26.1.2008
EL
Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
C 22/31
Αίτηση εκδόσεως προδικαστικής αποφάσεως την οποία υπέβαλε το Supremo Tribunal Administrativo (Πορτογαλία) στις 19 Νοεμβρίου 2007 — Associação Nacional de Transportes Rodoviários de Pesados de Passageiros (Antrop) κ.λπ. κατά Conselho de Ministros κ.λπ.
(Υπόθεση C-504/07)
(2008/C 22/56)
Γλώσσα διαδικασίας: η πορτογαλική
Αιτούν δικαστήριο
Supremo Tribunal Administrativo (Πορτογαλία)
Διάδικοι στην υπόθεση της κύριας δίκης
Προσφεύγουσες: Associação Nacional de Transportes Rodoviários de Pesados de Passageiros (Antrop) κ.λπ.
Καθών: Conselho de Ministros [Υπουργικό Συμβούλιο] κ.λπ.
Προδικαστικά ερωτήματα
a)
Υπό το πρίσμα των άρθρων 73, 87 και 88 της Συνθήκης και του κανονισμού 1191/69 (1), μπορούν οι εθνικές αρχές να επιβάλλουν υποχρεώσεις δημοσίας υπηρεσίας σε μια δημόσια επιχείρηση επιφορτισμένη με τις δημόσιες συγκοινωνίες επιβατών εντός ενός δήμου;
b)
Σε περίπτωση καταφατικής απαντήσεως, υποχρεούνται οι εθνικές αρχές να καταβάλλουν αντιστάθμιση γι' αυτές τις υποχρεώσεις;
c)
Υποχρεούνται οι εθνικές αρχές, σε περίπτωση κατά την οποία δεν υποχρεούνται να προκηρύξουν διαγωνισμό για την παραχώρηση της εκμεταλλεύσεως δικτύου συγκοινωνιών, να επεκτείνουν την υποχρέωση καταβολής αντισταθμίσεως σε όλες τις επιχειρήσεις που, υπό το πρίσμα του εσωτερικού δικαίου και εντός της ίδιας περιοχής, θεωρούνται ως παρέχουσες δημόσιες συγκοινωνίες επιβατών;
d)
Σε περίπτωση καταφατικής απαντήσεως, ποιο πρέπει να είναι το κριτήριο της καταβολής αντισταθμίσεως;
e)
Σε περίπτωση κατά την οποία επιχειρήσεις μεταφοράς επιβατών με λεωφορεία, οι οποίες ασκούν τη δραστηριότητά τους, δυνάμει δημοσίας παραχωρήσεως, εντός ορισμένης αστικής περιμέτρου υπό καθεστώς αποκλειστικότητας, ασκούν όμως επίσης τη δραστηριότητα αυτή σε ανταγωνισμό προς ιδιωτικές επιχειρήσεις εκτός των αστικών περιοχών που υπόκεινται σε αποκλειστική εκμετάλλευση, συνιστά η ετήσια κρατική χορήγηση ενισχύσεων, που αποσκοπούν στην κάλυψη των διαρκών ελλειμμάτων εκμεταλλεύσεως των επιχειρήσεων αυτών, κρατική ενίσχυση απαγορευόμενη από το άρθρο 87, παράγραφος 1, ΕΚ, όταν:
i)
είναι αδύνατο να υπολογιστεί βάσει ασφαλών λογιστικών στοιχείων η διαφορά μεταξύ του κόστους του μέρους της δραστηριότητας αυτών των επιχειρήσεων εντός της υποκειμένης στην παραχώρηση περιοχής και των αντιστοίχων εσόδων και είναι, κατά συνέπεια, αδύνατο να υπολογιστεί το πρόσθετο κόστος που προκύπτει από την εκπλήρωση των υποχρεώσεων δημοσίας υπηρεσίας, που μπορεί, κατά τους όρους της παραχωρήσεως, να τύχει κρατικής ενισχύσεως;
ii)
η παροχή υπηρεσιών συγκοινωνίας από τις προαναφερθείσες επιχειρήσεις μπορεί, για τον λόγο αυτόν, να διατηρηθεί ή να αυξηθεί, με συνέπεια να μειώνονται οι πιθανότητες παροχής υπηρεσιών συγκοινωνιών από άλλες επιχειρήσεις εγκατεστημένες στο ίδιο ή σε άλλο κράτος μέλος;
iii)
τούτο δε, παρά τη διάταξη του άρθρου 73 ΕΚ;
f)
Λαμβάνοντας υπόψη τις προϋποθέσεις τις οποίες απαριθμεί το ΔΕΚ στο τωρινό άρθρο 87, παράγραφος 1, (παλαιό άρθρο 92, παράγραφος 1) ΕΚ, και συγκεκριμένα στην απόφαση της 24ης Ιουλίου 2003, Altmark (2), για τον χαρακτηρισμό της κρατικής ενισχύσεως (« Πρώτον , πρέπει να πρόκειται για σχετική παρέμβαση εκ μέρους του κράτους ή μέσω δημοσίων πόρων. Δεύτερον , η παρέμβαση αυτή πρέπει να μπορεί να επηρεάσει το εμπόριο μεταξύ κρατών μελών. Τρίτον , πρέπει να χορηγεί ένα πλεονέκτημα υπέρ του δικαιούχου. Τέταρτον , πρέπει να νοθεύει ή να απειλεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό»), ποια είναι η έννοια των εκφράσεων (i) παροχή ενός πλεονεκτήματος που (ii) νοθεύει τον ανταγωνισμό, σε μια περίπτωση κατά την οποία οι τυγχάνοντες αυτού του πλεονεκτήματος κατέχουν την αποκλειστική εκμετάλλευση της δημοσίας υπηρεσίας μεταφοράς επιβατών στις πόλεις της Λισσαβώνας και του Porto, ενώ ταυτόχρονα δρουν σε συγκοινωνιακές συνδέσεις με τις πόλεις αυτές σε ζώνες στις οποίες δρουν και άλλες επιχειρήσεις; Άλλως, τί κριτήρια πρέπει να εφαρμοστούν για να κριθεί ότι η απονομή ενός πλεονεκτήματος νοθεύει τον ανταγωνισμό; Έχει σχετικώς σημασία το ποσοστό του κόστους που, εντός των επιχειρήσεων αυτών, οφείλεται στα δρομολόγια συγκοινωνιών που πραγματοποιούνται εκτός της ζώνης αποκλειστικότητας; Είναι — τελικά — αναγκαίο η ενίσχυση να αντανακλάται σε αισθητό βαθμό στη δραστηριότητα που ασκείται εκτός της ζώνης αποκλειστικότητας (Λισσαβώνας και Porto);
g)
Είναι η προβλεπόμενη στα άρθρα 76 και 88 ΕΚ επέμβαση της Επιτροπής ο μόνος τρόπος έννομης ενέργειας για την εφαρμογή των κανόνων της Συνθήκης περί κρατικών ενισχύσεων ή η αποτελεσματικότητα του κοινοτικού δικαίου απαιτεί επιπροσθέτως τη δυνατότητα απευθείας εφαρμογής των εν λόγω κανόνων από τα εθνικά δικαστήρια κατόπιν αιτήσεως των ιδιωτών που θεωρούν ότι θίγονται από τη χορήγηση επιδοτήσεως ή ενισχύσεως αντίθετης προς τους κανόνες ανταγωνισμού;
(1) Κανονισμός (ΕΟΚ) 1191/69 του Συμβουλίου της 26ης Ιουνίου 1969 περί των ενεργειών των κρατών μελών που αφορούν τις υποχρεώσεις που είναι συνυφασμένες με την έννοια της δημοσίας υπηρεσίας στον τομέα των σιδηροδρομικών, οδικών και εσωτερικών πλωτών μεταφορών (EE ειδ. έκδ. 07/001, σ. 100).
(2) C-280/00, Συλλογή 2003, σ. I-7810.
Full & Egal Universal Law Academy