SENTENZA TAL-QORTI TAL-PRIM’ISTANZA (It-Tmien Awla)
1 ta’ Lulju 2009 ( *1 )
“Għajnuna mill-Istat — Skema ta’ għajnuna għar-ristrutturazzjoni mogħtija mir-Repubblika tal-Polonja lil produttur tal-azzar — Deċiżjoni li tiddikjara l-għajnuna parzjalment inkompatibbli mas-suq komuni u li tordna l-irkupru tagħha — Protokoll Nru 8 dwar ir-ristrutturazzjoni tal-industrija tal-azzar Pollakka — Rata ta’ interessi li għandha tiġi applikata għar-rimbors tal-għajnuna inkompatibbli — Obbligu ta’ kooperazzjoni stretta mal-Istat Membru — Artikolu 9(4) u Artikolu 11(2) tar-Regolament (KE) Nru 794/2004”
Fil-Kawża T-288/06,
Regionalny Fundusz Gospodarczy S.A. (li qabel kienet Huta Częstochowa S.A.), stabbilita f’Częstochowa (il-Polonja), irrappreżentata minn C. Sadkowski u D. Sałajewski, avukati,
rikorrenti
vs
Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, irrappreżentata minn C. Giolito u A. Stobiecka-Kuik, bħala aġenti,
konvenuta
li għandha bħala suġġett talba għall-annullament parzjali tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2006/937/KE tal-5 ta’ Lulju 2005, dwar l-għajnuna mill-Istat C 20/04 (ex NN 25/04) mogħtija lill-produttur tal-azzar Huta Częstochowa S.A. (ĠU 2006, L 366, p. 1), sa fejn tiddikjara inkompatibbli mas-suq komuni ċerta għajnuna u li tordna lir-Repubblika tal-Polonja tipproċedi għall-irkupru tagħha,
IL-QORTI TAL-PRIM’ISTANZA TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ (It-Tmien Awla),
komposta minn E. Martins Ribeiro, President, S. Papasavvas u A. Dittrich (Relatur), Imħallfin,
Reġistratur: K. Pocheć, Amministratur,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tal-4 ta’ Settembru 2008,
tagħti l-preżenti
Sentenza
Il-kuntest ġuridiku
1
Skont l-Artikolu 8 tal-Protokoll Nru 2 dwar prodotti tal-KEFA għall-Ftehim tal-Ewropa, tas-16 ta’ Diċembru 1991, li jistabbilixxi assoċjazzjoni bejn il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom minn naħa, u r-Repubblika tal-Polonja min-naħa l-oħra (ĠU 1993, L 348, p. 2; iktar ’il quddiem il-“Protokoll Nru 2”):
“1. Dawn li ġejjin m’għandhomx ikunu kompatibbli mal-funzjonament xieraq ta’ dan il-Ftehim, sa fejn jistgħu jaffettwaw il-kummerċ bejn il-Komunità u l-Polonja:
[…]
iii)
għajnuna pubblika f’kull forma li tkun ħlief għal derogi permessi bis-saħħa tat-Trattat KEFA.
[…]
4. Il-Partijiet Kontraenti jirrikonoxxu li matul l-ewwel ħames snin wara d-dħul fis-seħħ tal-Ftehim, u b’deroga mill-paragrafu 1 (iii) ta’ dan l-Artikolu, [ir-Repubblika tal-]Polonja tista’ eċċezzjonalment, fir-rigward tal-prodotti ‘tal-azzar KEFA’, tagħti għajnuna pubblika għall-iskopijiet ta’ restrutturazzjoni, sakemm:
—
il-programm tar-ristrutturar huwa marbut ma’ razzjonalizzazzjoni globali u tnaqqis tal-kapaċità ta’ produzzjoni sħiħa fil-Polonja,
—
din twassal għall-vijabilità tal-azjendi benefiċjarji taħt il-kondizzjonijiet normali tassuq mat-tmiem tal-perijodu ta’ ristrutturazzjoni,
—
l-ammont u l-intensità ta’ din l-għajnuna jkunu limitati strettament għal dak li huwa assolutament neċessarju sabiex terġa’ tinkiseb din il-vijabilità u jitnaqqsu progressivament.
Il-Kunsill ta’ Assoċjazzjoni jiddeċiedi, b’kunsiderazzjoni tas-sitwazzjoni ekonomika tar-[Repubblika] tal-Polonja, il-possibbiltà li t-terminuta’ ħames snin previst jiġi estiż”.
2
Id-Deċiżjoni Nru 3/2002 tal-Kunsill ta’ Assoċjazzjoni bejn l-UE u l-Polonja, tat-23 ta’ Ottubru 2002, fir-rigward ta’ estensjoni tal-perijodu stabbilit fl-Artikolu 8(4) tal-Protokoll Nru 2 (ĠU 2003, L 186, p. 38) ipproroga bi tmien snin adizzjonali li jibdew jiddekorru mill-1 ta’ Jannar 1997, sad-data tal-adeżjoni tar-Repubblika tal-Polonja mal-Unjoni Ewropea, il-perijodu li fih ir-Repubblika tal-Polonja kienet awtorizzata eċċezzjonalment, f’dak li jirrigwarda l-prodotti tal-“azzar”, tagħti għajnuna pubblika għar-ristrutturazzjoni skont il-modalitajiet previsti fl-Artikolu 8(4) tal-Protokoll Nru 2. L-Artikolu 2 tagħha jipprovdi:
“Ir-[Repubblika tal-]Polonja għandha tissottometti lill-Kummissjoni […] programm ta’ ristrutturar u pjanijiet ta’ ħidma li jissodisfaw ir-rekwiżiti elenkati fl-Artikolu 8(4) tal-Protokoll [Nru] 2, u li ġew stmati u aċċettati mill-awtorità tagħha tal-għajnuna mill-Istat (Uffiċċju għall-Kompetizzjoni u għall-protezzjoni tal-konsumaturi).”
3
Il-Protokoll Nru 8 fuq ir-ristrutturazzjoni tal-industrija tal-azzar Pollakka anness mal-Att li jirrigwarda l-kundizzjonijiet tal-adeżjoni tar-Repubblika Ċeka, tar-Repubblika tal-Estonja, tar-Repubblika ta’ Ċipru, tar-Repubblika tal-Latvja, tar-Repubblika tal-Litwanja, tar-Repubblika tal-Ungerija, tar-Repubblika ta’ Malta, tar-Repubblika tal-Polonja, tar-Repubblika tas-Slovenja u tar-Repubblika Slovakka u l-aġġustamenti għat-Trattati li fuqhom hija stabbilita l-Unjoni Ewropea (ĠU 2003, L 236, p. 948; iktar ’il quddiem il-“Protokoll Nru 8”) awtorizza lir-Repubblika tal-Polonja, b’deroga mir-regoli ġenerali dwar l-għajnuna mill-Istat, tagħti għajnuna għar-ristrutturazzjoni tas-settur tal-azzar tagħha fuq il-bażi tal-modalitajiet stabbiliti fil-pjan ta’ ristrutturazzjoni u l-kundizzjonijiet f’dan il-Protokoll. Jipprovdi b’mod partikolari:
“1.
minkejja l-Artikoli 87 [KE] u 88 [KE], l-għajnuna Statali mogħtija mir-[Repubblika tal-]Polonja għall-iskopijiet ta’ ristrutturar ta’ partijiet speċifiċi ta’ l-industrija ta’ l-azzar tal-Polonja għandha ti[t]qies bħala kompatibbli mas-suq komuni sakemm:
—
il-perijodu li jipprovdi għalih l-Artikolu 8(4) tal-Protokoll Nru. 2, […] ġie estiż sad-data ta’ l-adeżjoni,
—
it-termini stipulati mill-pjan tar-ristrutturar li abbazi tiegħu ġie estiż il-Protokoll imsemmi hawn fuq, jitħarsu matul il-perijodu 2002-2006,
—
il-kondizzjonijiet stipulati minn dan il-Protokoll jitwettqu, u
—
ma titħallas mill-Istat ebda għajnuna għal ristrutturar lill-industrija ta’ l-azzar tal-Polonja wara d-data ta’ l-adeżjoni.
2.
[…]
3.
Huma biss il-kumpanniji li huma mniżżla fl-Anness 1 (minn hawn ’il quddiem imsejħa “il-kumpanniji benefiċċjarji”) li għandhom ikunu eliġibbli għall-għajnuna mogħtija mill-Istat fil-qafas tal-programm Pollakk tar-ristrutturar ta’ l-azzar.
4.
Kumpannija benefiċċjarja ma tistax:
a)
fil-każ ta’ fużjoni ma’ kumpannija li mhix imniżżla fl-Anness 1, tgħaddi l-benefiċċju ta’ l-għajnuna mogħtija lill-kumpannija benefiċċjarja;
b)
tassumi l-assi ta’ xi kumpannija li mhix inkluża fl-Anness 1 li hi dikjarata falluta fil-perijodu sal-31 ta’ Diċembru 2006.
5.
[…]
6.
L-għajnuna għar-ristrutturar mogħtija lill-kumpanniji benefiċċjarji għandha tiġi determinita abbażi tal-ġustifikazzjonijiet stipulati fil-pjan approvat tal-Polonja għar-ristrutturar ta’ l-azzar u fil-pjanijiet ta’ negozju individwali kif approvati mill-Kunsill. Iżda f’kull każ l-għajnuna mħallsa matul il-perijodu 1997-2003 u l-ammont globali tagħha ma għandhomx jaqbżu s-somma ta’ PLN 3387070000.
[…]
L-ebda għajnuna oħra mill-Istat ma għandha tingħata [mir-Repubblika tal-Polonja] għal skopijiet ta’ ristrutturar ta’ l-industrija ta’ l-azzar tal-Polonja.
[…]
10.
Kull bidla sussegwenti fil-pjan globali tar-ristrutturar u l-pjanijiet individwali għandu jkollha l-kunsens tal-Kummissjoni, u fejn ikun il-każ, tal-Kunsill.
[…]
18.
Jekk il-kontroll juri li:
[…]
ċ)
matul il-perijodu ta’ ristrutturar [ir-Repubblika tal-]Polonja tkun tat iżjed għajnuna mill-Istat li tkun nkompattibli lill-industrija ta’ l-azzar u lill-kumpanniji benefiċċjarji b’mod partikolari,
l-arranġamenti transitorji li jinsabu f’dan il-Protokoll ikunu bla effett.
Il-Kummissjoni għandha tieħu l-passi xierqa li jkunu jeħtieġu lil kull kumpannija konċernata tagħti lura kull għajnuna mogħtija bi ksur tal-kondizzjonijiet stipulati f’dan il-Protokoll.”
4
Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 659/1999, li jippreskrivi regoli dettaljati għall-applikazzjoni tal-Artikolu [88] tat-Trattat tal-KE (ĠU ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 1, p. 339) jipprovdi fl-Artikolu 7(5) tiegħu:
“Fejn il-Kummissjoni ssib li l-għajnuna notifikata m’hijiex kompatibbli mas-suq komuni, għandha tiddeċiedi li dik l-għajnuna m’għandhiex tiddaħħal fis-seħħ […]”
5
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 794/2004 tal-21 ta’ April 2004, li jimplementa r-Regolament Nru 659/1999 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 8, Vol. 4, p. 3) jipprovdi fl-Artikolu 9 tiegħu:
“1. Sakemm ma jkunx provdut mod ieħor f’xi deċiżjoni speċifika ir-rata ta’ imgħax li għandha tintuża għall-irkupru ta’ għajnuna ta’ l-Istat mogħtija bi ksur ta’ l-Artikolu 88(3) tat-Trattat għandha tkun rata perċentwali annwali ffissata għal kull sena kalendarja.
Din għandha tiġi kalkolata fuq il-bażi tal-medja tar-rati għal ħames snin ta’ skambju bejn banek għal Settembru, Ottubru u Novembru tas-sena li tiġi qabel, miżjuda b’75 punt bażiku. F’każijiet debitament ġustifikati, l-Kummissjoni tista’ żżid ir-rata b’aktar minn 75 punt bażiku fir-rigward ta’ Stat Membru wieħed jew aktar.
[…]
4. Fin-nuqqas ta’ data ta’ min jorbot fuqha jew ekwivalenti jew f’ċirkostanzi eċċezzjonali l-Kummissjoni tista’, b’ko-operazzjoni mill-qrib ma’ l-Istat/iMembri/i konċernat/i, tiffissa rata ta’ mgħax għall-irkupru ta’ għajnuna ta’ l-Istat, għal Stat Membru wieħed jew aktar, fuq il-bażi ta’ metodu differenti u fuq il-bażi ta’ informazzjoni disponibbli lilha.”
6
F’dak li jirrigwarda l-modalitajiet ta’ applikazzjoni tar-rata ta’ interessi, l-Artikolu 11(2) ta’ dan ir-regolament jippreċiża:
“Ir-rata ta’ mgħax għandha tiġi applikata fuq bażi kompost sad-data tal-irkupru ta’ l-għajnuna. L-imgħax li jkiġġamma [jakkumula] fis-sena li tiġi qabel għandu jkun suġġett għall-mgħax f’kull sena li tiġi wara.”
Il-fatti li wasslu għall-kawża
7
Il-kawża preżenti tirrigwarda operazzjoni ta’ ristrutturazzjoni tal-produttur tal-azzar Pollakk Huta Częstochowa S.A. (iktar ’il quddiem “HCz”). Ir-ristrutturazzjoni ta’ HCz seħħet bejn l-2002 u l-2005. Għal dan il-għan, l-assi ta’ HCz kienu ġew ittrasferiti lil kumpanniji ġodda:
—
fl-2002, Huta Stali Częstochowa sp. z o.o. (iktar ’il quddiem “HSCz”) ġiet stabbilita sabiex tkompli l-produzzjoni tal-azzar ta’ HCz. HSCz kriet l-installazzjonijiet ta’ produzzjoni ta’ HCz lill-amministrattur ġudizzjarju u impjegat il-parti l-kbira tal-ħaddiema. Il-kumpannija parent ta’ HSCz kienet Towarzystwo Finansowe SILESIA Sp. z o.o., kumpannija miżmuma bi 100% mit-Teżor Pollakk;
—
fl-2004, ġew stabbiliti l-kumpanniji Majątek Hutniczy sp. z o.o. (iktar ’il quddiem “MH”) u Majątek Hutniczy Plus (iktar ’il quddiem “MH Plus”). L-ishma tagħhom kienu miżmuma b’100% minn HCz. MH irċeviet l-assi tal-azzar ta’ HCz u MH Plus irċeviet ċerti assi oħra neċessarji għall-produzzjoni;
—
l-assi mhux marbuta mal-produzzjoni (imsejħa “assi mhux siderurġiċi”) kif ukoll l-istabbiliment elettroenerġetiku Elsen ġew ittrasferiti lill-kumpannija Operator ARP sp. z o.o., kumpannija dipendenti fuq l-Agencja Rozwoju Przemysłu S.A. (aġenzija għall-iżvilupp industrijali miżmuma mit-Teżor Pollakk) sabiex jitħallas lura d-dejn pubbliku suġġett għar-ristrutturazzjoni (taxxi u kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali).
8
B’ittra tad-19 ta’ Mejju 2004, il-Kummissjoni informat lir-Repubblika tal-Polonja li ddeċidiet tiftaħ il-proċedura ta’ investigazzjoni formali dwar l-għajnuna għar-ristrutturazzjoni mogħtija lill-produttur tal-azzar HCz. Din id-deċiżjoni ġiet ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea tat-12 ta’ Awwissu 2004 (ĠU C 204, p. 6, iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni ta’ ftuħ”) fil-lingwa oriġinali (il-Pollakk), ippreċeduta b’sommarju fil-lingwi uffiċjali l-oħra. Il-Kummissjoni stiednet lill-partijiet ikkonċernati kollha sabiex jippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom dwar il-fatti u l-analiżi ġuridika li jidhru fid-deċiżjoni ta’ ftuħ. Hija rċeviet xi osservazzjonijiet tar-Repubblika tal-Polonja u ta’ erba’ partijiet ikkonċernati.
9
Wara l-għeluq tal-proċedura, il-Kummissjoni waslet għall-konklużjoni li, bil-kontra tad-dubji inizjali, il-miżuri intiżi għar-ristrutturazzjoni ta’ HCz skont id-dispożizzjonijiet tal-Ustawa o pomocy publicznej dla przedsiębiorców o szczególnym znaczeniu dla rynku pracy (liġi fuq l-għajnuna pubblika għal impriżi ta’ importanza sinjifikattiva għas-suq tax-xogħol, tat-30 ta’ Ottubru 2002, Dz. U. Nru 213, pożizzjoni 1800, kif emendata), ma tikkostitwix għajnuna mill-Istat fis-sens tal-Artikolu 87(1) KE. Min-naħa l-oħra, il-Kummissjoni qieset li HCz kienet ibbenefikat taħt diversi aspetti minn għajnuna mill-Istat fil-perijodu bejn l-1997 sal-2002. Il-Kummissjoni kkonkludiet li dan kien parzjalment kompatibbli mas-suq komuni iżda talbet rimbors għall-parti li hija qieset li kienet inkompatibbli mas-suq komuni, jiġifieri l-ammont ta’ PLN 19699452 (iktar ’il quddiem l-“għajnuna kkontestata”).
10
Fil-5 ta’ Lulju 2005, il-Kummissjoni adottat id-Deċiżjoni 2006/937/KE, dwar l-għajnuna mill-Istat C 20/04 (ex NN 25/04) mogħtija lill-produttur tal-azzar Huta Częstochowa S.A. (ĠU 2006, L 366, p. 1, iktar ’il quddiem id-“Deċiżjoni”). L-Artikolu 3 tagħha jipprovdi:
“1. L-għajnuna mill-Istat mogħtija mir-[Repubblika tal-]Polonja lil [HCz] fl-ammont ta’ PLN 19699452, waqt il-perijodu bejn l-1997 u Mejju 2002, taħt forma ta’ għajnuna għall-funzjonament u għar-ristrutturazzjoni tal-impjieg, mhijiex kompatibbli mas-suq komuni.
2. Ir-[Repubblika tal-]Polonja għandha tieħu l-miżuri neċessarji kollha sabiex tirkupra mingħand [HCz], minn Regionalny Fundusz Gospodarczy, [minn MH] u [minn Operator ARP] l-għajnuna, indikata fil-paragrafu 1, mogħtija illegalment lil [HCz]. L-impriżi msemmija iktar ’il fuq huma marbuta insolidum għall-ħlas lura ta’ din l-għajnuna.
L-irkupru għandu jseħħ mingħajr dewmien skont il-proċeduri tad-dritt nazzjonali, sa fejn dawn jippermettu l-eżekuzzjoni immedjata u effettiva ta’ din id-deċiżjoni. Is-somom li għandhom jiġu rkuprati jinkludu l-imgħax mid-data li fiha l-għajnuna ngħatat lil [HCz] sad-data tal-irkupru tagħhom. L-imgħax huwa kkalkolat skont id-dispożizzjonijiet tal-Kapitolu V tar-Regolament […] Nru 794/2004.
3. […]”
11
Skont ftehim tat-30 ta’ Settembru 2005, li daħal fis-seħħ fis-7 ta’ Ottubru 2005, ISD Polska sp. z o.o. (li kienet qed taġixxi taħt l-isem kummerċjali ZPD Steel sp. z o.o.; iktar ’il quddiem “ISD”), sussidjarja għal 100% ta’ Industrial Union of Donbass Corp., xtrat mingħand HCz l-ishma kollha ta’ MH u ta’ MH Plus, kif ukoll l-għaxar sussidjarji li kien għad fadal ta’ HCz. Permezz ta’ kuntratt tat-30 ta’ Settembru, li daħal ukoll fis-seħħ fis-7 ta’ Ottubru 2005, ISD xtrat mingħand Towarzystwo Finansowe SILESIA l-ishma kollha ta’ HSCz. ISD b’hekk saret il-proprjetarja ta’ HSCz, ta’ MH, ta’ MH Plus u tal-għaxar sussidjarji ta’ HCz.
12
Wara l-bejgħ, HCz bidlet l-isem kummerċjali tagħha sabiex tissejjaħ Regionalny Fundusz Gospodarczy S.A. (iktar ’il quddiem ir-“rikorrenti”). Ir-rikorrenti għadha kompletament miżmuma mit-Teżor Pollakk, iżda għandha biss xi proprjetà immobbli li mhux relatata mal-industrija tal-azzar.
13
B’ittra tas-17 ta’ Frar 2006, il-Kummissjoni talbet lill-awtoritajiet Pollakki jindikawlha r-rati ta’ interessi għar-rimbors tal-għajnuna kkontestata mid-debituri in solidum imsemmija fl-Artikolu 3(2) tad-Deċiżjoni. Fir-risposta tagħhom tat-13 ta’ Marzu 2006, l-awtoritajiet Pollakki pproponew rati ta’ interessi applikabbli għall-irkupru u metodoloġija għall-kalkolu tal-interessi. Huma pproponew b’mod partikolari li tittieħed bħala bażi, għall-perijodu bejn l-1997 sal-1999, ir-rata tal-bonds tat-Teżor Pollakk b’rata fissa, f’PLN, fuq ħames snin, u għal-perijodu bejn l-2000 sal-adeżjoni tar-Repubblika tal-Polonja mal-Unjoni Ewropea, ir-rata ta’ dawn l-istess bonds fuq għaxar snin. Barra minn hekk, fid-dawl tas-sitwazzjoni tas-swieq tal-kapital fil-Polonja f’dak iż-żmien, li kienet ikkaratterizzata minn rati għoljin ħafna, hija talbet li jseħħ aġġornament kull sena ta’ dawn ir-rati u li l-interessi ma jiġux ikkalkolati fuq bażi komposta.
14
B’ittra tas-7 ta’ Ġunju 2006, indirizzata lill-awtoritajiet Pollakki, il-Kummissjoni kkonstatat li r-rata ta’ interessi applikabbli għall-irkupru tal-għajnuna kellha tkun, għall-perijodu kkonċernat kollu, ir-rata tal-bonds tat-Teżor Pollakk b’rata fissa, f’PLN, fuq ħames snin, u li, skont l-Artikolu 2 tar-Regolament Nru 794/2004, din ir-rata ta’ interessi kellha tkun applikata fuq bażi komposta.
Il-proċedura u t-talbiet tal-partijiet
15
B’att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti tal-Prim’Istanza fit-18 ta’ Ottubru 2006, ir-rikorrenti ppreżentat dan ir-rikors.
16
B’att separat, ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti tal-Prim’Istanza fl-istess ġurnata, ir-rikorrenti ppreżentat talba għal miżuri provviżorji, skont l-Artikolu 242 KE, intiż għas-sospensjoni tal-eżekuzzjoni tal-Artikolu 3 tad-Deċiżjoni. B’digriet tat-13 ta’ Diċembru 2006, il-President tal-Qorti tal-Prim’Istanza ċaħad din it-talba bħala inammissibbli.
17
Wara s-sostituzzjoni parzjali tal-membri tal-Qorti tal-Prim’Istanza, il-kawża ġiet assenjata lil Imħallef Relatur ġdid. Huwa wara ġie assenjat lit-Tmien Awla, u konsegwentement din il-kawża ġiet assenjata lilha.
18
Peress li r-rikorrenti ma ppreżentatx ir-replika tagħha fit-terminu stabbilit, li skada fis-16 ta’ Marzu 2007, din ma ddaħlitx fil-proċess.
19
Fuq rapport tal-Imħallef Relatur, il-Qorti tal-Prim’Istanza (It-Tmien Awla) iddeċidiet li tiftaħ il-proċedura orali, li tagħmel xi mistoqsijiet bil-miktub lill-partijiet u li tistieden lill-Kummissjoni tippreżenta xi dokumenti. Il-partijiet irrispondew fit-terminu stabbilit.
20
It-trattazzjonijiet tal-partijiet u t-tweġibiet tagħhom għall-mistoqsijiet magħmula mill-Qorti tal-Prim’Istanza nstemgħu fis-seduta tal-4 ta’ Settembru 2008.
21
Ir-rikorrenti titlob li l-Qorti tal-Prim’Istanza tannulla t-tieni paragrafu tal-Artikolu 3(2) tad-Deċiżjoni.
22
Il-Kummissjoni titlob li l-Qorti tal-Prim’Istanza jogħġobha:
—
tiċħad ir-rikors bħala inammissibbli;
—
sussidjarjament, tiċħad ir-rikors bħala infondat;
—
tikkundanna lir-rikorrenti għall-ispejjeż.
Id-dritt
Fuq l-ammissibbiltà
— L-argumenti tal-partijiet
23
Il-Kummissjoni ssostni li, bi ksur tar-rekwiżiti fomali stabbliti fl-Artikolu 44(1) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Prim’Istanza, ir-rikorrenti ma ppreżentatx argumenti ċari u preċiżi insostenn tal-ilmenti tagħha, li kienu jippermettu lill-Kummissjoni tipprepara d-difiża tagħha, u lill-Qorti tal-Prim’Istanza tistħarreġ l-argumenti tagħha.
24
Sabiex issostni l-ilmenti tagħha, ir-rikorrenti ppreżentat biss tliet affermazzjonijiet ta’ natura ġenerali. Il-kważi totalità tal-motivazzjoni tar-rikors jidher fis-sommarju tagħħa ppubblikat fil-Ġurnal Uffiċjali.
— Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Prim’Istanza
25
Mill-ġurisprudenza jirriżulta li, meta jesponi motivi ta’ annullament suffiċjentement ċari u preċiżi sabiex jippermettu lill-konvenut jiddefendi ruħu b’mod utli u preċiż u lill-Qorti Komunitarja teżerċita l-istħarriġ ġudizzjarju tagħħa, rikors promotur jissodisfa l-ħtijiġijiet minimi imposti mill-ewwel paragrafu tal-Artikolu 21 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja u l-Artikolu 44(1)(ċ) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Prim’Istanza (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza tas-17 ta’ Marzu 1994, Hoyer vs Il-Kummissjoni, T-43/91, ĠabraSP p. I-A-91 u II-297, punt 22).
26
Konsegwentement, ma hemmx lok li jiġi ddikjarat inammissibbli rikors għan-nuqqas ta’ rispett tal-Artikolu 44(1)(ċ) tar-Regoli tal-Proċedura, f’sitwazzjoni fejn ir-rikors jindika fil-qasir il-motivi inkwistjoni u fejn la l-konvenuta, li rrispondiet fid-difiża tagħha għall-argumenti ppreżentati, u lanqas il-Qorti Komunitarja ma tqiegħdet f’sitwazzjoni impossibbli sabiex tifhem l-argumenti żviluppati f’dan ir-rigward (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza tat-22 ta’ Ġunju 1994, Rijnoudt u Hocken vs Il-Kummissjoni, T-97/92 u T-111/92, ĠabraSP p. I-A-159 u II-511, punt 71).
27
Fil-kawża preżenti huwa minnu li r-rikors huwa lakoniku ħafna. Madankollu, jissodisfa r-rekwiżiti minimi msemmija iktar ’il fuq. Fil-fatt, kif jidher mill-argument sostanzjali dwar il-bażi tal-kawża li jidher fid-difiża, ir-rikors ippermetta lill-Kummissjoni tiddefendi ruħha b’mod utli. Ippermetta wkoll lill-Qorti Komunitarja teżerċita l-istħarriġ ġuddizzjarju tagħha.
28
Konsegwentement, it-talba ta’ inammissibbiltà mqajma mill-Kummissjoni għandha tiġi miċħuda.
Fuq il-mertu
29
Ir-rikorrenti tinvoka żewġ motivi bbażati fuq il-ksur tal-Artikoli 87 KE u 88 KE kif ukoll tal-Artikolu 7(5) tar-Regolament Nru 659/1999, minn naħa, u l-ksur tal-Artikolu 9(4) tar-Regolament Nru 794/2004, min-naħa l-oħra.
Fuq l-ewwel motiv, ibbażat fuq ksur tal-Artikoli 87 KE u 88 KE kif ukoll tal-Artikolu 7(5) tar-Regolament Nru 659/1999
— L-argumenti tal-partijiet
30
Ir-rikorrenti ssostni li l-Artikoli 87 KE u 88 KE, kif ukoll l-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 659/1999, f’żewġ każijiet biss jawtorizzaw l-adozzjoni ta’ Deċiżjoni li tikkonstata n-nuqqas ta’ kompatibbiltà mas-suq komuni ta’ għajnuna mogħtija minn Stat Membru: minn naħa, fil-każ fejn l-għajnuna tkun ingħatat wara l-adeżjoni tal-Istat Membru mal-Unjoni Ewropea u, min-naħa l-oħra, fil-każ fejn l-għajnuna, minkejja li tkun ingħatat qabel l-adeżjoni tal-Istat Membru mal-Unjoni Ewropea, tkun għada applikabbli wara d-data tal-adeżjoni.
31
Peress li r-Repubblika tal-Polonja ngħaqdet mal-Unjoni Ewropea fl-1 ta’ Mejju 2004 u li d-deċiżjoni li tingħata l-għajnuna lil HCz bejn l-1997 u l-2002 ma bagħqetx tapplika wara l-adeżjoni tar-Repubblika tal-Polonja, il-Kummissjoni ma kellhiex id-dritt, skont ir-rikorrenti, tevalwa jekk l-għajnuna kkontestata kinitx jew le kompatibbli mas-suq komuni, u, għaldaqstant, hija ma kinitx awtorizzata tippronunċja ruħha fuq il-kalkolu tal-interessi għall-perijodu ta’ bejn il-ġurnata li fiha ngħatat l-għajnuna lil HCz u l-irkupru effettiv tagħha. Il-Kummissjoni setgħat biss timponi l-obbligi ta’ rimbors tal-interessi mit-2 ta’ Mejju 2004 (ġurnata wara d-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta’ Adeżjoni) sal-ġurnata ta’ ħlas effettiv.
32
L-għajnuna mogħtija mir-Repubblika tal-Polonja għall-perijodu bejn l-1997 u l-2002 ma setgħatx tinfluwenza l-kummerċ intra-Komunitarju, peress li kkonċernaw is-suq ta’ Stat, li, fid-data li fiha ngħatat l-għajnuna kkontestata, ma kienx membru tal-Unjoni Ewropea. Barra minn hekk, skont ir-rikorrenti, il-Protokoll Nru 8 ma jsemmix lil HCz fl-Anness 1 tiegħu, fis-sens li l-parti l-kbira tad-dispożizzjonijiet tiegħu ma jirrigwardawhiex. Fl-aħħar nett, il-Protokoll Nru 8 ma jestendix il-kontroll tal-Kummissjoni għas-snin li jmorru qabel l-adeżjoni tar-Repubblika tal-Polonja.
33
Preliminarjament, il-Kummissjoni tenfasizza li hija ma tarax ir-relazzjoni bejn it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 3(2) tad-Deċiżjoni u l-ilmenti msemmija. Barra minn hekk, hija tirrifjuta l-argumenti tar-rikorrenti.
— Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Prim’Istanza
34
Preliminarjament, hemm lok li tiġi kkjarifikata r-relazzjoni bejn l-ewwel motiv u t-talbiet ippreżentati mir-rikorrenti, li jirrigwardaw biss it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 3(2) tad-Deċiżjoni.
35
Fil-fatt, minn naħa, ir-rikorrenti ssostni li l-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikoli 87 KE u 88 KE ma ġewx issodisfatti, peress li fiż-żmien meta seħħew il-fatti, ir-Repubblika tal-Polonja ma kinitx membru tal-Unjoni Ewropea u l-Protokoll Nru 8 ma kienx applikabbli. Għaldaqstant, hija tikkontesta essenzjalment l-applikabbiltà ratione temporis u ratione personae tar-regoli Komunitarji dwar l-għajnuna mill-Istat.
36
Min-naħa l-oħra, in-nuqqas ta’ kompatibbiltà mas-suq komuni tal-għajnuna kkontestata ġiet ikkonstatata fl-Artikolu 3(1) tad-Deċiżjoni filwaqt li l-unika dispożizzjoni kkontestata mir-rikorrenti, jiġifieri t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 3(2) tad-Deċiżjoni, tirrigwarda biss il-kalkolu tal-interessi.
37
Għaldaqstant, waqt is-seduta, ir-rikorrenti ntalbet tikkjarifika l-portata tar-rikors tagħha u tat-talbiet tagħha. B’risposta għal din it-talba, hija indikat, essenzjalment, li l-ewwel motiv tagħha kien intiż għall-annullament tad-Deċiżjoni fit-totalità tagħha. Madankollu, “minħabba raġunijiet politiċi”, l-amministrazzjoni tagħha kienet iddeċiediet li titlob li, fil-każ fejn dan il-motiv jintlaqa’, l-annullament tad-Deċiżjoni jkun limitat għad-dispożizzjoni li tirrigwarda l-interessi, jiġifieri t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 3(2) tad-Deċiżjoni.
38
Għaldaqstant, l-ewwel motiv għandu jinftiehem fis-sens li huwa intiż biss għall-annullament tal-interessi dovuti għall-perijodu qabel l-adeżjoni tar-Repubblika tal-Polonja mal-Unjoni Ewropea.
39
L-ewwel nett, fir-rigward tal-applikabbiltà ratione temporis tar-regoli Komunitarji dwar l-għajnuna mill-Istat, huwa stabbilit fost il-partijiet li, bħala prinċipju, l-Artikoli 87 KE u 88 KE mhumiex applikabbli għall-għajnuna mogħtija qabel l-adeżjoni li mhumiex iktar applikabbli wara l-adeżjoni.
40
Fid-dawl ta’ dan, il-Kummissjoni tibbaża ruħha fuq il-Protokoll Nru 8 bħala lex specialis sabiex tiġġustifika l-kompetenza tagħha. Għaldaqstant, għandu jiġi eżaminat jekk id-dispożizzjonijiet tal-Protokoll Nru 8 jippermettux lill-Kummissjoni testendi l-kontroll tagħha fir-rigward tal-għajnuna mill-Istat għall-għajnuna kkontestata u jekk jikkostitwixxux bażi ġuridika suffiċjenti għall-projbizzjoni ta’ din l-għajnuna.
41
F’dan ir-rigward, għandu jiġi mfakkar li l-Protokoll Nru 8 jirreferi għall-għajnuna mogħtija bejn l-1997 sal-2003. Huwa jawtorizza ammont limitat ta’ għajnuna għar-ristrutturazzjoni, mogħtija għal dan il-perijodu (jiġifieri qabel l-adeżjoni tar-Repubblika tal-Polonja mal-Unjoni Ewropea) lil ċerti impriżi msemmija fl-Anness I tiegħu u jipprojbixxi, inkambju, kull għajnuna mill-Istat għar-ristrutturazzjoni lill-industrija tal-azzar.
42
L-ewwel paragrafu tal-Artikolu 6 tal-Protokoll Nru 8 jipprovdi, b’mod partikolari, li f’kull każ, l-ammont totali tal-għajnuna mħallsa waqt il-perijodu bejn l-1997 sal-2003 ma għandux jaqbeż PLN 3387070000. It-tielet paragrafu tal-punt 6 tal-Protokoll Nru 8 jippreċiża li ebda għajnuna oħra ma tista’ tingħata mir-Repubblika tal-Polonja għar-ristrutturazzjoni tal-industrija tal-azzar Pollakka. Għaldaqstant, bil-kontra tal-affermazzjonijiet tar-rikorrenti, l-applikazzjoni retroattiva tal-Protokoll Nru 8 hija stabbilita fil-punt 6 tieghu, li jsemmi l-perijodu bejn l-1997 u l-2003.
43
Konsegwentement, jirriżulta mill-kliem stess tal-Protokoll Nru 8 li dan huwa applikabbli għall-għajnuna mogħtija qabel l-adeżjoni. Fil-fatt, l-għan tal-Protokoll Nru 8 kien li jistabbilixxi sistema komprensiva għall-awtorizzazzjoni ta’ għajnuna intiża għar-ristrutturazzjoni tal-industrija tal-azzar Pollakka, u mhux biss li jevita kumulu ta’ għajnuna mill-impriżi benefiċjarji.
44
Isegwi li l-Protokoll Nru 8 jirrapreżenta lex specialis fil-konfront tal-Artikoli 87 KE u 88 KE li jestendi l-kontroll fuq l-għajnuna mill-Istat imwettaq mill-Kummissjoni skont it-Trattat KE għall-għajnuna mogħtija għar-riorganizzazzjoni tal-industrija tal-azzar Pollakka waqt il-perijodu bejn l-1997 u l-2003.
45
It-tieni nett, f’dak li jirrigwarda l-argument dwar l-applikabbiltà ratione personae tal-Protokoll Nru 8, li jipprovdi li dan tal-aħħar mhuwiex intiż għall-impriżi mhux imniżżla fl-Anness 1 tiegħu, għandu jiġi kkonstatat li dan il-protokoll jirrigwarda l-industrija tal-azzar Pollakka fit-totalità tagħha, li tinkludi neċessarjament lir-rikorrenti. Fil-fatt, mhux biss it-tielet paragrafu tal-punt 6 tal-Protokoll Nru 8 jimponi ammont totali għall-għajnuna u jeskludi kull għajnuna barra minnha, iżda l-punt 3 tiegħu jiddisponi b’mod espliċitu li huma biss l-impriżi elenkati fl-Anness 1 (impriżi benefiċjarji) li jistgħu jibbenefikaw mill-għajnuna mill-Istat fil-kuntest tal-programm ta’ ristrutturazzjoni tal-industrija tal-azzar Pollakka. Jekk jiġi ammess li impriża mhux imniżżla fl-Anness 1 tista’ żżomm ammonti illimitati ta’ għajnuna għar-ristrutturazzjoni rċevuti qabel l-adeżjoni mingħajr ma jitnaqqsu inkambju l-kapaċitajiet ta’ produzzjoni, il-Protokoll Nru 8 jiċċaħħad mis-sens kollu tiegħu.
46
Fl-aħħar nett, sa fejn ir-rikorrenti tikkontesta d-dispożizzjonijiet li jidhru fil-Protokoll Nru 8, ir-rikors huwa inammissibbli, peress li d-dispożizzjonijiet tal-Protokoll Nru 8 jaqgħu taħt il-liġi primarja.
47
Konsegwentement, l-ewwel motiv għandu jiġi miċħud.
Fuq it-tieni motiv, ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 9(4) tar-Regolament Nru 794/2004
— L-argumenti tal-partijiet
48
Ir-rikorrenti tilmenta li l-Kummissjoni ma stabbilixxietx, fid-Deċiżjoni, rata ta’ interessi applikabbli għall-irkupru tal-għajnuna kkontestata. Fin-nuqqas ta’ interbank swap rates fuq ħames snin fil-Polonja qabel ma din tal-aħħar ingħaqdet mal-Unjoni Ewropea, kellu jiġi konkluż ftehim bejn il-Kummissjoni u r-Repubblika tal-Polonja fuq dan il-punt skont id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 9(4) tar-Regolament Nru 794/2004. Tali ftehim kellu jirriżulta mid-Deċiżjoni jew minn deċiżjoni oħra tal-Kummissjoni, peress li huwa l-uniku mod li jippermetti lill-operaturi marbuta bi rimbors ta’ għajnuna biex jibdew kawża fuq il-mertu mal-korpi li jiffissaw l-interessi.
49
Il-Kummissjoni tikkontesta dawn l-argumenti.
— Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Prim’Istanza
50
Sa fejn ir-rikorrenti tikkontesta l-metodu ta’ kalkolu tal-interessi fid-Deċiżjoni, hemm lok li jiġi rrilevat li l-konstatazzjonijiet fit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 3(2) tad-Deċiżjoni huma ta’ natura purament dikjaratorja, peress li sempliċement jirriferu għad-dispożizzjonijiet rilevanti tal-Kapitolu V tar-Regolament Nru 794/2004. Fil-fatt, il-metodu ta’ kalkolu tal-interessi jirriżulta mir-Regolament Nru 794/2004 stess. Issa r-rikorrenti ma tqajjem ebda eċċezzjoni ta’ illegalità fir-rigward ta’ dan ir-regolament.
51
F’dak li jirrigwarda l-allegata neċessità ta’ ftehim bejn il-Kummissjoni u r-Repubblika tal-Polonja, għandu jiġi rrilevat li, fil-premessa 147 tad-Deċiżjoni, il-Kummissjoni kkontestat b’mod espliċitu li peress li interbank swap rates fuq ħames snin ma eżistewx fil-Polonja għall-perijodu bejn l-għoti tal-għajnuna kkontestata, ir-rata ta’ interessi applikabbli għall-irkupru tagħha kellha tiġi bbażata, skont l-Artikolu 9(4) tar-Regolament Nru 794/2004, fuq ir-rata ta’ interessi disponibbli li għandu jiġi kkunsidrat bħala adatt għal dan il-perijodu.
52
Issa, l-Artikolu 9(4) tar-Regolament Nru 794/2004 jipprovdi biss li l-iffissar tar-rata ta’ interessi applikabbli għall-irkupru għandha titwettaq b’“kooperazzjoni stretta” mal-Istat Membru kkonċernat iżda ma teżiġix “ftehim”.
53
F’dan ir-rigward, il-korrispondenza bejn il-Kummissjoni u l-awtoritajiet Pollakki, bħal dik ippreżentata fuq talba tal-Qorti tal-Prim’Istanza turi li l-iffissar tar-rata applikabbli għall-irkupru tal-għajnuna kkontestata seħħet effettivament b’“kooperazzjoni stretta” mar-Repubblika tal-Polonja. Fil-fatt, fl-ittra tagħhom tat-13 ta’ Marzu 2006, l-awtoritajiet Pollakki pproponew bħala rata ta’ interessi għall-irkupru r-rati tal-bonds tat-Teżor rispettivament fuq ħames u għaxar snin. Barra minn hekk, fid-dawl tas-sitwazzjoni tas-swieq tal-kapitali tal-Polonja f’dak iż-żmien, li kienet ikkaratterizzata minn rata għolja ħafna iżda li kienet qed tonqos b’mod mgħaġġel, hija talbet li dawn ir-rati jiġu aġġornati darba fis-sena u li l-interessi ma jiġux ikkalkolati fuq bażi komposta.
54
Il-Kummissjoni aċċettat is-sustanza ta’ dawn il-proposti. Huwa minnu li hija qieset li, għal raġunijiet ta’ koerenza, minflok ma tuża żewġ rati differenti, kienet biss ir-rata fuq il-bonds fuq ħames snin li kellha tiġi applikata fil-kors tal-perijodu kollu bejn l-1997 u l-2004. Madankollu, meta tiffissa r-rata applikabbli skont l-Artikolu 9(4) tar-Regolament Nru 794/2004, il-Kummissjoni tiddisponi minn ċerta setgħa diskrezzjonali. Għaldaqstant, l-għażla ta’ rata unika ma tistax tiġi kkontestata mir-rikorrenti.
55
Fir-rigward tal-metodu ta’ applikazzjoni tal-interessi u b’mod partikolari tal-kalkolu tal-interessi fuq bażi komposta, huwa minnu li l-Kummissjoni ċaħdet l-argument tar-Repubblika tal-Polonja dwar l-interessi fuq l-interessi. Issa, l-Artikolu 11(2) tar-Regolament Nru 794/2004 jippreċiża b’mod espliċitu li r-rata ta’ interessi għandha tiġi applikata fuq bażi komposta sad-data tal-irkupru tal-għajnuna u li l-interessi akkumulati fis-sena li tiġi qabel għandhom jkunu suġġetti għall-interessi f’kull sena li tiġi wara. Barra minn hekk, l-Artikolu 13 tar-Regolament Nru 794/2004 jipprovdi li l-Artikoli 9 u 11 tiegħu huma applikabbli għal kull deċiżjoni nnotifikata wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta’ dan ir-regolament. Ir-Regolament Nru 794/2004 daħal fis-seħħ f’Mejju 2004, u għaldaqstant kien applikabbli waqt l-adozzjoni tad-Deċiżjoni, b’mod li l-Kummissjoni kienet marbuta titlob li l-interessi jiġu kkalkolati fuq bażi komposta.
56
F’dawn iċ-ċirkustanzi u fid-dawl tal-fatt li l-awtoritajiet Pollakki kienu pproponew rati ta’ referenza kkontestati, ma jistax jiġi kkunsidrat li l-Kummissjoni kisret l-obbligu tagħha li tistabbilixxi rata ta’ interessi applikabbli għar-rimbors tal-għajnuna kkontestata b’kooperazzjoni stretta mar-Repubblika tal-Polonja jew li kienet wettqet żball manifest ta’ evalwazzjoni.
57
Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni ma kinitx obbligata tindika fid-Deċiżjoni r-rata ta’ interessi applikabbli għall-irkupru tal-għajnuna kkontestata, peress li lanqas ma kienet obbligata tiddentifika b’mod preċiż l-ammont prinċipali tal-għajnuna li tista’ tiġi rkuprata u setgħet tindika sempliċement il-metodi li kienu jippermettu lill-Istat Membru jikkalkola l-għajnuna [ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-Qorti tal-Prim’Istanza tal-31 ta’ Mejju 2006, Kuwait Petroleum (Il-Pajjiżi l-Baxxi) vs Il-Kummissjoni, T-354/99, Ġabra p. II-1475, punt 67, u l-ġurisprudenza ċċitata].
58
Isegwi li l-motiv ibbażat fuq ksur tal-Aritkolu 9(4) tar-Regolament Nru 794/2004 għandu jiġi miċħud.
59
Għaldaqstant, peress li l-motivi kollha tar-rikorrenti ġew miċħuda, hemm lok li jiġi miċħud ir-rikors fit-totalità tiegħu.
Fuq l-ispejjeż
60
Skont l-Artikolu 87(2) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. Peress li r-rikorrenti tilfet, hemm lok li tiġi kkundannata għall-ispejjeż, skont it-talbiet tal-Kummissjoni.
Għal dawn il-motivi,
IL-QORTI TAL-PRIM’ISTANZA (It-Tmien Awla)
taqta’ u tiddeċiedi:
1)
Ir-rikors huwa miċħud.
2)
Regionalny Fundusz Gospodarczy S.A. hija kkundannata għall-ispejjeż.
Martins Ribeiro
Papasavvas
Dittrich
Mogħtija f’qorti bil-miftuħ fil-Lussemburgu, fl-1 ta’ Lulju 2009.
Firem
Werrej
Il-kuntest ġuridiku
Il-fatti li wasslu għall-kawża
Il-proċedura u t-talbiet tal-partijiet
Id-dritt
Fuq l-ammissibbiltà
— L-argumenti tal-partijiet
— Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Prim’Istanza
Fuq il-mertu
Fuq l-ewwel motiv, ibbażat fuq ksur tal-Artikoli 87 KE u 88 KE kif ukoll tal-Artikolu 7(5) tar-Regolament Nru 659/1999
— L-argumenti tal-partijiet
— Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Prim’Istanza
Fuq it-tieni motiv, ibbażat fuq ksur tal-Artikolu 9(4) tar-Regolament Nru 794/2004
— L-argumenti tal-partijiet
— Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Prim’Istanza
Fuq l-ispejjeż
( *1 ) Lingwa tal-kawża: il-Pollakk.
Full & Egal Universal Law Academy