EUR-Lex -  62006CC0260 - MT

KONKLUŻJONIJIET TA’ L-AVUKAT ĠENERALI

TRSTENJAK

ippreżentati fl-10 ta’ Lulju 20071(1)

Kawżi magħquda C-260/06 u C-261/06

Ministère public

vs

Daniel Escalier u Jean Bonnarel

[talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-cour d’appel ta’ Montpellier (Franza)]

“Direttiva 91/414 – Kamp ta’ applikazzjoni – Artikolu 28 KE – Awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq ta’ prodott importat parallelament – Prodott għall-ħarsien tal-pjanti importat minn Stat Membru taż-ŻEE jew minn pajjiż terz – Identità ma’ prodott għall-ħarsien tal-pjanti li huwa diġà awtorizzat fl-Istat Membru ta’ importazzjoni – Kundizzjonijiet ta’ awtorizzazzjoni ta’ importazzjoni – Rispett tal-prinċipju ta’ proporzjonalità”

I –    Introduzzzjoni

1.        It-talba għal deċiżjoni preliminari preżenti tirrigwarda żewġ domandi rrinvijati mill-cour d’appel ta’ Montpellier (Franza). Il-qorti tar-rinviju essenzjalment tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-fakultà, għal Stat Membru, li jeżiġi lil persuna li tkabbar l-għeneb tikseb awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq (iktar ’il quddiem “ATS”) sabiex timporta prodott għall-ħarsien tal-pjanti awtorizzat fl-Istat Membru ta’ oriġini minkejja li l-prodott huwa simili għal prodott ta’ referenza diġà awtorizzat fit-territorju ta’ destinazzjoni.

2.        Dawn id-domandi jqumu fil-kuntest ta’ kawża quddiem il-cour d’appel ta’ Montpellier, bejn id-direction régionale de l’agriculture et de la forêt (iktar ’il quddiem id-“DRAF”) u D. Escalier u J. Bonnarel, persuni li jkabbru l-għeneb stabbiliti fi Franza f’reġjun tal-fruntiera ma’ Spanja, li ġew ikkundannati għal piena ta’ ammenda b’sospensjoni minħabba żamma u użu ta’ prodotti pestiċidi għal użu agrikolu li ma jibbenefikax minn ATS fi Franza. Dawn il-prodotti mixtrija fi Spanja għaliex huma ħafna orħos hemmhekk, kienu intiżi esklużivament għad-dwieli tagħhom. Barra minn hekk fi Franza diġà jeżistu prodotti simili.

II – Il-kuntest ġuridiku

A –    Id-dritt Komunitarju

1.      It-Trattat KE

3.        Skond l-Artikolu 28 KE, “[r]estrizzjonijiet kwantitattivi fuq l-importazzjoni u kull miżura li għandha effett ekwivalenti għandhom ikunu projbiti bejn l-Istati Membri”.

4.        Skond l-Artikolu 30 KE, “[i]d-dipożizzjonijiet [ta’ l-Artikoli 28 u 29 inklużi] m’għandhomx jeskludu projbizzjonijiet jew restrizzjonijiet dwar l-importazzjoni, esportazzjoni jew transitu meta dawn ikunu ġustifikati abbażi ta’ moralità pubblika, ordni pubbliku, sigurtà pubblika, il-protezzjoni tas-saħħa u l-ħajja ta’ persuni jew ta’ annimali, jew il-preservazzjoni tal-pjanti, il-protezzjoni tal-patrimonju nazzjonali ta’ valur artistiku, storiku jew arkeoloġiku jew il-protezzjoni ta’ proprjetà industrijali u kummerċjali. Madankollu dawn il-projbizzjonijiet jew restrizzjonijiet m’għandhomx jikkostitwixxu la mezz ta’ diskriminazzjoni arbitrarja u lanqas restrizzjoni moħbija tal-kummerċ bejn l-Istati Membri”.

2.      Id-Direttiva 91/414/KE

5.        Id-Direttiva tal-Kunsill 91/414/KE tal-15 ta’ Lulju 1991 li tikkonċerna t-tqegħid fis-suq ta’ prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti(2) (iktar il-quddiem id-“Direttiva 91/44”) tarmonizza l-leġiżlazzjoni ta’ l-Istati Membri dwar l-awtorizzazzjoni, it-tqegħid fis-suq, l-użu u l-kontroll tal-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti.

6.        Skond l-Artikolu 3(1) tad-Direttiva 91/414, “[l]-Istati Membri għandhom jistipulaw illi l-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti ma jistgħux jiġu introdotti fis-suq u użati fit-territorju tagħhom sakemm ma jkunux awtorizzaw il-prodott skond din id-Direttiva […]”.

7.        L-ewwel paragrafu ta’ l-Artikolu 9(1) tad-Direttiva 91/414 jipprovdi, b’mod partikolari, li “[l]-applikazzjoni għall-awtorizzazzjoni ta’ prodott għall-ħarsien tal-pjanti għandha ssir minn jew f’isem il-persuna responsabbli sabiex ipoġġiha għall-ewwel darba fis-suq ġo Stat Membru lill-awtoritajiet kompetenti ta’ kull Stat Membru meta l-prodott għall-ħarsien tal-pjanti huwa intiż biex jitpoġġa fis-suq”. L-ewwel awtorizzazzjoni tirrikjedi evalwazzjoni kompleta tal-karatteristiċi tal-prodott.

8.        Madankollu, id-Direttiva 91/414 ma tinkludi ebda dispożizzjoni li tirregola l-kundizzjonijiet ta’ għoti ta’ ATS f’sitwazzjonijiet ta’ importazzjonijiet paralleli, jiġifieri meta operatur jfittex li jimporta prodott awtorizzat fi Stat Membru fi Stat ieħor li fih kien diġà awtorizzat prodott simili.

 B-     Id-dritt nazzjonali

9.        Skond l-Artikolu L-253-1 tal-Kodiċi rurali, “it-tqegħid fis-suq, l-użu u ż-żamma mill-utilizzatur finali tal-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti huma pprojbiti jekk dawn ma jibbenefikawx minn awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq”.

10.      Il-kundizzjonijiet ta’ ħruġ ta’ l-awtorizzazzjonijiet ta’ tqegħid fis-suq ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti fi Franza huma definiti fid-digriet Nru 94-359 tal-5 ta’ Mejju 1994(3), adottat sabiex jittrasponi d-Direttiva 91/414.

11.      Id-digriet Nru 2001-317 ta’ l-4 ta’ April 2001 jistabbilixxi proċedura semplifikata ta’ ATS tal-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti li ġejjin miż-Żona Ekonomika Ewropea(4). Skond l-Artikolu 4 tiegħu, “l-awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq tal-prodott introdott fit-territorju Franċiż jista’ jiġi rrifjutat jew irtirat […] għal raġunijiet ibbażati fuq il-ħarsien tas-saħħa tal-bniedem u ta’ l-annimali kif ukoll ta’ l-ambjent; […] minħabba nuqqas ta’ identità, fis-sens ta’ l-Artikolu 1, mal-prodott ta’ referenza”.

12.      L-Anness tad-digriet tas-17 ta’ Lulju 2001 li japplika d-digriet Nru 2001-317 li jistabbilixxi proċedura semplifikata ta’ ATS fil-kuntest ta’ importazzjoni parallela ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti(5) jindika li kull applikant għal ATS għandu, b’mod partikolari, jipprovdi: l-“[i]sem kummerċjali propost fi Franza għall-prodott li għalih qiegħda ssir l-applikazzjoni”.

III – Il-kawża prinċipali u t-talba għal deċiżjoni preliminari

13.      Il-proċedimenti prinċipali għandhom bħala oriġini kawżi bejn persuni li jkabbru l-għeneb stabbiliti f’Languedoc-Roussillon, reġjun tal-fruntiera ma’ Spanja, u d-DRAF.

A –    Il-każ ta’ D. Escalier (kawża C-260/01)

14.      Fis-6 ta’ Mejju 2003, l-aġenti tad-DRAF għamlu kontroll fil-postijiet fejn kienu maħżuna prodotti pestiċidi ta’ oriġini Spanjola għal użu agrikolu fuq art maħduma minn D. Escalier u ħejjew proċess verbali għar-reati ta’ użu u żamma bl-għan ta’ użu ta’ dawn il-prodotti li ma jibbenefikawx minn ATS. Fis-7 ta’ Jannar 2004, id-DRAF ikkonkluda li kien hemm bżonn li jinbdew proċedimenti kriminali kontra D. Escalier. Fil-15 ta’ Ġunju 2005, it-tribunal de grande instance ta’ Carcassonne sab lil D. Escalier ħati tar-reati msemmija iktar ’il fuq u ordnah iħallas ammenda b’sospensjoni ta’ EUR 1 500. L-imsemmi tribunal ordna wkoll il-pubblikazzjoni tas-sentenza permezz ta’ estratti fil-ġurnali reġjonali bi spejjeż għall-ikkundannat. Għalhekk, D. Escalier ressaq appell minn din is-sentenza quddiem il-cour d’appel ta’ Montpellier.

B –    Il-każ ta’ J. Bonnarel (kawża C-261/01)

15.      Fis-17 ta’ April 2003, l-aġenti tad-DRAF għamlu kontroll fil-positijiet fejn kienu maħżuna prodotti pestiċidi ta’ oriġini Spanjola għal użu agrikolu fuq art maħduma minn J. Bonnarel u ħejjew proċess verbali ta’ sekwestru ta’ tali prodotti li ma jibbenefikawx minn ATS. Fit-2 ta’ Lulju 2003 ġie mħekki proċess verbali li jikkonstata r-reat ta’ żamma bl-għan ta’ użu ta’ dawn il-prodotti. Għalhekk, id-DRAF kkonkludiet li kien hemm bżonn li jinbdew proċedimenti kriminali kontra J. Bonnarel. Fil-15 ta’ Ġunju 2005, it- tribunal de grande instance ta’ Carcassonne sab lil J.Bonnarel ħati tar-reat msemmi iktar ’il fuq u ordnah iħallas ammenda b’sospensjoni ta’ EUR 1 500. L-imsemmi tribunal ordna wkoll il-pubblikazzjoni tas-sentenza permezz ta’ estratti fil-ġurnali reġjonali bi spejjeż għall-ikkundannat. Għalhekk, J. Bonnarel ressaq appell minn din is-sentenza quddiem il-cour d’appel ta’ Montpellier.

C –    Id-domandi preliminari

16.      Il-Cour d’appel ta’ Montpellier għamlet is-segwenti konstatazzjonijiet: il-proċedura ta’ ATS iddefinita mil-leġiżlatur Franċiż għandha l-għan li tiżgura li ma jitqiegħdux fis-suq prodotti li huma ta’ riskju u ta’ ħsara għall-bniedem, l-annimali u l-ambjent; il-proċedura ta’ awtorizzazzjoni semplifikata għandha l-għan li tirrikonċilja l-prinċipju tal-moviment liberu fi ħdan il-Komunità u l-bżonn li kull Stat Membru jkun permess jiżgura l-ħarsien tas-saħħa pubblika u l-ħarsien ta’ l-ambjent billi ssir referenza, b’mod partikolari, għall-ispeċifiċitajiet lokali; id-Direttiva 91/414 ma tagħmilx distinzjoni bejn l-importazzjonijiet paralleli b’għanijiet kummerċjali u dawk ta’ individwi b’għanijiet privati li huma għall-użu strettament personali tagħhom; il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet, fis-sentenza tagħha Il-Kummissjoni vs Franza(6), li huma l-awtoritajiet Franċiżi li għandhom jadottaw proċedura ta’ awtorizzazzjoni adattata għall-ispeċifiċità ta’ dawn l-importazzjonijiet fir-rigward ta’ importazzjonijiet personali ta’ mediċinali, li jiddistingwu ruħhom minn importazzjonijiet kummerċjali; li l-Qorti tal-Ġustizzja, fis-sentenza tagħha British Agrochemicals Association(7), issostni fil-punt 31 li “meta l-importazzjoni fi Stat Membru ta’ prodott għall-ħarsien tal-pjanti li jibbenefikaw minn ATS mogħtija skond id-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 91/414 fi Stat Membru ieħor tikkostitwixxi importazzjoni parallela fir-rigward ta’ prodott għall-ħarsien tal-pjanti li diġà jibbenefikaw minn ATS fl-Istat Membru ta’ importazzjoni, id-dispożizzjonijiet tad-Diretttiva dwar il-proċedura tal-ħruġ ta’ ATS ma japplikawx”. Għalhekk, il-cour d’appel de Montpellier iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri u li tressaq quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja s-segwenti domandi preliminari:

“1)      Meta Stat Membru jissuġġetta l-importazzjoni ta’ prodott għall-ħarsien tal-pjanti li ġej minn Stat Membru ieħor li fih il-prodott jibbenefika diġà minn awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq maħruġa skond id-Direttiva [91/414] għal proċedura semplifikata ta’ awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq sabiex jiġi vverifikat li l-prodott importat jissodisfa l-kundizzjonijiet ta’ identità stabbiliti mis-sentenza British Agrochemiclas Association, iċċitata iktar ’il fuq, dan l-Istat Membru huwa ġġustifikat li jissuġġetta lil operatur għall-imsemmija proċedura ta’ awtorizzazzjoni semplifikata meta:

-      l-importatur huwa bidwi li jimporta l-prodott għall-bżonnijiet biss tar-rabà tiegħu li huma diversi imma limitati fil-kwantità u għalhekk ma jqiegħdux fis-suq fis-sens kummerċjali li jimplika dan il-kunċett;

-      il-proċedura semplifikata ta’ ATS valida bħala awtorizzazzjoni ta’ importazzjoni hija personali għal kull operatur/distributur li huwa obbligat jattribwixxi lill-prodott it-trade mark tiegħu stess u huwa suġġett għal taxxa ta’ EUR 800.

2)      Fil-każ ta’ risposta negattiva għal din l-ewwel domanda, is-sentenza Il-Kummissjoni vs Franza, iċċitata iktar ’il fuq, dwar l-importazzjonijiet personali ta’ mediċinali minn individwi, tista’ tiġi applikata għall-każ ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti importati mill-bdiewa għall-bżonnijiet biss tar-rabà tagħhom?”

IV – Osservazzjonijiet sottomessi lill-Qorti tal-Ġustizzja

A –    Fuq l-ewwel domanda preliminari

17.      D. Escalier u J. Bonnarel jikkunsidraw li l-leġiżlazzjoni Franċiża tmur kontra l-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza Kohlpharma(8) safejn din teżiġi li l-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti importati jkunu mmanifatturati mill-istess impriża bħal dik li timmanifattura l-prodotti ta’ referenza fi Franza.

18.      L-eżiġenza ta’ ATS individwali għal importazzjonijiet personali magħmula minn bdiewa biss għall-finijiet tal-produzzjonijiet tal-pjanti tagħhom hija sproporzjonata fir-rigward tal-kundizzjonijiet meħtieġa għall-ksib ta’ din l-awtorizzazzjoni, b’mod partikolari, billi ma tiddistingwix l-importazzjonijiet paralleli b’għan kummerċjali u l-importazzjonijiet personali u billi torbot lill-bdiewa bl-istess obbligi li għandhom id-distributuri fir-rigward tat-taxxa ta’ EUR 800 u r-reġistrazzjoni ta’ isem kummerċjali ġdid.

19.      Il-metodi użati mill-awtoritajiet Franċiżi sabiex tiġi ddeterminata l-identità bejn il-prodott li għalih ġiet mitluba l-ATS u l-prodott ta’ referenza huma tant sproporzjonati li ma jeżisti ebda prodott għall-ħarsien tal-pjanti awtorizzat fi Stat Membru ieħor, u b’mod partikolari, fi Spanja, li ma jkunx jista’ jiġi użat fi Franza għal raġunijiet marbuta ma’ kundizzjonijiet speċifiċi agrikoli, għall-ħarsien tal-pjanti u ambjentali, b’mod partikolari, klimatiċi, jew għal kunsiderazzjonijiet ibbażati fuq il-ħarsien tas-saħħa tal-bniedem u ta’ l-annimali kif ukoll ta’ l-ambjent. Għalhekk, il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, fit-12 ta’ Lulju 2006, introduċiet proposta għal Regolament(9) li tissostitwixxi l-kunċett ta’ ATS nazzjonali bil-kunċett ta’ ATS żonali bl-applikazzjoni vinkolanti tal-prinċipju ta’ rikonoxximent reċiproku mill-Istati Membri kollha li jiffurmaw l-istess żona.

20.      Skond il-Gvern Franċiż, l-Artikoli 28 KE u 30 KE għandhom jiġu interpretati fis-sens li ma jipprekludux li, meta Stat Membru jissuġġetta l-importazzjoni ta’ prodott għall-ħarsien tal-pjanti għal proċedura semplifikata ta’ ATS, huwa jimponi din il-proċedura fuq bidwi li jimporta dan il-prodott għall-bżonnijiet biss tar-rabà tiegħu stess u fi kwantità limitata.

21.      Il-Gvern Franċiż, bħal Gvern Finlandiż, isostni li l-fatt li bdiewa li jimportaw prodotti għall-ħarsien tal-pjanti sabiex jużawhom fir-rabà tagħhom huma suġġetti għall-proċedura semplifikata ta’ ATS bħal dik ipprovduta fi Franza permezz tad-digriet ta’ l-4 ta’ April 2001 jidher ġustifikat fir-rigward ta’ l-għanijiet ta’ ħarsien tas-saħħa tal-bniedem u l-annimali kif ukoll tal-ħarsien tal-pjanti u ta’ l-ambjent. Fil-fatt, xejn ma jiddistingwi l-bdiewa li jimportaw prodotti għall-ħarsien tal-pjanti sabiex jużawhom fir-rabà tagħhom mill-impriżi kummerċjali li jwettqu importazzjonijiet. Il-verifiki li għandhom isiru fuq l-prodott importat sabiex jiġi assigurat li dan huwa identiku għall-prodott ta’ referenza huma dejjem l-istess. Hemm bżonn li dawn il-prodotti li huma potenzjalment perikolużi ma jintużawx mingħajr ma ssir verifika tal-ħsara tagħhom, ta’ l-użu tagħhom, tal-kundizzjonijiet ta’ użu tagħhom, u ta’ l-ittekkettjar tagħhom li għandu jkun bil-Franċiż, li huwa permess skond l-Artikolu 16(5) tad-Direttiva 91/414. L-effetti ta’ dawn il-prodotti ma jillimitawx ruħhom għas-superfiċje tar-rabà ta’ bidwi biss, iżda jestendu ruħhom lil hinn mil-limiti tar-rabà tiegħu u jistgħu jinxterdu fil-viċinanzi kollha. Minbarra dan, dawn il-prodotti huma applikati fuq pjanti li wara huma pprovduti għall-konsum mill-bniedem jew mill-annimali lil hinn mil-limiti tar-rabà agrikola. Barra minn hekk, prodott awtorizzat fi Stat Membru ma jkunx neċessarjament awtorizzat fl-istess kundizzjonijiet fi Franza, minħabba li kull prodott jippreżenta perikli distinti abbażi tal-bijotip li fih huwa introdott.

22.      Mingħajr il-proċedura semplifikata ta’ ATS, ma jkunx possibbli li jiġi assigurat li l-prodotti importati minn bidwi għall-bżonnijiet biss tar-rabà tiegħu ma jippreġudikawx is-saħħa pubblika u l-ambjent. Barra minn hekk, l-eżiġenzi tal-proċedura semplifikata in kwistjoni mhumiex eċċessivi. Fir-rigward tal-ħlas ta’ EUR 800, dan huwa ġġustifikat mill-fatt li l-amministrazzjoni kompetenti teżamina sistematikament kull faxxikolu u tagħmel verifiki dokumentati ma’ l-omoloġi barranin tagħha.

23.      Skond il-Gvernijiet ta’ Franza u ta’ l-Olanda, huwa żbaljat li, fl-ewwel domanda tagħha, il-qorti tar-rinviju tirreferi għal obbligu, ta’ l-importatur, li jattribwixxi lil dan il-prodott it-trade mark tiegħu stess. L-Anness tad-digriet tas-17 ta’ Lulju 2001 jillimita ruħu, taħt it-Titolu “Identifikazzjoni Franċiża ta’ l-Importazzjoni”, sabiex jitlob li jkun ipprovdut l-“[i]sem kummerċjali propost fi Franza għall-prodott li għalih saret it-talba”.

24.      Il-Gvernijet tal-Finlandja, tal-Greċja u ta’ l-Olanda huma u jirreferu għall-Artikolu 3(1) jew (4) tad-Direttiva 91/414, iqisu li Stat Membru għandu d-dritt li jeżiġi l-applikazzjoni ta’ proċedura semplifikata ta’ ATS fil-każ ta’ importazzjoni parallela ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti għall-bżonnijiet ta’ rabà agrikola.

25.      Il-Gvernijet tal-Finlandja u ta’ l-Olanda jirreferu għall-punti 26 sa 31 tas-sentenza British Agrochemicals Association, iċċitata iktar ’il fuq, li indikaw li, anke jekk id-Direttiva 91/414 ma tapplikax għall-importazzjonijiet paralleli, l-istess għanijiet ta’ ħarsien tas-saħħa tal-bniedem u ta’ l-annimali kif ukoll ta’ l-ambjent li wasslu għall-adozzjoni ta’ din id-Direttiva japplikaw ukoll għall-importazzjonijet paralleli.

26.      Skond il-Gvern Grieg, fid-dawl ta’ l-ewwel paragrafu ta’ l-Artikolu 9(1) tad-Direttiva 91/414 kif ukoll tal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, dispożizzjoni nazzjonali li sistematikament timponi fuq bidwi l-proċedura ta’ ATS ta’ prodott għall-ħarsien tal-pjanti li diġà ġie suġġett b’suċċess għal din il-proċedura, flimikien mal-prezz għoli tagħha, tista’ tiġi kkunsidrata li tmur kontra l-prinċipju ta’ proporzjonalità.

27.      Skond il-Gvern Olandiż, l-osservazzjoni tal-qorti tar-rinviju li l-bidwi ma jqiegħedx il-prodott fis-suq fis-sens kummerċjali li jimplika dan il-kunċett mhijiex rilevanti. “[T]qegħid fis-suq” għandu jinftiehem bħala “[kwalunkwe] forniment, sew jekk għal ħlas u sew jekk b’xejn” (Artikolu 2(10) tad-Direttiva 91/414), sakemm parti mill-prodott tista’ terġa’ tinbiegħ. Bid-differenza ta’ mediċinali pprovduti fuq riċetta tat-tabib, ikun diffiċli li tiġi kkontrollata l-kwantità ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti użati minn bidwi verament għall-bżonnijiet tiegħu stess.

28.      Fir-rigward ta’ ksur eventwali tal-prinċipju ta’ proporzjonalità, il-Gvern Olandiż isostni li l-eżami mill-Istat Membru ta’ importazzjoni huwa, minn naħa, bżonnjuż sabiex is-sistema ta’ awtorizzazzjonijiet stabbilita mid-Direttiva 91/414 tkun tista’ tiffunzjona u sabiex l-obbligu ta’ kontroll li l-Istati Membri għandhom previst fl-Artikolu 17 tagħha jkun effettiv, u min-naħa l-oħra, aċċettat mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza British Agrochemicals Association, iċċitata jktar ’il fuq. Il-qorti tar-rinviju għandha tevalwa jekk l-ammont ta’ l-ispejjeż reali mhuwiex eċċessiv u jekk hemmx bilanċ raġonevoli bejn it-taxxa u s-servizz ipprovdut. Fil-każ preżenti, mhuwiex ċert jekk is-somma ta’ EUR 800 tirrappreżentax spiża kbira meta mqabbla mal-vantaġġi miksuba mill-importazzjoni parallela, jiġifieri tfaddil ta’ 30 % sa 40 % fuq rispettivament EUR 30 000 jew EUR 12 000 fis-sena, sakemm l-awtorizzazzjoni hija valida għal numru ta’ snin.

29.      Il-Kummissjoni tipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja twieġeb li l-Artikolu 28 KE jipprekludi li l-importazzjoni parallela ta’ prodott għall-ħarsien tal-pjanti tkun suġġetta għal proċedura ta’ awtorizzazzjoni minn qabel meta dan il-prodott għall-ħarsien tal-pjanti kien diġà is-suġġett ta’ awtorizzazzjoni ta’ importazzjoni parallela maħruġa lil operatur ieħor. Is-sigurtà, l-effikaċja u l-kwalità ta’ prodotti li diġà jibbenefikaw minn ATS maħruġa lil persuna oħra jkunu digà stabbiliti. Proċedura ta’ awtorizzazzjoni minn qabel m’għandhiex tapplika għal kull lott ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti importati parallalment, imma għandha tkopri grupp ta’ operazzjonijiet materjali ta’ importazzjoni. Il-kontroll imwettaq fuq kull operazzjoni materjali ma jistax ikun għajr ristrett.

30.      Il-Kummissjoni tirrikonoxxi li l-użu ta’ prodott għall-ħarsien tal-pjanti jista’ jikkawża ħsara mhux biss lill-utilizzatur tiegħu – bħal medikament – imma anke lil persuni oħra, lill-annimali u lill-ambjent. Din il-kunsiderazzjoni tista’ eventwalment tiġġustifika, f’ċerti każijiet, li l-importazzjoni personali, u għalhekk l-użu, ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti tkun suġġetta għal sistema ta’ awtorizzazzjoni minn qabel li hija ftit iktar severa minn dik eventwalment applikabbli għall-importazzjoni personali ta’ mediċinali għal użu mill-bniedem, meta l-prodott għall-ħarsien tal-pjanti mhuwiex kopert minn ATS fl-Istat Membru ta’ importazzjoni. Madankollu, dan mhuwiex il-każ fil-kawżi preżenti. Fil-każ ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti bħal f’dak ta’ mediċinali għal użu mill-bniedem, importazzjoni personali, fi kwantità limitata, tista’ inqas tkun ta’ preġudizzju minn importazzjoni kummerċjali. Għalhekk huwa assolutament loġiku, fil-każ ta’ importazzjonijiet personali ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti bħal f’dak ta’ importazzjonijet personali ta’ mediċinali għal użu mill-bniedem, li tiġi applikata sistema ta’ awtorizzazzjoni minn qabel, meta hija ġġustifikata, nettament semplifikata meta mqabbla ma’ dik ta’ importazzjonijiet kummerċjali.

31.      Is-sempliċi neċessità ta’ awtorizzazzjoni minn qabel fil-mument ta’ l-importazzjoni parallela personali ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti tikkostitwixxi miżura li għandha effett ekwivalenti fis-sens ta’ l-Artikolu 28 KE, għaliex din timpedixxi l-importazzjoni prevista sakemm l-awtorizzazzjoni minn qabel mhijiex miksuba, u twassal għal spiża amministrattiva li tista’ tiskoraġġixxi l-importatur potenzjali milli jwettaq din l-operazzjoni. Dan huwa iktar veru, meta, bħal fil-każ preżenti, din il-proċedura hija ta’ spiża kbira għall-persuna li tirrikorri għaliha, u tista’ anke tneħħi l-interess ekonomiku ta’ din l-operazzjoni.

B –    Fuq it-tieni domanda preliminari

32.      Il-Gvern Franċiż jipproponi risposta fin-negattiv għat-tieni domanda magħmula mill-qorti tar-rinviju minħabba l-ispeċifiċità tal-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti u minħabba l-fatt li l-importazzjonijiet magħmula minn bidwi għall-bżonnijiet biss tar-rabà tiegħu jistgħu jkunu kkunsidrati mhux bħala importazzjonijiet għal finijiet personali, imma bħala importazzjonijiet għal finijiet kummerċjali. Il-Gvern Franċiż jenfasizza li s-sentenza Il-Kummissjoni vs Franza, iċċitata iktar ’il fuq, li tirreferi għaliha d-domanda, tikkonċerna importazzjonijiet ta’ mediċinali għal użu mill-bniedem li huma preskritti minn tabib, u li l-użu tagħhom huwa strettament personali. L-effetti ta’ dawn il-prodotti jibqa’ għalhekk limitat għall-persuna li tikkunsmahom. Min-naħa l-oħra, fil-każ ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti, l-użu tal-prodott ma jsirx taħt ir-responsabbiltà ta’ tabib jew ta’ spiżjar, u jista’ jwassal għal riskji mhux biss għall-bidwi kkonċernat, imma wkoll għall-persuni l-oħra, għall-annimali, għall-pjanti u għall-ambjent. Barra minn hekk, din is-sentenza għamlet differenza bejn l-importazzjonijiet ta’ mediċinali mwettqa b’għan kummerċjali u dawk imwettqa b’għan personali. Issa, bid-differenza ta’ individwu li jimporta mediċinali għal finijiet personali, bidwi li jimporta prodotti għall-ħarsien tal-pjanti għall-bżonnijiet biss tar-rabà tiegħu jagħmel dan għal finijiet kummerċjali. Minbarra dan, fil-każ ta’ bżonn li dawn il-prodotti jiġu rtirati jew imsejħa lura, ikun partikolarment diffiċli li tinstab traċċa tagħhom jekk il-Qorti tal-Gustizzja testendi din il-ġurisprudenza għall-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti.

33.      Il-Gverniijet tal-Greċja u ta’ l-Olanda jikkunsidraw li mhemmx lok li tingħata risposta għat-tieni domanda. F’kull każ, huma jaqblu, bħall-Gvern Finlandiż, mal-kunsiderazzjonijiet tal-Gvern Franċiż fir-rigward tad-differenzi bejn il-mediċinali li huma preskritti minn tabib u li l-użu tagħhom huwa strettament personali u l-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti perikolużi kemm għall-ambjent kif ukoll għall-konsumatur tal-prodotti trattati.

34.      Il-Kummissjoni tikkunsidra li t-tieni domanda preliminari mhijiex differenti mill-ewwel waħda.

V –    Osservazzjonijiet preliminari

35.      Skond l-Artikolu 28 KE, ir-restrizzjonijiet kwantitattivi fuq l-importazzjoni u kull miżura li għandha effett ekwivalenti huma pprojbiti fil-kummerċ bejn l-Istati Membri. Kull miżura li tista’ tfixkel, direttament jew indirettament, attwalment jew potenzjalment, il-kummerċ intrakomunitarju tikkostitwixxi miżura ta’ effett ekwivalenti(10). Madankollu, l-Artikolu 30 KE jippermetti l-possibiltà ta’ projbizzjonijiet jew restrizzjonijiet iġġustifikati għal raġunijiet ta’ “ħarsien tas-saħħa u l-ħajja ta’ persuni jew ta’ annimali, jew il-preservazzjoni tal-pjanti”. Għalhekk, il-Qorti tal-Ġustizzja ndikat li l-ħarsien ta’ l-ambjent jikkostitwixxi eżiġenza imperattiva li tista’ tillimita l-applikazzjoni ta’ l-Artikolu 28 KE(11). Madankollu, il-prinċipju ta’ proporzjonalità, li huwa l-bażi ta’ l-aħħar sentenza ta’ l-Artikolu 30 KE, jeżiġi li l-fakultà ta’ l-Istati Membri li jimpedixxu l-importazzjoni ta’ prodotti ta’ Stati Membri oħra tkun limitata għal dak li huwa neċessarju sabiex jintlaħqu l-għanijiet ta’ ħarsien tas-saħħa li leġittimament iridu jiġu milħuqa(12).

36.      Kif indikat iktar ’il fuq (punt 8), id-Direttiva 91/414 ma tinkludi ebda dispożizzjoni li tirregola speċifikament il-kundizzjonijiet ta’ għoti ta’ ATS ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti(13) f’sitwazzjoni ta’ importazzjonijiet paralleli. L-inapplikabbiltà ta’ din id-Direttiva għall-importazzjonijiet paralleli kienet indikata b’mod ċar mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza Harpegnies(14) u kkonfermata, kif irrilevat il-qorti tar-rinviju (ara punt 16 ta’ dawn il-konklużjonijiet), mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tagħha British Agrochemicals Association(15).

37.      Skond din l-aħħar sentenza, fil-preżenza ta’ żewġ ATS mogħtija skond id-Direttiva 91/414, l-għanijiet ta’ ħarsien tas-saħħa tal-bniedem u ta’ l-annimali kif ukoll ta’ l-ambjent li jridu jiġu milħuqa mid-Direttiva ma jassumux l-istess rilevanza. F’sitwazzjoni bħal din, l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva dwar il-proċedura ta’ ħruġ ta’ ATS tmur lil hinn minn dak li huwa neċessarju sabiex jintlaħqu dawn l-għanijiet u jkun hemm riskju li, mingħajr ġustifikazzjoni, tmur kontra l-prinċipju ta’ moviment liberu tal-merkanzija stabbilit fl-Artikolu 28 KE(16).

38.      Sussegwentement, f’din is-sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat il-kundizzjonijiet ta’ ammissibbiltà ta’ tali proċedura ta’ awtorizzazzjoni semplifikata għal dak li jikkonċerna t-tqegħid fis-suq ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti. Minbarra l-eżistenza ta’ oriġini komuni fis-sens li kienu ġew immanifatturati mill-istess impriża jew minn impriża marbuta jew li topera taħt liċenzja bl-istess formola, iż-żewġ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti in kwistjoni, mingħajr ma jkunu identiċi f’kull aspett, għandhom, mill-inqas, ikunu ġew immanifatturati skond l-istess formola billi jsir użu ta’ l-istess sustanza attiva u jkollhom l-istess effetti b’kunsiderazzjoni għad-differenzi li jistgħu jeżistu fir-rigward tal-kundizzjonijiet agrikoli, tal-ħarsien tal-pjanti u ambjentali, b’mod partikolari, klimatiċi, li jikkonċernaw l-użu tal-prodott(17).

39.      Huwa wara din is-sentenza li proċedura semplifikata ġiet stabbilita mill-Gvern Franċiż fil-kuntest tad-Digriet Nru 2001-317, li tinkludi dawn il-kundizzjonijiet ta’ ammissibbiltà, u tas-sentenza tas-17 ta’ Lulju 2001.

VI – Evalwazzjoni

A –    Fuq l-ewwel domanda preliminari

1.      Fuq l-ewwel parti ta’ l-ewwel domanda preliminari

40.      L-ewwel parti ta’ l-ewwel domanda preliminari hija intiża sabiex jiġi ppreċiżat jekk Stat Membru jistax jimponi proċedura semplifikata ta’ ATS fuq bidwi li jimporta prodott għall-ħarsien tal-pjanti meta dan importa dan il-prodott biss għall-bżonnijiet esklussivi tar-rabà tiegħu.

41.      Il-Kummissjoni hija tal-fehma li din l-eżiġenza tikkostitwixxi miżura ta’ effett ekwivalenti fis-sens ta’ l-Artikolu 28 tat-Trattat KE billi timponi spiża amministrattiva li tista’ tiskoraġġixxi tali importatur.

42.      Madankollu, kif ġie indikat, id-dritt Franċiż, billi jimponi l-prinċipju ta’ proċedura semplifikata ta’ ATS, jimplimenta biss il-verifika, indikata bħala neċessarja mis-sentenza British Agrochemicals Association, iċċitata iktar ’il fuq, ta’ l-eżistenza ta’ oriġini komuni bejn il-prodott li għalih hija mitluba l-importazzjoni u l-prodott li diġà jibbenefika minn ATS fl-Istat Membru ta’ importazzjoni.

43.      D. Escalier u J. Bonnarel min-naħa tagħhom isostnu b’mod partikolari li l-leġiżlazzjoni Franċiża tmur kontra l-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza, Kohlpharma, iċċitata iktar ’il fuq, safejn din teżiġi li l-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti importati jkunu mmanifatturati mill-istess impriża bħal dik li timmanifattura l-prodotti ta’ referenza fi Franza.

44.      Għandu jiġi indikat, anke jekk il-qorti tar-rinviju ma tistaqsix lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar l-kriterji ta’ identità bejn il-prodott li għalih hija mitluba l-importazzjoni u l-prodott ta’ referenza(18), li l-portata ta’ din is-sentenza, li skond din n-nuqqas ta’ oriġini komuni ta’ medikament diġà awtorizzat u medikament li għalih hija mitluba l-ATS ma jistax jikkostitwixxi, fih innifisu, raġuni għal rifjut ta’ ATS għat-tieni medikament(19), ma tistax tiġi estiża għall-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti. Filwaqt li l-medikament huwa preskritt minn tabib, jew mill-inqas mibjugħ minn spiżjar, u użat unikament minn pazjent wieħed biss, prodott għall-ħarsien tal-pjanti bħal dak fil-każ preżenti, jiġifieri pestiċida, jista’ jinxtered fin-natura, kemm permezz ta’ l-arja kif ukoll permezz ta’ l-art. Barra minn hekk, dawn il-pestiċidi huma intiżi sabiex jiġu użati fuq pjanti maħsuba għall-bejgħ u konsum mill-bniedem jew mill-annimali.

45.      Issa, il-periklu tal-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti huwa ċert(20). Huwa biżzejjed, per eżempju, biex wieħed jikkonvinċi ruħu minn dan, li wieħed jikkonsulta s-Sitt Programm ta’ Azzjoni Ambjentali li huwa intiż, b’mod partikolari, sabiex inaqqas ir-riskji marbuta ma’ l-użu ta’ pestiċidi, isaħħaħ il-kontroll ta’ l-użu u tad-distribuzzjoni tal-pestiċidi u jiffavorixxi s-sostituzzjoni tas-sustanzi attivi l-iktar perikolużi b’sustanzi iżjed salvi bħal ma huma sostituti mhux kimiċi(21), jew li wieħed jinteressa ruħu fil-letteratura f’dan il-qasam(22).

46.      Għaldaqstant huwa ġġustifikat li Stat jeżiġi li importatur, anke jekk huwa persuna li tkabbar l-għeneb li juża dan il-prodott biss sabiex ixxerdu fuq l-għelieqi tiegħu, jitlob ATS semplifikata. Ċertament, il-prodott mhuwiex direttament ikkummerċjalizzat, għaliex dan mhuwiex mibjugħ mill-ġdid, imma ċertament jagħmel parti minn proċess kummerċjali, peress li l-prodotti tal-pjanti li fuqhom l-pestiċida hija mxerrda jkunu sussegwentement ikkummerċjalizzati. Barra minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja, fis-sentenza British Agrochemicals Association, iċċitata iktar ’il fuq, m’għamlet ebda differenza abbażi ta’ l-għan ta’ l- importazzjoni jew tal-personalità ta’ l-applikant, peress li r-riskji li jirriżultaw mill-użu ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti jibqgħu dejjem l-istess.

47.      Fir-rigward ta’ l-argument ta’ D. Escalier u J. Bonnarel, li jsostnu li ma jeżisti ebda prodott għall-ħarsien tal-pjanti li huwa awtorizzat fi Stat Membru ieħor, u b’mod partikolari, fi Spanja, li ma jistax jintuża fi Franza, u jindikaw li l-Kummissjoni introduċiet proposta ta’ Regolament(23) li tissostitwixxi l-kunċett ta’ ATS nazzjonali b’ATS żonali, jista’ jiġi mwieġeb li, f’kull każ, il-kunċetti ta’ ATS “nazzjonali” u “żonali” ma jistgħux ikunu identiċi. ATS żonali, li tkopri territorju ħafna ikbar, timplika teħid in kunsiderazzjoni ta’ l-ispeċifiċitajiet tar-reġjuni koperti, filwaqt li ATS nazzjonali tieħu biss in kunsiderazzjoni l-karatteristiċi tat-territorju tagħha stess.

2.      Fuq it-tieni parti ta’ l-ewwel domanda preliminari

48.      It-tieni parti ta’ l-ewwel domanda preliminari hija intiża sabiex jiġi determinat jekk il-proċedura semplifikata ta’ awtorizzazzjoni għandhiex tkun personali, jekk l-importatur jistax ikun obbligat jattribwixxi lill-prodott importat it-trade mark tiegħu stess u jħallas taxxa ta’ EUR 800. Għalhekk, din il-parti tqajjem il-kwistjoni tal-proporzjonalità ta’ dak li jista’ jiġi mitlub minn bidwi li jimporta prodott għall-ħarsien tal-pjanti għall-bżonnijiet personali tiegħu, meta jeżisti diġà prodott ta’ referenza awtorizzat fl-Istat ta’ importazzjoni.

a)      Fuq in-neċessità ta’ awtorizzazzjoni personali

49.      Il-ħsara potenzjali tal-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti, li ġiet invokata, tiġġustifika li kull importazzjoni tkun is-suġġett ta’ dikjarazzjoni u ta’ awtorizzazzjoni, anki jekk din tkun intiża għal utilizzatur wieħed. Fil-fatt, ir-responsabbiltà ta’ l-użu ta’ tali prodott ma tistax titħalla għall-evalwazzjoni ta’ sempliċi utilizzatur imma għandha tkun is-suġġett ta’ awtorizzazzjoni mill-awtoritajiet pubbliċi.

50.      Barra minn hekk, Stat Membru huwa mistenni jkun jaf il-prodotti kollha għall-ħarsien tal-pjanti li jinsabu fit-territorju tiegħu, b’mod partikolari, peress li huwa għandu, skond l-Artikolu 12(1) tad-Direttiva 91/414, “[f]i żmien perijodu ta’ xahar wara ta’ l-anqas kull kwart ta’ sena, l-Istati Membri għandhom jinfurmaw lil xulxin u lill-Kummissjoni bil-miktub dwar kwalunkwe prodott għall-ħarsien tal-pjanti li jkun ġie awtorizzat jew irtirat […] u jindikaw ta’ l-anqas: l-isem jew l-isem kummerċjali tad-detentur ta’ l-awtorizzazzjoni, l-isem tal-prodott għall-ħarsien tal-pjanti kif użat fin-negozju, it-tip ta’ preparazzjoni, l-isem u l-ammont ta’ kull sustanza attiva li jkun fih, […] fejn ikun relevanti, ir-raġunijiet għall-irtirar ta’ l-awtorizzazzjoni”. L-Artikolu 12(2) jipprovdi wkoll li “[k]ull Stat Membru għandu jagħmel lista annwali tal-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti awtorizzati fit-territorju tiegħu u għandu jgħaddi dik il-lista lill-Istati Membri l-oħrajn u lill-Kummissjoni”. Wara kollox, l-awtorizzazzjonijet huma mogħtija biss għal perijodu fiss li jestendi għal għaxar snin (Artikolu 4(4)), u l-awtorizzazzjonijiet jistgħu jiġu riveduti f’kull żmien (Artikolu 4(5)). Minbarra dan, Stat Membru jista’ jawtorizza prodotti biss għal perijodu provviżorju (Artikolu 8). Barra minn hekk, jekk Stat Membru jiddeċiedi li jirtira prodott għall-ħarsien tal-pjanti, huwa għandu jkun jaf il-prodotti simili kollha li jeżistu fit-territorju, sabiex jirtirhom kollha.

51.      Il-Gvernijiet tal-Finlandja u tal-Greċja indikaw, fl-osservazzjonijiet tagħhom, li huma jikkunsidraw li Stat Membru jista’ jeżiġi l-applikazzjoni ta’ proċedura semplifikata ta’ ATS fil-każ ta’ importazzjoni parallela ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti għall-bżonnijiet ta’ rabà agrikola, li minnu jista’ jiġi preżunt li s-sistemi ġuridiċi rispettivi tagħhom jimponu tali obbligu. Għaldaqstant, dan japplika wkoll(24), per eżempju , fir-Renju Unit(25) u fis-Slovenja(26).

b)      Fuq il-kwistjoni tal-proporzjonalità ta’ l-obbligu ta’ attribwizzjoni ta’ isem kummerċjali

52.      Jekk l-importazzjoni ta’ pestiċidi, minn persuni li jkabbru l-għeneb, bil-għan li jiġu mxerrda fuq il-prodotti tal-pjanti tagħhom maħsuba għall-bejgħ, tidħol inkontestabbilment fil-kuntest ta’ attività kummerċjali, għandu jiġi enfasizzat li, f’tali sitwazzjoni, il-pestiċidi mhumiex intiżi sabiex ikunu huma stess mibjugħa. Għaldaqstant, l-ispeċifikazzjoni ta’ isem kummerċjali ma tidhirx li tista’ tkun iġġustifikata bl-ebda mod.

53.      F’dan ir-rigward, huwa interessanti li jiġi rrilevat li tali speċifikazzjoni mhijiex obbligatorja fir-Renju Unit, fejn l-importatur jista’ jikkontenta ruħu juża l-isem kummerċjali li taħtu huwa rreġistrat il-prodott fl-Istat ta’ oriġini(27).

54.      Fil-każ preżenti, la l-Gvern Finlandiż, la l-Gvern Grieg, u lanqas il-Gvern Olandiż ma jsostnu li l-ispeċifikazzjoni ta’ isem kummerċjali għal importazzjoni intiża għal użu strettament personali mhija neċessarja.

55.      Il-Gvern Franċiż, sostnut b’mod partikolari fuq dan il-punt mill-Gvern Olandiż (ara punt 23 ta’ dawn il-konklużjonijiet), jesponi għal kuntrarju li d-dritt Franċiż bl-ebda mod ma jimponi dan l-obbligu f’din is-sitwazzjoni. Għalhekk, il-qorti tar-rinviju interpretat b’mod żbaljat il-kwistjoni tad-denominazzjoni tal-prodott importat.

c)      Fuq il-kwistjoni tal-proporzjonalità ta’ l-obbligu ta’ ħlas ta’ taxxa ta’ EUR 800

56.      L-obbligu li titħallas taxxa għolja wisq qabel l-importazzjoni ta’ prodott għall-ħarsien tal-pjanti tista’ tkun ta’ skoraġġiment. Għalhekk, dan jista’ jfixxkel, direttament jew indirettament, attwalment jew potenzjalment l-importazzjonijiet, u għalhekk l-effet utli ta’ l-Artikolu 28 KE. Skond il-kalkoli tal-Gvern Olandiż, is-somma ta’ EUR 800 ma tirrapreżentax somma għolja wisq fir-rigward tat-tfaddil li l-importazzjoni tippermetti li jsir. Madankollu, dan il-kalkolu mhuwiex utli ħafna, peress illi t-taxxa in kwistjoni mhijiex proporzjonata għat-tfaddil potenzjali li jista’ jsir, imma għall-ispejjeż ta’ verifika li l-awtoritajiet Statali għandhom iwettqu sabiex jivverifikaw is-similarità tal-prodott li l-importazzjoni tiegħu hija mitluba mal-prodott ta’ referenza. Issa, fil-kuntest ta’ importazzjoni parallela, mhijiex il-kwistjoni li jsiru testijiet xjentifiċi, imma biss li tiġi vverifikata l-identità tal-prodott mal-prodott ta’ referenza. Sabiex jiġi rrispettat il-prinċipju ta’ proporzjonalità, tali taxxa m’għandhiex taqbeż l-ispiża reali ta’ verifika ta’ l-identità tal-prodott li l-importazzjoni tiegħu hija mitluba mal-prodott ta’ referenza.

57.      Il-Gvern Franċiż isostni li l-ammont ta’ EUR 800 huwa ġġustifikat mill-fatt li l-amministrazzjoni tagħmel verifiki dokumentati ma’ l-omoloġi barranin tagħha. Issa, il-prinċipju stess ta’ l-importazzjoni parallela jissupponi li l-verifika ta’ l-identità tal-prodott li l-importazzjoni tiegħu hija mitluba ssir mhux mal-prodott ta’ oriġini, imma mal-“prodott ta’ referenza”, jiġifieri mal-prodott diġà importat(28).

58.      B’mod ta’ paragun(29), huwa interessanti li jiġi rrilevat li, fir-Renju Unit, l-ispejjeż huma differenti skond jekk l-importazzjoni parallela ssirx għal użu personali jew għal dak kummerċjali(30). Fis-Slovenja, għalkemm l-ispejjeż huma l-istess irrispettivament mill-għan ta’ l-importazzjoni, l-ispejjeż, għalkemm annwali, ma jaqbżux EUR 17,73.

59.      Għaldaqstant, ir-risposta li għandha tingħata għall-ewwel domanda preliminari għandha tkun li Stat Membru jista’ ġustifikament jissuġġetta għal proċedura ta’ ATS semplifikata, fil-kuntest ta’ importazzjoni parallela, lil bidwi li jimporta prodott għall-ħarsien tal-pjanti għall-bżonnijiet biss tar-rabà agrikola tiegħu. Madankollu, din l-awtorizzazzjoni, li hija personali għal kull importatur, ma tistax tkun ikkundizzjonata għall-attribwizzjoni lill-prodott importat tat-trade mark li hija ta’ l-importatur stess u tkun suġġetta għal taxxa li taqbeż l-ispiża reali ta’ verifika ta’ l-identità tal-prodott li għalih l-importazzjoni hija mitluba mal-prodott ta’ referenza(31).

B –    Fuq it-tieni domanda preliminari

60.      It-tieni domanda preliminari hija intiża sabiex jiġi determinat jekk is-sentenza Il-Kummissjoni vs Franza, iċċitata iktar ’il fuq, dwar l-importazzjonijiet personali ta’ medikamenti minn individwi, hijiex applikabbli għal każ ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti importati mill-bdiewa għall-bżonnijiet biss tar-rabà agrikola tagħhom.

61.      F’din il-kawża, ir-Repubblika Franċiża tilfet b’mod partikolari għaliex hija kienet tissuġġetta għal proċedura ta’ ATS minn qabel l-importazzjonijiet personali, li ma jsirux b’trasport personali, ta’ medikamenti omeopatiċi li huma regolarment preskritti fi Franza u rreġistrati fi Stat Membru ieħor.

62.      Kif ġie żviluppat fil-punti 44 u 45 iktar ’il fuq, il-medikamenti preskritti minn tabib lil pazjent wieħed ma jistgħux jiġu mqabbla ma’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti li jintużaw fuq prodotti tal-pjanti intiżi għall-bejgħ.

63.       Għaldaqstant, ir-risposta għat-tieni domanda għandha tkun li s-sentenza Il-Kummissjoni vs Franza, iċċitata iktar ’il fuq, dwar l-importazzjonijiet personali ta’ medikamenti minn individwi ma tapplikax għal każ ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti importati mill-bdiewa għall-bżonnijiet biss tar-rabà agrikola tagħhom.

VII – Konklużjoni

64.      Fid-dawl ta’ dak li ġie kkunsidrat, nipproponi li l-Qorti tal-Ġustizzja tagħti r-risposta segwenti għad-domandi mressqa mill-cour d’appel ta' Montpellier:

“1)      Stat Membru jista’ ġustifikament jissuġġetta għal proċedura ta’ awtorizzazzjoni ta’ tqegħid fis-suq semplifikata, fil-kuntest ta’ importazzjoni parallela, lil bidwi li jimporta prodott għall-ħarsien tal-pjanti għall-bżonnijiet biss tar-rabà agrikola tiegħu. Madankollu, din l-awtorizzazzjoni, li hija personali għal kull importatur, ma tistax tkun ikkundizzjonata għall-attribwizzjoni lill-prodott tat-trade mark li hija ta’ l-importatur stess u tkun suġġetta għal taxxa li taqbeż l-ispiża reali ta’ verifika ta’ l-identità tal-prodott li għalih l-importazzjoni hija mitluba mal-prodott ta’ referenza.

2)      Is-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-26 ta’ Mejju 2005, Il-Kummissjoni vs Franza (C-212/03), dwar l-importazzjonijiet personali ta’ medikamenti minn individwi, ma tapplikax għal każ ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti importati mill-bdiewa għall-bżonnijiet biss tar-rabà agrikola tagħhom”.

1 – Lingwa oriġinali: il-Franċiż.

2 – ĠU L 230, p.1.

3 – Journal officiel de la République française, tas-7 ta’ Mejju 1994, p. 6683.

4 – Journal officiel de la République française, ta’ l-14 ta’ April 2001, p. 5811. Test konsolidat fl-Artikoli R.253-52 sa R.253-55 tal-Kodiċi rurali.

5 – Journal officiel de la République française, tas-27 ta’ Lulju 2001, p. 12091.

6 – Sentenza tas-26 ta’ Mejju 2005 (C-212/03), Ġabra p. I-4213).

7 – Sentenza tal-11 ta’ Marzu 1999 (C-100/96, Ġabra p. I-1499).

8 – Sentenza ta’ l-1 ta’ April 2004 (C-112/02, Ġabra p. I-3369).

9 – 2006/0136 (COD) – COM (2006) 388 finali. L-Anness I dwar id-definizzjoni taż-żoni ta’ awtorizzazzjoni tal-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti jiddefinixxi Żona C-Nofsinhar li tinkludi b’mod partikolari lil Franza u Spanja kif ukoll lill-Portugall, il-Greċja, l-Italja, Ċipru u Malta.

10 – Sentenza tal-11 ta’ Lulju 1974, Dassonville, (8/74, Ġabra p. 837), u ta’ l-20 ta’ Frar 1979, Rewe-Zentral, magħrufa bħala “Cassis de Dijon” (120/78, Ġabra p. 649).

11 – Sentenza ta’ l-20 ta’ Settembru 1988, Il-Kummissjoni vs Id-Danimarka, 302/86, Ġabra p. 4607. punt 9. Għaldaqstant, l-obbligu impost, minn leġiżlazzjoni nazzjonali fuq il-prodotturi u l-importaturi, fil-kuntest ta’ sistema li tawtorizza l-kummerċjalizzazzjoni tal-birra u tax-xorb rinfreskanti biss f’imballaġġi li jistgħu jerġgħu jiġu użati, li jistabbilixxu sistema ta’ konsenja u ta’ ġbir ta’ l-imballaġġi vojta għandu jiġi kkunsidrat bħala neċessarja sabiex jintlaħqu l-għanijiet mixtieqa fil-qasam tal-ħarsien ta’ l-ambjent, b’tali mod li l-limitazzjonijiet li jirriżultaw minnu għall-moviment liberu tal-merkanzija mhumiex ta’ natura sproporzjonata (punt 13).

12 – Sentenza ta’ l-14 ta’ Lulju 1983, Sandoz, 174/82, Ġabra p. 2445, punt 18. Leġiżlazzjoni jew prassi nazzjonali ma tistax tibbenifika mid-deroga prevista fl-Artikolu 30 KE meta s-saħħa u l-ħajja tal-persuni jistgħu jiġu protetti b’mod ugwalment effettiv permezz ta’ miżuri inqas restrittivi ta’ skambji intraKomunitarji (b’mod partikolari, sentenzi ta’ l-10 ta’ Settembru 2002, Ferring, C-172/00, Ġabra p. I-6891, punt 34, u tat-8 ta’ Mejju 2003, Paranova Läkemedel et., C-5/01, Ġabra p. I-4175, punt 24).

13 – Dwar il-kwistjoni tat-tqegħid fis-suq ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti, ara Kraus, V., Die Zweitanmelderproblematik im Pflanzenschutzrecht, Diss., Frankfurt am Main 1993, p. 1-5; ta’ l-istess awtur, Nationale Marktzugangsbeschränkungen für Pflanzenschutzmittelimporte, Europäische Zeitschrift für Wirtschaftsrecht 1997, Heft 11, p. 331-334; J. Fluck, Konsequenzen der europäischen Wirkstoffzulassung für bestandkräftige deutsche Pflanzenschutzmittel-Zulassungen, Europarecht 1999, Heft 5, p. 687-696; K. Fischer, Ursprungsidentität bei Arzneimittelzulassung, Europäische Zeitschrift für Wirtschaftsrecht 2004, Heft 17, p. 530-533, u Die Erteilung einer Verkehrsfähigkeitsbscheinigung beim Parallelimport von Pflanzenschutzmitteln, Berlin 2006; C. Köpl u A. Fredel, Parallelimport von Pflanzenschutzmitteln, Neue Zeitschrift für Verwaltungsrecht 2004, Heft 5, p. 569-572; P. E. Quart, EU-Parallelimporte von Pflanzenschutzmitteln, Wettbewerb in Recht und Praxis 2005, Heft 3, p. 323 330; P. Koof, Welche gesetzlichen Rahmenbedingungen braucht der Pflanzenschutz- und Generikahandel in der Europäischen Union unter den Anforderungen des globalen Marktes?, Agrar- und Umweltrecht 2005, Heft 11, p. 349-357; A. Bouveresse, Commentaire, Autorisation de mise sur le marché, Revue mensuelle LexisNexis JurisClasseur, 2005, p. 19 u 20; C. J. Berr, Retrait d’une autorisation de mise sur le marché, Revue trimestrielle LexisNexis JurisClasseur 2006, p. 678 u 679; F. Erlbacher, Neueste Rechtsprechung der Europäischen Gerichte in den Bereichen Landwirtschaft, Fischerei, Tiergesundheit und Pflanzenschutz (2. Halbjahr 2006), Agrar- und Umweltrecht 2007, Heft 2, p. 46.

14 Sentenza tas-17 ta’ Settembru 1998, (C-400/96, Gabra. p. I-5121, punt 8, dwar prodotti li għadhom ma tqiegħdux fis-suq fl-Istat Membru ta’ importazzjoni, u li tipprovdi li: “[k]emm il-proċedura stabbilita mill-Artikolu 4 kif ukoll dik stabbilita mill-Artikolu 8 jikkonċernaw biss l-ipoteżi ta’ l-ewwel talba ta’ awtorizzazzjoni ta’ prodott għall-ħarsien tal-pjanti li għadu ma ġiex awtorizzat fl-Istat Membru li fiha l-awtorizzazzjoni hija mitluba”).

15 – Sentenza ċċitata iktar ’il fuq , punt 31.

16 – Sentenza ċċitata iktar ’il fuq, punt 32.

17 – Sentenza British Agrochemicals Association, iċċitata iktar ’il fuq, punt 40.

18 – Għandu jiġi nnotat li l-kunċett ta’ kriterji ta’ identità huwa s-suġġett tar-rikors għal nuqqas ta’ twettiq ta’ obbligu Il-Kummissjoni vs Franza, C-201-06. F’din il-kawża, attwalment pendenti quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, il-Kummissjoni tikkunsidra li r-Repubblika Franċiża naqset milli twettaq l-obbligi tagħha skond l-Artikolu 28 KE billi teżiġi “oriġini komuni” (identità ta’ manifattura) tal-prodott għall-ħarsien tal-pjanti importat parallalment u tal-prodott ta’ referenza.

19 – Sentenza Kohpharma, iċċitata iktar ’il fuq, punt 21.

20 – Id-Direttiva 91/414 tindika għaldaqstant, fid-disa’ premessa tagħha , li “id-dispożizzjonijiet li jirregolaw l-awtorizzazzjoni jridu jassiguraw livell għoli ta’ protezzjoni, li b’mod partikulari, trid tipprevieni l-awtorizzazzjoni ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti meta t-theddida li dawn jippreżentaw għas-saħħa, l-ilma ta’ taħt l-art u l-ambjent [ma kinitx is-suġġett ta’ riċerki adatti]; u s-saħħa tal-bniedem u ta’ l-annimali tieħu prijorità fuq l-għan li tittejjeb il-produzzjoni tal-pjanti [; li l-għan ta’ titjib tal-produzzjoni tal-pjanti m’għandux jippreġudika l-ħarsien ta]s-saħħa tal-bniedem, ta’ l-annimali u ta’ l-ambjent]”.

21 – L-Artikolu 7(c) tad-Deċiżjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill Nru 1600/2002/KE, tat-22 ta’ Lulju 2002, li tniżżel is-Sitt Programm ta’ Azzjoni tal-Komunità Ambjentali (ĠU L 242, p.1). Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar dan is-Sitt Programm (COM 2001, 31 finali, p.47) tindika għaldaqstant li “[g]rupp ta’ sustanzi kimiċi jeżiġi attenzjoni partikolari: dak tal-pestiċidi (jiġifieri prodotti għall-ħarsien tal-pjanti u bijoċidi). Dawn jistgħu jaffettwaw is-saħħa tal-bniedem permezz ta’ kontaminazzjoni ta’ l-ilmijiet taħt l-art, ta’ l-artijiet, ta’ prodotti ta’ l-ikel u anke ta’ l-arja. Il-lakuni fid-data attwali fuq il-kwistjoni jrendu diffiċli li jkun ippreċiżat l-estent u t-tendenzi tal-problema, imma l-elementi ta’ prova huma suffiċjenti sabiex jissuġġerixxu li l-problema hija gravi u qiegħda tikber. Il-kontaminazzjoni ta’ l-ilmijiet taħt l-art hija partikolarment inkwetanti. Bħala medja, 65 % mill-ilma tajjeb għax-xorb Ewropew huwa pprovdut mill-ilmijiet taħt l-art u, anke wara l-adozzjoni ta’ miżuri korrettivi sabiex tiġi evitata iktar kontaminazzjoni, l-ilmijiet taħt l-art għandhom ta’ spiss bżonn ta’ ħafna ħin sabiex jilħqu mill-ġdid il-livelli ta’ kwalità aċċettabbli. Il-kontaminazzjoni tal-prodotti ta’ l-ikel tagħna hija wkoll sors ta’ inkwiet, bħall-provi ta’ l-akkumulazzjoni kontinwa ta’ ċerti pestiċidi fil-pjanti u annimali, bir-riperkussjonijiet tagħhom fuq is-saħħa tagħhom u fuq il-kapaċità tagħhom ta’ riproduzzjoni”.

22 – Għaldaqstant, fir-rigward tat-territorju Franċiż, ninnota li artikolu fil-ġurnal Le Monde (Auzanneau, M., 12 ta’ Ġunju 2007) jipprovdi l-informazzjoni segwenti: skond Veillerette, F., (co-awtur ta’ Pesticides, Fayard, 2007), “[k]ważi disa mitt molekula tal-pestiċida huma użati fi Franza. Jinsabu kullimkien, u kulħadd jikolhom ta’ kuljum. Minħabba din il-preżenza li tinstab kullimkien, huwa diffiċli li x-xjentisti jidentifikaw is-sorsi preċiżi tar-riskju – għad-differenza ta’ problema ristretta bħall-asbestos”; skond Baldi, I., (Għalliem fl-Università ta’ Bordeaux), li jinsisti li fin-nuqqas ta’ riżultati xjentifiċi dwar il-perikoli eventwali marbuta ma’ l-indiġestjoni ta’ pestiċidi preżenti fl-ikel, “jeżistu fid-dinja madwar tletin studju li juru kollha żieda fir-riskju ta’ tumuri fil-moħħ, u madwar għaxriet oħra li jixhdu żieda tal-frekwenza ta’ patoloġiji oħra”. Barra minn hekk, skond studju Franċiż, il-bdiewa, li huma esposti ħafna għall-pestiċidi, imma anke l-persuni li jużawhom għall-pjanti ta’ ġewwa tagħhom, għandhom statistikament darbtejn iktar il-possibbiltà li jiżviluppaw tumuri fil-moħħ (Occupational and environment medicine, ).

23 – Ir-regolament propost huwa intiż sabiex jissostitwixxi d-Direttiva 91/414. Huwa intiż, b’mod partikolari, sabiex jillimita l-użu ta’ elementi kimiċi fil-kompożizzjoni tal-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti.

24 – Madankollu fil-Ġermanja, fl-istat attwali tal-liġi, dan il-punt jibqa’ inċert. Il- Verwaltungsgerichtshof Baden-Württemberg (qorti amministrattiva ta’ l-appell) (VGH Baden- Württemberg, Urteil vom 23.1.2007 – Az. 4 S 1379/04-, Juris) madankollu ddeċidiet li, skond interpretazzjoni litterali tal-Liġi dwar il-Ħarsien tal-Pjanti (Pflanzenschutzgesetz), importazzjoni parallela personali tirrikjedi wkoll ATS semplifikata sabiex l-istandard ta’ sigurtà previst mid-Direttiva 91/414/ jinżamm.

25 – Plant Protection Products Regulations, 2005 (Statutory Instrument 2005/1435).

26 – Artikolu 32a tal-Liġi dwar il-Prodotti għall-Ħarsien tal-Pjanti (Zakon o fitofarmacevtskih sredstvih, Uradni list Republike Slovenije, št, 35/2007, p. 5017).

27 – Artikolu 19 tal-Plant Protection Products Regulations, 2005.

28 – Barra minn hekk, dan huwa indikat b’mod ċar fid-dritt Franċiż peress li d-digriet ta’ l-4 ta’ April 2001 jistabbilixxi, fl-Artikolu 1 tiegħu, li “l-identità tal-prodott introdott fit-territorju nazzjonali mal-prodott ta’ referenza hija evalwata fir-rigward […]”.

29 Fil-Ġermanja, l-ispejjeż għal ATS semplifikata jvarjaw minn EUR 160 (fil-każ ta’ sempliċi verifika ta’ dokument) għal EUR 1 840 [Anlage Gebührenverzeichnis n. 5700 del “Verordnung über Kosten des Bundesamtes für Verbraucherschutz und Lebensmittelsicherheit und der Biologischen Bundesanstalt für Land- und Forstwirtschaft im Pflanzenschutzbereich (Pflanzenschutzmittel-Gebührenverordnung – PflSchMGebV)” in der Fassung der Bekanntmachung vom 9. März 2005, BGBl. I S. 744, geändert am 12. März 2007, BGBl. I S.319] [Artikolu 2(1) tal-Liġi dwar il-Ħarsien tal-Pjanti, u anness li jinkludi indiċi tar-rati tal-ħlas Nru 5700 dwar id-Digriet Ministerjali dwar l-ispejjeż ta’ l-Aġenzija Federali għall-Protezzjoni tal-Konsumaturi u tas-Siġurtà Alimentari kif ukoll ta’ l-Aġenzija Federali għall-Agrikultura u l-Foresti fil-qasam tal-Ħarsien tal-Pjanti (Digriet tal-ħlas fil-qasam tal-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti – PflSchMGebV) fil-verżjoni ppubblikata fid-9 ta’ Marzu 2005, BGB1. I. p, 744, emendata fit-12 ta’ Marzu 2007, BGB1. I. P. 319]. Madankollu, il-kwistjoni ta’ l-ispiża ta’ importazzjoni parallela ta’ prodott għal użu strettament personali mhijiex iddefinita b’mod ċar.

30 Madankollu, l-ispejjeż huma għoljin: ftit iktar minn EUR 700 għal importazzjoni parallela għall-użu personali, u iżjed għoljin għal importazzjoni parallela b’għan ta’ kummerċjalizzazzjoni (madwar EUR 1 600) iktar eventwalment speċifikazzjoni ta’ trade mark kummerċjali (madwar EUR 450 li għandhom jiġu miżjuda). L-ispejjeż huma spjegati fit-test segwenti: The Plant Protection Products (Fees) Regulations 2007, li daħal fis-seħħ fl-1 ta’ Marzu 2007 .

31 Artikolu 4 tar-Regolament dwar l-ispejjeż li jikkonċernaw l-awtorizzazzjoni ta’ prodotti għall-ħarsien tal-pjanti, l-analiżi tas-sustanzi attivi u l-ħruġ ta’ permessi għall-prodotti għall-ħarsien tal-pjanti (Uredba o stroških v zvezi z registracijo fitofarmacevtskih sredstev, ocenjevanjem aktivnih snovi in izdajo dovoljenj za fitofarmacevtska sredstva, Uradni list Republike Slovenije, št. 36/2005)

Full & Egal Universal Law Academy