekk tilħaq il-bżonnijiet ta’ min jużaha. Prodotti estrużi jintużaw f’sensiela wiesgħa ta’ applikazzjonijiet industrijali, partikolarment fl-industriji tal-ħadid u ta’ l-azzar, ta’ l-aluminju u tal-kimika u fil-metallurġija.
5 Il-grafita mmudellata ġeneralment tintuża biss għall-produzzjoni fuq skala kbira, minħabba li hija normalment inferjuri għall-grafita estruża.
6 Ġeneralment, il-prodotti tal-grafita speċjali huma kkunsinnati lix-xerrej kemm direttament, mis-siti tal-produzzjoni, fil-forma ta’ prodotti mmakkinizzati lesti, kemm permezz tal-ħwienet tal-magni. Dawn il-ħwienet jixtru l-grafita mhux immakkinazzata fi blokok jew fi strixex, li jistgħu jaħdmu, jiġifieri jadattaw għall-bżonnijiet tax-xerrej, u jbiegħu l-prodotti mmakkinazzati lill-klijent finali.
7 Id-deċiżjoni [kkontestata] tikkonċerna żewġ akkordji separati, wieħed li jirrigwarda s-suq tal-grafita iżostatika speċjali u l-ieħor għal grafita estruża speċjali, mingħajr ma kien hemm prova ta’ ksur fir-rigward tal-grafita mmudellata. Dawn l-akkordji kienu jittrattaw prodotti speċifiċi ħafna, b’mod partikolari grafita f’forma ta’ blokok standard jew maqtugħin, iżda mhux prodotti mmakkinizzati, li jsiru skond il-ħtiġijiet tax-xerrej.
8 L-ikbar produtturi tal-grafita speċjali fil-punent huma l-korporazzjonijiet multinazzjonali. Il-bejgħ tal-grafita speċjali fuq livell dinji jirrappreżenta fl-2000 madwar EUR 900 miljun, li fosthom madwar EUR 500 miljun għall-grafita iżostatika u EUR 300 miljun għall-grafita estruża. Fil-Komunità/ŻEE, il-valur tal-bejgħ fl-2000 kien ta’ EUR 100 miljun sa 120 miljun għall-prodotti iżostatiċi u ta’ EUR 60 miljun sa 70 miljun għall-prodotti estrużi. Il-prodotti mhux immakkinizzati jirrappreżentaw xi EUR 35 miljun sa 50 miljun fis-suq tal-grafita iżostatika u madwar EUR 30 miljun fis-suq tal-grafita estruża.
9 Meta ġiet adottata d-deċiżjoni [kkontestata], l-ikbar produtturi ta’ grafita iżostatika fil-Komunità/ŻEE kienu [b’mod partikolari] l-kumpannija Ġermaniża SGL Carbon […].
[…]
12 Minn Ġunju 1997, il-Kummissjoni bdiet investigazzjoni fis-suq ta’ l-elettrodi tal-grafita, din l-investigazzjoni wasslet għad-deċiżjoni tat-18 ta’ Lulju 2001 dwar il-proċedura taħt l-Artikolu 81 tat-Trattat KE u l-Artikolu 53 tal-Ftehim ŻEE – Każ COMP/E-1/36.490 – Elettrodi tal-Grafita (ĠU 2002 L 100, p. 1). […]
[…]
14 Fl-Istati Uniti, inbdew proċeduri kriminali f’Marzu 2000 u fi Frar 2001 kontra sussidjarja [tal-Carbone-Lorraine SA] u sussidjarja [tal-kumpannija Ġappuniża Toyo Tanso Co. Ltd] talli pparteċipaw f’akkordju illegali fis-suq tal-grafita speċjali. Il-kumpanniji ddikjaraw li kienu ħatja u aċċettaw li jħallsu l-multi. […]
15 Fis-17 ta’ Mejju 2002, il-Kummissjoni bagħtet dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet lil dawk li għalihom kienet indirizzata d-deċiżjoni [kkontestata]. […]. Ħadd mill-kumpanniji ma kkontesta l-fatti.
[…]
17 Il-proċedura amministrattiva wasslet għall-adozzjoni fis-17 ta’ Diċembru 2002 tad-deċiżjoni [kkontestata]. […]
[…]
19 Id-deċiżjoni [kkontestata] tgħid li ftehim kollużorju ġie implementat fis-suq tal-grafita iżostatika b’laqgħat multilaterali fuq bażi regolari fuq erba’ livelli:
– il-laqgħat ‘ta’ livell għoli’, li fihom ikunu preżenti l-ogħla uffiċjali eżekuttivi tal-kumpanniji, fejn jiġu stabbiliti l-prinċipji prinċipali tal-kooperazzjoni;
– il-laqgħat ‘internazzjonali ta’ livell ta’ ħidma’ li jikkonċernaw il-klassifikazzjoni ta’ blokok tal-grafita f’diversi kategoriji u l-iffissar ta’ prezzijiet minimi għal kull kategorija;
– il-laqgħat ‘reġjonali’ (għall-Ewropa);
– il-laqgħat ‘lokali’ (nazzjonali) li jikkonċernaw is-swieq Taljan, Ġermaniż, Franċiż, Britanniku u Spanjol.
[…]
22 Abbażi tal-konstatazzjonijiet ta’ fatt u l-evalwazzjoni legali tad-deċiżjoni [kkontestata], il-Kummissjoni imponiet fuq il-kumpanniji in kwistjoni multi kkalkolati skond il-metodu stipulat fil-linji gwida […] u fil-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni.
23 Taħt l-Artikolu 1(1) tal-parti operattiva tad-deċiżjoni [kkontestata], l-impriżi segwenti kisru l-Artikolu 81(1) KE u l-Artikolu 53(1) tal-Ftehim ŻEE billi pparteċipaw, fil-perijodi indikati, f’numru ta’ ftehim u prattiċi miftehma li affettwaw is-swieq tal-Komunità u taż-ŻEE tal-grafita speċjali iżostatika:
[…]
b) SGL [Carbon], minn Lulju 1993 sa Frar 1998;
[…]
24 Taħt il-paragrafu (2) ta’ l-istess Artikolu, l-impriżi segwenti kisru l-Artikolu 81(1) KE u l-Artikolu 53(1) tal-Ftehim ŻEE billi pparteċipaw, fil-perijodi indikati, f’numru ta’ ftehim u prattiċi miftehma li affetwaw is-swieq tal-Komunità u taż-ŻEE tal-grafita speċjali estruża:
– SGL [Carbon], minn Frar 1993 sa Novembru 1996;
[…]
25 L-Artikolu 3 tal-parti operattiva [tad-deċiżjoni kkontestata] timponi l-multi li ġejjin:
[…]
b) SGL [Carbon]:
– grafita speċjali iżostatika: EUR 18 940 000;
– grafita speċjali estruża: EUR 8 810 000;
[…]
26 Barra minn hekk, [dan] l-Artikolu 3 jordna li l-multi għandhom jitħallsu sa tliet xhur mid-data li d-deċiżjoni [kkontestata], tkun ġiet innotifikata b’rata ta’ imgħax ta’ 6,75 % fil-każ li dan ma jseħħx.
27 Id-deċiżjoni [kkontestata] ntbagħtet lir-rikorrenti b’ittra ta’ l-20 ta’ Diċembru 2002. Din l-ittra kienet tgħid li wara l-iskadenza tal-perijodu ta’ ħlas speċifikat [f’din id-]deċiżjoni l-Kummissjoni kienet se tieħu miżuri biex tirkupra s-somom in kwistjoni; madankollu, li kieku kellhom jinbdew il-proċeduri quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza l-Kummissjoni ma tieħux miżuri biex tinforza s-sentenza sakemm jitħallsu l-imgħax b’rata ta’ 4,75 % u tingħata garanzija bankarja.” [traduzzjoni mhux uffiċjali]
Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza u s-sentenza kkontestata
12 Permezz ta’ rikorsi separati ppreżentati fir-reġistru tal-Qorti tal-Prim’Istanza matul ix-xahar ta’ Marzu 2003, SGL Carbon kif ukoll l-impriżi l-oħra destinatarji tad-deċiżjoni kkontestata ppreżentaw rikors għal annullament fil-konfront tagħha.
13 Fil-parti operattiva tas-sentenza kkontestata, il-Qorti tal-Prim’Istanza b’mod partikolari ddeċidiet li:
“[…]
4) Fil-Kawża T-91/03, SGL Carbon vs Il-Kummissjoni, [il-Qorti tal-Prim’Istanza]:
– tiffissa l-multa imposta fuq ir-rikorrenti skond l-Artikolu 3 tad-deċiżjoni [kkontestata] għal EUR 9 641 970 fir-rigward tal-ksur li sar fis-settur tal-grafita iżostatika;
– tiċħad ir-rikors mill-bqija;
– tordna lir-rikorrenti tħallas żewġ terzi mill-ispejjeż tagħha u tbati żewġ terzi ta’ l-ispejjeż tal-Kummissjoni, u lill-Kummissjoni tħallas terz ta’ l-ispejjeż tagħha u tbati terz ta’ l-ispejjeż tar-rikorrenti.”
It-talbiet tal-partijiet fl-appell
14 Fl-appell imressaq minnha, SGL Carbon titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja jogħġobha:
– prinċipalment, tannulla s-sentenza kkontestata, sa fejn tiċħad ir-rikors tagħha;
– sussidjarjament, tnaqqas il-multa imposta fuqha kif ukoll l-ammont ta’ imgħax u l-imgħax għal nuqqas ta’ ħlas;
– tordna lill-Kummissjoni tbati l-ispejjeż.
15 Fir-risposta tagħha, il-Kummissjoni titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja tiċħad l-appell u tordna lir-rikorrenti tbati l-ispejjeż.
Fuq l-appell
16 In sostenn ta’ l-appell tagħha, SGL Carbon tinvoka sitt motivi.
17 Permezz ta’ l-ewwel motiv tagħha, SGL Carbon tallega li l-Qorti tal-Prim’Istanza kisret il-prinċipju non bis in idem meta naqset milli tieħu in kunsiderazzjoni l-multi preċedenti imposti fuqhom mill-Istati Uniti. It-tieni motiv jirrigwarda ż-żieda ta’ 35 % ta’ l-ammont tal-multa imposta fuq SGL Carbon minħabba r-rwol tagħha ta’ mexxejja. Permezz tat-tielet motiv, din ta’ l-aħħar tqis li l-Qorti tal-Prim’Istanza ma eżaminatx il-motiv li jgħid li d-drittijiet tad-difiża, sa fejn dan jirrigwarda d-dritt tas-smigħ, ġew miksura minħabba l-fatt li l-membri tat-tim tal-Kummissjoni li kien qed jinvestiga l-każ ma kellhomx għarfien tal-lingwa Ġermaniża. Ir-raba’ motiv jirrigwarda l-evalwazzjoni, mill-Qorti tal-Ġustizzja, tal-kooperazzjoni ta’ SGL mal-Kummissjoni. Permezz tal-ħames motiv, ir-rikorrenti tallega li l-Qorti tal-Prim’Istanza naqset milli tieħu in kunsiderazzjoni l-mod kif ekonomikament iġġib ruħha sabiex tevalwa l-kapaċità finanzjarja tagħha li tħallas il-multa u li l-ammont tagħha hija sproporzjonata. Fl-aħħar nett, permezz tas-sitt motiv, hija tqis li l-Qorti tal-Prim’Istanza kkalkulat b’mod żbaljat ir-rata ta’ l-imgħax.
Fuq l-ewwel motiv, ibbażat fuq l-allegazzjoni li ma ngħatax każ ta’ l-obbligu li jiġu kkunsidrati l-penalitajiet imposti qabel minn Stati terzi
L-argumenti tal-partijiet
18 Permezz ta’ l-ewwel motiv tagħha, SGL Carbon ssostni li l-Qorti tal-Prim’Istanza inġustament ikkontestat l-applikabbiltà tal-prinċipju non bis in idem f’din il-kawża, billi l-penalitajiet imposti fuqha fl-Istati Uniti kellhom jittieħdu in kunsiderazzjoni sabiex jiġi stabbilit l-ammont tal-multa, għallinqas sabiex din titnaqqas.
19 Matul is-seduta, SGL Carbon ippreċiżat li, minkejja li l-Qorti tal-Ġustizzja, fis-sentenzi tagħha tad-29 ta’ Ġunju 2006, Showa Denko vs Il-Kummissjoni (C-289/04 P, Ġabra p. I-5859, punti 50 sa 63), u SGL Carbon vs Il-Kummissjoni (C‑308/04 P, Ġabra p. I-5977, punti 26 sa 39), ma kkunsidratx it-teżi li s-sanzjonijiet imposti fi Stat terz fil-qasam tad-dritt tal-kompetizzjoni għandhom jittieħdu in kunsiderazzjoni meta tiġi ffissata l-multa, mhuwiex fondat li l-Kummissjoni tista’ tinjora ċirkustanzi bħal dawn.
20 Fil-fatt, skond SGL Carbon, fir-rigward tal-bżonn li tassigura li l-penalitajiet imposti jkunu proporzjonati, il-Kummissjoni tista’ tiġi obbligata, fil-kuntest ta’ l-eżerċizzju tas-setgħa ta’ evalwazzjoni tagħha, tieħu in kunsiderazzjoni l-penalitajiet imposti mill-awtoritajiet ta’ Stat terz.
21 Il-Kummissjoni tqis li r-rikorrenti inġustament invokat il-prinċipju non bis in idem f’din il-kawża. Fil-fatt, il-proċeduri amministrattivi u ġudizzjarji fil-qasam tad-dritt tal-kompetizzjoni fl-Istati Uniti u fil-Komunità m’għandhomx l-istess għanjiet.
22 Il-Kummissjoni tqis li jirriżulta mis-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq, Showa Denko vs Il-Kummissjoni u SGL Carbon vs Il-Kummissjoni, li l-obbligu ta’ teħid in kunsiderazzjoni tal-penalitajiet imposti fuq kumpannija fi Stat terz m’għandhom l-ebda fundament legali fid-dritt Komunitarju.
23 Il-Kummissjoni żżid li l-fatt li ma jeżisti l-ebda obbligu li jittieħdu in kunsiderazzjoni penalitajiet bħal dawn tmur skond il-prinċipji ġenerali tad-dritt. Fil-fatt, jekk akkordju fis-seħħ fid-dinja kollha jiffissa prezzijiet fuq livell dinji, l-impriżi li jipparteċipaw fil-ftehim ma jagħmlux ksur wieħed, iżda numru ta’ ksur li jikkorrispondu għal dawk tas-sistemi legali sovrani li jipprojbixxu l-iffissar ta’ prezz li għandhom effetti attwali jew potenzjali fuq it-territorji rispettivi tagħhom.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
24 L-ewwel nett, għandu jiġi mfakkar li, fis-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Showa Denko vs Il-Kummissjoni u SGL Carbon vs Il-Kummissjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja ġà eżaminat jekk il-prinċipju ta’ non bis in idem, stabbilit fl-Artikolu 4 tal-Protokoll Nru 7 tal-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali, jistax jiġi applikat f’sitwazzjonijiet li fihom l-awtoritajiet ta’ Stat terz jintervjenu, permezz tas-setgħat tagħhom ta’ sanzjoni, fil-qasam tal-liġi tal-kompetizzjoni applikabbli fit-territorju ta’ dan l-Istat.
25 Dwar din il-kwistjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja, fil-punti 28 u 52 rispettivament tas-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq, SGL Carbon vs Il-Kummissjoni u Showa Denko vs Il-Kummissjoni, fakkret li l-akkordju in kwistjoni jinsab f’kuntest internazzjonali li huwa kkaratterizzat, b’mod partikolari, minn intervent, fit-territorji rispettivi tagħhom, ta’ sistemi legali ta’ Stati terzi.
26 F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja kkonstatat, fil-punti 29 u 53 rispettivament tas-sentenzi ċċitatati iktar ’il fuq, SGL Carbon vs Il-Kummissjoni u Showa Denko vs Il-Kummissjoni, li l-eżerċizzju ta’ setgħat mill-awtoritajiet ta’ dawn l-Istati terzi li jridu jassiguraw il-protezzjoni tal-kompetizzjoni libera, fil-kuntest tal-kompetenza territorjali tagħhom, isir skond ir-rekwiżiti speċifiċi ta’ l-imsemmija Stati. Fil-fatt, l-elementi li jiffurmaw il-bażi tas-sistemi legali ta’ Stati oħrajn fil-qasam tal-kompetizzjoni mhux biss għandhom għanijiet u obbjettivi speċifiċi, iżda jwasslu wkoll għall-adozzjoni ta’ regoli materjali partikolari kif ukoll għal konsegwenzi ġuridiċi differenti ħafna fil-qasam amministrattiv, kriminali jew ċivili, meta l-awtoritajiet ta’ l-imsemmija Stati jkunu stabbilixxew l-eżistenza ta’ ksur tar-regoli applikabbli fil-qasam tal-kompetizzjoni.
27 Skond il-Qorti tal-Ġustizzja, jirriżulta li, meta l-Kummissjoni tippenalizza l-aġir illegali ta’ impriża, anki jekk dan joriġina minn akkordju ta’ natura internazzjonali, hija tkun qed tassigura l-kompetizzjoni libera ġewwa s-suq komuni li tikkostitwixxi, skond l-Artikolu 3(1) (g) KE, obbjettiv fundamentali tal-Komunità. Fil-fatt, permezz ta’ l-ispeċifiċità ta’ l-interessi protetti legalment fuq livell Komunitarju, l-evalwazzjonijiet tal-Kummissjoni, fid-dawl tal-kompetenzi tagħha fil-qasam, jistgħu jkunu differenti ħafna minn dawk ta’ l-awtoritajiet ta’ Stati terzi (ara s-sentenzi ċċitatati iktar ’il fuq, SGL Carbon vs Il-Kummissjoni, punt 31, u Showa Denko vs Il-Kummissjoni, punt 55).
28 Għaldaqstant, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet korrettament li l-prinċipju ta’ non bis in idem ma japplikax għal sitwazzjonijiet li fihom is-sistemi legali u l-awtoritajiet tal-kompetizzjoni ta’ Stati terzi jkunu intervenew fil-kuntest tal-kompetenzi speċifiċi tagħhom (ara s-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq SGL Carbon vs Il-Kummissjoni, punt 32, u Showa Denko vs Il-Kummissjoni, punt 56).
29 Fir-rigward ta’ dan l-appell, għandu jiġi osservat li l-Qorti tal-Prim’Istanza, meta essenzjalment segwiet l-istess linji gwida, iddeċidiet, fil-punti 112 sa 116 tas-sentenza kkontestata, li l-prinċipju non bis in idem ma jistax japplika meta l-Kummissjoni hija msejħa teżerċita l-kompetenzi tagħha skond id-dritt Komunitarju, anki meta ġà jkunu ġew imposti penalitajiet fuq l-impriża kkonċernata mill-awtoritajiet ta’ Stat terz, għal ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni applikabbli f’dan ta’ l-aħħar.
30 F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-argument invokat minn SGL Carbon fl-appell tiegħu u bbażat fuq il-ksur tal-prinċipju non bis in idem huwa miċħud.
31 F’dak li jikkonċerna l-argument sostnut mir-rikorrenti waqt is-seduta, li skond din is-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq SGL Carbon vs Il-Kummissjoni u Showa Denko vs Il-Kummissjoni għandhom jinftehmu li jfissru li s-setgħa ta’ evalwazzjoni tal-Kummissjoni, fir-rigward tal-punt jekk hija għandhiex jew le tieħu in kunsiderazzjoni l-penalitajiet imposti fuq l-impriża kkonċernata mill-awtoritajiet ta’ Stat terz għal ksur tar-regoli tal-kompetizzjoni applikabbli f’dan ta’ l-aħħar, jista’, skond il-każ, ikun “imnaqqas” fis-sens li l-Kummissjoni tista’ madankollu tieħu in kunsiderazzjoni penalitajiet bħal dawn, huwa biżżejjed li jiġi kkonstatat li interpretazzjoni bħal din ta’ dawn is-sentenzi tistrieħ fuq interpretazzjoni żbaljata tagħhom u, b’mod partikolari, tal-punti 36 u 60 tagħhom rispettivament.
32 Fil-fatt, fil-punti 36 u 60, il-Qorti tal-Ġustizzja ma ddeċidietx fuq l-applikabbiltà tal-prinċipju ta’ non bis in idem, iżda rrispondiet għall-argument sussidjarju tar-rikorrenti, li permezz ta’ dan ta’ l-aħħar, hija kienet qed tfittex li tistabbilixxi ksur tal-prinċipji ta’ proporzjonalità u ekwità.
33 F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja sempliċement fakkret li l-iffissar tal-multi imposti għall-ksur tad-dritt Komunitarju tal-kompetizzjoni jaqa’ fil-kuntest tas-setgħa ta’ evalwazzjoni li minnha tgawdi l-Kummissjoni f’dan il-qasam.
34 Jirriżulta li, meta ddeċidiet fil-punt 128 tas-sentenza kkontestata, li l-Kummissjoni ma kellhiex għalfejn tieħu in kunsiderazzjoni s-sanzjonijiet imposti fuq SGL Carbon mill-awtoritajiet ta’ l-Istati Uniti, il-Qorti tal-Prim’Istanza ma wettqet l-ebda żball ta’ dritt.
35 Għaldaqstant, l-ewwel motiv invokat minn SGL Carbon in sostenn ta’ l-appell tagħha għandu jiġi miċħud.
Fuq it-tieni motiv, ibbażat fuq iż-żieda illegali ta’ l-ammont tal-multa imposta fuq ir-rikorrenti minħabba r-rwol tagħha ta’ mexxejja ta’ l-akkordju
36 Dan il-motiv huwa maqsum f’żewġ partijiet. L-ewwel nett, SGL Carbon tallega li ż-żieda fl-ammont ta’ bażi tal-multa hija illegali minħabba li l-konstatazzjonijiet ta’ fatt tal-Qorti tal-Ġustizzja ma jistabbilixxu l-ebda bażi għal tali żieda. It-tieni nett, skond ir-rikorrenti, il-Qorti tal-Prim’Istanza kisret id-drittijiet tad-difiża fuq dan il-punt, billi, qabel ma adottat id-deċiżjoni kkontestata, hija ma setgħetx tkun taf ċirkustanza essenzjali għad-difiża tagħha, jiġifieri li hija kienet ser tkun ikkunsidrata, mill-Kummissjoni, bħala l-uniku mexxejja ta’ l-akkordju.
Fuq l-ewwel parti tat-tieni motiv
– L-argumenti tal-partijiet
37 SGL Carbon tqis li l-pożizzjoni ta’ mexxejja ta’ l-akkordju lilha mogħti mill-Qorti tal-Ġustizzja ma tikkorrispondix mal-kuntest tal-fatti tal-kawża skond id-deċiżjoni kkontestata.
38 Hija tqis ukoll li ċ-ċirkustanzi ta’ fatt, b’mod partikolari, il-konstatazzjonijiet, minnhom kontradittorji, tal-Qorti tal-Ġustizzja ma jikkostitwixxux elementi li jistgħu jiġġustifikaw żieda tal-multa fuqhom imposta.
39 Il-Kummissjoni tqis li, sa fejn ir-rikorrenti tikkontesta l-evalwazzjoni tal-fatti mill-Qorti tal-Prim’Istanza dwar ir-rwol ta’ din ta’ l-aħħar bħala mexxejja ta’ l-akkordju, din il-parti tal-motiv huwa inammissibbli.
40 Hija żżid li l-argument tar-rikorrenti li l-kwalifika ta’ mexxejja kellha effett fuq l-ammont tal-multa huwa wkoll inammissibbli, billi dan jirrigwarda repetizzjoni ta’ argumenti li diġà tqajmu quddiem il-Qorti tal-Prim’Istanza.
– Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
41 L-ewwel nett, għandu jiġi mfakkar li jirriżulta mill-Artikoli 225 KE u mill-ewwel paragrafu ta’ l-Artikolu 58 ta’ l-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja li l-Qorti tal-Prim’Istanza hija l-unika li għandha l-kompetenza, minn naħa, li tikkonstata l-fatti, ħlief fil-każ fejn l-ineżattezza materjali ta’ l-osservazzjonijiet tagħha tirriżulta minn dokumenti ta’ l-inkartament li ġew ippreżentati quddiemha, u, min-naħa l-oħra, li tevalwa dawn il-fatti. Ladarba l-Qorti tal-Prim’Istanza tkun ikkonstatat jew evalwat il-fatti, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha l-kompetenza li teżerċita, skond l-Artikolu 225 KE, stħarriġ fuq l-applikazzjoni tal-liġi għal dawn il-fatti u l-konsegwenzi ta’ dritt li waslet għalihom il-Qorti tal-Prim’Istanza. Għaldaqstant, il-Qorti tal-Ġustizzja mhijiex kompetenti li tikkonstata l-fatti u lanqas, bħala regola, li teżamina l-provi li l-Qorti tal-Prim’Istanza qieset in sostenn ta’ dawn il-fatti. Fil-fatt, ladarba dawn il-provi nkisbu b’mod regolari, u l-prinċipji ġenerali tal-liġi u r-regoli ta’ proċedura applikabbli fir-rigward ta’ l-oneru u tal-produzzjoni tal-prova ġew osservati, hija biss il-Qorti tal-Prim’Istanza li għandha tevalwa l-valur li għandu jingħata lill-elementi li jkunu tressqu quddiemha. Din l-evalwazzjoni għaldaqstant ma tikkostitwixxix, ħlief fil-każ ta’ interpretazzjoni żbaljata ta’ dawn l-elementi, kwistjoni ta’ dritt imressqa, bħala tali, għall-istħarriġ tal-Qorti tal-Ġustizzja (ara s-sentenza tas-6 ta’ April 2006, General Motors vs Il-Kummissjoni, C-551/03 P,Ġabra p. I‑3173, punti 51 u 52 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata iktar ’il fuq).
42 Fir-rigward ta’ l-ewwel parti tat-tieni motiv, għandu jiġi osservat li l-Qorti tal-Prim’Istanza, fil-punti 316 sa 331 tas-sentenza kkontestata, eżaminat b’mod dettaljat iċ-ċirkustanzi ta’ fatt li wasslu lill-Kummissjoni tikkunsidra SGL Carbon bħala mexxejja ta’ l-akkordju u tqis li rwol bħal dan jikkostitwixxi ċirkustanza aggravanti.
43 Fir-rigward ta’ ċirkustanza bħal din, għandu jiġi osservat li, skond ġurisprudenza kostanti (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tat-28 ta’ Ġunju 2005, Dansk Rørindustri et vs Il-Kummissjoni, C-189/02 P, C-202/02 P, C-205/02 P sa C-208/02 P u C-213/02 P, Ġabra p. I-5425, punti 240 sa 242), il-gravità ta’ ksur tiġi stabbilita billi jittieħdu in kunsiderazzjoni numru ta’ elementi, li fir-rigward tagħhom il-Kummissjoni tiddisponi minn marġni ta’ evalwazzjoni. Meta jittieħed in kunsiderazzjoni, skond il-linji gwida, fil-mument li jiġi stabbilit l-ammont tal-multa, il-fatt li jeżistu ċirkustanzi aggravanti, il-Kummissjoni ma tagħmilx għajr dak mistenni minnha, li huwa li tassigura l-osservanza tar-regoli tal-kompetizzjoni.
44 Sabiex tiġi stabbilita l-gravità tal-ksur imwettqa, għandha, b’mod partikolari, tieħu in kunsiderazzjoni l-imġiba ta’ kull impriża, ir-rwol li kull waħda minnhom għandha fl-istabbiliment ta’ l-akkordju kif ukoll il-vantaġġ li huma setgħu jieħdu minnu (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-7 ta’ Ġunju 1983, Musique Diffusion française et vs Il-Kummissjoni, 100/80 sa 103/80, Ġabra p. 1825, punt 129).
45 F’dawn iċ-ċirkustanzi, l-argument invokat minn SGL Carbon, dwar iċ-ċirkustanza aggravanti marbuta mar-rwol tagħha bħala mexxejja ta’ l-akkordju, iwassal sabiex il-Qorti tal-Ġustizzja teżamina mill-ġdid l-elementi ta’ fatt kollha li fir-rigward tagħhom il-Qorti tal-Prim’Istanza ġà ddeċidiet.
46 F’dan ir-rigward, SGL Carbon ma tinvoka l-ebda dokument, lanqas element ieħor li jista’ juri li l-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball ta’ dritt fl-evalwazzjonijiet tagħha dwar ir-rwol ta’ din l-impriża f’dak li jikkonċerna kemm l-oriġini kif ukoll l-evoluzzjoni ta’ l-akkordju.
47 Barra minn dan, dawn l-evalwazzjonijiet lanqas ma huma vvizzjati b’xi kontradizzjonijiet fir-rigward ta’ l-evalwazzjoni ta’ l-imġiba rispettiva ta’ SGL Carbon u ta’ impriżi oħra li pparteċipaw fl-akkordju.
48 Jirriżulta li l-ewwel parti tat-tieni motiv għandha tiġi miċħuda bħala inammissibbli.
Fuq it-tieni parti tat-tieni motiv
– L-argumenti tal-partijiet
49 SGL Carbon issostni li hija ma nstemgħatx regolarment f’dak li jikkonċerna l-evalwazzjoni tal-ksur tagħha mill-Kummissjoni u li l-Qorti tal-Prim’Istanza naqset milli tagħraf il-portata legali ta’ din iċ-ċirkustanza. Fil-fatt, fid-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet, il-Kummissjoni attribwiet lilha, flimkien ma’ impriża oħra, ir-rwol ta’ mexxejja ta’ l-akkordju. Min-naħa l-oħra, fil-punti 485 sa 488 tal-motivi tad-deċiżjoni kkontestata, il-Kummissjoni kkunsidrat biss lir-rikorrenti li “lagħbet rwol ta’ mexxejja u istigatriċi tal-ksur fis-suq tal-grafita iżostatika”, billi tatha l-ogħla żieda fuq l-ammont ta’ bażi tal-multa, jiġifieri 50 %.
50 Għalhekk, SGL Carbon tqis li l-Qorti tal-Prim’Istanza kisret id-drittijiet tad-difiża. Fil-fatt, id-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet m’għandhiex tillimita ruħha li ssemmi li multa għandha tieħu in kunsiderazzjoni l-gravità u tat-tul taż-żmien tal-ksur, iżda għandha, sabiex tagħti lok għal difiża tajba, telenka ċ-ċirkustanzi li għandhom jittieħdu in kunisderazzjoni matul l-adozzjoni tad-deċiżjoni mill-Kumissjoni.
51 SGL Carbon tenfasizza li l-allegata kwalità tagħha ta’ mexxejja hija konstatazzjoni ta’ element essenzjali sabiex jiġi ffissat l-ammont tal-multa. Fil-fatt, jekk id-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet kienet indikat li l-Kummissjoni kienet bi ħsiebha tagħmel evalwazzjoni bħal dan tal-gravità tal-ksur, ir-rikorrenti kienet topponiha.
52 Il-Kummissjoni tqis li l-Qorti tal-Prim’Istanza ġustament iddeċidiet li d-drittijiet tad-difiża, b’mod partikolari d-dritt ta’ smiegħ, kienu ġew irrispettati safejn, fid-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet, l-elementi prinċipali ta’ fatt u ta’ dritt li jirrigwardaw il-ksur imwettqa, bħall-gravità u t-tul taż-żmien tagħha, kienu indikati. Fil-fatt, id-dritt li jinstemgħu ma jirrigwardax il-mod li fih il-Kummissjoni bi ħsiebha tagħmel użu mill-kriterji ta’ gravità u tat-tul taż-żmien tal-ksur sabiex tistabbilixxi l-ammont tal-multi.
53 Il-Kummissjoni ssostni li l-importanza ta’ l-attività tar-rikorrenti bħala mexxejja ta’ l-akkordju jew il-mod kif il-Qorti tal-Prim’Istanza evalwat iċ-ċirkustanzi dwarha huma kwistjonijiet ta’ fatt li għandhom jiġu mistħarrġa fl-istadju ta’ l-appell biss fil-każ ta’ żnaturazzjoni tal-provi.
54 F’dan ir-rigward hija tosserva li r-rikorrenti ma kkontestatx il-konformità mad-dritt tal-konstatazzjonijiet ta’ fatt magħmula mill-Qorti tal-Prim’Istanza. Għalhekk hija lanqas ma ppruvat tinvoka argumenti li jistgħu jistabbilixxu żnaturazzjoni eventwali tal-provi mill-Qorti tal-Prim’Istanza.
– Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
55 Għandu jiġi mfakkar li huma d-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet, minn naħa, u l-aċċess għall-inkartament, min-naħa l-oħra, li jippermettu lill-impriżi li qed jiġu investigati li jsiru jafu l-elementi ta’ prova li minnhom tiddisponi l-Kummissjoni u li jagħtu lid-drittijiet tad-difiża effettività sħiħa (ara s-sentenzi tal-15 ta’ Ottubru 2002, Limburgse Vinyl Maatschappij et vs Il-Kummissjoni, C-238/99 P, C-244/99 P, C-245/99 P, C-247/99 P, C-250/99 P sa C-252/99 P u C-254/99 P, Ġabra p. I‑8375, punti 315 u 316, kif ukoll tas-7 ta’ Jannar 2004, Aalborg Portland et vs Il-Kummissjoni, C‑204/00 P, C‑205/00 P, C‑211/00 P, C‑213/00 P, C‑217/00 P u C-219/00 P, Ġabra p. I‑123, punti 66 u 67).
56 Jirriżulta wkoll minn ġurisprudenza kostanti li, peress li l-Kummissjoni tindika espressament fid-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet tagħha l-elementi prinċipali ta’ fatt u ta’ dritt li jistgħu jagħtu lok għal multa, bħall-gravità u d-dewmien tal-ksur allegat u l-fatt li tkun għamlet dan xjentement jew b’negliġenza, il-Kummissjoni ssodisfat l-obbligu tagħha li tirrispetta d-dritt ta’ l-impriżi għal smigħ xieraq (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tad-9 ta’ Novembru 1983, Michelin vs Il-Kummissjoni, 322/81, Ġabra p. 3461, punti 19 u 20, kif ukoll Dansk Rørindustri et vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punt 428).
57 Fir-rigward ta’ dan l-appell, għandu jiġi kkonstatat li, fil-punti 138 sa 142 tas-sentenza kkontestata, il-Qorti tal-Prim’Istanza stabbilixxiet korrettament il-kuntest ġuridiku li jirregola d-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet u d-dritt ta’ l-impriżi li jinstemgħu.
58 Sussegwentement, il-Qorti tal-Prim’Istanza ddeċidiet korrettament, fil-punti 144 u 145 tas-sentenza kkontestata, li d-drittijiet tad-difiża ġew irrispettati bil-possibbiltà mogħtija lil SGL Carbon li tifformula l-osservazzjonijiet tagħha f’dak li jirrigwarda t-tul, il-gravità u n-natura tal-ksur imwettaq. Il-Qorti tal-Prim’Istanza wkoll ġustament ippreċiżat, fil-punt 146 tas-sentenza tagħha, li l-Kummissjoni ma kellhiex l-obbligu tispjega, fid-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet, il-mod kif hija setgħatat tuża’ kull element sabiex tistabbilixxi l-ammont tal-multa (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Dansk Rørindustri et vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punti 434, 435 u 439).
59 Jirriżulta li l-Qorti tal-Prim’Istanza ma wettqet l-ebda żball ta’ dritt meta ddeċidiet li d-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet kien fiha biżżejjed indikazzjonijiet fuq il-mod kif il-Kummissjoni kienet bi ħsiebha tistabbilixxi l-ammont tal-multa, b’mod partikolari f’dak li jikkonċerna l-gravità tal-ksur imwettaq.
60 Għandu b’mod partikolari jiġi rrilevat li l-Qorti tal-Prim’Istanza kkonstatat, fil-punt 148 tas-sentenza kkontestata, li d-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet kien fiha l-indikazzjoni li SGL Carbon lagħbet rwol ta’ mexxejja u istigatriċi tal-ksur. Għaldaqstant, ir-rikorrenti kienet imwissija li din iċ-ċirkustanza setgħet tittieħed in kunsiderazzjoni meta tiġi stabbilita l-multa.
61 Il-Qorti tal-Ġustizzja wkoll iddeċidiet ġustament, fil-punt 149 tas-sentenza kkontestata, li l-ebda element ma jippermetti li jiġi kkunsidrat li r-responsabbiltà ta’ SGL Carbon, bħala mexxejja ta’ l-akkordju, żdied minħabba l-fatt li l-Kummissjoni, fid-deċiżjoni kkontestata, iddeċidiet li ma tattribwixxix l-istess rwol lil impriża oħra li kienet ipparteċipat f’dan l-akkordju.
62 F’dawn iċ-ċirkustanzi, hekk kif qies l-Avukat Ġenerali fil-punt 59 tal-konklużjonijiet tiegħu, il-fatt li, fid-deċiżjoni kkontestata, SGL Carbon ġiet identifikata mill-Kummissjoni bħala l-unika mexxejja ta’ l-akkordju ma biddilx, fir-rigward tagħha, il-pożizzjoni ta’ din l-impriża b’tali mod li kienet ta’ ħsara sostanzjali għad-drittijiet tad-difiża, peress li hija fin-natura tad-dikjarazzjoni ta’ l-oġġezzjonijiet li tkun provviżorja u suġġetta għal emendi min-naħa tal-Kummissjoni fl-evalwazzjoni sussegwenti abbażi ta’ osservazzjonijiet imressqa quddiemha mill-partijiet, u konstatazzjonijiet fattwali oħra.
63 Għaldaqstant, it-tieni parti tat-tieni motiv mhuwiex fondat.
64 Jirriżulta minn dak kollu li ntqal iktar ’il fuq li t-tieni motiv invokat minn SGL Carbon in sostenn ta’ l-appell tagħha għandu jiġi miċħud kollu kemm hu.
Fuq it-tielet motiv, ibbażat fuq il-ksur tad-drittijiet tad-difiża f’dak li jirrigwarda d-dritt ta’ smigħ
L-argumenti tal-partijiet
65 SGL Carbon tqis li l-Qorti tal-Prim’Istanza ddeċidiet b’mod żbaljat, fil-punt 154 tas-sentenza kkontestata, li l-argument li l-uffiċjali tal-Kummissjoni inkarigati bl-investigazzjoni ma kellhomx biżżejjed għarfien tal-lingwa Ġermaniża ma hija sostnuta minn ebda prova serja. Ir-rikorrenti fil-fatt weriet kemm, u fuq liema ċirkustanzi, hija setgħet tissupponi biss li wħud fost dawn l-uffiċjali ma kellhomx biżżejjed għarfien ta’ din il-lingwa.
66 Skond SGL Carbon, l-uffiċjali tal-Kummissjoni kellhom jifmhu l-informazzjoni kollha invokata mill-impriżi kkonċernati, direttament jew permezz ta’ traduzzjoni.
67 Il-Kummissjoni tqis li l-Qorti tal-Prim’Istanza kkunsidrat li r-rikorrenti ma tat l-ebda element ta’ prova serja li tista’ twassal għal din is-suppożizzjoni.
68 Hija tenfasizza li l-għarfien lingwistiku individwali ta’ uffiċjal jew ieħor ma jista’ jkollu l-ebda impatt fuq ir-rispett tad-drittijiet tad-difiża. Fil-fatt, il-proċedura amministrattiva titwettaq mid-Direttorat Ġenerali tal-Kompetizzjoni u tintemm b’deċiżjoni tal-Kummissjoni bħala Istituzzjoni.
69 Il-Kummissjoni żżid li l-korrispondenza kollha matul il-proċeduri saret bil-Ġermaniż, b’eċċezzjoni waħda. It-tielet talba għal informazzjoni biss, mibgħuta lir-rikorrenti, kienet bl-Ingliż, iżda din ma talbitx traduzzjoni, u kuntentat ruħha li tagħti r-risposta bil-Ġermaniż.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
70 L-ewwel nett, għandu jiġi mfakkar li l-osservanza tad-drittijiet tad-difiża fil-proċedimenti kollha li jistgħu jwasslu għal sanzjonijiet, b’mod partikolari għal multi jew għal ħlas ta’ penalitajiet perijodiċi, tikkostitwixxi prinċipju fundamentali tad-dritt Komunitarju li għandu jiġi osservat anki jekk jirrigwarda proċedura ta’ natura amministrattiva (ara, b’mod partikolari, is-sentenza tat-2 ta’ Ottubru 2003, Thyssen Stahl vs Il-Kummissjoni, C-194/99 P, Ġabra p. I-10821, punt 30).
71 Ir-rispett tad-drittijiet tad-difiża jitlob, b’mod partikolari, li l-impriża investigata, matul il-proċedura amministrattiva, tkun fil-pożizzjoni li tista’ tgħarraf l-opinjoni tagħha fuq ir-realtà u r-rilevanza tal-fatti allegati kif ukoll fuq id-dokumenti kollha li kellha l-Kummissjoni (ara s-sentenza tas-6 ta’ April 1995, BPB Industries u British Gypsum vs Il-Kummissjoni, C‑310/93 P, Ġabra p. I‑865, punt 21).
72 Fir-rigward tat-tielet motiv invokat in sostenn ta’ l-appell, għandu jiġi osservat li, safejn SGL Carbon tikkontesta r-rifjut, mill-Qorti tal-Prim’Istanza, fil-punt 154 tas-sentenza kkontestata, ta’ l-argument tagħha li l-Kummissjoni fdat l-inkartament tal-kawża lill-uffiċjali li m’għandhomx biżżejjed għarfien tal-Ġermaniż, din il-konklużjoni hija bbażata fuq evalwazzjoni ta’ fatt u evalwazzjoni ta’ l-elementi ta’ prova ppreżentati lill-Qorti tal-Prim’Istanza li, hekk kif huwa mfakkar fil-punt 41 ta’ din is-sentenza, mhumiex ikkontestati fil-kuntest ta’ appell.
73 Madankollu jekk jiġi stabbilit li uffiċjali tal-Kummissjoni inkarigati bil-kawża m’għandhomx biżżejjed għarfien lingwistiku, għandu jitqies, safejn SGL Carbon tqis li l-Kummissjoni kisret id-drittijiet tad-difiża, li l-għarfien lingwistiku ta’ membru tat-tim inkarigat bl-investigazzjoni dwar akkordju mhuwiex fil-fatt determinanti sabiex tiġi evalwata l-kwistjoni li jsir magħruf jekk ksur eventwali tad-drittijiet tad-difiża twettqux mill-Kummissjoni.
74 Konsegwentement, il-Qorti tal-Prim’Istanza ma wettqet l-ebda żball ta’ dritt meta kkunsidrat li d-drittijiet tad-difiża ma ġewx miksura mill-Kummissjoni.
75 Għaldaqstant, it-tielet motiv invokat minn SGL Carbon in sostenn ta’ l-appell tagħha għandu jiġi miċħud.
Fuq ir-raba’ motiv, ibbażat fuq in-nuqqas ta’ teħid in kunsiderazzjoni tal-kooperazzjoni ta’ SGL Carbon mal-Kummissjoni
L-argumenti tal-partijiet
76 SGL Carbon tqis li l-Qorti tal-Prim’Istanza ma kkunsidratx l-argumenti li l-kooperazzjoni ta’ din l-impriża mal-Kummissjoni kienet ingħatat anqas rilevanza meta mqabbla ma’ dik ta’ impriżi oħra kkonċernati. Fil-fatt, il-Kummissjoni naqqset il-multa imposta fuq ir-rikorrenti bi 35 % biss, meta tnaqqis ta’ 50 sa
75 % kien xieraq.
77 Hija tqis li kkooperat għallinqas bl-istess mod bħal impriżi oħra u li hija kienet l-unika li tat informazzjoni dwar il-parteċipazzjoni ta’ impriżi oħra fl-akkordju.
78 SGL Carbon issostni wkoll li mhijiex ta’ importanza biss il-kwistjoni li jsir magħruf jekk il-Kummissjoni tqisx jew le, fil-kuntest tad-deċiżjoni tagħha, il-ksur irrivelat mill-impriżi li jikkooperaw. Fil-fatt, f’każ kuntrarju, l-impriżi li jixtiequ jikkooperaw f’kull waqt għandhom jifhmu li l-kooperazzjoni tagħhom, bħal dik mogħtija mir-rikorrenti, ma tittiħidx in kunsiderazzjoni għal kollox jew parzjalment.
79 Il-Kummissjoni tqis li l-Qorti tal-Prim’Istanza ma wettqet l-ebda żball ta’ dritt f’dak li jikkonċerna l-evalwazzjonijiet tagħha dwar il-kooperazzjoni ta’ SGL Carbon matul l-investigazzjoni. Din ta’ l-aħħar evalwat korrettament il-kontribuzzjonijiet tar-rikorrenti u dawk ta’ l-impriżi l-oħra kkonċernati. Billi l-kooperazzjoni tagħha ma kkontribwixxitx għall-konststazzjoni tal-ksur, ma kienx hemm għalfejn din tittieħed in kunsiderazzjoni sabiex tipproċedi għal tnaqqis tal-multa.
80 Il-Kummissjoni tqis li l-Qorti tal-Prim’Istanza eżaminat korrettament l-elementi ta’ prova li jirrigwardaw il-kontribuzzjonijiet rispettivi ta’ l-impriżi kkonċernati matul l-investigazzjoni. Ir-rikorrenti ma spjegatx kif dan l-eżami seta’ jwassal sabiex jiġu żnaturati l-provi, l-uniku element li jista’ jiġi mistħarrġ fil-kuntest ta’ appell.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
81 Hekk kif huwa mfakkar fil-punt 43 ta’ din is-sentenza, il-Kummissjoni tgawdi minn diskrezzjoni wiesa’ f’dak li jirrigwarda l-metodu ta’ kalkolu tal-multi u tista’, f’dan ir-rigward, tieħu in kunsiderazzjoni diversi elementi, li fosthom hemm il-kooperazzjoni ta’ l-impriżi kkonċernati matul l-investigazzjoni mwettqa mid-dipartimenti ta’ din l-istituzzjoni. F’dan il-kuntest, il-Kummissjoni hija mitluba twettaq evalwazzjonijiet ta’ fatt kumplessi, bħal dawk li jirrigwardaw il-kooperazzjoni rispettiva ta’ dawn l-impriżi.
82 Fir-rigward ta’ din il-kawża, għandu jiġi osservat li, fil-punti 358 sa 362 tas-sentenza kkontestata, il-Qorti tal-Prim’Istanza bbażat l-evalwazzjonijiet tagħha f’dan il-qasam, billi bbażat ruħha fuq il-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni, fuq il-kunsiderazzjoni li impriża waħda, jiġifieri l-ewwel waħda li tgħaddi elementi ta’ prova determinanti sabiex jippruvaw l-eżistenza ta’ akkordju, tista’ tibbenefika minn tnaqqis sostanzjali tal-multa, bl-esklużjoni ta’ impriżi oħra li jipproduċu, fi stadju ulterjuri tal-proċedura amministrattiva, elementi ta’ prova partikolari dwar dan l-istess akkordju.
83 F’dak li jikkonċerna l-kooperazzjoni ta’ impriża mal-Kummissjoni, huwa ta’ ġurisprudenza kostanti li kontribuzzjoni bħal din tista’ tiġġustifika tnaqqis fil-multa skond il-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni biss jekk din effettivament tippermetti lill-Kummissjoni twettaq ix-xogħol tagħha li tistabbilixxi l-eżistenza ta’ ksur u li twaqqafha (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas-16 ta’ Novembru 2000, SCA Holding vs Il-Kummissjoni, C‑297/98 P, Ġabra p. I‑10101, punt 36, u Dansk Rørindustri et vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punt 399).
84 B’mod iktar partikolari, jekk il-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni ġà tipprevedi, fit-titoli C u B tagħha, tnaqqis tal-multa għall-ewwel impriża li tgħaddi elementi ta’ prova determinanti sabiex tiġi pprovata l-eżistenza ta’ akkordju, l-għan li tippromwovi l-kooperazzjoni ta’ l-impriżi sabiex jinkixfu akkordji sigrieti li jeffettwaw il-Komunità, b’mod partikolari l-impriżi li huma ta’ l-ewwel li jipprovdu elementi ta’ prova, ġie kkonfermat u msaħħaħ mill-komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar in-non impożizzjoni ta’ multi jew tnaqqis ta’ l-ammont tagħhom fil-kawżi dwar akkordji (ĠU 2006, C 298, p. 17).
85 F’din il-kawża, il-Qorti tal-Ġustizzja tqis, fil-punt 360 tas-sentenza kkontestata, li impriża waħda biss, li mhijiex SGL Carbon, kienet l-ewwel waħda li tat dawn l-elementi ta’ prova.
86 Għaldaqstant, il-Qorti tal-Prim’Istanza ddeċidiet, fil-punt 367 tas-sentenza kkontestata, li SGL Carbon, minħabba r-rwol tagħha ta’ mexxejja ta’ l-akkordju, ma ssodisfatx il-kundizzjonijiet tal-komunikazzjoni fuq il-kooperazzjoni sabiex tkun tista’ tippretendi tnaqqis rilevanti tal-multa imposta fuqha. Evalwazzjoni bħal din, ibbażata fuq elmenti ta’ fatt, ma tistax tiġi kkontestata fil-kuntest ta’ appell.
87 F’dak li jikkonċerna l-argument ta’ SGL Carbon dwar it-teħid in kunsiderazzjoni tal-kooperazzjoni tagħha mal-Kummissjoni, indipendentement mill-fatt li din l-impriża ġiet ikkwalifikata bħala mexxejja ta’ l-akkordju, għandu jitqies li huwa korrett li l-Qorti tal-Prim’Istanza, fil-punt 368 tas-sentenza kkontestata, ikkunsidrat li l-Kummissjoni ma kellha l-ebda obbligu li tippremja kooperazzjoni bi tnaqqis fil-multa, billi din fil-fatt ma ffaċilitatx il-konstatazzjoni ta’ l-eżistenza ta’ dan l-akkordju u li twaqqafha.
88 Fir-rigward ta’ l-allegazzjoni ta’ SGL li din il-kooperazzjoni mogħtija minnha ma ngħatatx il-kunsiderazzjoni xierqa meta mqabbla ma dik ta’ membri oħra ta’ l-akkordju, għandu jitqies li, hekk kif il-Qorti tal-Prim’Istanza ġustament issostni fil-punt 371 tas-sentenza kkontestata, il-Kummissjoni tgawdi minn diskrezzjoni wiesgħa fl-evalwazzjoni tal-kwalità u ta’ l-utilità tal-kooperazzjoni mogħtija minn impriża, b’mod partikolari meta mqabbla mal-kontribuzzjonijiet ta’ impriżi oħra.
89 SGL Carbon ma tat l-ebda element tali li juri kif il-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball ta’ dritt f’dak li jikkonċerna l-analiżi tagħha ta’ l-eżerċizzju, mill-Kummissjoni, tad-diskrezzjoni tagħha dwar il-kooperazzjoni ta’ l-impriżi ma’ din ta’ l-aħħar matul l-investigazzjoni.
90 Jirriżulta minn dak kollu li ntqal iktar ’il fuq li SGL Carbon mhijiex korretta li ssostni li l-evalwazzjonijiet tal-Qorti tal-Prim’Istanza dwar il-kooperazzjoni ta’ din ta’ l-aħħar mal-Kummissjoni matul l-investigazzjoni huma żbaljati fid-dritt.
91 Għaldaqstant, ir-raba’ motiv invokat minn SGL Carbon in sostenn ta’ l-appell tagħha għandu jiġi miċħud.
Fuq il-ħames motiv, ibbażat fuq in-natura sproporzjonata tal-multa
L-argumenti tal-partijiet
92 SGL Carbon tqis li l-Qorti tal-Prim’Istanza żbaljat meta kkunsidrat li, billi hija tiffissa l-ammont tal-multa, il-Kummissjoni m’għandhiex għalfejn tevalwa s-sitwazzjoni ekonomika ta’ l-impriża kkonċernata.
93 Hija ssostni li l-Qorti tal-Prim’Istanza ma tistax tikkonferma l-falliment ta’ impriża bħala konsegwenza ta’ l-impożizzjoni ta’ multa, mingħajr ma tieħu in kunsiderazzjoni r-riperkussjonijiet finanzjarji marbuta magħha. Fil-fatt, il-prinċipju ta’ proporzjonalità jimplika t-teħid in kunsiderazzjoni tan-natura sensittiva tal-penalitajiet fid-dawl tas-sitwazzjoni ekonomika ta’ l-impriża kkonċernata.
94 Il-Kummissjoni tqis li l-ħames motiv huwa inammissibbli. Fil-fatt, SGL Carbon tfittex li tikseb eżami mill-ġdid tan-natura adegwata li tistabbilixxi l-ammont tal-multa, billi tippreżenta serje ta’ allegazzjonijiet li jirriżultaw barra mill-konstatazzjonijiet magħmula mill-Qorti tal-Prim’Istanza fis-sentenza kkontestata. Konstatazzjoni ta’ fatt bħal dawn mhumiex suġġetti għall-istħarriġ tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kuntest ta’ appell.
95 Il-Kummissjoni ssostni li f’kull każ, il-ħames motiv mhuwiex fondat. Fil-fatt, fl-eżerċizzju tal-kompetenza illimitata tagħha, il-Qorti tal-Prim’Istanza kkonfermat il-ġurisprudenza kostanti li tgħid li l-Kummissjoni m’għandhiex tieħu in kunsiderazzjoni s-sitwazzjoni ekonomika ta’ impriża sabiex tistabbilixxi l-ammont tal-multa.
96 Il-Kummissjoni żżid li l-Qorti tal-Prim’Istanza naqqset kunsiderevolment l-ammont tal-multa imposta fuq ir-rikorrenti, billi marret lil hinn mit-tnaqqis magħmul mill-Kummissjoni.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
97 L-ewwel nett għandu jiġi mfakkar li, hekk kif ġà ntqal fil-punt 41 ta’ din is-sentenza, l-istħarriġ tal-Qorti tal-Ġustizzja, fil-kuntest ta’ appell, mhuwiex estiż għal konstatazzjonijiet ta’ fatt magħmula mill-Qorti tal-Prim’Istanza, ħlief fil-każ fejn l-ineżattezza materjali ta’ dawn il-konstatazzjonijiet jirriżultaw minn dokumenti tal-proċess, meta żnaturazzjoni ta’ l-elementi ta’ prova tkun twettqet mill-Qorti tal-Prim’Istanza, meta l-klassifikazzjoni legali tagħhom minn din ta’ l-aħħar tkun żbaljata kif ukoll meta tqum il-kwistjoni dwar jekk ir-regoli fil-qasam tal-provi u ta’ l-evalwazzjoni tal-provi ġewx irrispettati.
98 Fil-kuntest ta’ appell, il-Qorti tal-Ġustizzja ma tistax tissostitwixxi, għal raġunijiet ta’ ekwità, l-evalwazzjoni tal-Qorti tal-Prim’Istanza b’tagħha billi tiddeċiedi, fl-eżerċizzju tal-kompetenza sħiħa tagħha, fuq l-ammont tal-multi imposti fuq l-impriżi minħabba l-ksur, minnhom, tar-regoli tad-dritt Komunitarju (ara s-sentenzi tas-17 ta’ Lulju 1997, Ferriere Nord vs Il-Kummissjoni, C‑219/95 P, Ġabra p. I‑4411, punt 31, u tal-25 ta’ Jannar 2007, Dalmine vs Il-Kummissjoni, C‑407/04 P, li għadha ma ġietx ippubblika fil-Ġabra, punt 152).
99 Safejn SGL Carbon tikkontesta l-proporzjonalità tal-multa imposta fuqha, dan il-motiv għandu jiġi kkunsidrat li huwa inammissibbli, billi huwa jfittex jikseb eżami mill-ġdid tal-konstatazzjonijiet ta’ fatt li għalih il-Qorti tal-Ġustizzja mhijiex kompetenti fil-kuntest ta’ appell (ara, ukoll, is-sentenzi tad-29 ta’ April 2004, British Sugar vs Il-Kummissjoni, C-359/01 P, Ġabra p. I‑4933, punti 47 u 48, kif ukoll Dansk Rørindustri et vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punti 245 u 246).
100 F’dak li jirrigwarda l-argument li l-Qorti tal-Prim’Istanza naqset milli tikkunsidra l-kapaċità finanzjarja ta’ SGL Carbon, għandu jiġi mfakkar li, skond ġurisprudenza kostanti li fuqu ġustament huwa bbażat il-punt 333 tas-sentenza kkontestata, il-Kummissjoni m’għandhiex l-obbligu, meta hija tistabbilixxi l-ammont tal-multa, li tieħu in kunsiderazzjoni s-sitwazzjoni ekonomika ta’ l-impriża kkonċernata, peress li r-rikonoxximent ta’ tali obbligu jwassal li jingħata vantaġġ kompetittiv inġustifikat lill-impriżi l-inqas adattati għall-kundizzjonijiet tas-suq (ara s-sentenzi tat-8 ta’ Novembru 1983, IAZ International Belgium et vs Il-Kummissjoni, 96/82 sa 102/82, 104/82, 105/82, 108/82 u 110/82, Ġabra p. 3369, punti 54 u 55, kif ukoll SGL Carbon vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punti 105 u 106).
101 F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Qorti tal-Prim’Istanza ma wettqet l-ebda żball ta’ dritt meta ċaħdet, fil-punt 333 tas-sentenza kkontestata, il-motiv ibbażat fuq il-fatt li l-Kummissjoni naqset milli tikkunsidra l-kapaċità finanzjarja tar-rikorrenti.
102 Għaldaqstant, il-ħames motiv invokat minn SGL Carbon in sostenn ta’ l-appell tagħha għandu jiġi miċħud.
Fuq is-sitt motiv, ibbażat fuq l-illegalità tar-rata ta’ imgħax iffissata mill-Kummissjoni
L-argumenti tal-partijiet
103 SGL Carbon tqis li l-Qorti tal-Prim’Istanza ma eżaminatx l-argumenti tagħha dwar l-iffissar tar-rata ta’ imgħax u li, konsegwentement, is-sentenza kkontestata hija fuq dan il-punt żbaljata fid-dritt.
104 Hija ssostni li l-imgħaxijiet fuqha imposti huma għolja wisq. Fin-nuqqas ta’ bażi legali, fl-ebda ċirkustanza l-Kummissjoni ma tista’ tiffissa imgħaxijiet għola minn dawk tal-livell tas-suq. Jekk tiffissa imgħaxijiet għolja, il-Kummissjoni tkun qed timponi fuqha penalità supplementari.
105 Skond SGL Carbon, fl-ebda ċirkustanza l-Qorti tal-Prim’Istanza ma tista’ tiċħad ir-riferiment għar-rata ta’ imgħax fuq il-ħlas provviżorju magħmul mill-impriżi sabiex iħallsu l-multi fuqhom imposti billi tafferma li din ir-rata għandha biss l-għan li tevita l-arrikkiment indebitu tal-Komunitajiet. Fil-fatt, anki r-rata ta’ imgħax applikabbli għall-multi li għadhom ma ġewx imħallsa għandha jkollha bħala l-uniku għan li jevita li l-impriża kkonċernata ma tibbenefikax minn garanzija.
106 Il-Kummissjoni tqis li s-sitt motiv huwa inammissibbli sa fejn ifittex li jissuġġetta l-iffissar ta’ l-imgħax għal eżami mill-ġdid mill-Qorti tal-Ġustizzja fl-appell.
107 Il-Kummissjoni ssostni li, f’kull każ, dan il-motiv mhuwiex fondat. Fil-fatt, jekk l-impriżi jistgħu jiksbu vantaġġ ekonomiku bid-dewmien tal-ħlas tal-multi fuqhom imposti, il-penalità tkun dgħajfa u l-impriżi li jdumu ma jħallsuhom jibbenefikaw minn vantaġġi finanzjarji meta mqabbla ma’ dawk li jħallsu fit-terminu previst.
108 Il-Kummissjoni żżid li l-Qorti tal-Prim’Istanza ġġustifikat biżżejjed ir-raġuni li għaliha l-Kummissjoni ma wettqet l-ebda abbuż mis-setgħa diskrezzjonali tagħha meta ffissat l-imgħax u r-rikorrenti ma invokat l-ebda argument li juri li l-imgħaxijiet tad-dewmien ġew iffissati b’mod sproporzjonat.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
109 Għandu jiġi mfakkar li l-Qorti tal-Prim’Istanza, meta kienet qed tirrispondi fir-rigward tal-motiv imressaq quddiemha, irreferiet, fil-punt 411 tas-sentenza kkontestata, għall-ġurisprudenza kostanti li tgħid li s-setgħat mogħtija lill-Kummissjoni skond l-Artikolu 15(2) tar-Regolament Nru 17 fihom il-fakultà li tistabbilixxi d-data tal-ħlas tal-multi, dik minn meta jibdew jiddekorru l-imgħaxijiet kif ukoll ir-rata tagħhom u l-mod kif għandha tiġi implementata d-deċiżjoni tagħha.
110 Fil-fatt, jekk il-Kummissjoni ma jkollhiex tali setgħat, l-impriżi jkunu jistgħu javvantaġġaw ruħhom minn ħlas tard, u b’hekk jiddgħajfu l-effetti tal-penalitajiet (sentenza SGL Carbon vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punt 114).
111 Konsegwentement, il-Qorti tal-Prim’Istanza ġustament ikkunsidrat li l-Kummissjoni kellha d-dritt tadotta punt ta’ riferiment ogħla mir-rata tas-suq applikabbli, bħal dak offrut lill-kommodatarju medju, f’miżura neċessarja sabiex ma tinkoraġġixxix id-dewmien fil-ħlas tal-multa (sentenza SGL Carbon vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punt 115).
112 Għandu jingħad ukoll li SGL Carbon ma werietx kif il-Qorti tal-Prim’Istanza wettqet żball ta’ dritt meta ddeċidiet, fil-punt 412 tas-sentenza kkontestata, li l-Kummissjoni ma qabżitx il-limiti tal-marġini ta’ evalwazzjoni f’dak li jikkonċerna l-iffissar tar-rata ta’ imgħax tad-dewmien. Fil-fatt, ir-rikorrenti qed titlob biss eżami mill-ġdid ta’ l-evalwazzjonijiet ta’ fatt mill-Qorti tal-Prim’Istanza f’dan ir-rigward.
113 Argument bħal dan jaħrab mill-istħarriġ tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kuntest ta’ appell (ara s-sentenza tal-21 ta’ Settembru 2006, Technische Unie vs Il-Kummissjoni, C‑113/04 P, li għadha ma ġietx ippubblika fil-Ġabra, punti 81 sa 83). Konsegwentement, fuq dan il-punt, il-motiv għandu jitqies li huwa inammissibbli.
114 F’dak li jirrigwarda l-allegazzjoni ta’ SGL Carbon li l-argument tagħha bbażat fuq il-fatt li l-Kummissjoni ftehmet dwar rati ta’ imgħax ta’ 2 % fil-każ ta’ ħlas fil-pront provviżjorju ġie miċħud bħala tardiv, għandu jiġi osservat li l-Qorti tal-Prim’Istanza ġustament ikkunsidrat dan l-argument, li ma kienx tqajjem fl-att tar-rikors lejn din il-Qorti, bħala motiv ġdid, fis-sens ta’ l-Artikolu 48(2) tar-Regoli tal-Proċedura tagħha. Konsegwentement, kellha għalfejn tiċħad dan il-motiv bħala inamissibbli, hekk kif għamlet fil-punt 413 tas-sentenza kkontestata.
115 Għaldaqstant, is-sitt motiv invokat minn SGL Carbon in sostenn ta’ l-appell tagħha huwa parzjalment mhux fondat u parzjalment inammissibbli u għalhekk għandu jiġi miċħud.
116 Jirriżulta mill-kunsiderazzjonijiet kollha fuq imsemmija li l-ebda motiv invokat minn SGL Carbon in sostenn ta’ l-appell tagħha ma huwa validu u, għaldaqstant, dan għandu jiġi miċħud.
Fuq l-ispejjeż
117 Skond l-Artikolu 69(2) tar-Regoli tal-Proċedura, applikabbli għall-proċedura ta’ appell skond l-Artikolu 118 ta’ l-istess Regoli, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. Peress li SGL Carbon tilfet, hemm lok li hija tiġi ordnata tbati l-ispejjeż, kif mitlub mill-Kummissjoni.
Għal dawn il-motivi, il-Qorti tal-Ġustizzja (Ir-Raba’ Awla) taqta’ u tiddeċiedi li:
1) L-appell huwa miċħud.
2) SGL Carbon AG għandha tbati l-ispejjeż.
Firem
* Lingwa tal-kawża: il-Ġermaniż.
Full & Egal Universal Law Academy