EUR-Lex -  62006CC0285 - MT

KONKLUŻJONIJIET TA’ L-AVUKAT ĠENERALI

TRSTENJAK

ippreżentati fil-25 ta’ Ottubru 2007(1)

Kawża C-285/06

Heinrich Stefan Schneider

vs

Land Rheinland‑Pfalz

[talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Bundesverwaltungsgericht (il-Ġermanja)]

“Regolament Nru 1493/1999 – Regolament Nru 753/2002 – Organizzazzjoni komuni tas-suq ta’ l-inbid – Denominazzjoni u preżentazzjoni/tikkettjar – Dettalji fakultattivi – Termini tradizzjonali addizzjonali – Riskju ta’ qerq – Termini tradizzjonali ‘Réserve’ u ‘Grande Réserve’ – Natura leali ta’ l-użu tat-traduzzjoni bil-Ġermaniż tat-termini ‘Reserve’ u ‘Privat-Reserve’ għall-inbejjed Ġermaniżi”

I –    Introduzzjoni

1.        Din it-talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-ogħla qorti amministrattiva Ġermaniża, il-Bundesverwaltungsgericht (iktar’il quddiem il-“BVerwG”), tirrigwarda domandi dwar l-interpretazzjoni u l-portata tar-regoli ta’ protezzjoni tat-termini tradizzjonali addizzjonali li jinsabu fir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1493/1999 tas-17 ta' Mejju 1999 dwar l-organizzazzjoni komuni tas-suq ta’ l-inbid(2) rigward id-deskrizzjoni, id-denominazzjoni, il-preżentazzjoni u l-protezzjoni ta’ ċerti prodotti fis-settur ta’ l-inbid, kif ukoll fir-Regolament korrispondenti tal-Kummissjoni (KE) Nru 753/2002 li jistabbilixxi ċerti regoli sabiex jiġi applikat ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1493/1999 rigward id-deskrizzjoni, id-denominazzjoni ta’ l-oriġini [id-denominazzjoni], il-preżentazzjoni u l-protezzjoni ta’ ċerti prodotti fis-settur ta’ l-inbid(3), fil-verżjoni tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 1512/2005 tal-15 ta’ Settembru 2005 li jemenda r-Regolament (KE) Nru 753/2002 li jistabbilixxi ċerti regoli sabiex jiġi applikat ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1493/1999 (iktar’il quddiem ir-“Regolament Nru 753/2002”)(4).

2.        It-termini tradizzjonali addizzjonali intiżi għall-inbejjed huma indikati fuq it-tikketti għall-finijiet tal-bejgħ u fil-kuntest tar-relazzjonijiet ġuridiċi. It-tikketti jista’ jkollhom għall-inbejjed l-istess importanza li għandhom il-passaporti u l-karti ta’ l-identità għall-individwi. Dawn huma rikonoxxuti kullimkien, jew inkella limitati għal Stat (Membru) wieħed(5).

3.        F’dan il-każ, id-domandi qamu fil-kuntest ta’ kawża pendenti quddiem qrati amministrattivi Ġermaniżi bejn H. S. Schneider, produttur ta’ l-inbid, u l-Land ta’ Rheinland-Pfalz, dwar il-legalità ta’ l-att amministrattiv li permezz tiegħu ġie pprojbit l-użu tat-termini “Grande Réserve”/“Reserve” u “Privat-Reserve” għat-tikkettjar ta’ nbid manifatturat minn H. S. Schneider fir-reġjun Ġermaniż ta’ Pfalz.

II – Il-kuntest ġuridiku

A –    Ir-Regolament Nru 1493/1999

4.        Ir-Regolament Nru 1493/1999 jirregola l-produzzjoni, it-tikkettjar u l-kontroll ta’ prodotti ta’ l-inbid u jistabbilixxi b’mod partikolari regoli applikabbli għal ċerti dettalji dwar id-deskrizzjoni.

5.        L-Artikolu 47 tar-Regolament Nru 1493/1999 jgħid:

“1. Ir-regoli li għandhom x’jaqsmu mad-deskrizzjoni, mad-disinjazzjoni [denominazzjoni] u mal-presentazzjoni ta’ ċerti prodotti koperti minn dan ir-Regolament, u l-protezzjoni ta’ ċerti dettalji u t-termini jinsabu f’dan il-Kapitolu u fl-Annessi VII u VIII. Ir-regoli għandhom jieħdu in konsiderazzjoni, b’mod partikolari, l-objettivi li ġejjin:

a) il-ħarsien ta’ l-interessi leġittimi tal-konsumaturi;

b) il-ħarsien ta’ l-interessi leġittimi tal-produtturi;

ċ) il-funzjonament tajjeb tas-suq intern;

d) il-promozzjoni tal-produzzjoni ta’ prodotti ta’ kwalità.

2. Ir-regoli li hemm referenza dwarhom fil-paragrafu 1 għandhom jinkludu, b’mod partikolari, dispożizzjonijiet li:

a) jagħmlu l-użu ta’ ċert[i] termini obbligatorji;

b) jippermettu l-użu ta’ ċert[i] termini, soġġetti għal kondizzjonijiet;

ċ) jippermettu l-użu ta’ termini oħrajn, inkluża l-informazzjoni li tista’ tkun utili għall-konsumaturi;

d) jirregolaw l-arranġamenti tal-protezzjoni u l-kontroll ta’ ċerti termini;

e) jirregolaw l-użu ta’ l-indikazzjonijiet ġeografiċi u t-termini tradizzjonali;

[…]”

6.        Skond l-Artikolu 48 tar-Regolament Nru 1493/1999:

“Id-deskrizzjoni u l-presentazjoni tal-prodotti li hemm referenza dwarhom f’dan ir-Regolament, u kull forma ta’ riklamar ta’ dawn il-prodotti, ma tistax tkun inkorretta jew li aktarx li toħloq konfużjoni jew timmisgwida lill-persuni li lejhom ikunu indirizzati, partikolarment fir-rigward ta’:

–        l-informazzjoni li hemm referenza dwarha fl-Artikolu 47. Dan għandu japplika anki jekk l-informazzjoni tintuża fi traduzzjoni jew b’referenza għall-provenjenza attwali jew b’żidiet bħal ‘xorta’, ‘tip’, ‘stil’, ‘imitazzjoni’, ‘marka’ jew oħrajn bħal dawn,

[…]”

7.        Skond l-Artikolu 49 tar-Regolament Nru 1493/1999:

“1. Prodotti li d-deskrizzjoni jew il-preżentazzjoni tagħhom ma tkunx konf[o]rmi mad-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament jew mar-regoli dettaljati adottati għall-implimentazzjoni tiegħu ma jistgħux jinżammu għall-bejgħ jew jitpoġġew fis-Suq Komunitarju jew li jiġu esportati.

[…]

2. L-Istat Membru li fit-territorju tiegħu jinsab il-prodott li d-deskrizzjoni jew il-preżentazzjoni tiegħu ma tkunx konformi mad-dispożizzjonijiet li hemm referenza dwarhom fil-paragrafu 1 għandu jieħu l-passi meħtieġ[a] sabiex jimponi penali fir-rigward tal-ksur, bi qbil mal-gravità [skond il-gravità tiegħu].

L-Istat Membru jista’, b’danakollu, jagħti awtorizzazzjoni li l-prodott ikun jista’ jinżamm għall-bejgħ, jitpoġġa fis-suq fil-Komunità jew jiġi esportat, sakemm id-deskrizzjoni jew il-preżentazzjoni tiegħu tinbidel biex tkun konformi mad-dispożizzjonijiet li hemm referenza dwarhom fil-paragrafu 1.”

8.        L-Artikolu 53 tar-Regolament Nru 1493/1999 jipprovdi għall-adozzjoni ta’ regoli dettaljati għall-implementazzjoni ta’ dan ir-Regolament, b’mod partikolari ta’ l-Annessi VII u VIII tiegħu. Dawn ir-regoli jirrigwardaw b’mod partikolari d-derogi, il-kundizzjonijiet u l-awtorizzazzjonijiet previsti f’dawk l-Annessi. Regoli dettaljati ta’ implementazzjoni dwar it-tikkettjar ta’ nbejjed tal-mejda, inbejjed tal-mejda b’indikazzjoni ġeografika u nbejjed ta’ kwalità prodotti f’reġjuni speċifiċi (iktar’il quddiem “inbejjed ta’ kwalità psr”) għandhom ukoll jiġu adottati fuq il-bażi ta’ l-Artikolu 53.

9.        It-taqsima B ta’ l-Anness VII tar-Regolament Nru 1493/1999 tistabbilixxi dan li ġej fir-rigward tad-dettalji fakultattivi:

“1. L-ittikkettar tal-prodotti miksuba fil-Komunità jista’ jkun issupplimentat bid-dettalji li ġejjin, skond il-kondizzjonijiet li għandhom ikunu ddeterminati:

[…]

b)      fil-każ ta’ l-inbejjed tal-mejda b’indikazzjoni ġeografika u l-inbejjed ta’ kwalità psr:

[…]

–        kliem tradizzjonali ieħor [termini tradizzjonali oħrajn] bi qbil mad-disposizzjonijiet stipulati mill-Istat Membru tal-produzzjoni,

[…]

3. Fil-każ tal-prodotti li hemm referenza dwarhom fil-paragrafu 1 tal-punt A, l-ittikkettjar jista’ jkun issupplimentat b’dettalji oħrajn.

4. L-Istati Membri tal-produzzjoni jistgħu jesiġu li ċerti partikolaritajiet [dettalji] fil-paragrafi 1 u 2 bħala [ikunu] obbligatorji, [...] jipprojbixxuhom jew [...] jirrestrinġu l-użu tagħhom fir-rigward ta’ l-inbejjed prodotti fit-territorju tagħhom.”

10.      Fir-rigward tal-lingwi li jistgħu jintużaw għat-tikkettjar, it-taqsima D ta’ l-istess Anness tgħid:

“1. L-informazzjoni fuq l-ittikkettjar għandha tingħata f’waħda jew iżjed mill-lingwi uffiċjali tal-Komunità sabiex il-konsumatur finali jkun jista’ jifhem faċilment kull parti mill-informazzjoni.

Minkejja l-ewwel subparagrafu:

–        l-isem tar-reġjun speċifiku,

–        l-isem ta’ unità ġeografika oħra,

–        il-kliem tradizzjonali speċifiku [it-termini tradizzjonali speċifiċi] u d-dettalji tradizzjonali addizzjonali,

–        l-isem ta’ l-oqsma tad-dwieli jew l-assoċjazzjonijiet tagħhom u dettalji relatati ma’ l-ibbottiljar,

għandhom jingħataw biss f’waħda mil-lingwi uffiċjali ta’ l-Istat Membru li fit-territorju tiegħu jkun ġie preparat il-prodott.

L-informazzjoni li hemm referenza dwarha fit-tieni subparagrafu tista’ tkun irripetuta f’waħda jew iżjed mil-lingwi uffiċjali l-oħrajn tal-Komunità għal prodotti li joriġinaw mill-Greċja.

[…]

Fil-każ tal-prodotti miksuba u mqiegħda fuq is-suq fit-territorju tagħhom, l-Istati Membri jistgħu jippermettu li l-informazzjoni li hemm referenza dwarha fit-tieni subparagrafu tingħata wkoll f’lingwa apparti mill-lingwa uffiċjali tal-Komunità jekk l-użu ta’ dik il-lingwa jkun tradizzjonali u d-drawwa fl-Istat Membru konċernat jew f’parti mit-territorju tiegħu.

L-Istati Membri tal-produzzjoni jistgħu jippermettu, fir-rigward tal-prodotti tagħhom, li l-informazzjoni li hemm referenza dwarha fit-tieni subparagrafu tingħata wkoll f’lingwa oħra jekk l-użu ta’ dik il-lingwa jkun tradizzjonali u d-drawwa għal dawk id-dettalji.

[…]”

B –    Ir-Regolament Nru 753/2002

11.      Ir-Regolament Nru 753/2002 huwa r-Regolament li jimplementa r-Regolament Nru 1493/1999; dan jistabbilixxi regoli dettaljati ta’ implementazzjoni dwar id-deskrizzjoni, id-denominazzjoni, il-preżentazzjoni u l-protezzjoni ta’ prodotti ta’ l-inbid partikolari.

12.      L-Artikolu 6 ta’ dan ir-Regolament jistabbilixxi r-regoli li ġejjin, li huma komuni għat-termini kollha li jinsabu fit-tikkettjar:

“1. Għall-iskopijiet ta’ l-Anness VII(B)(3) tar-Regolament (KE) Nru 1493/1999, it-tikkettjar tal-prodotti koperti minn dak l-Anness jistgħu jkunu ssupplimentati minn partikolaritajiet [dettalji] oħra basta iżda li ma jkunx hemm riskju li l-partikolaritajiet bħal dawn [dawn id-dettalji] jistgħu jiżgwidaw lil dawk li lejhom huma indirizzati, partikolarment billi joħolqu konfużjoni mal-partikolaritajiet [mad-dettalji] obligatorji li hemm referenza dwarhom fil-paragrafu A(1) jew il-partikolaritajiet voluntarji [id-dettalji fakultattivi] li hemm referenza dwarhom fil-paragrafu B ta’ dak l-Anness.

2. Fil-każ tal-prodotti li hemm referenza dwarhom fl-Anness VII(B)(3) tar-Regolament (KE) Nru 1493/1999, l-awtorità nnominata permezz ta’ l-Artikolu 72(1) tiegħu tista’, basta iżda li taġixxi b’konformità mar-regoli proċedurali ġenerali adottati mill-Istati Membri, teħtieġ li l-bottiljaturi, il-konsinjaturi jew l-importaturi [...] jipprovdu prova ta’ l-eżattezza tal-kliem użat għad-deskrizzjoni kif jirrrigwardja n-natura, l-identità, il-kwalità, il-kompożizzjoni, l-oriġini jew is-sorsi tal-prodott ikkonċernat jew il-prodotti użati għall-produzzjoni tiegħu.”

13.      Skond l-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002, għall-finijiet tal-ħames inċiż ta’ l-Anness VII(B)(1)(b) tar-Regolament Nru 1493/1999, "termini tradizzjonali oħrajn" tfisser “termini addizzjonali tradizzjonal[ment] użati fl-Istati Membri produtturi biex jinnominaw, fil-każ ta’ l-inbejjed li hemm referenza dwarhom f’dan it-Titolu, il-produzzjoni jew il-metodu tax-xjuħija jew il-kwalità, il-kulur, it-tip ta’ post, jew xi ġrajja partikolari marbuta ma’ l-istorja ta’ l-inbid ikkonċernat u definita f’leġiżlazzjoni ta’ l-Istat Membru għall-iskopijiet tad-deskrizzjoni ta’ l-inbid ikkonċernat li joriġina fit-territorju tiegħu”.

14.      Ir-Regolament Nru 753/2002 sussegwentement jipprovdi fl-Artikolu 24 dwar il-protezzjoni tat-termini tradizzjonali:

“1. Għall-iskopijiet ta’ dan l-Artikolu, ‘termini tradizzjonali’ tfisser termini addizzjonali tradizzjonali li hemm referenza dwarhom fl-Artikolu 23, it-termini li hemm referenza dwarhom fl-Artikolu 28 u t-termini speċifiċi tradizzjonali li hemm referenza dwarhom fl-Artikolu 14(1), l-ewwel subparagrafu, punt (c), l-Artikolu 29 u l-Artikolu 38(3).

2. It-termini tradizzjonali elenkati fl-Anness III għandhom ikunu rriservati għall-inbejjed li magħhom huma marbuta u għandhom ikunu protetti kontra:

a)      l-użu ħażin, il-limitazzjoni jew l-evokazzjoni [kull użu ħażin, imitazzjoni jew evokazzjoni], anke jekk it-terminu protett huwa akkompanjat minn espressjoni bħal ma hi ‘kwalità’ [‘xorta’], ‘tip’, ‘stil’, ‘imitazzjoni’, ‘taħlita’ [‘marka’] jew simili;

b)      xi indikazzjoni oħra mhux meħtieġa, falza jew qarrieqa f’dak li hi n-natura jew il-kwalitajiet essenzjali ta’ l-inbid fuq il-pakkeġġar ta’ ġewwa jew ta’ barra, fil-materjal tal-pubbliċit[à] jew xi dokumenti li għandhom x’jaqsmu miegħu;

ċ)      xi prattika oħra li tista’ tisgwida l-pubbliku, partikolarment biex tagħti l-impressjoni li l-inbid jikkwalifika għat-terminu tradizzjonali protett.

3. Marki ta’ kummerċ użati biex jiddeskrivu l-inbid fuq it-tikkettjar tiegħu ma jistgħux ikun fihom termini tradizzjonali elenkati fl-Anness III kemm-il darba l-inbid jikkwalifika għal terminu tradizzjonali bħal dan.

[…]

4. Jekk terminu tradizzjonali elenkat fl-Anness III ta’ dan ir-Regolament jaqa’ wkoll f’waħda mill-kategoriji ta’ l-indikazzjoni li hemm referenza dwarha fl-Annessi VII(A) u (B)(1) u (2) tar-Regolament (KE) Nru 1493/1999, id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-Artikolu pjuttost mill [aktar milli] d-disposizzjonijiet l-oħra tat-Titolu IV jew tat-Titolu V għandhom jgħoddu għal dak it-terminu tradizzjonali.

Il-protezzjoni ta’ terminu tradizzjonali għandha tgħodd biss għal[-]lingwa(i) li fih jidher fl-Anness III.

Kull terminu tradizzjonali elenkat fl-Anness III għandu jingħaqad ma’ wieħed jew aktar tal-kategoriji ta’ l-inbid. Dawn il-kategoriji huma:

[…]

d)      l-inbejjed psr ta’ kwalità mhux koperti minn (a), (b) jew (ċ) imsemmija hawn fuq u l-inbejjed tal-mejda b’indikazzjoni ġeografika; f’dan il-każ il-protezzjoni tat-terminu tradizzjonali għandu jgħodd biss għan-nomina ta’ l-inbejjed l-oħra għajr l-inbejjed likuri, l-inbejjed frizzanti, l-inbejjed frizzanti bil-gass, l-inbejjed semi frizzanti u l-inbejjed semi frizzanti bil-gass;

[…]

5. Biex jikkwalifika sabiex jiġi inkluż fl-Anness III(A), it-terminu tradizzjonali għandu:

a) ikun speċifiku fih innifsu u preċiżament definit fil-leġislazzjoni ta’ l-Istat Membru;

b) ikun distintiv biżżejjed u/jew igawdi reputazzjoni stabbilita fis-suq tal-Komunità;

ċ) ikun ġie użat tradizzjonalment għal mill-anqas 10 snin fl-Istat Membru msemmi;

d) ikun użat għall-inbid tal-Komunità jew għall-kategoriji ta’ l-inbid tal-Komunità, wieħed jew aktar minn wieħed.

Terminu tradizzjonali jitqies bħala tradizzjonali fil-lingwa uffiċjali ta’ Stat Membru jekk jintuża f’dik il-lingwa uffiċjali u f’reġjun konfinali speċifiku ta’ Stat jew Stati Membri ġirien għal inbejjed prodotti fl-istess kundizzjonijiet, kemm-il darba tali terminu jissodisfa l-kriterji stabbiliti fil-punti a) sa d) f’wieħed minn dawn l-Istati Membru u ż-żewġ Stati Membri jaqblu bejniethom li jiddefinixxu, jużaw u jipproteġu tali terminu [traduzzjoni mhux uffiċjali ta’ dan il-paragrafu].

[…]

7. L-Istati Membri għandhom jgħarrfu lill-Kummissjoni:

a)      il-fatti li jiġġustifikaw l-għarfien ta’ kull terminu;

b)      it-termini tradizzjonali inklużi fil-leġislazzjoni tagħhom li jilħqu l-ħtiġiet imsemmija hawn fuq u l-inbejjed għal liema huma riservati;

ċ)      xi termini tradizzjonali li jiefqu milli ikunu protetti fil-pajjiż ta’ l-oriġini. […]”

15.      Fl-Anness III tar-Regolament Nru 753/2002, flimkien ma’ l-indikazzjoni tal-pajjiżi, ta’ l-inbejjed konċernati, tal-kategoriji ta’ prodotti u tal-lingwi, huma elenkati t-termini tradizzjonali protetti, imsemmija fl-Artikolu 24, b’mod partikolari:

–        għall-Greċja, it-termini bil-Grieg “Ειδικά Επιλεγμένος (Grande réserve)”, “Επιλογή ή Επιλεγμένος (Réserve)” u “Παλαιωθείς επιλεγμένος (Vieille réserve)”,

–        għal Spanja, it-termini bl-Ispanjol “Gran Reserva” u “Reserva”,

–        għall-Italja, it-terminu bit-Taljan “Riserva”,

–        għall-Awstrija, it-terminu bil-Ġermaniż “Reserve”,

–        għall-Portugall, it-termini bil-Portugiż “Reserva”, “Reserva velha” (jew “grande reserva”) u “Super reserva”.

III – Il-fatti prinċipali, il-proċedura fil-kawża prinċipali, id-domandi preliminari u l-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja

A –    Il-fatti

16.      H. S. Schneider, rikorrent fil-proċeduri ta’ “Reviżjoni” fil-kawża prinċipali pendenti quddiem il-BVerwG, imexxi impriża tal-familja ta’ produzzjoni ta’ l-inbid bl-isem kummerċjali “Consulat des Weins” fin-nofsinhar ta’ Pfalz, fl-inħawi tal-belt ta’ Trier (Rheinland‑Pfalz) u jikkummerċjalizza tmien inbejjed. Waqt spezzjoni li saret fl-20 ta’ Novembru 2002 mill-awtorità kompetenti tal-Land ta’ Rheinland-Pfalz, it-tikkettjar previst għal dawn l-inbejjed ġie kkontestat bil-mod segwenti, safejn huwa rilevanti għall-finijiet ta’ din il-proċedura preliminari: it-tikketti prinċipali kellhom l-isem tal-produttur ta’ l-inbid u, taħt, skond il-kategorija tal-prezz ta’ l-inbid, it-termini “Grande Réserve” jew “Réserve”. Fuq it-tikketta fuq in-naħa ta’ wara ta’ dawn l-inbejjed kollha l-produttur kellu l-intenzjoni li jindika l-livell ta’ kwalità ta’ l-inbejjed, iż-żona ta’ kultivazzjoni (“Pfalz”) kif ukoll in-numri uffiċjali tal-kontroll u ta’ l-ibbottiljar.

17.      B’deċiżjoni tad-19 ta’ Diċembru 2002, id-direttorat ta’ Trier tal-kontroll u tas-servizzi tal-Land ta’ Rheinland-Pfalz (Aufsichts- und Dienstleistungsdirektion, iktar’il quddiem 1-“ADD”) ipprojbixxa, inter alia, l-użu tat-termini Franċiżi “Réserve” u “Grande Réserve” fuq il-bażi li dawn kienu qarrieqa. B’deċiżjonijiet tad-19 u tal-21 ta’ Marzu 2003, l-ADD ċaħad is-suġġeriment li sar minn H. S. Schneider matul il-proċedura ta’ oġġezzjoni li minflok juża t-termini Ġermaniżi “Reserve” u “Privat-Reserve”, billi kkunsidra li dawn it-termini wkoll kienu pprojbiti.

18.      H. S. Schneider ippreżenta rikors kontra d-deċiżjoni inizjali u kontra dik mogħtija wara li saret l-oġġezzjoni. Permezz ta’ dan ir-rikors ippreżentat quddiem il-qrati amministrattivi Ġermaniżi, H. S. Schneider talab li tiġi annullata d-deċiżjoni ta’ projbizzjoni u, barra minn hekk, li jiġi ddikjarat u deċiż ukoll li l-użu tat-termini Ġermaniżi, kemm weħidhom kif ukoll meta assoċjati ma’ l-isem ta’ l-impriża tiegħu, kien permess. Dan ir-rikors ġie miċħud fl-ewwel istanza, fid-29 ta’ Jannar 2004, mill-Verwaltungsgericht Neustadt. H. S. Schneider appella minn din is-sentenza quddiem l-Oberverwaltungsgericht Rheinland‑Pfalz. Dan ta’ l-aħħar ċaħad dan l-appell b’sentenza tal-21 ta’ Settembru 2004. Skond dawn iż-żewġ qrati amministrattivi, it-termini in kwistjoni kienu jikkostitwixxu, skond waħda minnhom, imitazzjonijiet u, skond l-oħra, termini tradizzjonali protetti Spanjoli, Taljani u Portugiżi: rispettivament “(Gran) Reserva”, “(Gran) Riserva” u “(Grande) Reserva”.

19.      H. S. Schneider ressaq talba għal reviżjoni quddiem il-BVerwG kontra s-sentenza ta’ l-Oberverwaltungsgericht Rheinland-Pfalz tal-21 ta’ Settembru 2004. Fil-kuntest tar-reviżjoni, huwa invoka l-motiv segwenti, relatat mad-dritt Komunitarju: skondu, il-liġi dwar id-denominazzjonijiet ta’ l-inbid fis-seħħ tipproteġi t-termini tradizzjonali msemmija fil-punt 18 ta’ dawn il-konklużjonijiet tiegħu biss fil-lingwa rispettiva tagħhom – l-Ispanjol, il-Portugiż jew it-Taljan – u mhux f’lingwa oħra. Id-denominazzjoni korrispondenti bil-Grieg u bl-alfabett Grieg ukoll tibbenefika mill-istess protezzjoni. L-użu ta’ denominazzjonijiet komparabbli għal inbejjed li joriġinaw minn Stat Membru ieħor għalhekk la jikkostitwixxi imitazzjoni u lanqas evokazzjoni.

20.      Matul il-proċedura quddiem il-qrati amministrattivi Ġermaniżi, it-terminu “Consulat des Weins – Réserve/Grande Réserve” ġie rreġistrat ukoll bħala trade mark Komunitarja mill-Uffiċċju għall-Armonizzazzjoni fis-Suq Intern.

B –    Il-proċedura quddiem il-qorti tar-rinviju u d-domandi preliminari

21.      B’referenza għall-ħames inċiż ta’ l-Anness VII(B)(1)(b) tar-Regolament Nru 1493/1999, il-BVerwG jitlaq mill-idea li d-denominazzjonijiet “Réserve” u “Grande Réserve”/“Reserve” u “Privat-Reserve” huma essenzjalment termini tradizzjonali addizzjonali u li dawn huma intiżi biex jindikaw kwalità partikolari ta’ l-inbid b’referenza għall-metodi ta’ produzzjoni u ta’ xjuħija. Dawn madankollu ma jistgħux jintużaw fil-Ġermanja bħala termini tradizzjonali addizzjoni fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni peress li mhumiex definiti minn dispożizzjonijiet tal-liġi nazzjonali Ġermaniża skond l-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002. Madankollu, id-denominazzjonijiet jistgħu fil-prinċipju jintużaw fil-Ġermanja bħala dettalji oħrajn fis-sens tal-punt 3 ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999 peress li l-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002 ma joħloqx effett preklużiv fil-kontront tal-punt 3 ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999. Kieku tali effett kien japplika għad-denominazjonijiet kollha li minħabba l-kontenut tagħhom jaqgħu taħt l-elementi rregolati mill-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002, dan kien imur kontra l-għan tal-leġiżlazzjoni l-ġdida dwar id-denominazzjonijiet, li skondha l-użu ta’ dettalji fakultattivi’l barra mill-qasam regolamentat għandu jkun awtorizzat safejn ikun possibbli.

22.      Iżda skond il-BVerwG, l-użu ta’ l-imsemmija termini tradizzjonali huwa madankollu pprojbit jekk ikun qarrieqi jew jekk ikun jikser denominazzjonijiet protetti. It-termini tradizzjonali addizzjonali protetti skond id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 24(2) u ta’ l-Anness III tar-Regolament Nru 753/2002, meħuda flimkien, ċertament jeżistu bl-Ispanjol, bil-Grieg, bit-Taljan, bil-Portugiż, u issa, bil-Ġermaniż, iżda mhux bil-Franċiż.

23.      Il-BVerwG madankollu jikkunsidra li jista’ jkun hemm ukoll imitazzjoni jew evokazzjoni fis-sens ta’ l-Artikolu 24(2) tar-Regolament Nru 753/2002 meta jintuża terminu protett u f’lingwa differenti mil-lingwa oriġinali protetta. Il-projbizzjoni ta’ l-użu ħażin fil-fatt tfisser l-użu tat-terminu protett innifsu; il-projbizzjoni ta’ l-imitazzjoni, min-naħa l-oħra, tipprojbixxi l-użu ta’ termini li jkun fihom kliem simili, filwaqt li l-projbizzjoni ta’ l-evokazzjoni tipprojbixxi l-użu ta’ termini li jkollhom tifsira simili.

24.      Madankollu, din il-protezzjoni tat-terminu tradizzjonali addizzjonali kontra l-użu ħażin, l-imitazzjoni u l-evokazzjoni teżisti biss, skond il-BVerwG, fir-rigward ta’ l-inbejjed li joriġinaw mill-istess Stat Membru bħat-terminu tradizzjonali protett, jiġifieri f’din il-kawża biss fir-rigward ta’ l-inbejjed Spanjoli, Portugiżi, Taljani, Griegi u Awstrijaċi, iżda mhux fir-rigward ta’ l-inbejjed li joriġinaw minn reġjuni Ġermaniżi. Dan jirriżulta ta’ l-inqas mill-konnessjoni partikolari bejn it-terminu tradizzjonali u t-tradizzjoni tal-produzzjoni ta’ l-inbid ta’ kull Stat Membru, kif ukoll mill-awtonomija regolatorja li għandhom l-Istati Membri f’dan il-qasam. Kieku kellha tingħata interpretazzjoni kuntrarja, din ikollha l-effett li tipparalizza s-sistema ta’ denominazzjoni fakultattiva ta’ l-inbejjed, għax b’hekk ir-rikonoxximent ta’ terminu tradizzjonali ta’ Stat Membru jwassal biex la jkun jista’ jintuża u lanqas jinħoloq terminu komparabbli fi Stat Membru ieħor.

25.      Peress li l-BVerwG kellu dubji dwar l-interpretazzjoni tar-Regolamenti Nru 1493/1999 u Nru 753/2002, hija ssospendiet il-proċeduri u rrinvjat lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:

“1.      L-Artikolu 47(2)(b) u (ċ), moqri flimkien mal-ħames inċiż tal-punt B(1)(b) u (3) ta’ l-Anness VII tar-Regolament (KE) Nru 1493/1999 u ma’ l-Artikolu 23 tar-Regolament (KE) Nru 753/2002, għandu jiġi interpretat fis-sens li dettall dwar metodu ta’ produzzjoni jew ta’ xjuħija jew skond il-każ dwar il-kwalità ta’ l-inbid huwa awtorizzat biss bħala dettall fakultattiv irregolat mill-ħames inċiż tal-punt 1(b) ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament (KE) Nru 1493/1999 taħt il-kundizzjonijiet stabbiliti f’dan il-punt kif ukoll fl-Artikolu 23 tar-Regolament (KE) Nru 753/2002 u mhux bħala dettall ieħor fis-sens tal-punt 3 ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament (KE) Nru 1493/1999?

2.      L-Artikolu 24(2)(a) tar-Regolament (KE) Nru 753/2002 għandu jiġi interpretat fis-sens li jkun hemm imitazzjoni jew evokazzjoni biss jekk il-lingwa użata tkun l-istess bħal dik tat-termini tradizzjonali protetti?

3.      L-Artikolu 24(2) tar-Regolament (KE) Nru 753/2002 għandu jiġi interpretat fis-sens li t-termini tradizzjonali elenkati fl-Anness III huma protetti biss fir-rigward ta’ nbejjed li joriġinaw mill-istess Stat Membru produttur li minnu joriġina t-terminu tradizzjonali protett?”

C –    Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja

26.      Minbarra l-partijiet fil-kawża prinċipali, ipparteċipaw ukoll fil-proċedura r-Repubblika Ellenika, ir-Repubblika Taljana u r-Renju ta’ Spanja. Ir-Repubblika Taljana ppreżentat biss nota ta’ osservazzjonijiet u ma ħaditx sehem fil-proċedura orali. F’din il-kawża, ir-Renju ta’ Spanja ħa sehem biss fil-proċedura orali.

27.      Fis-seduta tat-13 ta’ Settembru 2007, il-partijiet fil-kawża prinċipali, ir-Repubblika Ellenika, ir-Renju ta’ Spanja u l-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej ippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom u wieġbu għad-domandi tal-Qorti tal-Ġustizzja.

IV – L-argumenti tal-partijiet

A –    Fuq l-ewwel domanda preliminari

28.      Skond H. S. Schneider, l-użu tad-dettalji in kwistjoni huwa permess mhux biss bħala dettalji fakultattivi rregolati mill-ħames inċiż tal-punt 1(b) ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999 taħt il-kundizzjonijiet stabbiliti f’dan il-punt u fl-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002, iżda wkoll bħala dettall ieħor skond il-punt 3 ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999. L-użu ta’ dawn it-termini mhuwiex irregolat bil-liġi fil-Ġermanja u għalhekk jista’ jsir skond id-diskrezzjoni tal-bottiljatur.

29.      Skond il-Land ta’ Rheinland-Pfalz, dettal dwar metodu ta’ produzzjoni jew u ta’ xjuħija jew skond il-każ dwar il-kwalità huwa permess biss bħala dettall fakultattiv irregolat mill-ħames inċiż tal-punt 1(b) ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999 taħt il-kundizzjonijiet stabbiliti f’dan il-punt u fl-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002 u mhux bħala dettall ieħor fis-sens tal-punt 3 ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999 jekk dan jidħol fuq il-qasam kopert mit-termini tradizzjonali addizzjonali protetti li kienu jeżistu qabel. Effett preklużiv limitat għat-termini protetti fl-Artikolu 23, moqri flimkien ma’ l-Anness III tar-Regolament Nru 753/2002, ma jmurx kontra l-għan tal-leġiżlazzjoni l-ġdida dwar id-denominazzjonijiet li tawtorizza safejn ikun possibbli d-dettalji fakultattivi’l barra mill-qasam regolamentat. Barra minn hekk, huwa pprojbit għal individwi bħas-Sur Schneider li jiżviluppaw dettalji fakultattivi fil-kuntest tal-qasam kopert mit-termini tradizzjonali protetti li kienu jeżistu qabel.

30.      Il-Gvern Taljan ukoll jargumenta li dettall dwar metodu ta’ produzzjoni jew ta’ xjuħija jew skond il-każ dwar il-kwalità ta’ l-inbid tista’ tintuża biss bħala dettall fakultattiv irregolat skond il-ħames inċiż tal-punt 1(b) ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999 taħt il-kundizzjonijiet stabbiliti f’dan il-punt u fl-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002, u mhux bħala dettall ieħor fis-sens tal-punt 3 ta’ l-istess Anness. Il-Gvern Taljan jinvoka favur dan l-argument l-Artikolu 6(1) tar-Regolament Nru 753/2002 li skondu l-użu ta’ “partikolaritajiet [dettalji] oħra” huwa possibbli kemm-il darba ma jkunx hemm riskju ta’ qerq b’mod partikolari fir-rigward tat-termini fakultattivi rregolati.

31.      Skond il-Gvern Grieg, jibbenefikaw biss mill-protezzjoni l-inbejjed elenkati fil-lista eżawrjenti tat-termini tradizzjonali li tinsab fl-Anness III tar-Regolament Nru 753/2002. Kull terminu li jirreferi għal metodu ta’ produzzjoni jew ta’ xjuħija jew skond il-każ għall-kwalità ta’ xi nbid ieħor u li jista’ jitqies minn konsumatur fil-Komunità jew fi Stat terz bħala li jirreferi għal terminu tradizzjonali addizzjonali protett skond l-Artikoli 23 u 24 tar-Regolament Nru 753/2002, ikun qed jintuża illegalment; għaldaqstant, il-projbizzjonijiet imsemmija fl-Artikolu 49 tar-Regolament Nru 1493/1999 japplikaw għall-prodotti li jużaw dan it-terminu.

32.      Il-Gvern Spanjol josserva li t-termini tradizzjonali “Reserva” u “Gran Reserva” fis-seħħ fi Spanja japplikaw għal metodu ta’ xjuħija ta’ l-inbejjed ħomor, bojod u rosé u li dawn huma ġeneralment magħrufa mill-konsumaturi. Madankollu, fil-Ġermanja ma jeżisti ebda metodu ta’ produzzjoni jew ta’ xjuħija ta’ l-inbid li jista’ jiġi assoċjat ma’ termini bħal “Réserve” u “Grande Réserve”. Għal din ir-raġuni, fil-Ġermanja dawn iż-żewġ termini jikkostitwixxu denominazzjonijiet immaġinarji li madankollu jixbħu termini tradizzjonali ta’ Stati Membri oħra u li jistgħu jqarrqu bil-konsumaturi. Huwa għalhekk li ż-żewġ termini “Réserve” u “Grande Réserve” jistgħu jikkostitwixxu biss dettall fakultattiv irregolat. Għall-inbejjed Ġermaniżi, huma m’għandhom ebda bażi ġuridika espressa fir-Regolament ta’ bażi u huma pprojbiti.

33.      Il-Kummissjoni hija tal-fehma li d-denominazzjonijiet jistgħu, fil-prinċipju, jintużaw bħala “partikolaritajiet [dettalji] oħra” fis-sens tad-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 47(2)(ċ) u tal-punt 3 ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999, meħuda flimkien, meta dawn ikunu jirreferu għall-elementi msemmija fl-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002 (metodu ta’ produzzjoni jew ta’ xjuħija, il-kwalità, il-kulur, it-tip ta’ post, jew xi ġrajja partikolari marbuta ma’ l-istorja ta' l-inbid). L-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002 m’għandux effett preklużiv fir-rigward ta’ l-użu ta’ “partikolaritajiet [dettalji] oħra” fis-sens tal-punt 3 ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999. Fil-fatt, ma jistax jiġi eskluż li dawn id-dettalji jikkostitwixxu informazzjoni utli għall-konsumatur fis-sens ta’ l-Artikolu 47(2)(ċ) tar-Regolament Nru 1493/1999. Barra minn hekk, il-leġittimità tal-prinċipju ta’ l-użu bħala “dettall ieħor” tirriżulta wkoll mill-Artikolu 6(2) tar-Regolament Nru 753/2002.

34.      Il-Kummissjoni targumenta wkoll li l-elementi msemmija fl-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002 tant huma eżawrjenti li, kieku kellu jiġi aċċettat li jeżiti effett preklużiv, ma jkunx hemm iżjed lok għal “partikolaritajiet [dettalji] oħra” fis-sens tal-punt 3. Barra minn hekk, skond il-Kummissjoni, l-iżvilupp ta’ “termini tradizzjonali addizzjonali” ġodda jkun possibli biss jekk dawn ikunu jistgħu jintużaw bħala “partikolaritajiet [dettalji] oħra” qabel ma jiġu rreġistrati. Jekk jitqies li l-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002 għandu effett preklużiv, dan imur kontra l-għan tar-Regolament Nru 1493/1999 li jawtorizza safejn ikun possibbli l-użu ta’ dettalji fakultattivi’l barra mill-qasam regolamentat.

B –    Fuq it-tieni domanda preliminari

35.      Skond H. S. Schneider, l-Artikolu 24(2)(a) tar-Regolament Nru 753/2002 għandu jiġi interpretat fis-sens li jkun hemm imitazzjoni jew evokazzjoni biss jekk il-lingwa użata tkun l-istess bħal dik tat-terminu tradizzjonali protett. Dan jirriżulta ta’ l-inqas mill-indikazzjoni preċiża tal-lingwi rispettivi fil-lista li tinsab fl-Anness tar-Regolament Nru 753/2002. Din l-interpretazzjoni tirriżulta wkoll mill-fatt li r-riskju ta’ qerq, li huwa meħtieġ sabiex ikun hemm imitazzjoni jew evokazzjoni, ma jeżistix meta t-terminu jintuża b’lingwa oħra.

36.      Fin-nota ta’ osservazzjonijiet tiegħu, il-Land ta’ Rheinland-Pfalz ma kkummentax dwar it-tieni domanda preliminari. Matul is-seduta, huwa assoċja ruħu f’dan ir-rigward ma’ l-osservazzjonijiet tar-Repubblika Taljana, tar-Repubblika Ellenika u tal-Kummissjoni. Skond il-Land, projbizzjoni limitata tat-traduzzjoni tmur kontra l-protezzjoni tat-termini tradizzjonali li jeżistu f’lingwi oħrajn kif ukoll kontra l-għanijiet tas-suq intern u l-protezzjoni tal-konsumaturi.

37.      Skond il-Gvern Taljan, il-protezzjoni tat-termini tradizzjonali rregolati kontra l-użu ħażin, l-imitazzjoni jew l-evokazzjoni hija neċessarjament indipendenti mil-lingwa użata. Dejjem ikun hemm każ ta’ evokazzjoni meta t-traduzzjoni tkun tali li tevoka f’moħħ il-konsumatur it-terminu tradizzjonali fil-lingwa protetta; dan huwa l-każ f’din il-kawża minħabba x-xebħ bejn it-termini użati, ta’ oriġini Latina.

38.      Il-Gvern Grieg ukoll huwa tal-fehma li huwa pprojbit li jintuża terminu protett fi kwalunkwe lingwa. Huwa jsostni li konsumatur Ewropew medju jagħraf il-biċċa l-kbira tat-termini msemmija fl-Anness III tar-Regolament Nru 753/2002, irrispettivament mil-lingwa, u jassoċja dawn it-termini mal-kwalità ta’ l-inbid. Dawn id-dettalji u termini li jinsabu fuq it-tikketta huma informazzjoni determinanti għax-xiri ta’ l-inbid.

39.      Il-Gvern Spanjol isostni li, minn perspettiva lingwistika, il-kelma “Réserve” hija traduzzjoni tat-terminu Spanjol “reserva”. Tali traduzzjoni hija pprojbita mill-Artikolu 48 tar-Regolament Nru 1493/1999. L-użu tat-termini tradizzjonali fil-lingwa li bihom ġew irreġistrati jikkostitwixxi imitazzjoni jew evokazzjoni, filwaqt li t-traduzzjoni tikkostitwixxi użu ħażin.

40.      Il-Kummissjoni wkoll hija tal-fehma li l-użu tat-terminu protett f’lingwa oħra apparti mil-lingwa oriġinali jista’ jkun imitazzjoni jew evokazzjoni fis-sens ta’ l-Artikolu 24(2)(a) tar-Regolament Nru 753/2002. Huwa minnu li t-tieni inċiż ta’ l-Artikolu 24(4) jgħid li l-protezzjoni ta’ terminu tradizzjonali għandha tgħodd biss għal-lingwa li fiha jidher fl-Anness III. Madankollu, dan jgħodd biss għall-użu ħażin, kif jirriżulta mill-Artikolu 48 tar-Regolament. Finalment, dan ta’ l-aħħar jistabbilixxi espressament li r-riskju – li għandu jiġi evitat – li tinħoloq konfużjoni jew li jiġu żgwidati l-konsumaturi jista’ jeżisti wkoll f’każ ta’ traduzzjoni ta’ termini. F’dan ir-rigward, il-pożizzjoni ġuridika ma nbidlitx meta mqabbla mal-pożizzjoni stabbilita bir-Regolament preċedenti Nru 881/98. Hija l-qorti nazzjonali li għandha tevalwa jekk, f’din il-kawża, jeżistix effettivament riskju ta’ qerq.

C –    Fuq it-tielet domanda preliminari

41.      Skond H. S. Schneider, l-Artikolu 24(2) tar-Regolament Nru 753/2002 għandu jiġi interpretat fis-sens li t-termini tradizzjonali elenkati fl-Anness III huma protetti biss fir-rigward ta’ l-użu għal inbejjed li joriġinaw mill-istess Stat Membru produttur li minnu joriġina t-terminu tradizzjonali protett. Dan jirriżulta mill-fatt li l-oriġini ta’ l-inbid għandha importanza partikolari ferm f’għajnejn il-konsumatur. It-terminu tradizzjonali għandu valur espressiv partikolari biss fir-rigward tal-post ta’ l-oriġini. It-terminu “Réserve” huwa ferm komuni fil-prattika ta’ l-Istati Membri (per eżempju, Franza) u ta’ Stati terzi, u s’issa qatt ma ġie ssanzjonat għar-raġuni li jikkostitwixxi evokazzjoni. Hija biss din l-interpretazzjoni restrittiva tal-portata tal-protezzjoni mogħtija lil dan it-terminu li hija konsistenti mal-fatt li, għat-termini protetti Spanjoli, Portugiżi u Taljani, ġew awtorizzati kriterji nazzjonali differenti u ma ġiet aċċettata ebda imitazzjoni bejn it-termini. Bħalma jagħmel fl-osservazzjonijiet tiegħu dwar it-tieni domanda preliminari, H. S. Schneider jargumenta fir-rigward tat-tielet domanda preliminari wkoll li, fid-dawl ta’ l-għan ta’ protezzjoni tar-Regolament, jistgħu jiġu pprojbiti biss forom ta’ użu li joħolqu riskju ta’ qerq. Issa meta r-reġjun (il-Ġermanja) ikun indikat ukoll, mhemm assolutament ebda riskju ta’ konfużjoni ma’ l-inbejjed Spanjoli, Portugiżi u oħrajn, li għalihom huma protetti t-termini rispettivi.

42.      Fin-nota ta’ osservazzjonijiet tiegħu, il-Land ta’ Rheinland-Pfalz ma kkummentax dwar it-tielet domanda preliminari. Matul is-seduta, huwa assoċja ruħu ma’ l-osservazzjonijiet ta’ l-Italja, tal-Greċja u tal-Kummissjoni dwar it-tielet domanda preliminari.

43.      Skond il-Gvern Taljan, it-termini tradizzjonali huma protetti fl-Unjoni Ewropea kollha, bis-saħħa ta’ l-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 753/2002, kontra kull imitazzjoni jew evokazzjoni. F’dan il-kuntest, din il-protezzjoni tapplika esklużivament għall-inbejjed li huma intitolati għaliha u li joriġinaw minn Stat Membru produttur partikolari. Għalhekk, f’din il-kawża, il-protezzjoni tat-termini tradizzjonali “Reserva” għal Spanja, “Riserva” għall-Italja, “Reserve” għall-Greċja, “Reserva” għall-Portugall u “Reserve” għall-Awstrija hija esklużivament riżervata għall-inbejjed li joriġinaw mill-pajjiżi kkonċernati u li huma protetti; konsegwentement, dawn f’ebda każ ma jistgħu jintużaw għat-tikkettjar ta’ nbejjed li joriġinaw mill-Ġermanja.

44.      Il-Gvern Grieg isostni li l-projbizzjoni li jintużaw it-termini protetti teżisti wkoll fir-rigward ta’ l-użu għal inbejjed li joriġinaw minn Stati oħra apparti dak tat-terminu protett.

45.      Skond il-Kummissjoni, it-tielet domanda preliminari għandha tinftiehem b’mod aktar restrittiv. Fir-rigward ta’ l-interpretazzjoni ta’ l-Artikolu 24(2) tar-Regolament Nru 753/2002, għandu essenzjalment jiġi stabbilit jekk l-użu tat-termini “Reserve” jew skond il-każ “Privat-Reserve” huwiex ipprojbit għall-inbejjed prodotti fil-Ġermanja tal-kategorija ta’ nbejjed ta’ kwalità psr billi d-denominazzjoni “Reserve” tinsab fl-Anness III bħala terminu tradizzjonali addizzjonali għall-inbejjed ta’ l-istess kategorija prodotti fl-Awstrija. Din id-domanda għandha tiġi risposta fl-affermattiv skond il-Kummissjoni, kif ukoll skond il-Gvern Spanjol, peress li skond l-Artikolu 24(2) tar-Regolament Nru 753/2002, it-termini tradizzjonali elenkati fl-Anness III huma riżervati għall-inbejjed li magħhom huma marbuta, jiġifieri għall-inbejjed ta’ l-istess kategoriji. Għalhekk, id-denominazzjoni “Reserve” hija rriżervata għall-inbejjed prodotti fl-Awstrija tal-kategorija “inbejjed ta’ kwalità psr” u hija protetta kontra kull użu ħażin, imitazzjoni jew evokazzjoni għal inbejjed ta’ l-istess kategorija li joriġinaw minn Stati Membri oħra, u b’hekk ukoll fir-rigward ta’ l-inbejjed tal-kategoria “inbejjed ta’ kwalità psr” prodotti fil-Ġermanja.

46.      Lanqas il-paraliżi tas-sistema tad-denominazzjoni fakultattiva ta’ l-inbejjed, li l-BVerwG jibża’ li sseħħ, ma tiġġustifika interpretazzjoni differenti. Tali paraliżi tirriżulta neċessarjament minn kull projbizzjoni ta’ użu ħażin u tkopri biss it-termini identiċi, u mhux dawk li huma sempliċement simili jew derivati bħat-terminu “Privat-Reserve”. Dan it-terminu jista’ jintuża liberament sakemm ma jkunx hemm imitazzjoni jew evokazzjoni, ħaġa li għandha tiġi evalwata mill-qorti nazzjonali. Fl-aħħar mill-aħħar, l-interpretazzjoni proposta mill-BVerwG hija meħtieġa għal raġunijiet marbuta ma’ l-effettività tal-protezzjoni tad-denominazzjonijiet ta’ l-inbid fis-suq komuni (effett utli).

V –    Evalwazzjoni ta’ l-Avukat Ġenerali

A –    Rimarki preliminari

47.      Ir-Regolament Nru 1493/1999 ħoloq organizzazzjoni komuni ġdida tas-suq ta’ l-inbid. Għal din ir-raġuni, meta jiġi interpretat ir-Regolament iktar’il quddiem, m’għandhiex tintesa l-oriġini tiegħu, b’mod partikolari l-modifika strutturali intenzjonata tal-prinċipji fundamentali tal-leġiżlazzjoni dwar id-denominazzjonijiet meta mqabbla mar-Regolament preċedenti Nru 2392/1989(6). Fir-rigward tad-deskrizzjonijiet għall-inbejjed mhux frizzanti, is-sistema tar-Regolament Nru 2392/1989 kienet ikkaratterizzata mill-prinċipju ta’ projbizzjoni li skondu setgħu jintużaw biss id-deskrizzjonijiet elenkati b’mod eżawrjenti fir-Regolament(7). Għall-kuntrarju, oriġinarjament kienu pprojbiti, skond l-Artikolu 11 u l-ewwel sentenza ta’ l-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 2392/1989, it-termini kollha li ma kinux elenkati fir-Regolament, ħlief għal xi ftit eċċezzjonijiet, sakemm ir-Regolament Nru 1427/96(8) daħħal ċerta flessibbiltà(9).

48.      Peress li l-prinċipju ta’ projbizzjoni kien meqjus bħala riġidu wisq u li ma jissodisfax iktar il-ħtiġijiet tas-suq, dan ġie ssostitwit, wara li fl-1996 kienet iddaħħlet għall-ewwel darba ċerta flessibbiltà kif imsemmi hawn fuq, mill-prinċipju ta’ awtorizzazzjoni permezz tar-Regolament Nru 1493/1999, li huwa magħruf ukoll bħala l-prinċipju ta’ abbuż. Il-leġiżlazzjoni dwar id-denominazzjonijiet ta’ l-inbejjed mhux frizzanti b’hekk ġiet allinjata ma’ dik applikabbli għall-inbejjed frizzanti(10).

49.      Skond il-prinċipju ta’ awtorizzazzjoni jew ta’ abbuż, it-termini utli l-oħra kollha huma awtorizzati għall-inbejjed mhux frizzanti minbarra d-deskrizzjonijiet fakultattivi elenkati fir-Regolament Nru 1493/1999, sakemm ma jkunux ipprojbiti bil-liġi u sakemm ma jqarrqux bil-konsumaturi(11). Din il-miżura ta’ flessibbiltà ġiet ikkwalifikata wkoll bħala liberalizzazzjoni. Din il-liberalizzazzjoni tal-leġiżlazzjoni dwar id-denominazzjonijiet ta’ l-inbejjed serviet biex jintlaħaq l-għan ewlieni tar-riforma li kien li tiġi żgurata l-flessibbiltà fl-organizzazzjoni komuni tas-suq ta’ l-inbid li hija meħtieġa għal adattament tajjeb għas-sitwazzjoni l-ġdida(12).

50.      Il-leġiżlatur Komunitarju kien konxju mill-konsegwenzi importanti li kellhom ir-regoli dwar id-denominazzjonijiet għall-prodotti ta’ l-inbid fir-rigward tal-prospetti tal-kummerċjalizzazzjoni tagħhom(13). Anki minn din il-perspettiva, is-sostituzzjoni tal-prinċipju ta’ projbizzjoni bil-prinċipju ta’ awtorizzazzjoni jew ta’ abbuż, b’marġni ta’ manuvra akbar għad-distributuri fir-rigward tat-tikkettjar, għandha titqies bħala espressjoni ġdida tal-bilanċ bejn l-interessi leġittimi tal-produtturi u tal-konsumaturi(14).

51.      Qabel xejn, għall-finijiet ta’ l-interpretazzjoni tad-dispożizzjonijiet tal-leġiżlazzjoni dwar id-denominazzjonijiet ta’ l-inbejjed, għandu jiġi kkunsidrat li d-dispożizzjonijiet nazzjonali dwar it-tikkettjar ma jaffettwawx biss l-interessi kummerċjali tal-konsumaturi, iżda jistgħu jirriżultaw ukoll f’restrizzjoni tal-moviment liberu tal-merkanzija. Għal din ir-raġuni, skond is-sentenza Verband Sozialer Wettbewerb, magħrufa bħala s-“sentenza Clinique”(15), il-projbizzjonijiet tal-qerq stabbiliti fid-dispożizzjonijiet Komunitarji għandhom jiġu interpretati wkoll, u speċjalment, fid-dawl tal-moviment liberu tal-merkanzija(16). Ir-riskju li l-konsumaturi jiġu mqarrqa, min-naħa l-oħra, jista’ jipprevali fuq il-ħtiġijiet tal-moviment liberu tal-merkanzija biss jekk dan ikun suffiċjentement gravi(17). Huwa għal din ir-raġuni li nissuġġerixxi kawtela kontra interpretazzjoni eċċessiva ta’ l-elementi li jikkostitwixxu l-qerq.

B –    Fuq l-ewwel domanda preliminari

52.      Permezz ta’ l-ewwel domanda preliminari tagħha, il-BVerwG tixtieq tkun taf essenzjalment jekk l-Artikolu 47(2)(ċ) kif ukoll il-punt 3 ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999 għandhomx jiġu interpretati fis-sens li d-denominazzjonijiet “Reserve” u “Grande Reserve” jew, skond il-każ, “Reserve” u “Privat-Reserve” applikabbli għal inbejjed prodotti fi Stat Membru jistgħu fil-prinċipju, jiġifieri indipendentement mill-kwistjoni tal-kunflitt ta’ dawn id-denominazzjonijiet mad-denominazzjonijiet li jinsabu fl-Anness III ta’ l-istess Regolament, jintużaw bħala “dettaliji oħrajn”/“termini oħrajn” fis-sens ta’ dawn id-dispożizzjonijiet meta dan l-Istat Membru ma jkunx adotta dispożizzjonijiet ġuridiċi dwar l-użu ta’ dawn id-denominazzjonijiet bħala “termini tradizzjonali addizzjonali” fis-sens tad-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 47(2)(b) u tal-ħames inċiż tal-punt 1(b) ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999, u ta’ l-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002, meħuda flimkien.

53.      L-Artikolu 47(2) tar-Regolament Nru 1493/1999 isemmi tliet tipi ta’ termini. Dawn huma ċerti termini obbligatorji(18), termini fakultattivi awtorizzati taħt ċerti kundizzjonijiet u termini fakultattivi oħrajn, inkluża l-informazzjoni li tista’ tkun utli għall-konsumaturi. Il-portata tal-protezzjoni mogħtija lil dawn it-termini hija ddeterminata skond il-kontenut tagħhom. Madankollu, għall-finijiet ta’ din il-kawża huma rilevanti biss iż-żewġ tipi ta’ termini fakultattivi.

54.      It-termini tradizzjonali addizzjonali huma dettalji fakultattivi awtorizzati taħt ċerti kundizzjonijiet (dettalji fakultattivi rregolati skond l-ordni ta’ rinviju). It-termini tradizzjonali addizzjonali jikkostitwixxu, skond l-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002, “termini addizzjonali tradizzjonal[ment] użati fl-Istati Membri produtturi biex jinnominaw, fil-każ ta’ l-inbejjed li hemm referenza dwarhom f’dan it-Titolu, il-produzzjoni jew il-metodu tax-xjuħija jew il-kwalità, il-kulur, it-tip ta’ post, jew xi ġrajja partikolari marbuta ma’ l-istorja ta’ l-inbid ikkonċernat u definita f’leġiżlazzjoni ta’ l-Istat Membru għall-iskopijiet tad-deskrizzjoni ta’ l-inbid ikkonċernat li joriġina fit-territorju tiegħu”.

55.      L-Artikolu 6 tar-Regolament Nru 753/2002 jikkostitwixxi l-klawsola ta’ protezzjoni favur id-dettalji l-oħrajn u t-termini tradizzjonali addizzjonali. L-użu ta’ termini oħrajn fis-sens tal-punt 3 ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999 huwa effettivament speċifikat mill-Artikolu 6 tar-Regolament Nru 753/2002. Skond din id-dispożizzjoni, l-użu ta’ dettalji oħrajn huwa soġġett għall-kundizzjoni li dawn id-dettalji ma jkunux jistgħu jiżgwidaw lill-konsumaturi fir-rigward tad-dettalji obbligatorji u tad-dettalji fakultattivi rregolati.

56.      Fil-fehma tiegħi, il-leġiżlatur Komunitarju ma jirreferix fit-test ta’ l-Artikolu 6(1) tar-Regolament Nru 753/2002 għal riskju astratt ta’ qerq. Interpretazzjoni ta’ l-imsemmi Artikolu fis-sens li jalludi għal riskju astratt ta’ qerq tmur kontra l-iskop tal-prinċipju ta’ awtorizzazzjoni jew ta’ abbuż peress li huwa inerenti f’dan il-prinċipju li r-riskju ta’ qerq jiġi kkunsidrat b’mod konkret, u kważi każ b’każ. Jekk dan ir-riskju jiġi kkunsidrat b’mod astratt, ikun hemm interferenza sproporzjonata fl-interessi leġittimi tal-produtturi.

57.      Fir-rigward tal-leġiżlazzjoni dwar id-denominazzjonijiet ta’ l-inbejjed, ir-riskju ta’ qerq għandu rwol simili għar-riskju ta’ konfużjoni fil-leġiżlazzjoni dwar it-trade marks. B’referenza għal dan l-aħħar riskju, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà kkonstatat f’kuntest kemmxejn differenti li, “meta awtorizza l-użu ta’ marki biex jissupplementaw id-deskrizzjoni, il-preżentazzjoni u r-reklamar ta’ l-inbejjed frizzanti, il-leġiżlatur Komunitarju neċessarjament ried joħloq bilanċ bejn l-interessi ta’, minn naħa, il-protezzjoni tal-konsumaturi u, b’mod partikolari, id-dritt li ma jiġux żgwidati dwar il-kwalitajiet inerenti ta’ prodott u, min-naħa l-oħra, il-protezzjoni tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali u, b’mod partikolari, l-interess leġittimu tas-sidien ta’ marka li jużawha u jisfruttawha għall-finijiet kummerċjali. Dan il-proċess ta’ tweżin ta’ l-interessi involuti jiġi serjament ippreġudikat jekk sempliċi riskju ta’ konfużjoni, li jiġi rilevat mingħajr ma lanqas jiġu kkunsidrati l-opinjonijiet u d-drawwiet tal-konsumaturi kkonċernati, ikun biżżejjed biex jimpedixxi l-użu ta’ denominazzjoni protetta bħala marka”(19). L-Artikolu 13(2)(b), tar-Regolament Nru 2333/92(20), li wkoll kien jipprojbixxi l-użu ta’ ċerti termini minħabba r-riskju ta’ qerq, għandu jiġi interpretat fis-sens “li, sabiex tiġi applikata l-projbizzjonijiet stabbilita f’din id-dispożizzjoni, mhuwiex biżżejjed li jiġi kkonstatat li marka li jkun fiha kelma li tinsab fid-deskrizzjoni ta’ wieħed mill-prodotti msemmija f’din id-dispożizzjoni, fiha nfisha, tista’ tiġi konfuża ma’ din id-deskrizzjoni ta’ l-aħħar. Barra minn hekk, huwa meħtieġ li jiġi stabbilit li l-użu tal-marka huwa fil-fatt ta’ tali natura li jiżgwida lill-konsumaturi kkonċernati u, għaldaqstant, li jaffettwa l-aġir ekonomiku tagħhom. F’dan ir-rigward, hija l-qorti nazzjonali li għandha tirreferi għall-aspettattivi preżunti fir-rigward ta’ dik l-informazzjoni min-naħa tal-konsumatur medju, informat b’mod normali u raġonevolment attent u prudenti”(21).

58.      Il-formolazzjoni ta’ l-Artikolu 6 tar-Regolament Nru 753/2002, li hija bbażata fuq ir-riskju konkret ta’ qerq, għalhekk tesprimi b’mod ċar li l-possibbiltà ta’ dħul fuq elementi koperti minn dettalji rregolati ma jiġġustifikax fih innifsu l-projbizzjoni ta’ dettall ieħor(22). Kif issottomettiet b’mod konvinċenti l-Kummissjoni, dan jillimita b’mod konsiderevoli l-kamp ta’ applikazzjoni tad-dettalji l-oħrajn meta jitqies il-kamp ta’ applikazzjoni wiesa’ tat-termini fis-sens tal-ħames inċiż tal-punt 1(b) ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament(23).

59.      Kieku kellha tingħata interpretazzjoni differenti, din tmur ukoll kontra l-għan tar-riforma, li huwa li jinħolqu spazji għall-kummerċjalizzazzjoni billi jiġu awtorizzati dettalji oħrajn mhux irregolati, u tispiċċa biex toħloq mezz kif tista’ tiġi evitata l-liberalizzazzjoni prevista mil-leġiżlazzjoni dwar id-denominazzjonijiet ta’ l-inbejjed. Finalment, l-għan essenzjali tal-leġiżlazzjoni l-ġdida dwar id-denominazzjonijiet ta’ l-inbejjed jikkonsisti preċiżament fil-fatt li l-awtorizzazzjoni ta’ l-użu ma tiddependix aktar b’mod riġidu fuq il-kwistjoni jekk element irregolat partikolari jeżistix jew le, iżda biss fuq il-kwistjoni jekk jeżistix riskju ta’ qerq. Wara r-riforma, id-dettalji fakultattivi, safejn huwa possibbli, huma liberament awtorizzati’l barra mill-qasam irregolat. Madankollu, peress li d-definizzjoni ta’ terminu tradizzjonali addizzjonali skond l-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002 hija ferm wiesgħa, din ma tistax tiġi interpretata b’mod li ma jibqax lok għal dettalji oħrajn u li b’hekk tmur kontra r-ratio ta’ l-Artikolu 6(1) tar-Regolament Nru 753/2002(24).

60.      L-evalwazzjoni tal-kwistjoni jekk denominazzjoni partikolari hijiex ta’ natura qarrieqa hija kwistjoni ta’ fatt li għandha tiġi ddeterminata mill-qorti nazzjonali fil-kuntest tal-kawża prinċipali(25). Min-naħa l-oħra, ma jeżistix proċess awtomatiku fis-sens li kull dettall ieħor huwa bħala regola ta’ natura qarrieqa għas-sempliċi fatt li jirreferi għal fatti li jistgħu jkunu rregolati wkoll minn dettalji fakultattivi rregolati.

61.      F’dan ir-rigward ma tibdel xejn il-kunsiderazzjoni li l-użu ta’ “dettall ieħor” fit-tikkettjar ta’ l-inbejjed jista’ possibbilment iwassal lil konsumatur mhux infurmat biex jaħseb b’mod żbaljat li d-dettall huwa wieħed irregolat, jiġifieri definit bil-liġi. Il-projbizzjoni tal-qerq fil-leġiżlazzjoni dwar id-denominazzjonijiet hija ċertament intiża biex telimina, fil-kummerċjalizzazzjoni ta’ l-inbejjed, kull prattika li tista’ toħloq apparenzi foloz(26). F’dan ir-rigward, huwa madankollu indikat skond il-ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja li l-affarijiet għandhom jiġu kkunsidrati b’mod konkret(27), kif diġà semmejt aktar’il fuq. Ir-riskju purament astratt ta’ l-apparenza ta’ denominazzjoni protetta ma jistax jirrendi illeġittimu l-użu ta’ dettall mhux irregolata sakemm il-konsumaturi ma jiġux konkretament u effettivament żgwidati: dan imur kontra t-tweżin ta’ l-interessi, li għalih jaspira l-leġiżlatur Komunitarju, bejn il-protezzjoni tal-konsumaturi u l-protezzjoni tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali tad-distributur(28). Din l-affermazzjoni għandha tgħodd iktar u iktar fil-kuntest tal-leġiżlazzjoni riformata dwar id-denominazzjonijiet ta’ l-inbejjed. Kieku kien mod ieħor, jixxejjen totalment il-prinċipju ta’ awtorizzazzjoni a priori ta’ indikazzjonijiet mhux irregolati. Fl-aħħar mill-aħħar, l-argument li tista’ tinħoloq l-apparenza ta’ dettall irregolat jista’ jinġieb kontra kull dettall ieħor(29).

62.      Finalment, nixtieq nispeċifika għal darb’oħra li l-fatt li t-terminu “Réserve” jirrigwarda l-metodu ta’ produzzjoni jew ta’ xjuħija ta’ l-inbid mhuwiex biżżejjed biex jiġi pprojbit l-użu tiegħu għall-inbejjed Ġermaniżi. Sabiex ikun jista’ jiġi pprojbit, jeħtieġ li jiġi ppruvat riskju konkret ta’ qerq, jew li l-użu jiġi pprojbit permezz ta’ dispożizzjoni espressa.

63.      Ir-risposta għall-ewwel domanda preliminari għaldaqstant għandha tkun li dettall dwar metodu ta’ produzzjoni jew ta’ xjuħija jew skond il-każ dwar il-kwalità ta’ l-inbid jista’ jiġi awtorizzat mhux biss bħala dettall fakultattiv irregolata mill-ħames inċiż tal-punt 1(b) ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999 taħt il-kundizzjonijiet stabbiliti f’dan il-punt kif ukoll fl-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002, iżda wkoll bħala dettall ieħor fis-sens tal-punt 3 ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament (KE) Nru 1493/1999.

C –    Fuq it-tieni domanda preliminari

64.      Permezz tat-tieni domanda tiegħu, il-BVerwG jixtieq ikun taf jekk l-Artikolu 24(2)(a) tar-Regolament Nru 753/2002 għandux jiġi interpretat fis-sens li jkun hemm imitazzjoni jew evokazzjoni biss jekk il-lingwa użata tkun l-istess bħal dik tat-terminu tradizzjonali protett.

65.      Skond l-Artikolu 24(2) tar-Regolament Nru 753/2002, it-terminu tradizzjonali għandu jkun protett kontra kull “l-użu ħażin, il-limitazzjoni jew l-evokazzjoni [kull użu ħażin, imitazzjoni jew evokazzjoni], anke jekk it-terminu protett huwa akkompanjat minn espressjoni bħal ma hi ‘kwalità’ [‘xorta’], ‘tip’, ‘stil’, ‘imitazzjoni’, ‘taħlita’ [‘marka’] jew simili”.

66.      Il-prinċipju li t-test għandu jiġi interpretat minnu nnifsu, abbażi tat-termini tiegħu, japplika fid-dritt Komunitarju bħalma japplika fis-sistemi ġuridiċi nazzjonali kollha. Għandu jiġi stabbilit is-sinjifikat normali u naturali tat-termini fil-kuntest dirett tal-frażi(30). Huwa biss meta dak it-test ma jkunx jagħti lok għal interpretazzjoni ċara u uniformi dwar il-punt ikkontestat minħabba diverġenzi bejn id-diversi verżjonijiet lingwistiċi li dan għandu jiġi interpretat fid-dawl ta’ l-għan u ta’ l-istruttura ġenerali tar-regola(31). Meta test tad-dritt Komunitarju sekondarju jkun jeħtieġ interpretazzjoni, dan għandu jiġi interpretat, safejn ikun possibbli, “b’mod li jkun konformi mad-dispożizzjonijiet tat-Trattat. Regolament ta’ implementazzjoni għandu wkoll jingħata, jekk ikun possibbli, interpretazzjoni konformi mad-dispożizzjonijiet tar-regolament ta’ bażi”(32).

67.      Huwa evidenti li fl-elenku tal-fatti pprojbiti, fl-Artikolu 24(2) tar-Regolament Nru 753/2002, ma tissemmiex espressament it-traduzzjoni tat-terminu protett(33). Huwa f’dan ir-rigward li l-Artikolu 24(2) ta’ l-imsemmi Regolament, li huwa regolament ta’ implementazzjoni(34), huwa distint mill-Artikolu 48 tar-Regolament Nru 1493/1999, li fil-kumplament huwa identiku għalih, u li jipprojbixxi b’mod ferm ġenerali l-qerq fir-rigward ta’ kull tip ta’ dettall obbligatorju u fakultattiv u dan ukoll espressament “jekk l-informazzjoni tintuża fi traduzzjoni jew b’referenza għall-provenjenza attwali jew b’żidiet bħal ‘xorta’, ‘tip’, ‘stil’, ‘imitazzjoni’, ‘marka’ jew oħrajn bħal dawn”.

68.      Is-silenzju ta’ regolament ta’ implementazzjoni dwar fatt partikolari li jkun irregolat (b’mod differenti) fir-regolament ta’ bażi, mhux dejjem jikkostitwixxi lakuna mhux intenzjonata mil-leġiżlatur(35). Għall-kuntrarju, id-differenza bejn it-testi tar-Regolament ta’ bażi Nru 1493/1999 u tar-Regolament ta’ implementazzjoni Nru 753/2002 tista’, skond ir-ratio u l-għan tar-regola, ikollha preċiżament l-iskop li tillimita wkoll il-kamp ta’ applikazzjoni tal-projbizzjoni. Il-fatt li t-traduzzjoni ma tissemmiex fl-Artikolu 24(2) tar-Regolament Nru 753/2002 mhuwiex koinċidenza, fil-fehma tiegħi, iżda, għall-kuntrarju, huwa rinunzja intenzjonata li t-traduzzjonijiet ikunu inklużi fil-projbizzjoni stabbilita fl-Artikolu 48 tar-Regolament Nru 1493/1999 u b’hekk, restrizzjoni tal-portata tal-protezzjoni mogħtija permezz tal-projbizzjoni stabbilita fl-Artikolu 48.

69.      Tali interpretazzjoni tista’ tiġi bbażata biss b’mod sistematiku u teleoloġiku u tieħu in kunsiderazzjoni n-natura tat-termini tradizzjonali. Minbarra d-differenzi, li diġà ġew indikati, bejn it-testi rispettivi tar-Regolamenti Nru 1493/1999 u Nru 753/2002, huwa tipiku għat-termini tradizzjonali li l-portata tal-protezzjoni mogħtija tkun differenti fir-rigward tat-traduzzjonijiet tagħhom, meta mqabbla mat-traduzzjonijiet tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini protetta(36).

70.      Ir-Regolament Nru 753/2002 jelenka t-termini tradizzjonali protetti fl-Anness III fil-forma ta’ tabella li fiha, minbarra l-inbejjed konċernati u l-kategorija/i ta’ prodotti, hija speċifikata wkoll espressament il-lingwa li biha t-termini huma rispettivament protetti. Jekk, fl-argumenti tagħha dwar it-tielet domanda preliminari, il-Kummissjoni tosserva ġustament li huma biss il-kategoriji ta’ inbejjed iċċitati fl-Anness (37) (inbejjed ta’ kwalità psr) li jibbenefikaw mill-protezzjoni mogħtija mit-terminu tradizzjonali, ma jistax ikun mod ieħor għal dak li jirrigwarda l-lingwi, li huma elenkati f’dak l-Anness fuq l-istess livell bħall-kategoriji ta’ l-inbid: fir-rigward tal-kategoriji kollha elenkati fih, l-Anness huwa, bl-istess mod, speċifikazzjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni tal-projbizzjoni ta’ imitazzjoni.

71.      L-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 753/2002 stess jikkonferma din l-interpretazzjoni peress li, skond it-tieni subparagrafu tal-paragrafu 4 tiegħu, il-protezzjoni ta’ terminu tradizzjonali tgħodd espressament biss għal-lingwa jew lingwi li fihom jidher fl-Anness III. Fil-kuntest ta’ l-ommissjoni volontarja tat-traduzzjoni fil-kuntest tal-projbizzjoni ta’ imitazzjoni stabbilita fl-Artikolu 24(2) tar-Regolament Nru 753/2002, huwa evidenti li jista’ jiġi pprojbit biss l-użu tat-terminu protett fil-lingwa oriġinali tiegħu, jiġifieri fil-lingwa oriġinali tar-reġistrazzoni.

72.      Nixtieq nirrimarka wkoll li l-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 753/2002 jikkostitwixxi, meta mqabbel ma’ l-Artikolu 48 tar-Regolament Nru 1493/1999, regola speċjali applikabbli għat-termini tradizzjonali addizzjonali. Skond il-prinċipju ġenerali legali lex specialis derogat lex generali(38), id-dispożizzjoni speċjali tipprevali. L-Artikolu 48 tar-Regolament Nru 1493/1999 jistabbilixxi l-projbizzjoni ġenerali tal-qerq għad-dettalji kollha possibbli skond ir-Regolament. Min-naħa l-oħra, l-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 753/2002 jikkonkretizza, b’mod restrittiv, il-projbizzjoni tal-qerq speċifikament biss għal kategorija waħda ta’ dettalji – it-termini tradizzjonali addizzjonali. Tali interpretazzjoni tar-Regolament ta’ implementazzjoni tal-Kummissjoni Nru 753/2002 hija kompatibbli wkoll mar-Regolament ta’ bażi Nru 1493/1999.

73.      Interpretazzjoni li tieħu in kunsiderazzjoni r-ratio u l-għan tar-regola wkoll tikkonferma din il-konklużjoni. Ir-ratio u l-għan ta’ l-introduzzjoni ta’ “dettalji oħrajn” mhux irregolati, bl-istess mod bħat-termini tradizzjonali addizzjonali, huwa li tiġi liberalizzata l-leġiżlazzjoni dwar id-denominazzjonijiet fis-sens tal-projbizzjoni ta’ l-abbuż(39). Għaldaqstant, jekk ir-Regolament innifsu kien intiż biss biex jimpedixxi l-użu ta’ dettalji espressament ipprojbiti, wieħed jista’ faċilment jikkonċepixxi li l-elementi kostituttivi tal-projbizzjoni stabbilita fih ma jistgħux jingħataw interpretazzjoni wiesgħa, li tmur lil hinn mit-termini tagħhom, b’mod li tmur kontra l-abrogazzjoni tal-prinċipju ta’ projbizzjoni.

74.      Fil-kuntest ta’ l-interpretazzjoni teleoloġika, għall-kuntrarju għandha tittieħed in kunsiderazzjoni l-bidla fil-mudell lejn il-prinċipju ta’ abbuż fis-sens li projbizzjoni astratta tat-traduzzjonijiet hija ġġustifikata biss jekk dawn minnhom infushom joħolqu riskju ta’ qerq. Huwa fuq din il-premessa li hija bbażata, per eżempju, il-projbizzjoni tat-traduzzjoni tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini protetta u ta’ indikazzjonijiet ġeografiċi oħra peress li l-biċċa l-kbira ta’ l-indikazzjonijiet hekk protetti, b’mod partikolari l-indikazzjonijiet ta’ oriġini, ifissru f’lingwi oħra l-istess ħaġa għall-konsumatur bħal fil-lingwa oriġinali. It-traduzzjonijiet ta’ dawn il-kunċetti jindikaw ukoll, spiss b’mod inekwivoku, il-prodott jew is-servizz protett, u b’hekk fihom infushom huma diġà ta’ natura li jistgħu jiżgwidaw. Għaldaqstant, il-konsumatur immedjatament jaħseb f’ġobon prodott f’reġjun Taljan partikolari jekk jisma’ t-terminu “Parmigiano”; issa huwa jagħmel l-istess assoċjazzjoni fir-rigward tat-traduzzjoni “parmesan”. Hija preċiżament din l-ekwivalenza tat-traduzzjoni mat-terminu protett li hija r-ratio legis tal-projbizzjoni ġenerali tat-traduzzjoni skond il-leġiżlazzjoni dwar id-denominazzjonijiet(40).

75.      Għal dak li jirrigwarda preċiżament it-termini tradizzjonali, wieħed ma jistax jitlaq mill-idea li l-protezzjoni hija ta’ portata ekwivalenti għal dik tad-denominazzjonijiet ta’ oriġini protetta(41), ħaġa li tispjega għalfejn il-projbizzjoni tat-traduzzjoni mhijiex ġustifikata f’dan il-każ. It-terminu tradizzjonali huwa distint preċiżament minħabba l-fatt li huwa, bħala tali, għandu għeruq profondi fit-tradizzjoni tal-pajjiżi ta’ oriġini f’lingwa partikolari u li huwa biss f’dik il-lingwa li għandu tifsira partikolari għall-konsumaturi u jagħti lok għall-assoċjazzjonijet relatati miegħu. Din hija r-raġuni għalfejn ir-Regolament jipproteġi dawn it-termini biss f’lingwa partikolari (b’differenza, per eżempju, mill-ismijiet ta’ varjetà ta’ dielja b’indikazzjoni ġeografika fl-Anness II tar-Regolament). Filwaqt li l-indikazzjoni ta’ varjetà ta’ dielja jew ta’ oriġini ġeografika partikolari tfisser, kif diġà indikajt, l-istess ħaġa f’kull lingwa, terminu tradizzjonali għandu konnotazzjonijiet għal kollox differenti f’lingwi differenti peress li huwa bbażat fuq jew jirreferi għal tradizzjonijiet lokali differenti waħda mill-oħra. Ir-riskju ta’ konfużjoni inerenti fit-traduzzjoni għal dettalji oħrajn u, b’hekk, ir-riskju ta’ qerq, ma jeżistix għat-termini tradizzjonali.

76.      Dan jirriżulta ċar mill-ewwel jekk wieħed jistaqsi ma’ liema mid-diversi termini protetti, it-terminu Franċiż “Grande Réserve”, per eżempju, joħloq riskju konkret ta’ konfużjoni: mat-terminu Grieg “Ειδικά Επιλεγμένος (Grande réserve)”, mat-terminu Spanjol “Gran Reserva” jew mat-terminu Portugiż “grande reserva” jew “Super reserva”? Din ir-riflessjoni tikkonferma b’mod ċar li t-terminu tradizzjonali huwa uniku u distintiv biss fuq il-bażi tal-lingwa li fiha jkun protett(42). Projbizzjoni ta’ traduzzjoni għal dawn it-termini tmur kontra l-ispirtu tar-Regolament li, barra minn hekk, jippermetti huwa stess li kull pajjiż jista’ jipproteġi separatament, fil-lingwa tiegħu stess, it-terminu li fir-realtà jkun identiku(43). Huwa għal din ir-raġuni li ma nistax naqbel ma’ l-argument tal-Gvern Spanjol dwar it-traduzzjoni.

77.      Għaldaqstant huwa stabbilit li l-leġiżlatur Komunitarju volontarjament irrinunzja milli jipprojbixxi t-traduzzjoni għall-inbejjed li mhumiex inbejjed ta’ l-istess kategorija u li b’hekk illimita l-portata tal-protezzjoni mogħtija lit-termini tradizzjonali għal-lingwa tagħhom stess, u li dan ma jistax japplika biss għall-użu ħażin, iżda għandu japplika bl-istess mod għall-elementi kollha speċifikati fl-Artikolu 24(2) tar-Regolament Nru 753/2002, u b’hekk ukoll għall-imitazzjoni u l-evokazzjoni. Kieku kien mod ieħor, ir-rinunzja intenzjonata tal-projbizzjoni tat-traduzzjoni titlef kull sinjifikat.

78.      Finalment, nixtieq nenfasizza wkoll il-fatt li l-użu ta’ l-espressjoni Ġermaniża “Reserve” biex tiddeskrivi nbejjed Ġermaniżi, madankollu tikkostitwixxi, fid-dawl ta’ l-Anness III tar-Regolament Nru 753/2002 li rreġistra dan it-terminu għal inbejjed Awstrijaċi, użu ħażin li għandu jiġi penalizzat ukoll fil-Ġermanja. L-użu tat-termini derivati (per eżempju, “Privatreserve”) kif ukoll it-traduzzjonijiet (per eżempju, Réserve bil-Franċiż) madankollu mhuwiex ipprojbit mit-tieni subparagrafu ta’ l-Artikolu 24(4) tar-Regolament Nru 753/2002.

79.      Għaldaqstant ir-risposta għat-tieni domanda preliminari għandha tkun li jkun hemm imitazzjoni jew evokazzjoni fis-sens ta’ l-Artikolu 24(2)(a) tar-Regolament Nru 753/2002 biss jekk il-lingwa użata tkun l-istess bħala dik tat-terminu tradizzjonali protett.

D –    Fuq it-tielet domanda preliminari

80.      Permezz tat-tielet domanda tagħha, il-BVerwG tixtieq tkun taf jekk l-Artikolu 24(2) tar-Regolament Nru 753/2002 għandux jiġi interpretat fis-sens li t-termini tradizzjonali elenkati fl-Anness III huma protetti biss fir-rigward ta’ nbejjed li joriġinaw mill-istess Stat Membru produttur li minnu joriġina t-terminu tradizzjonali protett.

81.      F’dan ir-rigward, ikolli naqbel mal-Kummissjoni li dan il-każ jista’ jirrigwarda biss inbejjed ta’ l-istess kategorija (tal-kategorija ta’ l-inbejjed ta’ kwalità psr) peress li t-terminu tradizzjonali huwa marbut biss ma’ dawn l-inbejjed(44). Min-naħa l-oħra jkun żbaljat li d-domanda preliminari tiġi llimitata biss għall-użu tat-termini “Reserve” jew, skond il-każ, “Privat-Reserve”, peress li l-kawża prinċipali tikkonċerna wkoll it-termini Franċiżi “Réserve” u “Grande Réserve”. Ma narax għalfejn id-domanda preliminari għandha tiġi llimitata biss għall-użu għal inbejjed li joriġinaw mill-Ġermanja.

82.      F’din il-kawża, ikolli naqbel ma’ l-argument ta’ l-Istati Membri intervenjenti u tal-Kummissjoni li l-protezzjoni ggarantita fl-Artikolu 24(2) tar-Regolament ta’ implementazzjoni ma tistax tkun limitata għall-protezzjoni fir-rigward ta’ nbejjed mill-Istat ta’ oriġini tad-denominazzjoni.

83.      Għall-kuntrarju ta’ dak li jirrigwarda l-lingwa tat-terminu, ebda restrizzjoni relattiva għall-oriġini ta’ l-inbejjed deskritti bit-termini protetti ma tista’ tiġi dedotta mit-test tar-Regolamenti Nru 1493/1999 u Nru 753/2002. Biex tkun effettiva, il-protezzjoni għandha tapplika fil-Komunità kollha u b’hekk, a fortiori, fil-konfront ta’ nbejjed li joriġinaw minn Stati Membri oħra; kieku kien mod ieħor, il-protezzjoni tat-termini tradizzjonali, garantita mid-dritt Komunitarju, titlef kull sinjifikat, ħaġa li tippreġudika l-effettività sħiħa tad-dritt Komunitarju (interpretazzjoni skond l-effett utli).

84.      Finalment, huwa proprju fuq dan l-aspett li hija bbażata r-ratio ta’ leġiżlazzjoni Komunitarja li tfittex li tistabbilixxi livell ta’ protezzjoni uniformi fit-territorju kollu tal-Komunità. Huwa preċiżament fil-protezzjoni tat-terminu – fil-lingwa tiegħu stess – kontra l-użu fi Stati Membri oħra għall-inbejjed prodotti fihom li jinsab il-valur miżjud tal-leġiżlazzjoni Komunitarja meta mqabbla ma’ regoli ta’ protezzjoni purament nazzjonali. Il-Kummissjoni għandha raġun tindika fl-osservazzjonijiet tagħha li l-protezzjoni taħt id-dritt Komunitarju ta’ terminu tradizzjonali hija marbuta mal-fatt li t-terminu għandu importanza li tmur lil hinn mis-suq nazzjonali(45).

85.      Għaldaqstant ir-risposta għat-tielet domanda preliminari għandha tkun li t-termini tradizzjonali mhumiex protetti biss kontra l-użu għal inbejjed li joriġinaw mill-istess Stat Membru produttur li minnu joriġina t-terminu tradizzjonali protett. Il-protezzjoni testendi għall-Unjoni Ewropea kollha.

VI – Konklużjoni

86.      Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, nipproponi li l-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi għad-domandi tal-Bundesverwaltungsgericht b’dan il-mod:

“1.      Dettall dwar metodu ta’ produzzjoni jew ta’ xjuħija jew skond il-każ dwar il-kwalità ta’ l-inbid mhuwiex awtorizzata biss bħala dettall fakultattiv irregolat mill-ħames inċiż tal-punt 1(b) ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament Nru 1493/1999 taħt il-kundizzjonijiet stabbiliti f’dan il-punt kif ukoll fl-Artikolu 23 tar-Regolament Nru 753/2002, iżda jista’ jiġi awtorizzat bħala dettall ieħor fis-sens tal-punt 3 ta’ l-Anness VII(B) tar-Regolament (KE) Nru 1493/1999 jekk ma joħloqx riskju ta’ qerq fil-każ in kwistjoni.

2.      L-Artikolu 24(2)(a) tar-Regolament (KE) Nru 753/2002 għandu jiġi interpretat fis-sens li jkun hemm imitazzjoni jew evokazzjoni biss jekk il-lingwa użata tkun l-istess bħala dik tat-terminu tradizzjonali protett.

3.      L-Artikolu 24(2) tar-Regolament (KE) Nru 753/2002 għandu jiġi interpretat fis-sens li l-protezzjoni tat-termini tradizzjonali elenkati fl-Anness III hija indipendenti mill-Istat Membru produttur li minnu joriġinaw l-inbejjed li għalihom jintużaw it-termini tradizzjonali, u li din testendi għall-Komunità kollha.”

1 – Lingwa oriġinali: il-Ġermaniż.

2 – ĠU L 179, p. 1.

3 – ĠU L 118, p. 1.

4 – ĠU L 241, p. 15.

5 – Dan il-paragun figurattiv kif ukoll espressiv ġie propost matul is-seduta mill-Gvern Grieg biex jenfasizza l-ħtieġa li r-Regolamenti Nri 1493/1999 u 753/2002 jiġu interpretati b’mod strett.

6 – Regolament tal-Kunsill (KEE), ta’ l-24 ta’ Lulju 1989, li jistabbilixxi r-regoli ġenerali għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ l-inbejjed u tal-most ta’ l-għeneb (ĠU L 232, p. 13). Ma’ dan ir-Regolament ġie miżjud ukoll ir-Regolament tal-Kummissjoni (KEE) Nru 3201/90, tas-16 ta’ Ottubru 1990, li jistabbilixxi regoli ddettaljati dwar id-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ l-inbejjed u tal-most ta’ l-għeneb (ĠU L 309, p. 1).

7 – Fis-sentenza tagħha tal-5 ta’ Lulju 1995, Voisine (C‑46/94, Ġabra p. I‑1859, punti 22 u 27), il-Qorti tal-Ġustizzja kkonstatat b’referenza għall-Artikoli 11 u 12 tar-Regolament Nru 2392/1989 li dawn juru l-intenzjoni tal-leġiżlatur Komunitarju li jadotta, permezz ta’ dak ir-Regolament, kodiċi dettaljat u komplet li jirregola d-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ l-inbejjed, u li dawn iż-żewġ Artikoli jideterminaw l-uniċi dettalji permessi fuq it-tikketti għad-deskrizzjoni ta’ inbid ta’ kwalità prs.

8 – Regolament tal-Kunsill (KE), tas-26 ta’ Ġunju 1996, li jemenda r-Regolament (KEE) Nru 2392/89 li jistabbilixxi regoli ġenerali dwar id-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ l-inbejjed u tal-most ta’ l-għeneb (ĠU L 184, p. 3).

9 – Ara Hieronimi, H., “‘Grands Crus’ auch bei deutschem Wein? Rechtliche Möglichkeiten einer Weinlagen-Klassifizierung in Deutschland”, Zeitschrift für das gesamte Lebensmittelrecht - ZLR 5/97, p. 539 sa 564, speċjalment p. 548. Ara wkoll il-konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali Geelhoed, ta’ l-14 ta’ Marzu 2002 fil-kawża Borie Manoux (C‑81/01, punt 29; sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja ta’ l-24 ta’ Ottubru 2002, Ġabra p. I‑9259) fejn ġie kkonstatat, fir-rigward ta’ l-użu ta’ trade mark għal inbejjed li ma tkunx irregolata taħt id-dritt Komunitarju, “li kull terminu mniżżel fuq it-tikketta ta’ nbid ta’ kwalità prs [kellu] jkollu bażi espressa fir-Regolament Nru 2392/89”.

10 – Skond l-għaxar premessa tar-Regolament Nru 753/2002, “[i]r-Regolament (KE) Nru 1493/1999 jarmonizza t-tikkettjar għall-prodotti kollha fis-settur ta’ l-inbid bil-mudell diġà stabbilit għall-inbejjed frizzanti, billi jħallu l-użu ta’ termini oħrajn għajr dawk koperti espressament mil-leġiżlazzjoni tal-Komunità, basta iżda li jkunu eżatti. Ir-regoli għall-implimentazzjoni ta’ dan ir-Regolament għandhom għalhekk ikunu armonizzati bl-istess mod, bl-użu tal-mudell stabbilit għall-inbejjed frizzanti, waqt li jassiguraw li ma hemm ebda riskju li dawn it-termini l-oħrajn ikunu konfusi mat-termini koperti mill-leġiżlazzjoni tal-Komunità u li termini bħal dawn jistgħu jintużaw biss jekk operaturi jistgħu jippruvaw l-eżattezza tagħhom meta jkun hemm xi dubju”.

11 – Mickel W. M./Bergmann, J. M., “Weinwirtschaft in der EU” f’: Handlexikon der Europäischen Union, it-tielet edizzjoni, 2005, punt 5, kelma ewlenija: „Weinbezeichnung“ (“denominazzjoni ta’ nbid”).

12 – Is-seba’ premessa tar-Regolament Nru 1493/1999.

13 – Skond il-ħamsin premessa tar-Regolament Nru 1493/1999: “Id-deskrizzjoni, disinjazzjoni [denominazzjoni] u presentazzjoni ta’ prodotti koperti b’dan ir-Regolament jista’ jkollhom effetti sinifikanti dwar il-kummerċjabbiltà tagħhom fis-suq; dan ir-Regolament għandu għalhekk jistabbilixxi regoli f’dan ir-rigward li jieħdu akkont ta’ l-interessi leġittimi tal-konsumaturi u l-produtturi u li jippromwovu l-ħidma mingħajr skossi tas-suq intern u l-produzzjoni ta’ prodotti ta’ kwalità; il-prinċipji fundamentali ta’ dawn ir-regoli għandhom jipprovdu għall-użu obbligatorju ta’ ċerti termini u l-użu voluntarju ta’ informazzjoni oħra fuq il-bażi ta’ regoli Komunitarji jew soġġetti għal regoli dwar il-prevenzjoni ta’ prattiċi qarrieqa”.

14 – Ara Koch, H.-J., “Neues vom Weinrecht”, Neue juristische Wochenschrift - NJW 2004, p. 2135, 2136. L-awtur jinsisti dwar il-fatt li l-liberalizzazzjoni tal-leġiżlazzjoni dwar id-denominazzjonijiet hija, globalment, intiża biex toħloq iżjed trasparenza u biex tipprovdi informazzjoni lill-konsumatur, elementi li għandhom konsegwenzi pożittivi fuq il-bejgħ. Madankollu, huwa jindika wkoll li b’dan il-mod ma ġietx issemplifikata l-kwistjoni dwar liema informazzjoni hija permessa, limitata biss bil-projbizzjoni tal-qerq, u liema informazzjoni hija pprojbita minħabba termini diġà stabbiliti.

15 – Sentenza tat-2 ta’ Frar 1994 (C‑315/92, Ġabra p. I‑317, punti 12 et seq). Fil-punt 13 ta’ dik is-sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja tispeċifika li l-Artikolu 30 tat-Trattat (illum l-Artikolu 28 KE) jipprojbixxi l-ostakli għall-moviment liberu tal-merkanzija li jirriżultaw minn regoli dwar il-kundizzjonijiet li għandha tissodisfa din il-merkanzija (bħal dawk li jirrigwardaw id-denominazzjoni, il-forma, id-dimensjonijiet, il-piż, l-għamla, il-preżentazzjoni, it-tikkettjar u l-ippakkjar tagħhom), anki jekk dawk ir-regoli jkunu japplikaw mingħajr distinzjoni għall-prodotti kollha, meta din l-applikazzjoni ma tistax tkunx iġġustifikata b’għan ta’ interess ġenerali li jipprevali fuq il-ħtiġijiet tal-moviment liberu tal-merkanzija.

16 – Ara Zipfel, W., “Der lebensmittelrechtliche Täuschungsschutz im Blickfeld des EG-Rechts”, Zeitschrift für das gesamte Lebensmittelrecht - ZLR 5-6/1994, p. 557, speċjalment p. 564.

17 – Sentenza tas-26 ta’ Novembru 1996, Graffione (C‑313/94, Ġabra p. I‑6039, punt 24) li fiha l-Qorti tal-Ġustizzja rreferiet espressament għas-sentenza Clinique.

18 – Skond l-Anness VII tar-Regolament Nru 1493/1999, termini ta’ dan it-tip huma, per eżempju, id-denominazzjoni tal-bejgħ tal-prodott, il-valur nominali, il-qawwa alkoħolika attwali bil-volum, in-numru tal-lott skond id-Direttiva tal-Kunsill 89/396/KEE ta’ l-14 ta’ Ġunju 1989 dwar l-indikazzjonijiet jew il-marki li jidentifikaw il-lott li għalih jappartjenu l-oġġetti ta’ l-ikel.

19 – Sentenza tat-28 ta’ Jannar 1999, Sektkellerei Kessler (C‑303/97, Ġabra p. I‑513, punt 32). Din il-kawża kienet tirrigwarda r-riskju ta’ konfużjoni kkawżat mit-tikketta ta’ sekt Ġermaniż. Il-punt in kwistjoni kien jekk l-użu abitwali ta’ marka ta’ sekt “Kessler Hochgewächs” kienx ipprojbit minħabba riskju astratt ta’ konfużjoni mad-denominazzjoni “Riesling‑Hochgewächs” li, kemm skond id-dritt Komunitarju kif ukoll skond id-dritt nazzjonali, kien irriżervat għall-inbejjed prodotti minn għeneb ta’ l-għenba Riesling. Anki skond l-Avukat Ġenerali Fenelly, riskju ta’ konfużjoni purament astratt ma kienx biżżejjed (konklużjonijiet tad-29 ta’ Settembru 1998).

20 – Regolament (KEE) tal-Kunsill, tat-13 ta’ Lulju 1992, li jistabbilixxi regoli ġenerali għad-deskrizzjoni u l-preżentazzjoni ta’ l-inbejjed frizzanti u ta’ l-inbejjed frizzanti bil-gass (ĠU L 231, p. 9). L-Artikolu 13(2) ta’ l-imsemmi Regolament jgħid: “Meta d-deskrizzjoni, il-preżentazzjoni u r-reklamar li jirreferu għall-prodotti msemmija fl-Artikolu 1(1) ikunu ssupplementati b’marki, dawn ta’ l-aħħar ma jistax ikun fihom kliem, partijiet minn kliem, sinjali jew tpinġijiet li:

a) ikunu ta’ natura li joħolqu konfużjoni jew jiżgwidaw lill-persuni li lilhom ikunu indirizzati fis-sens tal-paragrafu 1

jew

b) jistgħu jiġu konfużi mad-deskrizzjoni totali jew parzjali ta’ nbid tal-mejda, ta’ nbid ta’ kwalità prodott f’reġjun partikolari, inkluż inbid ta’ kwalità prs, jew inbid importat li d-deskrizzjoni tiegħu tkun irregolata minn dispożizzjonijiet Komunitarji, jew mad-deskrizzjoni ta’ prodott ieħor imsemmi fl-Artikolu 1(1), jew li jkunu identiċi mad-deskrizzjoni ta’ tali prodott mingħajr ma l-prodotti użati għall-kostituzzjoni tal-cuvée ta’ l-inbid frizzanti in kwistjoni jkollhom dritt għal tali deskrizzjoni jew preżentazzjoni”. [traduzzjoni mhux uffiċjali]

21 – Sentenza Sektkellerei Kessler, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’qiegħ il-paġna 19, punt 38.

22 – Anki fid-dottrina speċjalizzata jiġu ċċitati, bħala eżempju ta’ “dettalji oħrajn” leġittimi skond il-punt B(3), b’mod partikolari, l-indikazzjonijiet li għandhom x’jaqsmu mal-“mezzi użati jew il-metodi użati fil-manifattura tal-prodott”, jiġifieri indikazzjonijiet li, mill-perspettiva ta’ l-element irregolat, jikkoinċidu ma’ l-indikazzjonijiet skond il-ħames inċiż tal-punt B(1)(b), ara Koch, iċċitat iktar ’il fuq fin-nota ta’qiegħ il-paġna 14, p. 2136.

23 – Punt 17 ta’ l-osservazzjonijiet tal-Kummissjoni.

24 – Din l-interpretazzjoni tippreżenta l-vantaġġ li tippromwovi l-iżvilupp tat-termini tradizzjonali. B’hekk, it-terminu tradizzjonali addizzjonali “Reserve” fl-Awstrija nħoloq bil-Ġermaniż, preċiżament fid-dawl ta’ l-Anness III tar-Regolament Nru 753/2002. Fi Franza, per eżempju, wieħed isib inbejjed bid-denominazzjoni “tête de cuvée”. L-użu tat-terminu tradizzjonali “cuvée” kien irregolat fil-Code du vin Franċiż, li ġie abrogat (ara t-tieni subparagrafu ta’ l-Artikolu 284(4) tal-Code du vin), u kien jirrigwarda l-metodi ta’ produzzjoni. Dik id-dispożizzjoni kienet teskludi espressament u eċċezzjonalment l-użu tat-terminu “cuvée” mill-prinċipju ta’ projbizzjoni li kien fis-seħħ fil-leġiżlazzjoni ta’ dak iż-żmien f’dak il-qasam (ara J.-C. Lamborelle, J. Pillot, J., Code du vin 1999 commenté et annoté, Causse, 1999, p. 241 et seq). Il-leġiżlazzjoni ġdida Franċiża f’dak il-qasam tinkludi dispożizzjonijiet simili fl-Artikolu L. 644‑2 tal-Code rural; madankollu, dan it-terminu mhuwiex imniżżel fl-Anness III tar-Regolament Nru 753/2002.

25 – Sentenza Sektkellerei Kessler, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’qiegħ il-paġna 19, punt 36. Hija l-qorti nazzjonali li għandha tevalwa jekk denominazzjoni, marka jew dettall fir-reklamar humiex possibbilment ta’ natura qarrieqa. F’dan il-każ, hija għandha tivverifika, fid-dawl tal-fatti, jekk, meta jitqiesu l-konsumaturi li lejhom tkun indirizzata, marka jew il-komponenti tagħha jistgħux jiġu konfużi mad-deskrizzjoni totali jew parzjali ta’ ċerti inbejjed. F’dan ir-rigward, jirriżulta wkoll mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja li l-qorti nazzjonali għandha tieħu in kunsiderazzjoni l-aspettattivi preżunti ta’ konsumatur medju, informat normalment u raġonevolment attent u prudenti.

26 – Sentenza tal-25 ta’ Frar 1981, Weigand (56/80, Ġabra p. 583, punt 18).

27 – Sentenzi Sektkellerei Kessler, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’qiegħ il-paġna 19, punti 32 et seq, u Borie Manoux, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’qiegħ il-paġna 9, punti 27 et seq.

28 – Konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali Geelhoed ippreżentati fil-kawża Borie Manoux, iċċitatż aktar ’il fuq fin-nota ta’qiegħ il-paġna 9, punt 47.

29 – Ara wkoll id-digriet tal-BVerwG tas-27 ta’ Marzu 2002 – BVerwG 3  B 62.02, LMRR 2003, p. 61, b’kummentarju ta’ H.‑J. Koch, “Was der Weintrinker beim Stichwort ‘feinherb’ denkt”, Zeitschrift für das gesamte Lebensmittelrecht - ZLR 4/2003, p. 458 et seq. F’dan l-istadju, nirreferi wkoll għas-sentenza ta’ l-20 ta’ Marzu 2003, LTJ Diffusion (C‑291/00, Ġabra p. I‑2799) dwar l-interpretazzjoni ta’ l-Artikolu 5(1)(a) ta’ l-Ewwel Direttiva tal-Kunsill 89/104/KEE, tal-21 ta’ Diċembru 1988, biex jiġu approssimati l-liġijiet ta’ l-Istati Membri dwar it-trade marks (ĠU L 40, p. 1).

30 – T. Oppermann, Europarecht, it-tielet edizzjoni, 2005, p. 207.

31 – Sentenza tal-21 ta’ Novembru 1974, Moulijn vs Il-Kummissjoni (6/74, Ġabra p. 1287, punti 10 u 11).

32 – Sentenza ta’ l-24 ta’ Ġunju 1993, Tretter (C-90/92, p. I‑3569, punt 11).

33 – Din il-konstatazzjoni ma tapplikax biss għall-verżjoni Ġermaniża, iżda wkoll, per eżempju, għall-verżjoni Slovena, Ingliża, Franċiża, Spanjola u Taljana.

34 – Jirriżulta b’mod ċar miċ-ċitazzjoni tal-bażi ġuridika tar-Regolament Nru 753/2002 li dan ta’ l-aħħar huwa regolament li jimplementa r-Regolament ta’ bażi Nru 1493/1999. Il-bażi ġuridika tar-Regolament Nru 753/2002 effettivament huwa t-Trattat KE u r-Regolament Nru 1493/1999.

35 – Ara l-konklużjonijiet tiegħi tas-6 ta’ Marzu 2007, Bonn Fleisch (C-1/06, Ġabra p. I-5609, punt 40).

36 – Sentenza tal-25 ta’ Ġunju 2002, Bigi (C-66/00, Ġabra p. I-5917), konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali Léger tad-9 ta’ Ottubru 2001 f’din il-kawża, punt 50, li għalihom jirreferu l-konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali Mazák tat-28 ta’ Ġunju 2007, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja (C-132/05, li għadhom ma ġewx ippubblikati fil-Ġabra, punt 42). Biex jiġġustifika li traduzzjoni ta’ Denominazzjoni ta’ Oriġini Protetta hija protetta bl-istess mod bħad-denominazzjoni ta’ oriġini protetta rreġistrata nnifisha, l-Avukat Ġenerali Mazák jibbaża ruħu fuq it-test inekwivoku ta’ l-Artikolu 13(1) tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2081/92, ta’ l-14 ta’ Lulju 1992, dwar il-protezzjoni ta’ l-indikazzjonijiet ġeografiċi u d-denominazzjoni ta’ oriġini tal-prodotti agrikoli u l-prodotti ta’ l-ikel (ĠU L 208, p. 1), li ġie abrogat u ssostitwit bir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 510/2006, ta’ l-20 ta’ Marzu 2006, dwar il-protezzjoni ta’ l-indikazzjonijiet ġeografiċi u d-denominazzjonijiet ta’ oriġini tal-prodotti agrikoli u l-prodotti ta’ l-ikel (ĠU L 93, p. 12), li jinkludi projbizzjoni espressa tat-traduzzjoni.

37 – Punti 24, 27 sa 29 ta’ l-osservazzjonijiet tal-Kummissjoni. Ara wkoll is-sentenza tat-3 ta’ Marzu 2005, L-Italja vs Il-Kummissjoni (C-283/02, mhux ippubblikata fil-Ġabra, punt 40).

38 – Ara, per eżempju, il-konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali Geelhoed ta’ l-4 ta’ Lulju 2002, Il-Kummissjoni vs L-Awstrija (C-221/00) u Sterbenz und Hang (C-421/00, C-426/00 u C‑16/01, Ġabra p. 1007, punt 48), u l-konklużjonijiet tiegħu tas-7 ta’ Marzu 2002, Linhart und Biffl (C-99/01, Ġabra p. I‑9375, punt 29).

39 – Ir-Regolament jadotta wkoll prinċipju strutturali ġenerali tad-dritt pubbliku, li jgħid li l-individwu jgawdi fil-prinċipju minn libertà ta’ azzjoni sakemm l-azzjoni konkreta ma tkunx espressament ipprojbita. F’dan ir-rigward wieħed jista’ josserva rabta mal-prinċipju legali ġenerali ta’ nullum crimen sine lege certa, praevia, scripta et stricta. Fil-fatt, dan il-prinċipju jħaddan, fid-dritt kriminali kif ukoll fid-dritt pubbliku, il-kunċett ta’ limitazzjoni li jirriżulta mil-libertà ta’ azzjoni ġenerali ta’ l-individwu. Fid-dritt Komunitarju, il-libertà ta’ azzjoni ġenerali titqies li tifforma parti mil-libertajiet fundamentali li huma kkunsidrati bħala mezz ta’ difiża kontra aġir abużiv mill-entitajiet pubbliċi kollha ta’ l-Istati Membri kif ukoll, fil-prinċipju, tal-korpi tal-Komunità (Ara P.-C. Müller-Graff, “Die konstitutionelle Rolle der binnenmarktlichen Grundfreiheiten im neuen europäischen Verfassungsvertrag”, in: H. F. Köck, A. Lengauer, G. Ress (Hrsg.), Europarecht im Zeitalter der Globalisierung: Festschrift für Peter Fischer, Wien, 2004, p. 373.

40 – L-Avukat Ġenerali Léger wera dan b’mod ferm ċar fil-konklużjonijiet tiegħu tad-9 ta’ Ottubru 2001, Bigi, iċċitati aktar ’il fuq fin-nota ta’qiegħ il-paġna 36. Biex jiġġustifika għalfejn id-denominazzjoni “Parmesan” għandha titqies bħala ksur tal-protezzjoni tad-deonominazzjoni ta’ oriġini “Parmigiano Reggiano” fis-sens tas-subparagrafi (a) u (b) ta’ l-ewwel subparagrafu ta’ l-Artikolu 13(1) tar-Regolament Nru 2081/92, huwa ma jibbażax ruħu biss fuq l-eżistenza ta’ traduzzjoni minkejja li r-Regolament jipprojbixxi espressament it-traduzzjonijiet. Il-konklużjoni tiegħu hija bbażata aktar fuq il-fatt li l-kunċett tradott huwa traduzzjoni fidila tal-kunċett protett “Parmigiano Reggiano” billi dan “jesprimi r-realtà storika, kulturali, ġuridika u ekonomika assoċjata mad-denominazzjoni rreġistrata u mal-prodott kopert b’din ir-reġistrazzjoni” (punt 50), u għaldaqstant jistabbilixxi rabta diretta ma’ l-effett ta’ assoċjazzjoni maħluq mit-traduzzjoni.

41 – Dawn igawdu protezzjoni partikolarment għolja u għalhekk għandhom ikunu strettament delimitati meta mqabbla ma’ dettalji oħrajn li jiddeskrivu nbid. Ara, f’dan ir-rigward, l-interpretazzjoni restrittiva mogħtija mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tagħha tat-12 ta’ Mejju 2005, Regione autonoma Friuli-Venezia Giulia u ERSA (C-347/03, Ġabra p. I‑3785, punti 96 et seq). Kif diġà sssottomettejt bħala introduzzjoni, skond il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja u skond it-termini ċari ta’ l-Artikolu 13(1) tar-Regolament Nru 2081/92, fid-dritt ġenerali dwar id-denominazzjonijiet ta’ indikazzjonijiet ġeografiċi tapplika projbizzjoni wiesgħa tat-traduzzjoni: sentenza Bigi, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’qiegħ il-paġna 36; konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali Léger tad-9 ta’ Ottubru 2001 f’dik l-istess kawża, punt 50, u l-konklużjonijiet ta’ l-Avukat Ġenerali Mazák, iċċitati aktar ’il fuq fin-nota ta’qiegħ il-paġna 36, punt 42.

42 – Dwar id-distinzjoni bejn id-denominazzjonijiet “Ruby” u “Rubino” għall-inbid ta’ Porto, ara s-sentenza L-Italja vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’qiegħ il-paġna 37, punti 77 et seq.

43 – Barra minn hekk nixtieq nosserva li t-termini Franċiżi “Réserve” u “Grande Réserve” ilhom protetti fi Franza sa mid-19 ta’ Awwissu 1921. Il-Code du vin abrogat (ara t-tieni subparagrafu ta’ l-Artikolu 284(4) tal-Code du vin) kien jinkludi dispożizzjonijiet partikolari għat-termini “Réserve” u “Grande Réserve” (Ara J.‑C. Lamborelle, , J. Pillot , iċċitat iktar ’il fuq fin-nota ta’qiegħ il-paġna 25, p. 241 et seq). Dan il-Code du vin m’għadux iktar fis-seħħ mis-6 ta’ Settembru 2003. Il-liġi Franċiża l-ġdida dwar l-inbid (Ordonnance nº 2006-1547, du 7 décembre 2006, relative à la valorisation des produits agricoles, forestiers ou alimentaires et des produits de la mer) tidher li tirregola l-legalità ta’ l-użu tat-termini “Réserve” u “Grande Réserve” permezz tal-klawżola ġenerali li tinsab fl-Artikolu L 644‑2 tal-Code rural. Fi Spanja, huwa l-Artikolu 3(2) tal-Liġi 24/2003, ta’ l-10 ta’ Lulju 2003, dwar id-dwieli u l-inbid (Ley 24/2003, de 10 de julio 2003, de la Viña y del Vino, ) li jirregola t-termini “Reserva” u “Gran reserva” u li jiddefinixxi kundizzjonijiet ferm preċiżi għall-metodi ta’ xjuħija u l-proċessi. Meta mqabbla mal-liġi Franċiża, kemm dik antika kif ukoll dik ġdida, il-liġi Spanjola tiddefinixxi b’mod ferm preċiż għal-liema metodi ta’ xjuħija jistgħu jintużaw it-termini “Reserva” u “Gran reserva”. Fi Franza, għandu jiġi osservat li l-użu tat-termini “Réserve” u “Grande Réserve” m’għandux joħloq riskju ta’ konfużjoni mad-denominazzjonijiet ta’ oriġini għall-inbejjed.

44 – Ara wkoll is-sentenza L-Italja vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’qiegħ il-paġna 37, punti 32 et seq.

45 – Punt 32 ta’ l-osservazzjonijiet tal-Kummissjoni.

Full & Egal Universal Law Academy