KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
KOKOTT
ippreżentati fit-23 ta’ April 2009 1(1)
Kawża C‑370/07
Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej
vs
Il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea
“Deċiżjoni – Deċiżjoni sui generis – Determinazzjoni ta’ pożizzjonijiet li għandhom jiġu adottati f’isem il-Komunità f’korp stabbilit minn ftehim – Obbligu ta’ motivazzjoni – Indikazzjoni tal-bażi legali – L-erbatax-il sessjoni tal-Konferenza tal-partijiet kontraenti tal-Konvenzjoni fuq il-ftehim dwar il-kummerċ internazzjonali tal-ispeċi ta’ fawna u flora selvaġġi mhedda b’estinzjoni (CITES)”
I – Introduzzjoni
1. It-tilwima inkwistjoni tirrigwarda l-kwistjoni ta’ meta l-atti Komunitarji għandhom jindikaw il-bażi legali tagħhom u x’inhuma l-konsegwenzi jekk ikun hemm nuqqas ta’ indikazzjoni li tkun meħtieġa.
2. Is-suġġett tar-rikors huwa d-deċiżjoni tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea li tistabbilixxi l-pożizzjoni li għandha tiġi adottata f’isem il-Komunità Ewropea fir-rigward ta’ ċerti proposti li ġew diskussi mit-3 sal-15 ta’ Ġunju 2007 fl-erbatax-il laqgħa tal-partijiet kontraenti tal-Konvenzjoni ta’ Washington fuq il-protezzjoni tal-ispeċi (Konvenzjoni fuq il-Ftehim dwar il-Kummerċ Internazzjonali tal-Ispeċi ta’ fawna u flora selvaġġi Mhedda b’Estinzjoni CITES (2)). Il-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej qed titlob l-annullament ta’ dik id-deċiżjoni, billi l-Kunsill ma indika l-ebda bażi ġuridika fid-deċiżjoni.
II – Il-kuntest ġuridiku
3. L-Artikolu 253 KE jistabbilixxi:
“Ir-regolamenti, id-direttivi u d-deċiżjonijiet adottati konġuntement mill-Parlament Ewropew u l-Kunsill, kif ukoll dawk l-atti adottati mill-Kunsill jew mill-Kummissjoni, għandhom jindikaw ir-raġunijiet li jkunu ibbażati fuqhom, u għandhom jagħmlu riferenza għal kull proposta jew opinjoni li kienu meħtieġa li jinkisbu skond ma’ dan it-Trattat”.
4. L-Artikolu 300(2) KE jirregola, fost l-oħrajn, il-proċedura intiża biex tiddefinixxi l-pożizzjonijiet tal-Komunità li għandhom jiġu adottati f’korpi ta’ organizzazzjonijiet internazzjonali:
“Suġġett għall-poteri mogħtija lill-Kummissjoni f’dan il-qasam, il-firma, li tista’ tkun akkompanjata minn deċiżjoni dwar l-applikazzjoni proviżżorja qabel id-dħul fis-seħħ, u l-konklużjoni tal-ftehim għandha tkun deċiża mill-Kunsill li jaġixxi fuq maġġoranza kwalifikata fuq proposta mill-Kummissjoni. Il-Kunsill għandu jaġixxi unanimament meta l-ftehim ikopri qasam li għalih l-unanimità tkun meħtiega għall-adozzjoni ta’ regoli nterni u għall-arranġamenti msemmija fl-Artikolu 310.
L-istess proċeduri jkunu applikabbli b’deroga mir-regoli tal-paragrafu 3, biex tiġi deċiża sospensjoni ta’ l-applikazzjoni ta’ xi ftehim kif ukoll biex jiġi stabbilit x’posizzjoni tittieħed f’isem il-Komunità f’korp li jinħoloq minn xi ftehim meta dan il-korp ikollu jadotta deċiżjonijiet li jkollom effett ġuridiku, bl-eċċezzjoni ta’ deċizjonijiet li jikkompletaw jew li jimmodifikaw il-qafas istituzzjonali tal-ftehim.
Il-Parlament Ewropew għandu jiġi infurmat immedjatament u kompletament b’kull deċiżjoni skont dan il-paragrafu rigward l-applikazzjoni proviżorja jew is-sospensjoni ta’ ftehim, jew il-formulazzjoni tal-pożizzjoni tal-Komunità f’korp stabbilit minn ftehim”.
5. Id-deċiżjoni kkontestata tesponi, mit-tieni sar-raba’ premessa, ir-raġunijiet għad-definizzjoni ta’ pożizzjoni komuni:
“(2) L-emendi tal-annessi tal-Konvenzjoni u ta’ ċerti riżoluzzjonijiet tal-Konferenza tal-partijiet kontraenti jikkonċernaw, fil-biċċa l-kbira tal-każijiet, il-leġiżlazzjoni Komunitarja rilevanti u jistgħu jeħtieġu adattamenti korrispondenti.
(3) Billi l-“emendi ta’ Gaborone” tal-Konvenzjoni CITES għadhom ma daħlux fis-seħħ, il-Komunità ma setgħetx issir parti kontraenti tal-konvenzjoni.
(4) F’dawn iċ-ċirkustanzi, meta jkunu ġew stabbiliti regoli Komunitarji biex jintlaħqu l-għanijiet tat-Trattat, l-Istati Membri ma jistgħux lil hinn mill-qafas tal-istituzzjonijiet Komunitarji jassumu obbligi li jistgħu jaffettwaw dawk ir-regoli jew jibdlu l-qasam ta’ applikazzjoni tagħhom”. [Traduzzjoni mhux uffiċjali]
6. Id-deċiżjoni tistabbilixxi fiż-żewġ artikoli tagħha:
“Artikolu 1
Il-pożizzjoni tal-Komunità, fir-rigward ta’ oqsma fil-kamp ta’ kompetenza tal-Komunità, li għandha tiġi espressa mill-Istati Membri li jaġixxu flimkien fl-interess tal-Komunità, fis-CITES fl-erbatax-il Konferenza tal-partijiet kontraenti, għandha tkun skont l-Annessi ta’ din id-deċiżjoni.
Artikolu 2
Meta informazzjoni xjentifika jew teknika ġdida ppreżentata wara l-adozzjoni ta’ din id-deċiżjoni u qabel jew matul l-erbatax-il Konferenza tal-partijiet kontraenti x’aktarx taffettwa l-pożizzjoni msemmija fl-Artikolu 1, jew meta jsiru proposti ġodda f’dik il-laqgħa fejn ma jkunx għad hemm pożizzjoni Komunitarja, il-pożizzjoni tal-Komunità fir-rigward ta’ oqsma fil-kamp tal-kompetenza tal-Komunità għandha tiġi stabbilita permezz ta’ koordinazzjoni fuq il-post qabel ma ssir votazzjoni fuqha fil-Konferenza tal-partijiet kontraenti”. [Traduzzjoni mhux uffiċjali]
III – Il-fatti
7. Id-deċiżjoni kkontesta kienet intiża għall-preparazzjoni interkomunitarja tal-pożizzjoni li l-Istati Membri kellhom isostnu fl-erbatax-il Konferenza tal-partijiet kontraenti tal-Konvenzjoni CITES.
8. Il-Konvenzjoni CITES hija konvenzjoni internazzjonali. Hija intiża biex tipproteġi l-ispeċi tal-flora u l-fawna mhedda permezz tal-kontroll tal-kummerċ internazzjonali ta’ kampjuni ta’ dawn l-ispeċi (3).
9. S’issa l-Komunità Ewropea mhijiex parti fil-konvenzjon (4). L-adeżjoni tagħha tiddependi minn emenda tal-Konvenzjoni CITES, u din l-emenda għadha ma daħlitx fis-seħħ. Bħalissa l-Komunità Ewropea tipparteċipa biss bħala osservatriċi fil-laqgħat tal-partijiet kontraenti tas-CITES. Madankollu, mill-1982 hija tadotta b’mod awtonomu miżuri intiżi li jimplementaw fil-Komunità l-obbligi li jirriżultaw fuq l-Istati Membri tal-Konvenzjoni CITES daqslikieku hija stess kienet parti kontraenti fil-konvenzjoni (5).
10. L-iktar miżura ta’ implementazzjoni riċenti tal-Konvenzjoni CITES hija r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 338/97 tad-9 ta’ Diċembru 1996 dwar il-protezzjoni ta’ speċi ta’ fawna u flora selvaġġi billi jkun regolat il-kummerċ fihom (6). Dan ġie adottat abbażi tal-Artikolu 130s(1) tat-Trattat KE, issa l-Artikolu 175(1) KE.
11. Mit-3 sal-14 ta’ Ġunju 2007, fl-Aja saret l-erbatax-il Konferenza tal-partijiet kontraenti tal-Konvenzjoni CITES. Is-suġġett ta’ din il-laqgħa kien jinkludi, fost l-oħrajn, il-voti dwar l-emenda tal-annessi tal-konvenzjoni, fejn ġew elenkati l-ispeċi protetti (7).
12. Fl-4 ta’ April 2007, il-Kummissjoni adottat proposta ta’ deċiżjoni tal-Kunsill dwar il-pożizzjoni li għandha tiġi adottata f’isem il-Komunità Ewropea dwar ċerti proposti li kellhom jiġu diskussi u l-votazzjoni f’dik il-konferenza (8). Hija bbażat dik il-proposta ta’ deċiżjoni fuq l-Artikoli 175(1) KE (ambjent), 133 KE (politika kummerċjali) kif ukoll fuq it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE.
13. Il-Kunsill wara adotta unanimament, fl-24 ta’ Mejju 2007, l-att legali kkontestat, bl-isem “Deċiżjoni tal-Kunsill” (9), iżda mingħajr madankollu ma indika bażi legali (10).
14. Kif sostniet il-Kummissjoni mingħajr ma hija kontradetta, il-Kunsill ma indikax bażi legali billi ma kienx possibbli li jintlaħaq ftehim f’dan ir-rigward. Ċerti rappreżentanti kkontestaw l-indikazzjoni ta’ bażi legali sostanzjali doppja taħt l-Artikoli 175(1) KE u 133 KE, u riedu l-indikazzjoni biss tal-Artikolu 175(1) KE. Oħrajn ma ridux l-indikazzjoni ta’ bażi legali formali magħmula mit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE.
15. Il-Kummissjoni saħqet fuq il-ħtieġa li tiġi indikata bażi legali u insistiet, minħabba d-deċiżjoni tal-Kunsill, li ssir referenza espressa għall-Artikoli 133, 175(1) u t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE.
IV – Il-proċeduri quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
16. B’rikors tal-1 ta’ Awwissu 2007, il-Kummissjoni, abbażi tal-Artikolu 230 KE, ressqet rikors kontra d-“deċiżjoni tal-Kunsill li tistabbilixxi l-pożizzjoni li għandha tiġi adottata f’isem il-Komunità Ewropea dwar ċerti proposti magħmulin fl-erbatax-il Konferenza tal-partijiet kontraenti tal-Konvenzjoni fuq il-Ftehim dwar il-Kummerċ Internazzjonali tal-Ispeċi ta’ Fawna u Flora selvaġġi mhedda b’estinzjoni (CITES), l-Aja (l-Olanda), it-3 sal-15 ta’ Ġunju 2007”.
17. Il-Kummissjoni titlob lill-Qorti tal-Prim’Istanza sabiex jogħġobha:
– tannulla dik id-deċiżjoni u
– tikkundanna l-Kunsill għall-ispejjeż.
18. Il-Kunsill jitlob lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex jogħġobha:
– tiċħad ir-rikors;
– sussidjarjament, fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja tikkunsidra li għandha tannulla d-deċiżjoni kkontestata, tiddikjara li l-effetti tad-deċiżjoni huma definittivi; u
– tikkundanna r-rikorrenti għall-ispejjeż.
19. B’digriet tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-20 ta’ Novembru 2007, ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq tħalla jintervjeni insostenn tal-Kunsill.
20. Fir-rigward tar-rikors tal-Kummissjoni, il-partijiet għamlu d-difiża bil-miktub tagħhom u, wara, fis-seduta tal-4 ta’ Marzu 2009, it-trattazzjoni tagħhom.
V – Il-kunsiderazzjonijiet ġuridiċi
A – Fuq l-ammissibbiltà
21. L-ewwel nett għandu jiġi ċċarat jekk id-deċiżjoni kkontestata hijiex att li jista’ jiġi kkontestat skont l-Artikolu 230 KE. Dan għandu jiġi aċċertat ex officio mill-Qorti tal-Ġustizzja.
22. Deċiżjoni adottata mill-Kunsill biex tiġi ddefinita l-pożizzjoni tal-Komunità tikkostitwixxi mingħajr dubju att li jista’ jiġi kkontestat taħt l-Artikolu 230 KE. Skont dak l-artikolu, l-atti tal-Kunsill huma suġġetti għall-istħarriġ tal-legalità mill-Qorti tal-Ġustizzja, u, skont ġurisprudenza kostanti, ir-rikors għal annullament huwa permess fil-konfront tal-miżuri kollha tal-istituzzjonijiet intiżi għall-produzzjoni ta’ effetti legali, irrispettivament min-natura ġuridika tagħhom jew mill-forma tagħhom (11).
23. Huwa differenti l-każ ta’ deċiżjoni tar-rappreżentanti tal-Istati Membri li jiltaqgħu fi ħdan il-Kunsill fejn l-Istati Membri jikkoordinaw l-attivitajiet esterni tagħhom. Deċiżjoni bħal din ma taqax taħt sħarriġ ġudizzjarju skont l-Artikolu 230(1) KE (12). Fil-fatt hija ma tirrappreżentax att tal-Kunsill, imma att komuni tar-rappreżentanti tal-Istati Membri.
24. Is-suġġett tat-tilwima ineżami mhuwiex il-każ standard tad-definizzjoni ta’ pożizzjoni tal-Komunità fir-rigward ta’ konvenzjoni li tagħha l-Komunità hija membru. Anzi, il-Komunità mhijiex membru tal-Konvenzjoni CITES. Billi l-Komunità ma tistax, għalhekk, tipparteċipa fil-Konferenza CITES bħala parti kontraenti, bl-att legali kkontestat lanqas ma tiġi stabbilita l-pożizzjoni li għandha ssostni l-Komunità imma l-pożizzjoni li għandhom isostnu l-Istati Membri, bħala l-uniċi partijiet kontraenti matul il-konferenza.
25. Fid-dawl ta’ dawn iċ-ċirkustanzi jeħtieġ jiġi vverifikat jekk l-att legali inkwistjoni jikkostitwixxix att tal-Kunsill jew deċiżjoni tar-rappreżentanti tal-Istati Membri li jiltaqgħu fi ħdan il-Kunsill.
26. It-test tad-deċiżjoni kkontestata jissuġġerixxi li dan huwa att tal-Kunsill. Jingħad espliċitament li huwa l-Kunsill tal-Unjoni Ewropea li jiddeċiedi. Kif jidher mit-tieni premessa fil-preambolu tal-att ikkontestat, l-emendi għall-Konvenzjoni CITES jistgħu jaffettwaw il-leġiżlazzjoni Komunitarja rilevanti. Għalhekk id-deċiżjoni tiddetermina l-pożizzjoni li għandha tiġi adottata mill-Istati Membri fil-laqgħa. L-Artikolu 1 tal-att imbagħad isemmi l-“pożizzjoni tal-Komunità[…]li għandha tiġi espressa mill-Istati Membri li jaġixxu flimkien fl-interess tal-Komunità”.
27. Minn dan jirriżulta li l-att legali kkontestat huwa att tal-Kunsill.
28. Barra minn hekk, deċiżjoni tal-Kunsill skont it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE mhux biss hija att preparatorju imma tikkostitwixxi r-riżultat tal-proċedura deċiżjonali intrakomunitarja. Fiha tiġi ffissata b’mod definittiv u b’effett vinkolanti l-pożizzjoni tal-Komunità fit-termini li hija tkun trid suċċessivament tiġi sostnuta fl-organiżmi internazzjonali (13). Billi hija tindika lill-Istati Membri l-pożizzjoni li dawn għandhom isostnu fl-erbatax-il Konferenza CITES, hija għandha, għaldaqstant, anki effetti legali vinkolanti. Hija b’hekk att li jista’ jiġi mistħarreġ taħt l-Artikolu 230 KE.
29. Fl-aħħar nett għandha tiġi kkunsidrata r-referenza tal-Kunsill għall-fatt li r-rikors huwa inammissibbli billi l-att legali kkontestat diġà pproduċa l-effetti kollha tiegħu u għalhekk ir-rikors kien mingħajr skop.
30. L-ewwel nett jeħtieġ jiġi osservat li, fil-każ ta’ rikorrent privileġġjat, l-eżerċizzju tad-dritt ta’ azzjoni mhijiex dipendenti fuq il-bżonn li tiġi ppruvata l-ħtieġa tal-locus standi (14).
31. Anki kieku jkun meħtieġ locus standi, dan jeżisti f’dan il-każ partikolari. Fir-rigward tar-rikorsi tal-individwi fil-konfront tal-Kummissjoni, il-Qorti tal-Ġustizzja diġà ddeċidiet li l-locus standi tar-rikorrenti ma jonqosx minħabba l-fatt li d-deċiżjoni kienet diġà ġiet eżegwita meta tressaq ir-rikors (15) jew għall-fatt li l-att legali kkontestat mhuwiex iżjed applikabbli (16). F’ċirkustanzi bħal dawn, il-Qorti tal-Ġustizzja tiddeduċi l-locus standi mill-fatt li rikors jippermetti li jiġi evitat li l-allegata illegalità terġa tirriproduċi ruħha.
32. Il-Kummissjoni sostniet, fil-każ ineżami, li bir-rikors tagħha, hija trid tevita li l-Kunsill jadotta anki fil-futur deċiżjonijiet simili li ma jsemmux il-bażi legali tagħhom. B’hekk hija sostniet b’mod konvinċenti r-riskju ta’ ripetizzjoni.
33. Konsegwentement, ir-rikors tal-Kummissjoni huwa ammissibbli.
B – Fuq il-mertu
34. Ir-rikors tal-Kummissjoni huwa bbażat fuq motiv wieħed ta’ annullament. Hija tgħid li d-deċiżjoni appellata ma tindikax bażi legali. Dan jikkostitwixxi ksur tal-forma sostanzjali, jiġifieri l-obbligu ta’ motivazzjoni taħt l-Artikolu 253 KE u jwassal għan-nullità tal-att.
1. Obbligu li tiġi indikata l-bażi ġuridika
35. L-Artikolu 253 KE jistabbilixxi li r-regolamenti, id-direttivi u d-deċiżjonijiet għandhom jindikaw ir-raġunijiet li jkunu bbażati fuqhom. L-obbligu li tiġi indikata l-bażi legali jagħmel parti mill-obbligu ta’ motivazzjoni (17).
36. L-Artikolu 249 KE jelenka l-atti legali li l-istituzzjonijiet Komunitarji jistgħu jużaw fil-qadi tad-dmirijiet tagħhom. Jindika f’dan ir-rigward: ir-regolamenti, id-direttivi, id-deċiżjonijiet, ir-rakkomandazzjonijiet u l-opinjonijiet.
37. F’dan il-każ, il-partijiet ma jaqblux jekk l-att legali kkontestat, li fil-verżjoni Ġermaniża jissejjaħ “Beschluss” huwiex deċiżjoni sui generis jew deċiżjoni skont l-Artikolu 249 KE, li hija suġġetta għal obbligu ta’ motivazzjoni skont l-Artikolu 253 KE.
38. Il-Kummissjoni tikkunsidra li deċiżjoni li, skont it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE tistabbilixxi pożizzjoni tal-Komunità, hija deċiżjoni skont l-Artikolu 249 KE u għaldaqstant hija suġġetta wkoll għall-obbligu ta’ motivazzjoni skont l-Artikolu 253 KE.
39. Il-Kunsill iqis, iżda, li l-Artikolu 253 KE ma japplikax għal att legali bħal dan inkwistjoni. Id-definizzjoni ta’ pożizzjoni skont it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE tirrappreżenta deċiżjoni sui generis, li mhijiex deċiżjoni skont l-Artikolu 249 KE u għalhekk ma tidħolx fil-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 253 KE. Id-deċiżjoni appellata lanqas biss mhija suġġetta għall-obbligu ta’ motivazzjoni.
40. Biex issostni l-argument tagħha, il-Kummissjoni tibbaża ruħha sostanzjalment fuq il-fatt li fil-biċċa l-kbira tal-verżjonijiet lingwistiċi tat-Trattat, il-kunċett użat fit-tieni u t-tielet subparagrafi tal-Artikolu 300(2) KE, biex jiġi indikat att legali, huwa fost l-atti li għalihom l-Artikolu 253 jistabbilixxi l-obbligu ta’ motivazzjoni. Hekk, pereżempju, li l-verżjoni Franċiża tuża, fiż-żewġ dispożizzjonijiet, il-kunċett ta’ “décision” u l-verżjoni Ingliża l-kunċett ta’ “decision”.
41. Imma l-Kunsill jinvoka l-fatt li, f’erba’ verżjonijiet lingwistiċi tat-Trattat, hemm distinzjoni mill-aspett konċettwali. Bil-Ġermaniż, l-Artikolu 253 KE juża l-kunċett ta’ “Entscheidung”, filwaqt li t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE jitkellem fuq “Beschluss”. Id-Daniż jiddistingwi bejn “beslutning” u “afgørelse”, l-Olandiż bejn “beschikking” u “besluit” u fl-aħħar is-Sloven “odločba” u “sklep”. Id-distinzjoni kunċettwali fl-erba’ verżjonijiet lingwistiċi tikkostitwixxi l-prova, skont il-Kunsill, li d-definizzjoni ta’ pożizzjoni skont it-tieni u t-tielet subparagrafi tal-Artikolu 300(2) KE tirrappreżenta deċiżjoni sui generis u għalhekk mhux deċiżjoni skont l-Artikoli 249 u 253 KE.
42. Il-Gvern tar-Renju Unit isemmi insostenn tal-argument tal-Kunsill, il-ġenesi leġiżlattiva tal-Artikolu 300(2) KE. Qabel l-emendi magħmulin mit-Trattat ta’ Nizza, il-Kunsill adotta atti legali bħal dak ikkontestat li bihom ġew iddefiniti pożizzjonijiet tal-Komunità, bħala deċiżjonijiet sui generis. Bl-emendi l-Istati Membri ma kellhomx intenzjoni li jissostitwixxu l-adozzjoni ta’ deċiżjonijiet sui generis permezz ta’ deċiżjonijiet skont l-Artikolu 249 KE.
43. Il-partijiet jargumentaw l-iktar fuq l-aspett purament terminoloġiku, billi jikkunsidraw id-diversi verżjonijiet lingwistiċi tal-Artikolu 300(2) KE.
44. Il-fatt li l-biċċa l-kbira tal-verżjonijiet lingwistiċi jużaw, fl-Artikolu 300(2) KE, l-istess isem għall-att ġuridiku li jidher anki fl-Artikoli 249 u 253 KE, huwa, jekk xejn, l-ewwel indizzju li jostni l-argument tal-Kummissjoni (18). Imma dan ma għandux ikun determinanti. Il-verżjonijiet lingwistiċi kollha għandu jingħatalhom, b’mod ġenerali, l-istess valur (19). Il-bżonn ta’ interpretazzjoni uniformi tad-diversi verżjonijiet lingwistiċi jeħtieġ, jekk ikun hemm diverġenza bejn l-istess verżjonijiet, li s-sinjifikat jiġi aċċertat permezz ta’ kunsiderazzjonijiet sistematiċi u teleoloġiċi (20).
45. Il-fatt ukoll li mhuwiex ovvju li sitwazzjoni bħal din inkwistjoni tidħol fil-kuntest tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE jimmilita kontra argument ibbażat biss fuq it-terminoloġija ta’ dik id-dispożizzjoni. Mad-daqqa ta’ għajn, it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE japplika biss inkonnessjoni ma’ ftehim li fih tkun parti l-Komunità stess. Iżda l-Komunità attwalment mhijiex parti fis-CITES. Jekk din id-dispożizzjoni ma kinitx effettivament il-bażi legali rilevanti, argument li huwa bbażat biss fuq it-terminu użat fit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE sabiex jiġi stabbilit l-obbligu ta’ motivazzjoni, ma jistax jiġi aċċettat.
46. Sabiex jiġi ddeterminat jekk id-deċiżjoni kkontesta kellhiex tkun immotivata, ma jkunx possibbli li wieħed jiffoka biss fuq it-terminoloġija tal-Artikolu 300(2) KE. Minflok, huma deċiżivi l-kriterji sostantivi li att legali għandu jissodisfa biex jiġi kklassifikat bħala deċiżjoni fit-tifsira tal-Artikoli 249 KE u 253 KE, fejn hemm l-obbligu ta’ motivazzjoni.
47. Mill-aspett sostanzjali, “deċiżjoni” skont l-Artikolu 249 KE hija kkaratterizzata mill-fatt li hija għandha effetti vinkolanti u diretti u ssemmi destinatarju.
48. Il-każ tipiku li jalludi għalih it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE huwa kkaratterizzat minn pożizzjoni tal-Komunità li tiġi stabbilita u li l-Kummissjoni tirrappreżenta f’korp ta’ organizzazzjoni internazzjonali li tagħha hija membru l-Komunità. Att legali bħal dan ma jkollu ebda destinatarju dirett billi huwa limitat biex jiddetermina fuq livell intrakomunitarju l-azzjoni ta’ istituzzjoni oħra. Dan iwassal għall-kunsiderazzjoni li att legali ta’ dan it-tip ma jikkostitwixxix deċiżjoni taħt l-Artikolu 249 KE imma deċiżjoni sui generis.
49. Dan il-każ huwa minflok ikkaratterizzat mill-fatt li l-att legali huwa indirizzat lill-Istati Membri. Huwa jiddefinixxi l-pożizzjoni li l-Istati Membri huma obbligati li jsostnu, billi l-Komunità mhijiex membru tal-organizzazzjoni internazzjonali, minkejja li għandha, fil-fehma tal-Kunsill u tal-Kummissjoni, kompetenza fir-rigward tal-konvenzjoni fuq livell intrakomunitarju. L-att legali kkontestat, kif rikonoxxut ukoll mill-Kunsill, għandu l-Istati Membri bħala destinatarji. Għalhekk dan jixbah iktar deċiżjoni taħt l-Artikolu 249 KE milli każ normali taħt it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE.
50. Fil-fatt, il-klassifikazzjoni bħala deċiżjoni skont l-Artikolu 249 KE jew bħala deċiżjoni sui generis tista’ madankollu tibqa’ miftuħa.
51. Anki jekk l-att legali jiġi kklassifikat bħala deċiżjoni sui generis, ikun hemm l-obbligu li jiġi mmotivat. Dan jirriżulta, skont il-bażi legali, jew minn interpretazzjoni estensiva tal-kunċett ta’ “deċiżjoni” taħt l-Artikolu 253 KE, jew mill-applikazzjoni analoġika tiegħu. L-obbligu ta’ motivazzjoni, li jeżisti bħala kwistjoni ta’ prinċipju, għandu jinżamm separat mill-portata ta’ dan l-obbligu (is-sempliċi indikazzjoni tal-bażi legali jew anki motivazzjonijiet estiżi) li se nittratta iktar ’l isfel.
52. L-obbligu ta’ motivazzjoni huwa stabbilit fl-Artikolu 253 KE tat-Trattat u jeżiġi li l-atti kollha hemm imsemmijin ikun fihom sunt tal-motivi li wasslu lill-istituzzjoni biex toħroġhom. Il-Qorti tal-Ġustizzja tispjega l-obbligu ta’ motivazzjoni stabbilit fl-Artikolu 253 KE speċjalment fil-fatt li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha tkun tista’ teżerċita l-funzjoni tagħha ta’ stħarriġ (21). Barra minn dan, kemm l-Istati Membri kif ukoll l-individwi kkonċernati għandhom ikunu f’pożizzjoni li jkunu jafu l-kundizzjonijiet li fihom l-istituzzjonijiet Komunitarji jkunu applikaw it-Trattat (22).
53. Ir-raġuni wara l-obbligu ta’ motivazzjoni, jiġifieri f’li jiġi permess stħarriġ l-iktar wiesa’ possibbli, ma tgħoddx, madankollu, biss għad-deċiżjonijiet skont l-Artikolu 249 KE imma bl-istess mod għal att bħal dak ikkontestat li jipproduċi effetti legali vinkolanti.
54. Il-Qorti tal-Ġustizzja interpretat l-Artikolu 230 KE fis-sens li r-rikors għal annullament huwa ammess fil-konfront tal-atti kollha tal-istituzzjonijiet intiżi li jipproduċu effetti legali, irrispettivament min-natura ġuridika jew mill-forma tagħhom (23). Għaldaqstant huwa loġiku li dawn l-atti legali jkunu suġġetti b’mod parallel ukoll għal obbligu ta’ motivazzjoni, biex il-Qorti tal-Ġustizzja tkun tista’ taqdi l-funzjoni tagħha ta’ stħarriġ. Għalhekk, l-Artikolu 253 KE jeskludi wkoll l-atti elenkati fl-Artikolu 249 KE li ma jipproduċux effetti legali vinkolanti, jiġifieri r-rakkomandazzjonijiet u l-opinjonijiet. Minn dan jista’ jiġi konkluż li l-applikazzjoni tal-Artikolu 253 KE, bħall-Artikolu 230 KE, jista’ jiddependi fuq jekk att jipproduċix effetti legali vinkolanti. Deċiżjonijiet sui generis li għandhom effetti legali wkoll jeħtieġ li jiġu mmotivati.
55. L-indikazzjoni ta’ bażi legali, bħala rekwiżit minimu għall-motivazzjoni, hija meħtieġa wkoll biex jiġi osservat il-prinċipju ta’ kompetenza speċifika limitata preskritta fl-ewwel paragrafu tal-Artikolu 5 KE. Dan il-prinċipju jistipula li l-Komunità taġixxi biss fil-limiti tal-kompetenzi u l-għanijiet li ngħatawlha, u japplika kemm għall-azzjoni interna u internazzjonali tal-Komunità (24). Jekk ma jkunx hemm l-obbligu li ssir referenza għall-bażi legali, jista’ jkun hemm riskju, meta l-bażi legali ma tkunx ċara, li l-Komunità tattribwixxi kompetenzi lilha nfisha li fil-fatt jappartjenu lill-Istati Membri. L-obbligu ta’ motivazzjoni għandu wkoll funzjoni ta’ twissija f’dawn il-każijiet. L-istituzzjonijiet kompetenti jkollhom jirriflettu, qabel l-adozzjoni ta’ att, jekk il-Komunità hijiex realment kompetenti.
56. L-indikazzjoni ta’ bażi legali hija meħtieġa wkoll biex tiġi protetta l-adozzjoni tad-deċiżjoni fi ħdan il-Kunsill. L-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE jistabbilixxi deċiżjoni b’maġġoranza kwalifikata, sakemm il-ftehim ma jkunx jirrigwarda settur li għalih hija meħtieġa l-unanimità mil-lat intern. Il-mod ta’ votazzjoni jiddependi mill-bażi legali rilevanti. Permezz tal-obbligu li tiġi indikata espressament din il-bażi jiġi żgurat li l-Kunsill jistabbilixxi l-bażi legali u għalhekk il-mod ta’ votazzjoni qabel l-adozzjoni tad-deċiżjoni. Dan huwa partikolarment sinjifikattiv billi l-mod ta’ votazzjoni jista’ jkollu effetti anki fuq il-kontenut tad-deċiżjoni. L-unanimità mitluba bħala prekawzjoni tista’ twassal għall-adozzjoni ta’ sempliċi kunsens minimu u għalhekk twassal għal eżitu differenti minn deċiżjoni meħuda minn maġġoranza kwalifikata.
57. Favur l-obbligu ta’ motivazzjoni hemm ukoll il-prinċipju ta’ trasparenza. Dan jiġi espress fl-Artikolu 1(2) UE, li jgħid li d-deċiżjonijiet jittieħdu bil-mod l-iktar trasparenti possibbli. Kif ikkonstat mill-Qorti tal-Ġustizzja fir-rigward tar-Regolament (KE) Nru 1049/2001 (25), il-prinċipju ta’ trasparenza għandu rilevanza partikolari ħafna meta l-Kunsill jaġixxi bħala leġiżlatur (26). It-trasparenza f’dan ir-rigward tikkontribwixxi sabiex issaħħaħ id-demokrazija billi tippermetti liċ-ċittadini li jikkontrollaw l-informazzjoni kollha li tkun ikkostitwixxiet il-bażi ta’ att leġiżlattiv (27).
58. Adozzjoni tad-deċiżjonijiet li hija kemm jista’ jkun trasparenti teħtieġ li att jindika l-bażi legali tiegħu. Huwa possibbli li jiġi invokat il-prinċipju ta’ trasparenza anki f’dan il-kuntest, minkejja l-atti tat-tip inkwistjoni mhux dejjem jiġu ppubblikati. Probabbilment il-Kunsill għall-ewwel jevita l-pubblikazzjoni biex ma jdgħajjifx, bil-kxif tal-pożizzjoni tal-Komunità, il-pożizzjoni fin-negozjati tagħha. Kif sostnut mill-Kunsill fis-seduta, dan ma jfissirx, madankollu, li l-att ma jistax jiġi kkomunikat lill-individwi fuq talba tagħhom. Sabiex tiġi żgurata l-pożizzjoni fin-negozjati tal-Komunità, huwa biżżejjed ukoll jekk dawn l-atti jiġu ppubblikati biss wara l-għeluq tal-konferenzi.
59. Il-Kunsill jirriferi għas-sentenza ERTA tal-Qorti tal-Ġustizzja kontra l-obbligu ta’ motivazzjoni tal-atti ġuridici sui generis. Il-Kummissjoni tikkunsidra li dik is-sentenza mhijiex rilevanti billi kienet tikkonċerna “ċerti proċeduri” biss fil-Kunsill, mhux att paragunabbli mal-att legali inkwistjoni f’dan il-każ.
60. Il-kawża ERTA kienet tirrigwarda rikors tal-Kummissjoni kontra deċiżjoni tal-Kunsill. Id-deċiżjoni kienet tirrigwarda n-negozjar u l-konklużjoni tal-Ftehim Ewropew dwar ix-xogħol tal-ekwipaġġi li jaħdmu fuq vetturi użati għat-trasport fuq it-toroq internazzjonali mill-Istati Membri tal-Komunità fil-kuntest tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti. B’din id-deċiżjoni l-Kunsill, wara “skambju ta’ opinjonijiet fost il-membri tiegħu u r-rappreżentanti tal-Kummissjoni, approva sett ta’ ‘konklużjonijiet’ fir-rigward tal-kondotta li għandhom jassumu l-Gvernijiet tal-Istati Membri fin-negozjati finali fuq l-ERTA” (28). Għalhekk, jeżisti prima facie ċertu xebh bejn is-sentenza ERTA u l-partikolaritajiet tal-każ inkwistjoni.
61. Madankollu jeħtieġ jiġi osservat li fil-formulazzjoni tas-sentenza fuq dan il-punt, il-Qorti tal-Ġustizzja qagħdet attenta ħafna li ma tagħmilx dikjarazzjonijiet ta’ prinċipju u llimitat ruħha li tiddeċiedi l-każ individwali konkret. Dan kien ikkaratterizzat mill-fatt li fin-negozjati fi ħdan il-Kunsill kien hemm preżenti rappreżentant tal-Kummissjoni li, bħala l-unika terz interessat (29), ,kien informat sewwa fuq il-proċess ta’ formazzjoni tal-att.
62. Madankollu, jekk l-att inkwistjoni kellu jkollu bħala bażi legali t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE, ikun hemm terz li ma jkunx ipparteċipa fil-formazzjoni tiegħu, u li għalhekk għandu interess li jkun immotivat jew, tal-anqas, ikun hemm indikazzjoni tal-bażi legali.
63. It-tielet subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE jobbliga lill-Kunsill li jinforma immedjatament u kompletament lill-Parlament b’kull deċiżjoni adottata. Id-deċiżjoni kkontestata kellha tiġi trażmessa lilu immedjatament. Għalhekk indikazzjoni tal-bażi legali kienet meħtieġa anki biex id-drittijiet ta’ informazzjoni tal-Parlament jirriżultaw b’mod ċar u jiġi permess kontroll effettiv fuq ir-rispett tagħhom. Billi f’dan il-każ il-Kunsill ittrażmetta l-att legali lill-Parlament sitt ġimgħat wara li ġie adottat biss u fl-istess waqt tal-bidu tal-Konferenza CITES, ma ġiex sodisfatt ir-rekwiżit ta’ informazzjoni immedjata skont it-tielet subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE.
64. Kuntrarjament għall-fehma tal-Kunsill, l-Istati Membri mhumiex l-uniċi li huma milquta mill-att ikkontestat.
65. Barra minn dan, f’sentenza suċċessiva dwar komunikazzjoni tal-Kummissjoni li tobbliga lill-Istati Membri biex jikkomunikawlha kull sena, b’mod ġenerali u sistematiku, l-informazzjoni dwar ir-relazzjonijiet finanzjarji ta’ kategorija partikolari ta’ impriżi, il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat il-portata tal-obbligu ta’ motivazzjoni. Skont din is-sentenza, il-prinċipju taċ-ċertezza legali jeżiġi li kull att li għandu l-għan li jipproduċi effetti legali għandu jġib il-forza vinkolanti tiegħu minn dispożizzjoni tad-dritt Komunitarju li għandha tiġi indikata espressament bħala bażi legali u li tistabbilixxi l-forma legali li l-att għandu jkollu (30).
66. Wara hemm bżonn li tiġi ttrattata l-oġġezzjoni tar-Renju Unit dwar l-aspett prattiku tal-implementazzjoni ta’ obbligu ta’ motivazzjoni. Huwa jsostni li l-impożizzjoni ta’ obbligu ta’ motivazzjoni għall-atti bħal dan preżenti, jirrendi l-formulazzjoni eċċessivament oneruża u riġida. Il-Kunsill jinnota f’dan ir-rigward li huwa kellu biss xahrejn sabiex jadotta l-att ikkontestat bejn il-proposta tal-Kummissjoni u l-iżvolġiment tal-konferenza.
67. Dawk l-oġġezzjonijiet jistgħu jiġu aċċettati billi l-flessibbiltà ta’ azzjoni hija ta’ importanza kbira fil-kuntest tal-kummerċ estern. Madankollu, id-diffikultajiet li jistgħu jinqalgħu f’dak ir-rigward jistgħu jintgħelbu b’rekwiżiti flessibbli dwar il-firxa tal-obbligu ta’ motivazzjoni. Skont it-tip ta’ att legali u tal-kuntest li jkun fih, tkun meħtieġa motivazzjoni kemmxejn dettaljata (31). Madankollu, ir-rekwiżit minimu ta’ motivazzjoni huwa rrappreżentat dejjem mill-ħtieġa li tiġi indikata l-bażi legali. Din qatt ma għandha toħloq piż eċċessiv biex tkun tista’ tingħata l-motivazzjoni.
68. Lanqas ma jistgħu jsiru eċċezzjonijiet minħabba l-pressjoni taż-żmien. Iktar ma jkun kumpless is-suġġett u iktar ma jiġu kkunsidrati bażijiet legali, iktar jirriżulta importanti u urġenti li jiġu speċifikati l-bażijiet legali rilevanti u iktar trid tiġi eżaminata mill-qrib din il-kwistjoni. Fil-fatt, jirriżulta mill-prinċipju tal-għoti tal-kompetenzi li l-Komunità tista’ taġixxi biss meta t-Trattat jagħtiha kompetenza korrispettiva. Huwa għalhekk li hija għandha, qabel tieħu azzjoni, tispeċifika l-bażi legali li tagħtiha kompetenza bħal din. Li mbagħad tiddaħħal din il-bażi legali fl-att legali ma għandux jirrappreżenta piż eċċessiv. Lanqas ma jkun biżżejjed li, kif indika l-Kunsill, tingħata suċċessivament bażi legali f’att li eventwalment jittrasponi, fuq livell Komunitarju, l-emendi tal-Konvenzjoni CITES. Fil-fatt, dan ma jinfluwenzax il-fatt li l-Komunità, anki meta tiddeċiedi l-pożizzjoni li għandha tiġi adottata mill-Istati Membri fil-Konferenza CITES, ikollha bżonn ta’ kompetenza li għandha tiġi indikata fl-istess att (32).
69. Fl-aħħar għandu jiġi ttrattat l-argument tal-Kunsill li jisħaq li fil-passat deċiżjonijiet analogi ma indikaw, bl-istess mod, l-ebda bażi legali. Kontra dan l-argument, li huwa bbażat fuq prattika li kienet fis-seħħ preċedentment, hemm l-oġġezzjoni li sempliċi prattika tal-Kunsill ma tgħoddx biex ikun hemm deroga mill-kontenut leġiżlattiv tat-Trattati u għaldaqstant ma jistax jikkostitwixxi preċedent (33).
70. Fil-qosor, għandu jingħad li hemm obbligu li tiġi indikata bażi legali fir-rigward tal-att ikkontestat.
2. Konsegwenza tan-nuqqas ta’ indikazzjoni ta’ bażi legali
71. Hemm bżonn li issa jiġu ċċarati l-konsegwenzi li n-nuqqas ta’ indikazzjoni tal-bażi legali jfissru għall-validità tal-att.
a) Tista’ tiġi ddeterminata l-bażi legali abbażi ta’ elementi oħrajn tal-att?
72. In-nuqqas ta’ referenza għal dispożizzjonijiet preċiżi tat-Trattat mhuwiex neċessarjament ksur tal-obbligu ta’ motivazzjoni previst mill-Artikolu 253 KE. Fil-fatt ma jeżisti l-ebda difett proċedurali sostanzjali jekk ikun possibbli li tiġi identifikata l-bażi legali ta’ att bl-għajnuna ta’ elementi oħrajn (34).
73. Madankollu, f’dan il-każ, il-bażi legali ma tistax tiġi ċarament iddeterminata minn elementi oħrajn tal-att. Dan jirriżulta, minn naħa, anki miċ-ċirkustanza li fil-ħidmiet tal-Kunsill, l-identifikazzjoni tal-bażi legali korretta kienet ikkontestata bil-qawwa u kienu ġew diskussi f’dan ir-rigward diversi proposti. Il-Kummissjoni ssostni mingħajr ma hija kontradetta, f’dan ir-rigward, li l-indikazzjoni waħedha tal-Artikolu 300(2) KE, bħala bażi legali proċedurali, jew l-indikazzjoni waħedha ta’ bażi legali sostanzjali, kif ukoll it-tnejn flimkien kienu ġew diskussi. Id-diskussjoni, fuq il-bażi ta’ kompetenza sostanzjali rilevanti, jiġifieri l-Artikolu 175 KE waħdu jew l-Artikolu 175 KE flimkien mal-Artikolu 133 KE, ukoll ma tat ebda riżultat.
74. Fin-noti tal-osservazzjonijiet tagħhom ippreżentati quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, il-Kunsill u l-Kummissjoni jidhru li jitilqu mill-assunzjoni li t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE jikkostitwixxi l-bażi legali proċedurali tal-att ikkontestat. Dik id-dispożizzjoni twaqqaf il-proċeduri għad-deċiżjonijiet intiżi biex jistabbilixxu l-“posizzjoni [li] tittieħed f’isem il-Komunità f’korp li jinħoloq minn xi ftehim meta dan il-korp ikollu jadotta deċiżjonijiet li jkollom effett ġuridiku”.
75. F’dan il-kuntest tqum ukoll il-kwistjoni jekk it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE japplikax biss għall-każ fejn il-Komunità hija membru fi ftehim internazzjonali. Favur dan hemm ukoll l-interpretazzjoni sistematika billi l-ewwel paragrafu ta’ dik id-dispożizzjoni għandu mingħajr dubju bħala għan biss il-konklużjoni ta’ ftehim internazzjonali min-naħa tal-Komunità. Fil-każ tal-Konvenzjoni CITES, il-Komunità, madankollu, mhijiex membru hija stess imma l-Istati Membri biss.
76. Madankollu, interpretazzjoni teleoloġika tikkonferma l-ħtieġa li jiġi applikat it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE anki fil-ftehim dwar suġġett li jaqa’ taħt il-kompetenza tal-Komunità, imma li fil-konfront tiegħu għadha ma tistax taderixxi ruħha minħabba d-dispożizzjonijiet tal-ftehim internazzjonali.
77. Anki fid-dawl ta’ din l-interpretazzjoni problematika ma jistax jingħad li l-bażi legali rilevanti tirriżulta ċarament mill-att ikkontestat.
78. Anki jekk wieħed jassumi li t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300 (2) KE huwa l-bażi legali korretta, mhux biżżejjed li tiġi indikata biss dik id-dispożizzjoni proċedurali bħala bażi legali. Pjuttost, l-att jeħtieġ ukoll indikazzjoni ta’ bażi legali sostanzjali li minnha tirriżulta l-portata tal-kompetenzi u, għalhekk, tas-setgħa diskrezzjonali mogħtija lill-Komunità mit-Trattat KE (35).
79. Madankollu, il-bażi legali sostanzjali ma tirriżulta lanqas ċarament mill-att ikkontestat, billi f’dan il-każ huma possibbli diversi bażijiet legali. Dawn jistgħu jkunu kemm il-politika kummerċjali kif ukoll il-politika ambjentali kif ukoll taħlita tat-tnejn (36).
80. Għaldaqstant, il-bażi legali ma tistax tiġi dedotta ċarament mill-att.
b) Dan huwa biss sempliċi difett formali?
81. Il-Kunsill iqis li, jekk wieħed jassumi li hemm obbligu ta’ motivazzjoni, il-ksur tiegħu ma jfissirx in-nullità tal-att, billi dan ikollu biss difett sempliċement formali.
82. Il-Qorti tal-Ġustizzja, f’każijiet li kellhom bħala suġġett ir-riferenza għal bażi legali żbaljata flimkien ma’ bażi legali effettivament rilevanti, iddeċidiet li dan iwassal għall-annullament tal-att ġuridiku kkontestat biss jekk ikollu difett mhux sempliċement formali, jiġifieri difett tali li jista’ jaffettwa l-proċeduri applikabbli u għalhekk, fl-aħħar mill-aħħar, il-kontenut tal-att legali (37).
83. Huwa diffiċli li din il-ġurisprudenza tiġi trasposta għal każ fejn ma tiġi indikata l-ebda bażi legali. Fin-nuqqas ta’ indikazzjoni ta’ bażi legali, ikun diġà diffiċli li jiġi ddeterminat liema hija l-proċedura applikabbli u, għalhekk, jekk l-ommissjoni ta’ bażi legali setgħetx ikollha konsegwenzi fuq il-proċedura applikabbli. Fir-realtà, jeħtieġ jiġi kkunsidrat, f’kull każ li meta n-nuqqas ta’ motivazzjoni jikkonsisti fl-ommissjoni kompleta tal-indikazzjoni ta’ bażi legali, id-difett huwa daqshekk sostanzjali li għandu dejjem iwassal għall-annullament tad-deċiżjoni. Kif għedt iktar ’il fuq, l-indikazzjoni tal-bażi legali tikkostitwixxi rekwiżit ta’ motivazzjoni indispensabbli.
84. Fl-aħħar, anki dik il-motivazzjoni teskludi li hemm sempliċement żball formali. Fir-rigward tal-bażi legali sostanzjali tal-att ikkontestat, l-applikazzjoni tal-Artikoli 133 KE u 175 KE kif ukoll it-tnejn flimkien hija possibili. L-Artikolu 133 KE jattribwixxi kompetenza esklużiva lill-Komunità, filwaqt li l-Artikolu 175 KE jipprevedi kompetenza maqsuma bejn il-Komunità u l-Istati Membri. Għażla bejn dawn iż-żewġ artikoli għandha għalhekk konsegwenzi fuq it-tqassim tal-kompetenzi bejn il-Komunità u l-Istati Membri. Huwa wkoll għalhekk li wieħed ma jistax jitkellem fuq żball sempliċement formali (38).
3. Konklużjoni intermedjarja
85. Bħala konklużjoni, għandu jiġi kkonstatat li l-att ikkontestat għandu jiġi annullat minħabba n-nuqqas ta’ indikazzjoni ta’ bażi legali.
VI – Fuq il-limitazzjoni tal-effetti ta’ annullament eventwali
86. Il-Kunsill talab, fil-każ li d-deċiżjoni kkontestata tiġi annullata, li din iżżomm l-effetti tagħha. Din it-talba għandha tiġi milqugħa.
87. Skont l-Artikolu 231(2) KE, il-Qorti tal-Ġustizzja tista’, jekk tikkunsidrah neċessarju, tiddikjara liema mill-effetti ta’ att ġuridiku annullat għandhom jitqiesu bħala definittivi. Tabilħaqq, skont id-diċitura tiegħu stess, dan l-artikolu japplika bħala regola biss għar-regolamenti, iżda l-Qorti tal-Ġustizzja diġà applikat dan l-artikolu b’analoġija għal deċiżjonijiet (39).
88. F’dan il-każ, iż-żamma fis-seħħ tal-effetti tad-deċiżjoni kkontestata hija ġġustifikata billi l-erbatax-il Konferenza CITES diġà saret u f’dik is-sede ġew adottati ċerti deċiżjonijiet. Tabilħaqq, l-annullament ta’ deċiżjoni adottata qabel biex tiġi ddefinita l-pożizzjoni tal-Komunità ma tipprekludix in-natura vinkolanti, fuq il-pjan tad-dritt internazzjonali, ta’ dawn id-deċiżjonijiet għall-Istati Membri, billi l-ksur ta’ dispożizzjonijiet tad-dritt intern fil-preparazzjoni ta’ pożizzjoni li għandha tiġi adottata fil-kuntest ta’ konferenza internazzjonali mhuwiex, bħala regola, kawża ta’ nullità. Madankollu, fuq il-pjan intrakomunitarju, jistgħu jinqalgħu inċertezzi legali fir-rigward tal-punti deċiżi matul il-konferenza. Biex tiġi evitata kull inċertezza legali, jeħtieġ li jinżammu fis-seħħ l-effetti tad-deċiżjoni kkontestata.
89. Madankollu, ma għandhiex tiġi imposta fuq il-Kunsill l-adozzjoni ta’ deċiżjoni ġdida li ma fihiex l-iżball tad-dritt ilmentat. Fil-fatt, billi l-erbatax-il Konferenza CITES diġà saret, ikun bla sens li jiġi impost fuq il-Kunsill li jerġa’ jistabbilixxi l-pożizzjoni tiegħu għal din il-konferenza.
VII – Fuq l-ispejjeż
90. Skont l-Artikolu 69(2) tar-Regoli tal-Proċedura, il-parti li titlef il-kawża għandha tbati l-ispejjeż, jekk dawn ikunu ġew mitluba. Peress li l-Kunsill tilef in toto, hemm lok li jiġi kkundannat għall-ispejjeż kif mitlub mill-Kummissjoni.
91. Skont l-Artikolu 69(4) tar-Regoli tal-Proċedura, ir-Renju Unit, bħala intervenjent, għandu jbati l-ispejjeż tiegħu.
VIII – Konklużjoni
92. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nipproponi li l-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi kif ġej:
“1) Id-deċiżjoni tal-Kunsill tal-24 ta’ Mejju 2007 li tistabbilixxi l-pożizzjoni li għandha tiġi adottata f’isem il-Komunità Ewropea fir-rigward ta’ ċerti proposti li ġew diskussi mit-3 sal-15 ta’ Ġunju fl-Aja fl-erbatax-il Konferenza mill-partijiet kontraenti tal-Konvenzjoni fuq il-Ftehim dwar il-Kummerċ Internazzjonali tal-Ispeċi ta’ Fawna u Flora selvaġġi mhedda b’estinzjoni (CITES) hija annullata.
2) L-effetti tad-deċiżjoni indikata fl-ewwel paragrafu ta’ din id-dispożizzjoni qed jinżammu fis-seħħ.
3) Ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq għandu jbati l-ispejjeż tiegħu. Għall-kumplament, il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea għandu jbati l-ispejjeż tal-proċeduri.”
1 – Lingwa oriġinali: il-Ġermaniż.
2 – Iktar ’il-quddiem il-“Konvenzjoni CITES”.
3 – Ara l-ewwel premessa tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 338/97 tad- 9 ta’ Diċembru 1996 dwar il-protezzjoni ta’ speċi ta’ fawna u flora selvaġġi billi jkun regolat il-kummerċ fihom, ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 15, Vol. 3, p. 136.
4 – It-test tal-konvenzjoni ġie adottat minn 80 Stat fit-3 ta’ Marzu 1970. Il-konvenzjoni daħlet fis-seħħ fl-1 ta’ Lulju 1975.
5 – Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 3626/82 tat-3 ta’ Diċembru 1982 fuq l-implimentazzjoni fil-Komunità tal-Konvenzjoni fuq il-kummerċ internazzjonali fl-ispeċi tal-fawna u l-flora selvaġġi mheddin b’estinzjoni, ĠU L 384, p. 1.
6 – Iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 2.
7 – Ara t-tieni premessa tad-deċiżjoni kkontestata.
8 – Proposta għal deċiżjoni tal-Kunsill dwar il-pożizzjoni li għandha tiġi adottata f’isem il-Komunità Ewropea dwar ċerti proposti ppreżentati fl-erbatax-il Konferenza tal-Partijiet tal-Konvenzjoni fuq il-Ftehim dwar il-Kummerċ Internazzjonali tal-Ispeċi ta’ fawna u flora selvaġġi Mhedda b’Estinzjoni (CITES), L-Aja (l-Olanda), it-3 sal-15 ta’ Ġunju 2007, [SEC(2007) 443 definittiva].
9 – Bil-Franċiż “Décision du Conseil”, bl-Ingliż “Council Decision”.
10 – Id-deċiżjoni ma ġietx ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.
11 – Ara, fost l-oħrajn, is-sentenzi tal-31 ta’ Marzu 1971, Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill, imsejħa “ERTA” (22/70, Ġabra p. 263, punti 39 u 42); tal-11 ta’ Novembru 1981, IBM vs Il‑Kummissjoni (60/81, Ġabra p. 2639, punt 9) kif ukoll tas-17 ta’ Lulju 2008, Athinaïki Techniki vs Il-Kummissjoni (C‑521/06 P, Ġabra p. I-5829, punt 42).
12 – Ara f’dan ir-rigward il-konklużjonijiet tiegħi ukoll tas-26 ta’ Marzu 2009 f’ Il-Kummissjoni vs Il‑Kunsill (C‑13/07, punti 33 et seq).
13 – Ara l-konklużjonijiet tiegħi tas-26 ta’ Marzu 2009 f’Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 12, punt 34).
14 – Sentenza tas-26 Marzu 1987, Il-Kummissjoni vs Kunsill (45/86, Ġabra p.193, punt 3).
15 – Sentenza tal-24 ta’ Ġunju 1986, AKZO vs Il-Kummissjoni (53/85, Ġabra p. 675, punt 21).
16 – Sentenza tas-26 ta’ April 1988, APESCO vs Il-Kummissjoni (207/86, Ġabra p. 2151, punt 16).
17 – Sentenzi Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 14, punt 9) kif ukoll tal-20 ta’ Settembru 1988, Spanja vs Il-Kunsill (203/86, Ġabra p. 4563, punti 36 et seq).
18 – Għalhekk, il-Qorti tal-Ġustizzja tirriferi għal numru ta’ verżjonijiet lingwistiċi uniformi biss biex tikkonferma riżultat interpretattiv, ara s-sentenza tal-15 ta’ Ottubru, Henke (C‑298/94, Ġabra p. I‑4989, punt 15).
19 – Metodu differenti jkun inkompatibbli mar-rekwiżit ta’ applikazzjoni uniformi tad-dritt Komunitarju. Ara, fost l-oħrajn, is-sentenza tas-27 ta Marzu 1990, Cricket St Thomas (C‑372/88, Ġabra p. I‑1345, punt 18).
20 – Ara, fost l-oħrajn, sentenzi tas-27 ta’ Ottubru 1977, Bouchereau (30/77, Ġabra p. 1999, punt 13/erbatax); tas-7 ta’ Diċembru 1995, Rockfon (C‑449/93, Ġabra p. I‑4291, punt 28) kif ukoll tal-24 ta’ Ottubru 1996, Kraaijeveld et (C‑72/95, Ġabra p. I‑5403, punt 28).
21 – Sentenza Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill, imsejħa “ERTA” (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 11, punt 11).
22 – Ara s-sentenza tat-13 ta’ Mejju 1997, Il-Ġermanja vs Il-Parlament u l-Kunsill (C‑233/94, Ġabra p. I‑02405, punt 25) b’referenza għas-sentenza tas-17 ta’ Mejju 1994, Franza vs Il-Kummissjoni (C‑41/93, Ġabra p. I‑1829, punt 34).
23 – Ara, fost l-oħrajn, is-sentenzi “ERTA” (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 11, punti 38 sa 42); IBM vs Il-Kummissjoni (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 11, punt 9) kif ukoll Athinaïki Techniki vs Il-Kummissjoni (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 11, punt 42).
24 – Ara l-opinjoni tat-28 Marzu 1996, 2/94, imsejħa “opinjoni ECHR” (Ġabra p. I-1759, punt 24).
25 – Regolament (KE) Nru 1049/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-30 ta’ Mejju 2001 dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 1, Vol. 3, p. 331).
26 – Sentenza tal-1 ta’ Lulju 2008, L-Iżvezja u Turco vs Il-Kunsill (Kawżi magħquda C‑39/05 P u C‑52/05 P, Ġabra p. I-4723, punt 46).
27 – Sentenza L-Iżvezja u Turco vs Il-Kunsill (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 26, punt 46).
28 – Sentenza Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill, imsejħa “ERTA” (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 11, punti 44 u 45).
29 – Dak iż-żmien, il-Parlament ma kellux dritt li jiġi infurmat, b’kuntrast mal-pożizzjoni taħt it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 300(2) KE.
30 – Sentenza tas-16 ta’ Ġunju 1993, Franza vs Il-Kummissjoni (C‑325/91, Ġabra p. I‑3283, punt 26).
31 – Ara s-sentenzi tat-30 ta’ Marzu 2000, VBA vs Florimex et (C‑265/97 P, Ġabra p. I‑2061); tal-10 ta’ Lulju 2008, Bertelsmann u Sony Corporation of America vs Impala (C‑413/06 P, Ġabra p. I‑4951, punt 166) kif ukoll tat-22 ta’ Diċembru 2008, Regie Networks (C‑333/07, Ġabra p. I‑10807, punt 63).
32 – Ara f’dan ir-rigward is-sentenza tal-21 ta’ Jannar 2003, Il-Kummissjoni vs Il-Parlament u Il-Kunsill (C-378/00, Ġabra p. I-937, punt 66), fejn il-Qorti tal-Ġustizzja stabbilixxiet li l-motivazzjoni ta’ att Komunitarju għandha tiġi indikata fuq l-att innifsu.
33 – Ara, fost l-oħrajn, is-sentenzi tat-23 ta’ Frar 1988, Ir-Renju Unit vs Il-Kunsill (68/86, Ġabra p. 855, punt 24) u tas-26 ta’ Marzu 1996, Il-Parlament vs Il-Kunsill (C‑271/94, Ġabra p. I‑1689, punt 24).
34 – Sentenza Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 14, punt 9).
35 – Ara f’dan ir-rigward ukoll il-konklużjonijiet tiegħi fil-kawża Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 12, punt 47).
36 – Fuq il-kwistjoni tal-qari flimkien tal-Artikoli 133 KE u 175(1) KE, ara s-sentenzi tal-10 ta’ Jannar 2006, Il-Kummissjoni vs Il-Parlament u Il-Kunsill (C-178/03, Ġabra p. I-107, punt 59); tas-6 ta’ Novembru 2008, Il-Parlament vs Il-Kunsill (C-155/07, Ġabra p. I‑8103, punti 77 sa 83); tal-10 ta’ Jannar 2005, Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill (C-94/03, Ġabra p. I-1, punti 52 sa 55); il-konklużjonijiet tiegħi f’dawk il-kawżi, kif ukoll il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Poiares Maduro tas-26 ta’ Marzu 2009 f’Il-Kummissjoni vs Il-Parlament u Il-Kunsill (C-411/06, Ġabra p.,I‑0000, punt 6).
37 – Ara s-sentenzi tas-27 ta’ Settembru 1988, Il-Kummissjoni vs Il-Kunsill (165/87, Ġabra p. 5545, punti 19 et seq.) u tal-14 ta’ Diċembru 2004, Swedish Match (C‑210/03, Ġabra p. I‑11893, punt 44) u l-ġurisprudenza ċċitata.
38 – Ara f’dan ir-rigward il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Poiares Maduro fil-kawża Il-Kummissjoni vs Il-Parlament u Il-Kunsill (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 36, punt 7).
39 – Sentenzi tat-28 ta’ Mejju 1998, Il-Parlament vs Il-Kunsill (C‑22/96, Ġabra p. I‑3231, punt 42) u Il-Parlament vs Il-Kunsill (iċċitata fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 36, punt 87).
Full & Egal Universal Law Academy