POSTANOWIENIE SĄDU (piąta izba)
z dnia 15 grudnia 2009 r. ( *1 )
W sprawie T-107/06
Inet Hellas Ilektroniki Ipiresia Pliroforion EPE (Inet Hellas), z siedzibą w Atenach (Grecja), reprezentowana przez adwokata V. Chatzopoulosa,
strona skarżąca,
przeciwko
Komisji Europejskiej, reprezentowanej przez G. Zavvosa i E. Montaguti, działających w charakterze pełnomocników,
strona pozwana,
mającej za przedmiot żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, jaka miała być zawarta w piśmie Komisji z dnia 31 stycznia 2006 r., o odrzuceniu przez podmiot, któremu powierzono organizację, administrowanie i zarządzanie domeną najwyższego poziomu .eu, wniosku skarżącej o rejestrację domeny .co jako domeny drugiego poziomu,
SĄD (piąta izba),
w składzie: M. Vilaras, prezes, M. Prek i V. M. Ciucă (sprawozdawca), sędziowie,
sekretarz: E. Coulon,
wydaje następujące
Postanowienie
Ramy prawne
1
Ramy prawne sprawy stanowią w szczególności dwa rozporządzenia: rozporządzenie podstawowe, tj. rozporządzenie (WE) nr 733/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 kwietnia 2002 r. w sprawie wprowadzania w życie domeny najwyższego poziomu .eu (Dz.U. L 113, s. 1), oraz rozporządzenie wykonawcze, tj. rozporządzenie Komisji (WE) nr 874/2004 z dnia ustanawiające reguły porządku publicznego dotyczące wprowadzenia w życie i funkcji domeny najwyższego poziomu .eu oraz zasady regulujące rejestrację (Dz.U. L 162, s. 40), zmienione rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1654/2005 z dnia (Dz.U. L 266, s. 35).
Rozporządzenie nr 733/2002
2
Zgodnie z motywem 1 rozporządzenia nr 733/2002:
„Utworzenie domeny najwyższego poziomu (TLD) .eu jest ujęte jako jeden z celów służących pobudzeniu handlu elektronicznego inicjatywy e-Europe zaaprobowanej przez Radę Europejską podczas spotkania w Lizbonie dnia 23 i 24 marca 2000 r.”.
3
Zgodnie z motywem 13 rozporządzenia nr 733/2002:
„[…] Komisja wyznacza Rejestr w drodze otwartej, przejrzystej i niedyskryminującej procedury wyboru. Komisja zawiera umowę z wybranym Rejestrem, która wyszczególnia warunki stosowane do Rejestru w zakresie organizacji, administrowania i zarządzania TLD .eu i która zawierana jest na czas określony oraz jest odnawialna”.
4
Artykuł 2 lit. a) rozporządzenia nr 733/2002 definiuje „Rejestr” jako „podmiot, któremu powierzono organizację, administrowanie i zarządzanie TLD .eu, włączając [w to] utrzymywanie właściwych baz danych i związanych z nimi usług kwerendy publicznej, rejestrację nazw domen, obsługę Rejestru nazw domen, obsługę Rejestru serwerów nazw TLD oraz upowszechnianie plików strefowych TLD”.
5
Artykuł 3 rozporządzenia nr 733/2002, zatytułowany „Cechy Rejestru”, stanowi:
„1. Komisja:
a)
ustanawia […] kryteria i procedurę wyznaczania Rejestru;
b)
wyznacza […] Rejestr po opublikowaniu wezwania do przedstawienia interesów [ofert] w [Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej] i po zakończeniu procedury takiego wezwania;
c)
zawiera […] umowę określającą warunki, na jakich Komisja nadzoruje organizację, administrowanie i zarządzanie przez Rejestr TLD .eu […].
3. Po otrzymaniu wstępnego pozwolenia ze strony Komisji Rejestr zawiera właściwą umowę zapewniającą przydzielenie kodu .eu ccTLD […]”.
6
Artykuł 4 rozporządzenia nr 733/2002, zatytułowany „Obowiązki Rejestru”, stanowi:
„Rejestr stosuje się do reguł, polityk i procedur ustanowionych w niniejszym rozporządzeniu i do umów określonych w art. 3. Rejestr przestrzega przejrzystych i niedyskryminujących procedur […]”.
7
Artykuł 5 rozporządzenia nr 733/2002, zatytułowany „Ramy polityki”, stanowi:
„1. Po konsultacji z Rejestrem i zgodnie z procedurą określoną w art. 6 ust. 3 Komisja przyjmuje zasady porządku publicznego [zasady powszechnej polityki] dotyczące wprowadzenia i funkcji TLD .eu i zasady porządku publicznego [zasady powszechnej polityki] w zakresie rejestracji. Porządek publiczny obejmuje [zasady te obejmują w szczególności]:
a)
politykę pozasądowego rozstrzygania sporów;
b)
porządek publiczny dotyczący spekulacji i nadużyć w [powszechna polityka w odniesieniu do] rejestracji nazw domen, włączając [w to] możliwość etapowej rejestracji nazw domen w celu zapewnienia posiadaczom [podmiotom] uprzednich praw uznanych lub ustanowionych przez prawo krajowe lub prawo wspólnotowe i instytucj[om] publiczn[ym] właściwej […] tymczasowej sposobności [możliwości] rejestracji swoich nazw;
c)
politykę dotyczącą możliwości odebrania nazw domen, włączając [w to] kwestię bonorum vacantiorum;
d)
kwestie językowe i pojęć geograficznych;
e)
traktowanie własności intelektualnej i innych praw.
[…]”.
8
Zgodnie z art. 7 rozporządzenia nr 733/2002 „Wspólnota zachowuje wszystkie prawa związane z TLD .eu, włączając [w to] w szczególności prawa własności intelektualnej i inne prawa do baz danych Rejestru wymagane do zapewnienia wykonania niniejszego rozporządzenia oraz prawo do ponownego wyznaczenia Rejestru”.
Rozporządzenie nr 874/2004
9
W preambule do rozporządzenia nr 874/2004 podano, że podstawą prawną tego rozporządzenia jest „rozporządzenie [nr 733/2002], w szczególności jego art. 5 ust. 1”.
10
Zgodnie z motywem 5 rozporządzenia nr 874/2004:
„W celu zapewnienia lepszej ochrony praw konsumentów oraz bez uszczerbku dla jakichkolwiek przepisów wspólnotowych dotyczących jurysdykcji i właściwego prawa wszelkie spory między rejestratorami a podmiotami dokonującymi rejestracji w kwestiach dotyczących tytułów wspólnotowych powinny podlegać właściwemu prawu jednego z państw członkowskich”.
11
Artykuł 8 rozporządzenia nr 874/2004 w zmienionym brzmieniu, zatytułowany „Zastrzeganie nazw krajów i ich kodów dwuliterowych”, stanowi:
„1. W Załączniku do niniejszego rozporządzenia znajduje się lista nazw, które mogą być zastrzeżone lub zarejestrowane jako nazwy tylko w domenie [jako nazwy domen] drugiego poziomu bezpośrednio w TLD .eu […] [tylko] przez kraje wskazane na liście.
2. Kody dwuliterowe oznaczające kraje nie są rejestrowane jako nazwy w domenie [jako nazwy domen] drugiego poziomu bezpośrednio w [TLD] .eu […]”.
12
Artykuł 10 ust. 1 rozporządzenia nr 874/2004 stanowi:
„Do ubiegania się o rejestrację nazw domen w okresie rejestracji stopniowej, przed przystąpieniem do ogólnej rejestracji domeny [rozpoczęciem otwartej rejestracji w domenie] .eu, uprawnieni są posiadacze praw pierwszeństwa [uprawnione są podmioty wcześniejszych praw] uznan[e] lub ustanowi[one] na mocy ustawodawstwa krajowego lub wspólnotowego oraz organy publiczne.
[…]”.
13
Zgodnie z art. 22 ust. 1 rozporządzenia nr 874/2004:
„Procedurę [alternatywnego (pozasądowego) rozwiązywania sporów (ADR)] może wszcząć którakolwiek ze stron w przypadku:
[…]
b)
sprzeczności decyzji podjętej przez Rejestr z przepisami niniejszego rozporządzenia lub rozporządzenia […] nr 733/2002.
2.
Uczestnictwo właściciela nazwy domeny oraz Rejestru w procedurze ADR jest obowiązkowe.
[…]
11.
[…]
W przypadku postępowania przeciwko Rejestrowi, zespół [komisja] ADR orzeka, czy decyzja podjęta przez Rejestr jest sprzeczna z niniejszym rozporządzeniem lub rozporządzeniem […] nr 733/2002. Zespół [komisja] ADR orzeka o unieważnieniu decyzji, a w stosownych przypadkach może podjąć decyzję o przeniesieniu, wycofaniu lub przypisaniu danej nazwy domeny, z zastrzeżeniem, iż w razie konieczności spełnione muszą zostać ogólne kryteria kwalifikacji określone w art. 4 ust. 2 lit. b) rozporządzenia […] nr 733/2002.
[…]
13.
Jeżeli w ciągu trzydziestu dni kalendarzowych od powiadomienia stron o wyniku procedury ADR nie zostanie wszczęte postępowanie sądowe, wyniki ADR są wiążące dla stron oraz dla Rejestru”.
Okoliczności faktyczne leżące u podstaw sporu
14
System nazw domen (Domain Name System) pozwala korzystać z internetu poprzez łączenie nazw domen z identyfikatorami numerycznymi komputerów podłączonych do internetu. Zarządzanie elementami technicznymi tego serwisu koordynuje organizacja non profit prawa kalifornijskiego (Stany Zjednoczone), a mianowicie Internet Corporation for Assigned Names and Numbers (zwana dalej „ICANN”). Zapewnia ona również zarządzanie systemem serwerów bazowych oraz systemem nazw domenowych najwyższego poziomu. Domena najwyższego poziomu (Top Level Domain, zwana dalej „TLD”) obejmuje zespół komputerów podłączonych do internetu. Ukazuje się ona na końcu każdej pełnej nazwy domeny i składa się z kropki i specjalnego oznaczenia, z kropki i oznaczenia funkcjonalnego, na przykład „.com”, „.net” lub „.org” albo z kropki i oznaczenia geograficznego, na przykład „.lu”.
15
W dniu 21 marca 2005 r. zarząd ICANN upoważnił prezesa ICANN oraz zgromadzenie ogólne ICANN do zawarcia umowy z European Registry for Internet Domains (zwaną dalej „EURid”), która jest stowarzyszeniem non profit prawa belgijskiego, wyznaczonym przez Komisję Wspólnot Europejskich [zob. decyzja 2003/375/WE Komisji z dnia dotycząca wyznaczenia Rejestru domeny najwyższego poziomu .eu (Dz.U. L 128, s. 29)] w sprawie zlecenia zarządu TLD .eu.
16
Skarżąca, Inet Hellas Ilektroniki Ipiresia Pliroforion EPE (Inet Hellas), jest spółką działającą w dziedzinie usług telekomunikacyjnych w internecie. Rejestruje ona w szczególności dla podmiotów trzecich nazwy domen typu „”, jako że zarządza domeną drugiego poziomu .co w ramach TLD .gr.
17
Dnia 17 kwietnia 2001 r. skarżąca wystąpiła z wnioskiem do Urzędu Harmonizacji w ramach Rynku Wewnętrznego (znaki towarowe i wzory) (OHIM) o zarejestrowanie znaku CO jako wspólnotowego znaku towarowego na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 40/94 z dnia w sprawie wspólnotowego znaku towarowego (Dz.U. 1994, L 11, s. 1), ze zmianami [zastąpionego przez rozporządzenie Rady (WE) nr 207/2009 z dnia w sprawie wspólnotowego znaku towarowego (Dz.U. L 78, s. 1)].
18
W dniu 5 sierpnia 2002 r. wspólnotowy znak towarowy CO został zarejestrowany przez OHIM pod nr 2191500.
19
W dniu 7 grudnia 2005 r. skarżąca skierowała do EURid wniosek o zarejestrowanie domeny .co jako domeny drugiego poziomu w TLD .eu.
20
EURid odmówił zarejestrowania domeny .co jako domeny drugiego poziomu. Pismem z dnia 7 grudnia 2005 r. EURid odpowiedział bowiem skarżącej, że zarejestrowanie rozpatrywanej domeny jest wykluczone na podstawie rozporządzeń nr 733/2002 i nr 874/2004, ponieważ kody krajowe nie mogą być rejestrowane jako domeny drugiego poziomu, a dwie litery rozszerzenia .co odpowiadałyby dwuliterowemu kodowi Kolumbii.
21
Skarżąca w reakcji na odmowę zarejestrowania przez EURid domeny .co jako domeny drugiego poziomu w TLD .eu wystąpiła w dniu 23 grudnia 2005 r. do Komisji i przedstawiła argumenty, na podstawie których uznała tę odmowę za sprzeczną z przepisami Unii.
22
Komisja odpowiedziała na to pismo pismem z dnia 31 stycznia 2006 r. (zwanym dalej „zaskarżonym aktem”), doręczonym skarżącej w dniu W zaskarżonym akcie Komisja najpierw wyjaśniła skarżącej, że rozporządzenia nr 733/2002 i nr 874/2004 przewidują procedurę rozstrzygnięcia pozasądowego, z której można skorzystać, między innymi gdy decyzja podjęta przez Rejestr jest sprzeczna z rozporządzeniem nr 733/2002 lub z rozporządzeniem nr 874/2004. Komisja poinformowała następnie, że nie może działać jako organ odwoławczy od decyzji podjętych przez Rejestr i że w konsekwencji „nie ma możliwości zmienić decyzji podjętej przez EURid”. Komisja zaznaczyła jednak, że — w zakresie w jakim wymiana korespondencji z EURid dotyczy interpretacji rozporządzenia nr 874/2004 — przekazuje skarżącej pewne wyjaśnienia, które mogą być jej przydatne. Komisja przedstawiła również swoją wykładnię stosownych przepisów i odniosła się do twierdzeń skarżącej. Na zakończenie Komisja stwierdziła, że choć całkowicie rozumie interes skarżącej w rejestracji domeny .co jako domeny drugiego poziomu w TLD .eu, może tylko poprzeć podjętą przez EURid dnia decyzję o odmowie zarejestrowania tej domeny.
Przebieg postępowania i żądania stron
23
Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 7 kwietnia 2009 r. skarżąca wniosła skargę w niniejszej sprawie.
24
Ponieważ skład izb Sądu uległ zmianie, sędzia sprawozdawca został przydzielony do piątej izby, której w konsekwencji przydzielono niniejszą sprawę.
25
Sąd, w ramach środków organizacji postępowania przewidzianych w art. 64 regulaminu Sądu, wezwal Komisję do złożenia określonego dokumentu. Komisja zastosowala się do tego wezwania w wyznaczonym terminie. Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 8 kwietnia 2009 r. skarżąca przedstawiła swoje uwagi do tego dokumentu.
26
Skarżąca wnosi do Sądu o:
—
„stwierdzenie braku ważności zaskarżonego aktu”;
—
stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu;
—
obciążenie Komisji kosztami postępowania.
27
Komisja wnosi do Sądu o:
—
odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej;
—
ewentualnie oddalenie jej jako bezzasadnej;
—
obciążenie skarżącej kosztami postępowania.
Co do prawa
28
Sąd może, na podstawie art. 113 regulaminu, stanowiąc zgodnie z art. 114 § 3 i 4 regulaminu, w każdym czasie po wysłuchaniu stron stwierdzić z urzędu, że skarga jest niedopuszczalna ze względu na istnienie bezwzględnych przeszkód procesowych. W niniejszym przypadku Sąd uznał, że na podstawie akt sprawy uzyskał dostateczną wiedzę, aby móc orzec bez otwierania procedury ustnej w przedmiocie zarzutu niedopuszczalności opartego na braku aktu podlegającego zaskarżeniu. Strony wypowiedziały się w tej kwestii w swoich pismach procesowych.
Argumenty stron
29
Po pierwsze, nie podnosząc zarzutu niedopuszczalności w odrębnym piśmie, zgodnie z art. 114 § 1 regulaminu, Komisja powołuje się na brak w niniejszej sprawie aktu mogącego wywierać wiążące skutki prawne, który by naruszał interesy skarżącej, zmieniając w istotny sposób jej sytuację.
30
Komisja utrzymuje, że zaskarżony akt — jak to wynika jasno z analizy jego treści — stanowi „opinię Komisji”, która zawiera tylko wyjaśnienia dotyczące obowiązującej procedury. Nie stanowi on w żadnym razie decyzji wydanej przez właściwy organ i nic też nie wskazuje, aby zamiarem Komisji było podjęcie takiej decyzji. Ponadto Komisja uznaje, że skoro zaskarżony akt nie wywiera wobec skarżącej wiążących skutków prawnych, nie ma ona żadnego interesu, aby domagać się stwierdzenia jego nieważności.
31
Komisja wskazuje, że wyjaśnienia zawarte w zaskarżonym akcie nie wpływają na sytuację prawną skarżącej ani nie pozbawiają jej możliwości skorzystania z dostępnych środków prawnych lub odwołania się do procedury pozasądowego rozstrzygania sporów, przewidzianej w art. 22 rozporządzenia nr 874/2004.
32
Komisja utrzymuje, że decyzja EURid o odmowie zarejestrowania domeny .co jako domeny drugiego poziomu w TLD .eu jest aktem autonomicznym, mającym moc prawną i mogącym wywierać wpływ na prawa i obowiązki skarżącej, bez potrzeby wydawania przez Komisję dodatkowego aktu.
33
Po drugie, Komisja nie zgadza się z twierdzeniami skarżącej, w myśl których „zarząd Rejestrem wspólnotowym został powierzony przez Komisję EURid”, a stosunki między nimi miałyby mieć charakter pełnomocnictwa. Komisja uważa, że chodzi o błędną interpretację stosunków prawnych istniejących między nią a EURid i rozdziału funkcji i zadań powierzonych im przez prawodawcę Unii.
34
Komisja wyklucza również zastosowanie do niniejszego sporu orzecznictwa dotyczącego aktów organów wykonujących kompetencje delegowane, ponieważ nie jest ona w tym wypadku organem delegującym.
35
Po trzecie, Komisja utrzymuje, że system ustanowiony rozporządzeniami nr 733/2002 i nr 874/2004 przewiduje wystarczającą ochronę prawną dla zainteresowanych zamierzających zakwestionować akt Rejestru. Każdy, kogo akt taki dotyczy, może po pierwsze, skierować skargę do sądów krajowych, a po drugie, odwołać się do procedury pozasądowego rozstrzygania sporów [art. 4 ust. 2 lit. d) rozporządzenia nr 733/2002 (odwołanie się do „procedur sądowych”) oraz art. 22 rozporządzenia nr 874/2004 (procedura pozasądowego rozstrzygania sporów)].
36
Po czwarte, Komisja uważa, że gdy chodzi o twierdzenie skarżącej, zgodnie z którym niniejszy spór dotyczy zakresu ochrony przyznanej wspólnotowym znakom towarowym, a zatem, zgodnie z rozporządzeniem nr 40/94, właściwy w zakresie rozstrzygania tych sporów miałby być Sąd, jest ono bezzasadne w świetle warunków przewidzianych w art. 63 rozporządzenia nr 40/94 (obecnie art. 65 rozporządzenia nr 207/2009).
37
Odpierając zarzuty, skarżąca w pierwszej kolejności stwierdza, że zaskarżony akt może stanowić przedmiot skargi o stwierdzenie nieważności. Forma, w jakiej akty zostały wydane, jest bowiem obojętna z punktu widzenia „możliwości ich zaskarżenia w drodze skargi o stwierdzenie nieważności”; jedynym aspektem rozstrzygającym jest to, że zaskarżony akt wywiera skutki wiążące, co należy oceniać z punktu widzenia jego treści. Skarżąca dodaje, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem kwalifikacja prawna aktów instytucji podlega kryteriom obiektywnym, opartym na treści normatywnej tych aktów, a nie na ich tytule lub zamiarze deklarowanym przez ich autora.
38
Ponadto skarżąca podnosi argument, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem „aktem zaskarżalnym jest tylko taki akt, który określa ostatecznie stanowisko Komisji lub Rady na zakończenie postępowania, z wykluczeniem aktów pośrednich, których celem jest przygotowanie decyzji końcowej”. Tymczasem w omawianym przypadku z zaskarżonego aktu wynika, że Komisja nie miała w żadnym razie zamiaru dokonać późniejszego ponownego rozpatrzenia sprawy co do istoty w sposób bardziej pogłębiony w celu wydania decyzji ostatecznej.
39
W drugiej kolejności skarżąca kwestionuje „brak kompetencji” Komisji w tej dziedzinie, ponieważ oznaczałoby to zanegowanie roli nadzoru, jaką powinna ona pełnić w zarządzaniu TLD .eu.
40
Według skarżącej rozporządzenie nr 733/2002 przyznaje bowiem Komisji ważną rolę w organizacji, funkcjonowaniu i nadzorowaniu jednostki powołanej do organizacji, administrowania i zarządzania TLD .eu. W szczególności na mocy art. 3 rozporządzenia nr 733/2002 Komisja określa kryteria i tryb wyznaczania Rejestru, wyznacza go i zawiera z nim umowę. Umowa ta ma za przedmiot zwłaszcza sprecyzowanie „warunków, na jakich [Komisja] nadzoruje organizację, administrowanie i zarządzanie TLD .eu przez Rejestr” zgodnie z art. 3 ust.1 lit. c) rozporządzenia nr 733/2002.
41
Skarżąca zwraca również uwagę, że rozporządzenie nie określa zakresu, w jakim Komisja powinna wykonywać nadzór. Zakres ten wynika z wyroku Trybunału z dnia 13 czerwca 1958 r. w sprawie 9/56 Meroni przeciwko Wysokiej Władzy, Rec. s. 9, w którym jej zdaniem stwierdza się, że delegacja kompetencji może dotyczyć tylko ściśle określonych uprawnień wykonawczych, których stosowanie jest w pełni kontrolowane przez Komisję. W konsekwencji gdy podmiot prawa jest poszkodowany przez akty lub zaniechania jednostki, która otrzymała upoważnienie, to Komisja, zapewniająca „kontrolę co do istoty”, a nie ta jednostka, realizująca jedynie kompetencje wykonawcze, powinna ponosić odpowiedzialność za te akty i zaniechania, a także odpowiadać z tego tytułu przed sądem.
42
Skarżąca wywodzi z tego wyroku, że akty organu wykonującego kompetencje delegowane powinny być utożsamiane z aktami organu delegującego i mogą być kwestionowane podobnie jak te ostatnie. Wynikałoby to z faktu, że tylko „kompetencje wykonawcze” w ścisłym rozumieniu mogą być delegowane przez instytucję Unii na podmiot trzeci, w związku z czym instytucja ta powinna z prawnego punktu widzenia i może w praktyce ponosić odpowiedzialność za akty podmiotu wykonującego delegowane kompetencje. Nawet zakładając, że nie byłaby ona automatycznie odpowiedzialna za akty podmiotów trzecich, na które deleguje kompetencje, powinna ona sprawować nad nimi ścisły i skuteczny nadzór. Skarżąca dodaje, że jeśli nawet żadne zobowiązanie do nadzoru nie jest przewidziane w prawie wtórnym, wynika ono jednak z charakteru i z funkcji delegowania kompetencji na podmioty trzecie.
43
Ponadto według skarżącej na podstawie umowy z dnia 12 października 2004 r. między EURid a Komisją ta ostatnia ma prawo ją wypowiedzieć, gdy EURid nie spełnia należycie swych obowiązków wynikających z umowy. Podobnie klauzula II.2.1 umowy głosi wyraźnie, że Komisja może wydawać EURid instrukcje i wytyczne. Wreszcie klauzula II.12 umowy przyznaje Komisji uprawnienia kontrolne wobec EURid, a klauzula I.6.8 umowy nakłada na tę ostatnią obowiązki wobec Komisji. W ramach swego umownego stosunku z EURid Komisja ma możliwość kierowania do niej wytycznych, do których EURid jest obowiązana się stosować. W efekcie zaskarżony akt wiąże EURid, jeśli chodzi o wykładnię spornych przepisów i wyklucza jakąkolwiek możliwość zarejestrowania domeny .co jako domeny drugiego poziomu TLD .eu, ponieważ rejestracja ta naruszałaby umowę zawartą przez nią z Komisją i uzasadniała jej wypowiedzenie przez Komisję. Całokształt praw i obowiązków stron umowy ukazuje hierarchiczny stosunek nadzoru wykonywanego przez Komisję wobec EURid.
44
Skarżąca kwestionuje ponadto argument Komisji, zgodnie z którym miała istnieć klauzula kontraktowa zwalniająca ją z odpowiedzialności „za akty i zaniechania stron lub ich podwykonawców podczas realizacji umowy, z zastrzeżeniem innych wyraźnych postanowień na piśmie”. Zdaniem skarżącej klauzula ta jest bez znaczenia, ponieważ dotyczy ona wyłącznie stosunków między stronami umowy, a mianowicie Komisją i EURid, i nie mogłaby być stosowana do stosunków między Komisją i podmiotami trzecimi. Po pierwsze bowiem, odpowiedzialność Komisji podlega prawu Unii i Komisja nie może zastrzec sobie zwolnienia z tej odpowiedzialności, a po drugie, klauzula umowna wykluczająca odpowiedzialność strony umowy wobec podmiotów trzecich nie byłaby wobec nich skuteczna i podmioty te mogłyby zawsze powołać się na tę bezskuteczność, bez ograniczenia w czasie.
45
Skarżąca kwestionuje argument Komisji, zgodnie z którym jej akty nie są wiążące dla EURid. Argument ten miałby być „sprzeczny z logiką” i nie do pogodzenia ze stosunkiem prawnym łączącym Komisję z EURid. Nie można sobie wyobrazić bowiem, aby podwładny lub podmiot wykonujący kompetencje delegowane nie był związany instrukcjami zwierzchnika czy delegującego. Ponadto umowa między EURid a Komisją przewiduje wyraźnie odpowiedzialność tej ostatniej za wytyczne, które wydaje ona EURid. Ta klauzula umowna nie miałaby żadnego sensu, gdyby EURid miał „funkcjonować w sposób niezależny od Komisji”.
46
W trzeciej kolejności skarżąca powołuje się na prawo do skutecznej sądowej kontroli zgodności z prawem decyzji Komisji.
47
Zdaniem skarżącej na podstawie art. 7, 220 i 230 traktatu WE sądem właściwym w niniejszej sprawie jest Sąd Unii Europejskiej. Skoro bowiem Rada wydała rozporządzenie nr 733/2002 na podstawie art. 156 WE, jest oczywiste, że utworzenie i użytkowanie TLD .eu stanowią integralną część porządku prawnego Unii i w konsekwencji podlegają kontroli sądowej Trybunału i Sądu.
48
Ponadto skarżąca utrzymuje, że na podstawie art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, podpisanej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., każdy ma prawo do rzetelnego procesu przed właściwym sądem. Przez wyrażenie „właściwy sąd” należałoby rozumieć ten, który jest ustawowo właściwy do orzekania. Sąd Unii Europejskiej jest jedynym możliwym sądem właściwym w sporze powstałym w związku ze stosowaniem, na poziomie europejskim, a nie krajowym, kompetencji Unii Europejskiej dotyczących TLD .eu.
49
Zdaniem skarżącej brak kontroli zgodności z prawem aktów instytucji, która delegowała pewne swe kompetencje na osobę prawną prawa prywatnego, stanowiłby bowiem lukę w ochronie sądowej gwarantowanej przez porządek prawny Unii. Luki tej nie kompensowałaby możliwość zwracania się przez jednostki do sądów krajowych w celu stwierdzenia nieważności aktów EURid.
50
Co więcej, skarżąca zwraca uwagę, że zgodnie z art. 63 rozporządzenia nr 40/94 Sąd jest właściwy również w sporach między OHIM a jednostkami w zakresie rejestrowania wspólnotowych znaków towarowych. Zdaniem skarżącej analogia jest oczywista. OHIM ma za zadanie rejestrację znaków towarowych, podczas gdy EURid działa jako Rejestr odpowiedzialny za rejestrację adresów internetowych. Różnica polega na tym, że znak towarowy odróżnia produkty i usługi w świecie realnym, podczas gdy adres elektroniczny odróżnia produkty i usługi w świecie obrotu wirtualnego lub w sieci. W efekcie, mimo różnej formy prawnej i różnego funkcjonowania w praktyce, OHIM i EURid wykonują „zadania równoległe”. Nie byłoby logiczne, aby akty OHIM podlegały kontroli Sądu co do zgodności z prawem, zaś akty EURid były jej pozbawione. Rozporządzenie ustanawiające OHIM przewiduje wyraźnie odpowiednią procedurę. Natomiast ponieważ żaden akt prawny nie poddaje aktów EURid kompetencji Sądu, należy przynajmniej kontrolować zgodność z prawem aktów Komisji jako „wspólnotowej instytucji nadzorczej”.
51
W czwartej kolejności skarżąca twierdzi, że ma interes prawny, aby występować w niniejszej sprawie. Negatywne skutki zaskarżonego aktu dla jej sytuacji, a zwłaszcza naruszenie przez Komisję „bezwzględnego prawa” do znaku wspólnotowego CO, ponieważ stwierdza ona niesłusznie, że skarżąca nie ma prawa do zarejestrowania domeny drugiego poziomu obejmującej ten znak, wskazują bowiem na jej interes w żądaniu stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu. Ponadto, zdaniem skarżącej, spór dotyczy zakresu ochrony przyznanej uprawnionemu ze wspólnotowego znaku towarowego. Zgodnie z rozporządzeniem nr 40/94 właściwy jest więc Sąd.
52
Zaskarżony akt został bowiem wydany przez Komisję, która jest również organem nadzorczym EURid, w ramach postępowania w przedmiocie decyzji EURid. Skargę o stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu należy więc uznać za dopuszczalną, biorąc zwłaszcza pod uwagę, że akt ten narusza między innymi wspólnotowy znak towarowy CO należący do skarżącej.
Ocena Sądu
53
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem jedynie akty wywołujące skutki prawne o charakterze wiążącym, które mogą wywrzeć wpływ na interes prawny skarżącego i zmienić w istotny sposób jego sytuację prawną, mogą zostać uznane za akty zaskarżalne w drodze skargi o stwierdzenie nieważności. Celem ustalenia, czy akt wywołuje tego rodzaju skutki prawne, należy zbadać jego treść (wyrok Trybunału z dnia 11 listopada 1981 r. w sprawie 60/81 IBM przeciwko Komisji, Rec. s. 2639, pkt 9; wyrok Sądu z dnia w sprawie T-160/98 Van Parys i Pacific Fruit Company przeciwko Komisji, Rec. s. II-233, pkt 60; postanowienie Sądu z dnia w sprawie T-123/03 Pfizer przeciwko Komisji, Zb.Orz. s. II-1631, pkt 21).
54
W niniejszym przypadku zaskarżony akt stanowi zwykłe pismo, podpisane przez N., szefa wydziału 1 ds. internetu, bezpieczeństwa sieci i informacji dyrekcji A ds. internetu, bezpieczeństwa sieci i spraw ogólnych Dyrekcji Generalnej do spraw Społeczeństwa Informacyjnego Komisji. Jest on odpowiedzią na pismo skierowane do niego przez skarżącą w dniu 23 grudnia 2005 r., w którym skarżąca przedstawiła powody, dla których jej zdaniem odmowa zarejestrowania domeny .co jako domeny drugiego poziomu w TLD .eu przez EURid jest sprzeczna z przepisami prawa Unii.
55
Należy przede wszystkim przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem wysłanie pisma przez jedną z instytucji Unii do adresata w odpowiedzi na jego prośbę nie wystarczy, aby pismo to mogło zostać uznane za decyzję stanowiącą przedmiot skargi o stwierdzenie nieważności (wyrok Sądu z dnia 22 maja 1996 r. w sprawie T-277/94 AITEC przeciwko Komisji, Rec. s. II-351, pkt 50; postanowienia Sądu: z dnia w sprawie T-130/02 Kronoply przeciwko Komisji, Rec. s. II-4857, pkt 42; z dnia w sprawie T-369/03 Arizona Chemical i in. przeciwko Komisji, Zb.Orz. s. II-5839, pkt 56).
56
Wypada następnie zauważyć, że w zaskarżonym akcie Komisja dokonała tylko własnej wykładni odpowiednich przepisów i wskazała, że decyzja EURid wydaje się jej zgodna z tymi przepisami (zob. pkt 22 powyżej).
57
Tym samym należy podkreślić, że decyzja o odmowie zarejestrowania domeny .co jako domeny drugiego poziomu w TLD .eu została podjęta przez EURid działający w charakterze Rejestru tej TLD.
58
Wypada w związku z tym przypomnieć, że to rozporządzenie nr 733/2002 ustanawia Rejestr i określa jego kompetencje. Zgodnie z art. 2 lit. a) i art. 4 ust. 2 lit. a) tego rozporządzenia Rejestr jest właściwy w sprawach organizacji, administrowania i zarządzania TLD .eu. Na mocy art. 4 ust. 2 lit. b) tego rozporządzenia Rejestr rejestruje w TLD .eu za pośrednictwem każdego akredytowanego rejestratora nazwy domen, o które wnioskują określone osoby. W myśl art. 4 ust. 2 lit. c) Rejestr nakłada opłaty bezpośrednio związane z poniesionymi kosztami, a w myśl art. 4 ust. 2 lit. d) wdraża politykę pozasądowego rozstrzygania sporów.
59
Ponadto zgodnie z art. 4 ust. 2 lit. e) rozporządzenia nr 733/2002 Rejestr ustanawia procedury akredytacji rejestratorów dla , dokonuje tej akredytacji i zapewnia warunki rzeczywistej i uczciwej konkurencji między rejestratorami dla . Na mocy art. 4 ust. 2 lit. f) wymienionego rozporządzenia Rejestr zapewnia również zgodność ze stanem faktycznym baz danych nazw domen.
60
Jeśli chodzi o Komisję, art. 3 ust. 1 lit. a) i b) rozporządzenia nr 733/2002 przewiduje, że jej kompetencje obejmują ustanawianie kryteriów i procedury wyznaczania Rejestru, wyznaczanie go po opublikowaniu wezwania do przedstawiania ofert w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej i po zakończeniu procedury takiego wezwania.
61
Na podstawie art. 5 ust.1 rozporządzenia nr 733/2002 Komisja powinna przyjąć, po konsultacji z Rejestrem, zasady porządku publicznego dotyczące wprowadzenia i funkcji TLD .eu oraz zasady porządku publicznego w zakresie rejestracji.
62
To właśnie w takim kontekście Komisja wyznaczyła w charakterze Rejestru EURid, stowarzyszenie non profit prawa belgijskiego (zob. pkt 15 powyżej), wydała rozporządzenie nr 874/2004 i zawarła z EURid umowę określającą warunki, na jakich nadzoruje ona organizację, administrowanie i zarządzanie TLD .eu przez to stowarzyszenie.
63
Z powyższego wynika, że rozporządzenie nr 733/2002 przyznaje Rejestrowi prawo do odmowy zarejestrowania domeny drugiego poziomu i że, wbrew temu co utrzymuje skarżąca, nie chodzi o uprawnienie delegowane na EURid przez Komisję. W konsekwencji wyrok w sprawie Meroni przeciwko Wysokiej Władzy (zob. pkt 41 powyżej) jest bez znaczenia w niniejszej sprawie.
64
Skarżąca utrzymuje zasadniczo, że w ramach nadzorowania Rejestru oraz na podstawie zawartej z nim umowy Komisja ma możliwość kierowania do niego wiążących wytycznych, zwłaszcza jeśli chodzi o zarejestrowanie domeny drugiego poziomu i że w konsekwencji ponieważ zaskarżony akt wykluczał jakąkolwiek możliwość zarejestrowania przez Rejestr domeny .co jako domeny drugiego poziomu TLD .eu lub zawierał odmowę skierowania do Rejestru tego typu wytycznej dotyczącej zarejestrowania tej domeny, o co skarżąca się ubiegała, stanowi on akt wywierający skutki prawne, mogący być przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności.
65
W tej kwestii należy zauważyć, że nie można domniemywać kompetencji Komisji w kwestii kierowania do Rejestru wiążących wytycznych dotyczących zarejestrowania określonej domeny drugiego poziomu w braku szczególnego przepisu zawartego w traktacie lub w wiążących aktach wydanych przez instytucje (zob. podobnie wyrok Sądu z dnia 13 grudnia 1990 r. w sprawie T-113/89 Nefarma przeciwko Komisji, Rec. s. II-797, pkt 69 i przytoczone tam orzecznictwo).
66
Tymczasem ani rozporządzenie nr 733/2002, ani rozporządzenie nr 874/2004 nie zawierają przepisów przyznających Komisji tego typu kompetencję.
67
Ponadto zakładając nawet, że taka kompetencja mogłaby zostać przyznana Komisji przez same postanowienia umowy zawartej między nią a EURid, trzeba stwierdzić, że klauzule przywołane przez skarżącą (zob. pkt 43 powyżej) dotyczą stosunków o charakterze finansowym między stronami umowy. Ani te klauzule, ani żadna inna klauzula tej umowy nie przyznają Komisji kompetencji kierowania do Rejestru wiążących wytycznych dotyczących rejestrowania określonej domeny drugiego poziomu.
68
Jeśli chodzi o argumentację skarżącej wysnutą z zasady skutecznej ochrony sądowej, wypada podkreślić, że w myśl „Trybu i warunków rejestrowania nazw domen w TLD .eu”, przyjętych przez EURid zgodnie z art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 733/2002 „w przypadku sporu, sprzeczności stanowisk lub sprawy sądowej między Rejestrem a rejestrującym właściwe będą tylko sądy w Brukseli (Belgia)”, z wyjątkiem wypadków, gdy strona postanowiła z własnej woli wszcząć procedurę pozasądowego rozstrzygania sporów. Ponadto z pkt B.12 lit. a) w związku z pkt A.1 zasad odnoszących się do rozstrzygania sporów dotyczących domen w TLD .eu, przedłożonych przez Komisję na żądanie Sądu, wynika, że wnioskujący o zarejestrowanie nazwy domeny ma prawo wnieść do sądu głównego miejsca prowadzenia działalności Rejestru (czyli w Brukseli) pozew przeciwko decyzji tego Rejestru odmawiającej zarejestrowania domeny drugiego poziomu.
69
Ponadto art. 22 ust. 1 rozporządzenia nr 874/2004 przewiduje, że procedura pozasądowego rozstrzygania sporów może być wszczęta przez każdą stronę, gdy decyzja podjęta przez Rejestr jest sprzeczna z tym rozporządzeniem lub z rozporządzeniem nr 733/2002. Na mocy art. 22 ust. 11 komisja rozjemcza jest kompetentna w zakresie orzekania w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji.
70
W myśl art. 22 ust. 13 rozporządzenia nr 874/2004 wyniki owej procedury pozasądowego rozstrzygania są wiążące dla stron i Rejestru, o ile w ciągu 30 dni kalendarzowych od powiadomienia stron o wyniku tej procedury nie zostanie wszczęte postępowanie sądowe.
71
Trzeba więc stwierdzić, że rozporządzenie nr 874/2004 oraz „Tryb i warunki rejestrowania nazw domen w TLD .eu” przyjęte przez Rejestr, jak też zasady odnoszące się do rozstrzygania sporów dotyczących domen w TLD .eu, przewidują dwie drogi zaskarżenia decyzji EURid: po pierwsze, skargę do sądów w Brukseli, a po drugie, odwołanie się do komisji rozjemczej, której decyzja może w każdym wypadku być zaskarżona przed sądem powszechnym.
72
Wniosek ten potwierdza wyrok nr 2905/2002 wydany w dniu 5 maja 2009 r. przez Polymeles Protodikeio Athinon (sąd cywilny w Atenach, Grecja), dołączony do akt na wniosek skarżącej. O ile rzeczywiście wyrokiem tym Polymeles Protodikeio Athinon odrzucił skargę strony skarżącej kwestionującą odmowę rejestracji domeny drugiego poziomu przez Rejestr, o którą ta zabiegała, o tyle takie rozstrzygniecie opierało się na stwierdzeniu braku właściwości tego sądu greckiego do orzekania w przedmiocie tego sporu, co zgodnie z tezami tego samego wyroku należy do wyłącznej właściwości sądów belgijskich. Na podstawie tego wyroku nie można więc utrzymywać, że nie ma możliwości dochodzenia sądowej kontroli zgodności z prawem decyzji EURid odmawiającej zarejestrowania domeny .co jako domeny drugiego poziomu TLD .eu.
73
Jeśli chodzi o twierdzenie skarżącej, że niniejszy spór dotyczy zakresu ochrony przysługującej wspólnotowemu znakowi towarowemu CO oraz o jej argument, że właściwy dla tego sporu zgodnie z rozporządzeniem nr 40/94 jest w związku z tym Sąd, wystarczy podkreślić, że w myśl art. 63 tego rozporządzenia tylko decyzje izb odwoławczych mogą być przedmiotem skargi do Trybunału Sprawiedliwości, którą może wnieść każda strona postępowania przed izbą odwoławczą, o ile decyzja tej ostatniej nie czyni zadość jej roszczeniom.
74
Z akt sprawy nie wynika zaś, aby skarżąca korzystała z drogi odwoławczej wskazanej w art. 63 rozporządzenia nr 40/94. Na podstawie tego przepisu Sąd nie może więc być uznany za właściwy w niniejszej sprawie. W konsekwencji argument skarżącej, że Sąd jest właściwy w niniejszej sprawie zgodnie z rozporządzeniem nr 40/94, nie może zostać uwzględniony.
75
W świetle powyższego nie można uznać, by stanowisko wyrażone przez Komisję w zaskarżonym akcie miało charakter decyzji i mogło wywierać skutki prawnie wiążące, które by naruszały interesy skarżącej, zmieniając w istotny sposób jej sytuację prawną. W konsekwencji skargę o stwierdzenie nieważności należy uznać za niedopuszczalną, bez konieczności wypowiadania się w sprawie interesu prawnego skarżącej we wniesieniu skargi w niniejszej sprawie.
W przedmiocie kosztów
76
Na mocy art. 87 § 2 regulaminu kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ skarżąca przegrała sprawę, należy — zgodnie z żądaniem Komisji — obciążyć ją kosztami postępowania.
Z powyższych względów
SĄD (piąta izba)
postanawia, co następuje:
1)
Skarga zostaje odrzucona jako niedopuszczalna.
2)
Inet Hellas Ilektroniki Ipiresia Pliroforion EPE (Inet Hellas) zostaje obciążona zarówno własnymi kosztami, jak też kosztami poniesionymi przez Komisję Europejską.
Sporządzono w Luksemburgu w dniu 15 grudnia 2009 r.
Sekretarz
E. Coulon
Prezes
M. Vilaras
( *1 ) Język postępowania: grecki.
Full & Egal Universal Law Academy