Kawża C-473/08
Ingenieurbüro Eulitz GbR Thomas und Marion Eulitz
vs
Finanzamt Dresden I
(talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mis-Sächsisches Finanzgericht)
“Sitt Direttiva tal-VAT — Artikolu 13(A)(1)(j) — Eżenzjoni — Lezzjonijiet privati mogħtija minn għalliema li jirrigwardaw tagħlim tal-iskola jew tal-università — Servizzi pprovduti minn għalliem indipendenti fil-kuntest ta’ kors ta’ taħriġ vokazzjonali kontinwu organizzat minn istitut terz”
Sommarju tas‑sentenza
1. Dispożizzjonijiet fiskali — Armonizzazzjoni tal-liġijiet — Taxxi fuq id-dħul mill-bejgħ — Sistema komuni ta’ taxxa fuq il-valur miżjud — Eżenzjonijiet previsti mis-Sitt Direttiva — Eżenzjoni ta’ lezzjonijiet privati mogħtija minn għalliema li jirrigwardaw tagħlim tal-iskola jew tal-università
(Direttiva tal-Kunsill 77/388, Artikolu 13(A)(1)(j))
2. Dispożizzjonijiet fiskali — Armonizzazzjoni tal-liġijiet — Taxxi fuq id-dħul mill-bejgħ — Sistema komuni ta’ taxxa fuq il-valur miżjud — Eżenzjonijiet previsti mis-Sitt Direttiva — Eżenzjoni ta’ lezzjonijiet privati mogħtija minn għalliema li jirrigwardaw tagħlim tal-iskola jew tal-università
(Direttiva tal-Kunsill 77/388, Artikoli 4 u 13(A)(1)(j))
1. L‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas‑Sitt Direttiva 77/388/KEE fuq l‑armonizzazzjoni tal‑liġijiet tal‑Istati Membri dwar taxxi fuq id‑dħul mill‑bejgħ, għandu jiġi interpretat fis‑sens li s‑servizzi ta’ tagħlim ipprovduti minn inġinier iggradwat fi ħdan istitut ta’ taħriġ bħala assoċjazzjoni rregolata mid‑dritt privat, fi ħdan korsijiet li jintemmu b’eżami u li l‑parteċipanti fihom diġà jkollhom, għall‑inqas, kwalifiki ta’ perit jew inġinier miksubin minn stabbiliment ta’ tagħlim superjuri jew stabbiliment ekwivalenti, jikkostitwixxu “tagħlim [lezzjonijiet][…] [li] jkopri edukazzjoni [tagħlim] ta’ l‑iskola jew ta’ l‑università” fis‑sens ta’ din id‑dispożizzjoni. Jistgħu wkoll jikkostitwixxu tali lezzjonijiet l‑attivitajiet barra dawk tat‑tagħlim fil‑veru sens tal‑kelma, sakemm dawn l‑attivitajiet jitwettqu, essenzjalment, fil‑kuntest tat‑trasferiment ta’ għarfien u ta’ kompetenzi bejn l‑għalliem u l‑istudenti, fir‑rigward tat-tagħlim tal‑iskola jew tal‑università. Hija l‑qorti tar‑rinviju li għandha, sa fejn huwa neċessarju, tivverifika jekk l‑attivitajiet ikkonċernati tal‑għalliem jikkostitwixxu “tagħlim [lezzjonijiet]” li jirrigwarda l‑“edukazzjoni [tagħlim] ta’ l‑iskola jew ta’ l‑università” fis‑sens tal‑imsemmija dispożizzjoni.
(ara l‑punt 38 u d‑dispożittiv 1)
2. L‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas‑Sitt Direttiva 77/388, fuq l‑armonizzazzjoni tal‑liġijiet tal‑Istati Membri dwar taxxi fuq id‑dħul mill‑bejgħ, għandu jiġi interpretat fis‑sens li, persuna indipendenti, li hija assoċjata ma’ kumpannija rregolata bid‑dritt ċivili, li tipprovdi servizzi ta’ għalliem fil‑kuntest ta’ taħriġ professjonali superjuri proposti minn organizzazzjoni terza, ma tistax titqies li tagħti tagħlim “privatament”, fis‑sens ta’ din id‑dispożizzjoni, peress li hija din l‑organizzazzjoni – u mhux l‑għalliem ikkonċernat – li kienet responsabbli tal‑istitut ta’ taħriġ li fi ħdanu dan tal‑aħħar ta xi lezzjonijiet u pprovda servizzi ta’ taħriġ lill‑parteċipanti fil‑korsijiet. Din is‑sitwazzjoni tal‑aħħar, fiha nnfisha, ma hijiex ta’ natura li teskludi l‑possibbiltà li l‑għalliem – u għaldaqstant il‑kumpannija rregolata bid‑dritt ċivili li huwa assoċjat magħha – setgħu jitqiesu li taw tagħlim “privatament” fis‑sens tal‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas‑Sitt Direttiva.
F’dan ir‑rigward, is‑sempliċi fatt li titwettaq, “b’mod indipendenti”, attività ekonomika u li jiġu sodisfatti l‑kriterji l‑oħra tal‑Artikolu 4 tas‑Sitt Direttiva sabiex individwu jiġi kkunsidrat li huwa suġġett għall‑VAT ma jistgħux, mingħajr iktar fatturi, iwasslu għall‑konklużjoni li għalliem li ma huwiex marbut b’kuntratt ta’ xogħol jew relazzjoni ta’ impjieg analoga għal dik li tirriżulta minn tali impjieg iwettaq l‑attivitajiet tiegħu “privatament” fis‑sens tal‑Artikolu 13(A)(1)(j) ta’ din id‑direttiva.
(ara l‑punti 48, 52‑53, 55, u d‑dispożittiv 2)
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tielet Awla)
28 ta’ Jannar 2010 (*)
“Sitt Direttiva tal-VAT – Artikolu 13(A)(1)(j) – Eżenzjoni – Lezzjonijiet privati mogħtija minn għalliema li jirrigwardaw tagħlim tal-iskola jew tal-università – Servizzi pprovduti minn għalliem indipendenti fil‑kuntest ta’ kors ta’ taħriġ vokazzjonali kontinwu organizzat minn istitut terz”
Fil-Kawża C‑473/08,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l‑Artikolu 234 KE, imressqa mis-Sächsisches Finanzgericht (il‑Ġermanja), permezz ta’ deċiżjoni tat‑13 ta’ Ottubru 2008, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fil-5 ta’ Novembru 2008, fil-proċedura
Ingenieurbüro Eulitz GbR Thomas und Marion Eulitz
vs
Finanzamt Dresden I,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tielet Awla),
komposta minn J. N. Cunha Rodrigues, President tat-Tieni Awla, li qed jaġixxi bħala President tat-Tielet Awla, A Rosas, U. Lõhmus, A. Ó Caoimh (Relatur) u A. Arabadjiev, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: E. Sharpston,
Reġistratur: R. Grass,
wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
– għal Finanzamt Dresden I, minn P. Zimmermann-Hübner,
– għall-Gvern Ġermaniż, minn M. Lumma u C. Blaschke, bħala aġenti,
– għall-Gvern Grieg, minn G. Kanellopoulos kif ukoll S. Trekli u M. Tassopoulou, bħala aġenti,
– għall-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej, minn D. Triantafyllou, bħala aġent,
wara li rat id-deċiżjoni, wara li semgħet lill-Avukat Ġenerali, li tinqata’ l-kawża mingħajr konklużjonijiet
tagħti l-preżenti
Sentenza
1 It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva tal-Kunsill 77/388/KEE, tas-17 ta’ Mejju 1977, fuq l-armonizzazzjoni tal-liġijiet tal-Istati Membri dwar taxxi fuq id-dħul mill-bejgħ - Sistema komuni ta’ taxxa fuq il-valur miżjud: bażi uniformi ta’ stima (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 9, Vol. 1, p. 23, iktar ’il quddiem is‑“Sitt Direttiva”).
2 Din it-talba ġiet ippreżentata fil-kuntest ta’ kawża bejn Ingenieurbüro Eulitz GbR Thomas und Marion Eulitz (iktar ’il quddiem “Eulitz GbR”) u Finanzamt Dresden I (iktar ’il quddiem “Finanzamt”), dwar ir-rifjut ta’ din tal-aħħar li teżenta mit‑taxxa fuq il-valur miżjud (iktar ’il quddiem il-“VAT”) l-attivitajiet imwettqa mis-soċju ta’ Eulitz GbR, Thomas Eulitz, fil-kuntest ta’ kors ta’ taħriġ vokazzjonali kontinwu organizzat minn istitut terz.
Il-kuntest ġuridiku
Il-leġiżlazzjoni Komunitarja
3 L-Artikolu 2(1) tas-Sitt Direttiva jissuġġetta għall-VAT “il-provvista ta’ oġġetti u servizzi magħmula bi ħlas fit-territorju tal-pajjiż minn persuna taxxabbli li taġixxi bħala tali”.
4 Skont l-Artikolu 4(1) ta’ din id-direttiva, persuna taxxabbli tfisser kull persuna li b’mod indipendenti twettaq fi kwalunkwe post attività ekonomika msemmija fil‑paragrafu 2, ikun x’ikun l-iskop jew ir‑riżultati ta’ dik l-attività.
5 Fl-ewwel paragrafu tal-Artikolu 4(4) tal-imsemmija direttiva huwa ppreċiżat li “[i]l-frażi ‘b’mod indipendenti’ fil-paragrafu 1 għandha teskludi mit-taxxa persuni mpjegati jew persuni oħra sakemm huma jkunu marbutin ma’ min jimpjega b’kuntratt ta’ impjieg jew b’kull irbit legali ieħor li joħloq ir-relazzjoni ta’ bejn min jimpjega u impjegat dwar kondizzjonijiet ta’ xogħol, ħlas u responsabbiltà ta’ min jimpjega”.
6 L-Artikolu 13(A)(1) tas-Sitt Direttiva jipprovdi:
“Mingħajr preġudizzju għal disposizzjonijet oħrajn tal-Komunità, l‑Istati Membri għandhom jeżentaw li ġejjin taħt kondizzjonijet li huma għandhom jistabilixxu għal skopijiet biex jassiguraw l-applikazzjoni korretta u ċara tat-tali eżenzjonijet u tal-prevenzjoni ta’ kawlunkwe evażjoni, evitar jew abbuż possibbli:
[…]
i) edukazzjoni tat-tfal jew taż-żgħażagħ, skola jew edukazzjoni ta’ l‑università [tagħlim tal-iskola jew tal-università], taħriġ vokazzjonali jew taħriġ mill-ġdid, inklużi l‑provvista ta’ servizzi u ta’ oġġetti li huma relatati mill-qrib magħhom, dejjem jekk l-entitajiet regolati mid-dritt pubbliku li għandhom t-tali għan tagħhom jew minn organizzazzjonijiet definiti mill-Istat Membru konċernat li għandhom oġġetti simili;
j) tagħlim mogħti [lezzjonijiet mogħtija] privatament minn għalliema u jkopri edukazzjoni [tagħlim] ta’ l-iskola jew ta’ l-università;
[...]”
Il-leġiżlazzjoni nazzjonali
7 Fiż-żmien tal-fatti fil-kawża prinċipali, l-Artikolu 4 tal-Liġi tal‑1999 dwar it-taxxa fuq id-dħul mill-bejgħ (Umsatzsteuergesetz, iktar ’il quddiem il-“UstG”), intitolat “Eżenzjoni tal-provvisti ta’ oġġetti u servizzi oħra”, kien jipprovdi, fil-punti 21 tiegħu, li kienu eżentati mill‑VAT:
“a) is-servizzi li jsegwu direttament għan skolastiku jew edukattiv li huma pprovduti minn skejjel privati jew stabbilitimenti oħra ta’ taħriġ ġenerali jew vokazzjonali,
aa) jekk jiġu approvati mill-Istat abbażi tal-Artikolu 7(4) tal-liġi fundamentali [(Grundgesetz)] jew awtorizzati abbażi tal‑leġiżlazzjoni tal-Land, jew
bb) jekk l-awtorità kompetenti tal-Land tiċċertifika li jkunu qed iwasslu b’mod regolari għal professjoni jew għal eżami quddiem persuna ġuridika rregolata mid-dritt pubbliku,
b) is-servizzi ta’ tagħlim li jsegwu direttament għan skolastiku jew edukattiv li huma pprovduti minn għalliema indipendenti
aa) fl-istabbilimenti ta’ tagħlim superjuri fis-sens tal‑Artikoli 1 u 70 tal-liġi qafas dwar l-istabbilimenti ta’ tagħlim superjuri [(Hochschulrahmengesetz)] u fl‑iskejjel pubbliċi ta’ taħriġ ġenerali jew vokazzjonali, jew
bb) fl-iskejjel privati u stabbilimenti oħra ta’ taħriġ ġenerali jew vokazzjonali, sa fejn jissodisfaw il‑kundizzjonijiet indikati fis-subparagrafu (a)”.
8 Bis-saħħa tal-Artikolu 4(22)(a) tal-UStG, huma eżentati l-konferenzi, korsijiet u attivitajiet oħra, ta’ natura xjentifika jew edukattiva, organizzati minn persuni ġuridiċi rregolati mid-dritt pubbliku, l-iskejjel superjuri tal-amministrazzjoni u l‑ekonomija, l-universitajiet popolari jew l-istabbilimenti li jsegwu għanijiet ta’ utilità pubblika jew dawk ta’ organizzazzjoni professjonali, jekk il-parti l-kbira tad-dħul jintuża biex ikopri l-ispejjeż.
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
9 Eulitz GbR, kumpannija rregolata bid-dritt ċivili, tmexxi ditta ta’ studju fi Dresden (il-Ġermanja).
10 L-assoċjat ta’ Eulitz GbR, T. Eulitz, huwa inġinier iggradwat fil‑protezzjoni kontra n-nar. Waqt il-perijodu inkwistjoni fil-kawża prinċipali, li jkopri s-snin 2001 sa 2005, huwa ta xi korsijiet fl‑Europäisches Institut für postgraduale Bildung an der Technischen Universität Dresden (EIPOS e.V.) (iktar ’il quddiem l-“EIPOS”), assoċjazzjoni rregolata mid-dritt privat, u wettaq eżamijiet fil-kuntest ta’ kummissjonijiet ta’ eżami.
11 Barra l-attivitajiet tiegħu ta’ għalliem u eżaminatur, T. Eulitz kien responsabbli, fi ħdan din l-assoċjazzjoni, għad-direzzjoni ġenerali ta’ ċerti korsijiet, fuq livell ta’ organizzazzjoni u kontenut. Għaldaqstant, huwa kellu jiftiehem ma’ għalliema oħra dwar il-ħin u l-kontenut tal‑korsijiet tagħhom u kien l-interlokutur prinċipali tal-parteċipanti għall‑kwistjonijiet li jirrigwardaw it-taħriġ b’mod ġenerali.
12 T. Eulitz wettaq dawn l-attivitajiet għal diversi korsijiet, kollha dwar il‑prevenzjoni tan-nar. Sabiex jiġu ammessi għall-korsijiet kollha tiegħu, l‑applikanti kellhom diġà jkollhom fil-pussess tagħhom, bħala minimu, diploma ta’ perit jew inġinier, maħruġ minn università jew stabbiliment ta’ tagħlim superjuri, jew prova ta’ esperjenza professjonali ta’ tnax-il sena mill-inqas fil‑qasam tal-pjanifikazzjoni fir-rigward tal‑protezzjoni kontra n-nar jew, jekk ikun il-każ, fil-qasam tal‑kostruzzjoni. Il‑parteċipanti li kisbu d-diploma fit-tmiem tat-taħriġ ta’ espert kienu, fuq talba, maħtura esperti fil-protezzjoni preventiva kontra n-nar mill‑Industrie- und Handelskammer (Kamra tal-Kummerċ u tal‑Industrija).
13 Il-Finanzamt issuġġettat għall-VAT id-dħul ta’ Eulitz GbR li rriżulta minn din l‑attività ta’ T. Eulitz, billi kkunsidrat li din ma kinitx tibbenefika mill-eżenzjoni abbażi tal-Artikolu 4, punt 21 jew 22 tal‑UStG.
14 Wara ċ-ċaħda tal-ilment li hija ppreżentat kontra din id-deċiżjoni, Eulitz GbR ippreżentat ir-rikors fil-kawża prinċipali, intiż għall-kisba tal‑eżenzjoni tad-dħul ikkonċernat, miġbur, skont din, bħala remunerazzjoni għal prestazzjonijiet ipprovduti minn T. Eulitz bħala għalliem privat, li jaħdem għal rasu u taħt ir‑responsabbiltà tiegħu.
15 Min-naħa l-oħra, il-Finanzamt tqis li eżenzjoni abbażi tal-Artikolu 13(A)(1)(i) jew (j) tas-Sitt Direttiva hija eskluża. Fil-fatt, minn naħa, Eulitz GbR ma hijiex organizzazzjoni rregolata bid-dritt pubbliku responsabbli għall-edukazzjoni tat-tfal jew taż-żgħażagħ, tat-tagħlim tal-iskola jew tal-università, jew ta’ taħriġ vokazzjonali jew ta’ taħriġ mill-ġdid, u lanqas ma hija organizzazzjoni oħra ddefinita mill-Istat ikkonċernat bħala li għandha għanijiet simili. Min-naħa l-oħra, is‑servizzi kkontestati ma jistgħux jitqiesu li huma tagħlim ta’ skola jew ta’ università mogħti minn għalliem privat. B’mod partikolari, T. Eulitz kien aġixxa bħala għalliem fil-kuntest tal-korsijiet ta’ taħriġ proposti minn EIPOS u, għaldaqstant, taħt ir-responsabbiltà u f’isem dan l-istitut.
16 Is-Sächsisches Finanzgericht (Qorti tal-Finanzi tal-Land ta’ Saxe), indikat b’mod partikolari li Eulitz GbR hija imprenditur indipendenti fis-sens tal-Artikolu 2(1) tal-UStG, iżda li, abbażi tad-dritt nazzjonali Ġermaniż, hija ma għandhiex dritt għall-eżenzjoni tal-VAT, f’dak li jirrigwarda s-servizzi kkontestati. B’mod partikolari, ma kinitx Eulitz GbR, iżda EIPOS, li kienet ipprovdiet dawn is‑servizzi lill-parteċipanti fil-korsijiet. Barra minn hekk, la EIPOS u lanqas Eulitz GbR ma jiddisponu miċ-ċertifikazzjoni prevista fl-Artikolu 4, punt 21(b), (bb) tal‑UStG, li tindika li jwasslu b’mod regolari għal professjoni jew eżami quddiem persuna ġuridika rregolata mid-dritt pubbliku. Skont il‑qorti tar-rinviju, din l-aħħar kundizzjoni teskludi l-applikazzjoni, fil-kawża prinċipali, tal-eżenzjoni prevista mill-Artikolu 13(A)(1)(i) tas‑Sitt Direttiva, peress li Eulitz GbR ma hijiex “organizzazzjoni[...] definit[a]” mill-Istat Membru kkonċernat, fis-sens ta’ din id‑dispożizzjoni. Fir-rigward tal-punt (j) tal-istess paragrafu, il-qorti tar‑rinviju għandha xi dubji fir-rigward tal-kwalità ta’ T. Eulitz bħala għalliem li qed jaġixxi “privatament”.
17 F’dawn iċ-ċirkustanzi, peress li kellha xi dubji dwar l-applikabbiltà fil‑kawża prinċipali tal-eżenzjoni prevista fl-Artikolu 13(A)(1)(j) ta’ din id-direttiva, is‑Sächsisches Finanzgericht iddeċidiet li tissospendi l‑proċeduri u tressaq quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari segwenti:
“1) Is-servizzi mogħtija, bħala għalliem u eżaminatur, minn inġinier iggradwat f’istitut edukattiv stabbilit bħala assoċjazzjoni rregolata mid-dritt privat, fi ħdan korsijiet li jintemmu b’eżami u li l‑parteċipanti fihom diġà jkollhom, għall-inqas, kwalifiki ta’ perit jew inġinier miksubin minn stabbiliment ta’ tagħlim superjuri jew stabbiliment ekwivalenti, jikkostitwixxu ‘edukazzjoni [tagħlim] ta’ l-iskola jew ta’ l-università’ fis-sens tal-Artikolu 13A(1)(j) tad‑Direttiva 77/388[…]?
2) a) Persuna, li tissodisfa r-rekwiżiti biex tkun għalliema li tgħallem ‘privatament’ fis-sens ta’ [din] id-dispożizzjoni […], hija eskluża minn din il-kategorija meta:
– titħallas (totalment jew parzjalment) għall-korsijiet tagħha anki jekk ebda parteċipant ma jkun irreġistra għall-kors ikkonċernat, iżda tkun diġà għamlet xi xogħol preparatorju, jew
– tkun responsabbli biex, ripetutament u kontinwament, għal perijodu twil, tagħti s-servizzi inkwistjoni bħala għalliema u eżaminatriċi, jew
– minbarra x-xogħol tagħha ta’ tagħlim veru u proprju, tkun kisbet pożizzjoni importanti, fuq livell professjonali u/jew organizzattiv, meta mqabbla mal‑għalliema l-oħra tal-kors inkwistjoni?
b) Għandu jiġi kkunsidrat li teżisti tali esklużjoni [tal‑imsemmija kategorija] meta jkun sodisfatt wieħed biss minn dawn il-kriterji, jew biss meta jkunu sodisfatti tnejn minnhom jew [meta tissodisfa] it-tlieta li huma?
Fuq id-domandi preliminari
18 Permezz taż-żewġ domandi tagħha, il-qorti tar-rinviju tfittex, essenzjalment, li jiġi ddeterminat jekk l-attivitajiet bħal dawk imwettqa mill-assoċjat tar-rikorrenti, f’ċirkustanzi bħal dawk fil-kawża prinċipali, jaqgħux taħt il-kunċett ta’ “tagħlim mogħti privatament minn għalliema u jkopri edukazzjoni ta’ l-iskola jew ta’ l-università”, fis-sens tal-Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva.
19 Qabel kollox, għandu jiġi osservat li, bħalma tiddikjara l-Kummissjoni tal‑Komunitajiet Ewropej, jidher li skont id-dritt Ġermaniż, l-attivitajiet fil‑kawża prinċipali ma twettqux minn Eulitz GbR bħala persuna ġuridika awtonoma, iżda mill-assoċjat tagħha, T. Eulitz. Huwa f’dawn iċ-ċirkustanzi li l-qorti tar-rinviju tinteressa ruħha fl-attivitajiet tal‑imsemmi assoċjat ta’ Eulitz GbR, peress li dawn tal-aħħar jistgħu jixxebbhu mal-attivitajiet ta’ din il-kumpannija bħala tali.
Fuq l-ewwel domanda
20 Permezz tal-ewwel domanda, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, essenzjalment, jekk l‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva għandux jiġi interpretat fis‑sens li s‑servizzi ta’ għalliem u ta’ eżaminatur ipprovduti minn inġinier iggradwat f’istitut ta’ taħriġ stabbilit bħala assoċjazzjoni rregolata mid-dritt privat, fi ħdan korsijiet li jintemmu b’eżami, u li l‑parteċipanti fihom diġà jkollhom, għall-inqas, kwalifiki ta’ perit jew inġinier miksubin minn stabbiliment ta’ tagħlim superjuri jew li għandhom taħriġ ekwivalenti jaqgħu taħt il-kunċett ta’ “edukazzjoni [tagħlim] ta’ l-iskola jew ta’ l-università”, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni.
21 Issa, il-kliem li jintużaw fil-verżjoni Ġermaniża tal-Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva, jiġifieri “von Privatlehrern erteilten Schul- und Hochschulunterricht” (li litteralment tfisser: tagħlim tal-iskola jew tal‑università imwettaq minn għalliema privati), huma differenti mill‑kliem użati fil-verżjonijiet lingwistiċi l-oħra kollha li fihom is-Sitt Direttiva ġiet inizjalment adottata, sa fejn, fil-verżjonijiet l-oħra, l‑eżenzjoni ddikjarata f’din id-dispożizzjoni ma tirrigwardax direttament “edukazzjoni [tagħlim] ta’ l-iskola jew ta’ l-università”, iżda kunċett konness, espress bil-Franċiż bil-kliem “tagħlim [lezzjonijiet] […] li jirrigwarda” tali tagħlim.
22 F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita, il‑ħtieġa ta’ applikazzjoni u, għaldaqstant, ta’ interpretazzjoni uniformi ta’ att Komunitarju teskludi li dan jitqies separatament f’waħda mill‑verżjonijiet tiegħu, iżda teżiġi li jiġi interpretat kemm skont ir-rieda reali tal-awtur tiegħu kif ukoll skont l-għan imfittex minn dan tal-aħħar, fid-dawl, b’mod partikolari, tal-verżjonijiet stabbiliti fil-lingwi kollha (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tat-12 ta’ Novembru 1969, Stauder, 29/69, Ġabra p. 419, punt 3; kif ukoll tat-22 ta’ Ottubru 2009, Zurita García u Choque Cabrera, C-261/08 u C-348/08, Ġabra p. I10143, punt 54).
23 Għaldaqstant, l-ewwel domanda għandha tinftiehem bħala intiża, essenzjalment, li jsir magħruf jekk l-Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva għandux jiġi interpretat fis-sens li attivitajiet bħala dawk inkwistjoni fil-kawża prinċipali jistgħu jikkostitwixxu “tagħlim [lezzjonijiet] […] [li] jkopri edukazzjoni [tagħlim] ta’ l-iskola jew ta’ l-università”, fis-sens ta’ din id‑dispożizzjoni.
24 Hemm lok li jitfakkar ukoll li s-Sitt Direttiva tagħti kamp ta’ applikazzjoni wiesa’ ħafna lill-VAT li jkopri l-attivitajiet ekonomiċi kollha tal-produttur, tal‑kummerċjant jew tal-fornitur ta’ servizzi. L‑Artikolu 13 ta’ din id-direttiva madankollu jeżenta ċerti attivitajiet mill-VAT (ara s-sentenza tas-16 ta’ Ottubru 2008, Canterbury Hockey Club u Canterbury Ladies Hockey Club, C-253/07, Ġabra p. I-7821, punt 15).
25 Skont ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, l-eżenzjonijiet imsemmija fl-Artikolu 13 tas-Sitt Direttiva jikkostitwixxu kunċetti awtonomi tad-dritt Komunitarju li huma intiżi li jevitaw diverġenzi fl-applikazzjoni tas-sistema tal‑VAT bejn Stat Membru u ieħor (ara, b’mod partikolari, is-sentenzi tal-25 ta’ Frar 1999, CPP, C-349/96, Ġabra p. I-973, punt 15; tal-14 ta’ Ġunju 2007, Horizon College, C‑434/05, Ġabra p. I-4793, punt 15, u tat-22 ta’ Ottubru 2009, Swiss Re Germany Holding, C-242/08, Ġabra p. I‑10099, punt 33).
26 Barra minn hekk, minn ġurisprudenza stabbilita jirriżulta li l‑eżenzjonijiet li jidhru fl-Artikolu 13(A) tas-Sitt Direttiva ma humiex intiżi sabiex jeżentaw l‑attivitajiet ta’ interess ġenerali kollha, iżda dawk biss li huma mniżżla u deskritti b’mod dettaljat ħafna f’dan l‑artikolu (ara, f’dan is-sens, b’mod partikolari, is-sentenzi tal-11 ta’ Lulju 1985, Il‑Kummissjoni vs Il-Ġermanja, 107/84, Ġabra p. 2655, punt 17; tal-20 ta’ Novembru 2003, D’Ambrumenil u Dispute Resolution Services, C‑307/01, Ġabra p. I‑13989, punt 54; tal-14 ta’ Ġunju 2007, Haderer, C‑445/05, Ġabra p. I‑4841, u l-ġurisprudenza ċċitata, kif ukoll Canterbury Hockey Club u Canterbury Ladies Hockey Club, iċċitata iktar ’il fuq, punt 18).
27 Il-kliem użati sabiex jiġu indikati l-eżenzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 13 tas-Sitt Direttiva għandhom jiġu interpretati b’mod strett, peress li huma eċċezzjonijiet għall-prinċipju ġenerali li jistabbilixxi li l-VAT għandha tinġabar fuq kull trasferiment ta’ proprjetà u fuq kull servizz ipprovdut bi ħlas minn persuna taxxabbli. Madankollu, l‑interpretazzjoni ta’ dawn il-kliem għandha tkun konformi mal‑għanijiet imħaddna mill-imsemmija eżenzjonijiet u għandha tosserva r-rekwiżiti tal-prinċipju ta’ newtralità fiskali inerenti għas-sistema komuni tal-VAT. Għaldaqstant, din ir-regola ta’ interpretazzjoni stretta ma tfissirx li l-kliem użati sabiex jiġu ddefiniti l-eżenzjonijiet stipulati fl-imsemmi Artikolu 13 għandhom jiġu interpretati b’mod li jipprivahom mill-effetti tagħhom (ara s-sentenzi Horizon College, iċċitata iktar ’il fuq, punt 16; Haderer, iċċitata iktar ’il fuq, punt 18 u l‑ġurisprudenza ċċitata, kif ukoll tad-19 ta’ Novembru 2009, Don Bosco Onroerend Goed, C-461/08, Ġabra p. I‑11079, punt 25, u l‑ġurisprudenza ċċitata).
28 L-Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva ma fih l-ebda definizzjoni tal-kunċett ta’ “tagħlim [lezzjonijiet][…] [li] jkopri edukazzjoni [tagħlim] ta’ l-iskola jew ta’ l‑università” għall-finijiet ta’ din id-dispożizzjoni.
29 Fir-rigward tal-kliem “edukazzjoni [tagħlim] ta’ l-iskola u ta’ l-università” f’dan il-kunċett, il-Qorti tal-Ġustizzja, sabiex tagħti definizzjoni preċiża, irrilevat fil‑punt 26 tas-sentenza Haderer, iċċitata iktar ’il fuq, li l-kliem tiegħu ma humiex limitati biss għat-tagħlim li jwassal għal eżamijiet sabiex tinkiseb kwalifika jew li jippermetti li jinkiseb taħriġ sabiex titwettaq attività professjonali, iżda jinkludi attivitajiet oħra li t‑tagħlim tagħhom jingħata ġewwa skejjel jew universitajiet sabiex jiġu żviluppati l-konoxxenzi u l-kapaċitajiet tal-istudenti, sakemm dawn l‑attivitajiet ma jkollhomx natura purament rikreattiva.
30 F’dak li jirrigwarda b’mod partikolari l-kelma “edukazzjoni [tagħlim]”, għandu jitfakkar li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet, essenzjalment, li jekk it‑trasferiment ta’ għarfien u ta’ kompetenzi bejn għalliem u l-istudenti huwa element partikolarment importanti tal-attività edukattiva msemmija fl-Artikolu 13(A)(1)(i) tas-Sitt Direttiva, jibqa’ l-fatt li din l‑attività hija komposta minn ġabra ta’ elementi li jinkludu simultanjament dawk relatati mar-relazzjonijiet bejn għalliema u studenti kif ukoll dawk li jifformaw il-kuntest organizzattiv tal‑istabbiliment li fih jingħata t-tagħlim (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Horizon College, iċċitata iktar ’il fuq, punti 18 sa 20).
31 L-istess kelma għandha tinftiehem b’mod analogu fil-kuntest tal‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva.
32 Madankollu, kif diġà ġie espost fil-punt 21 ta’ din is-sentenza, l‑eżenzjoni msemmija f’din id-dispożizzjoni ma tirreferix direttament għal “l-edukazzjoni [tagħlim] ta’ l-iskola u ta’ l-università”, iżda, fil‑verżjonijiet lingwistiċi l-oħra barra l-Ġermaniż, għal kunċett konness, espress bil-Franċiż bil-kliem “tagħlim [lezzjonijiet] […] u jkopri [li jirrigwardaw]” tali edukazzjoni. Il-kelma “tagħlim [lezzjonijiet]” għandha tinftiehem f’dan il-kuntest bħala li tgħaqqad flimkien, essenzjalment, it-trasferiment ta’ għarfien u ta’ kompetenzi bejn l-għalliem u l‑istudenti.
33 Isegwi li, jekk is-servizzi pprovduti bħala tagħlim fi ħdan istitut ta’ taħriġ ma jikkostitwixxux, neċessarjament, barra minn kull element ieħor, “edukazzjoni [tagħlim] ta’ l-iskola jew ta’ l-università” fis-sens tal-Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva, tali servizzi jistgħu, b’mod kuntrarju, jaqgħu taħt il-kunċett ta’ “tagħlim [lezzjonijiet] mogħti […] minn għalliema u jkopri edukazzjoni [li jirrigwardaw it-tagħlim] ta’ l-iskola jew ta’ l-università”, fis-sens ta’ din l-istess dispożizzjoni, sa fejn dawn jinkludu, essenzjalment, trasferiment ta’ għarfien u ta’ kompetenzi bejn l-għalliem u l-istudenti fil-kuntest ta’ taħriġ fid-dawl li titwettaq attività professjonali.
34 Fuq dan il-punt, kif isostni wkoll il-Gvern Ġermaniż, huwa irrilevanti għall‑interpretazzjoni tal-Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva li l‑formulazzjoni tal-eżenzjoni prevista minn din id-dispożizzjoni hija inqas wiesgħa – kemm fil‑verżjoni Ġermaniża u kemm fil-verżjonijiet lingwistiċi l-oħra – minn dik tal‑eżenzjoni prevista fil-punt (i) tal-istess paragrafu, b’mod partikolari sa fejn, b’differenza għal dan l-aħħar punt, il-punt (j) ta’ dan il-paragrafu ma jsemmix b’mod espliċitu, barra t-tagħlim tal-iskola jew tal-università, it-taħriġ.
35 Bħalma tissuġġerixxi l-qorti tar-rinviju stess, għandha ssir distinzjoni, għall‑finijiet tal-VAT, bejn it-tagħlim mogħti lil studenti li jsegwu l-ewwel taħriġ ta’ skola jew tal-università tagħhom, u dawk il-persuni li diġà għandhom diploma ta’ skola jew tal-università li, fuq il-bażi ta’ dan id-diploma, isegwu t-taħriġ professjonali tagħhom. Dan jgħodd ukoll għal-lezzjonijiet li jirrigwardaw dan it‑tagħlim.
36 Barra minn hekk, kif issostni wkoll il-Kummissjoni, tali distinzjoni tista’ tkun diffiċli fir-rigward tas-suġġetti mgħallma. Issa, jekk huwa minnu li l-kliem użati għad-deskrizzjoni tal-eżenzjoni stabbilita fl‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva għandhom jiġu interpretati b’mod strett, interpretazzjoni partikolarment stretta ta’ “edukazzjoni [tagħlim] ta’ l-iskola u ta’ l-università” tista’ toħloq diverġenzi fl‑applikazzjoni tas‑sistema tal-VAT minn Stat Membru għal ieħor, minħabba l‑fatt li s‑sistemi ta’ edukazzjoni rispettivi tal-Istati Membri jiġu organizzati skont regoli differenti. Tali diverġenzi ma humiex kompatibbli mal‑ġurisprudenza msemmija fil-punt 25 ta’ din is-sentenza (ara s-sentenza Haderer, iċċitata iktar ’il fuq, punt 24).
37 Minn dan l-aspett, f’dak li jirrigwarda l-attivitajiet ta’ T. Eulitz barra dawk ta’ għalliem fil-veru sens tal-kelma, bħal dik ta’ “eżaminatur” kif ukoll l-attivitajiet l‑oħra msemmija fil-punt 11 ta’ din is-sentenza, għandu jiġi rrilevat dawn l‑attivitajiet jistgħu jitqiesu li jaqgħu taħt il-kunċett ta’ “tagħlim [lezzjonijiet]”, fis-sens tal-Artikolu 13(A)(1)(j) tas‑Sitt Direttiva, biss sa fejn jistgħu jitqiesu li jaqgħu essenzjalment fil-kuntest tat-trasferiment ta’ għarfien u ta’ kompetenzi bejn għalliem u l-istudenti. Hija l-qorti tar-rinviju li għandha, sa fejn huwa neċessarju, tivverifika jekk dan huwiex il-każ f’dak li jirrigwarda xi wħud mill‑attivitajiet inkwistjoni fil-kawża prinċipali.
38 Għaldaqstant, hemm lok li r-risposta għall-ewwel domanda tkun li l‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva għandu jiġi interpretat fis-sens li s-servizzi ta’ tagħlim ipprovduti minn inġinier iggradwat fi ħdan istitut ta’ taħriġ bħala assoċjazzjoni rregolata mid-dritt privat, fi ħdan korsijiet li jintemmu b’eżami u li l-parteċipanti fihom diġà jkollhom, għall-inqas, kwalifiki ta’ perit jew inġinier miksubin minn stabbiliment ta’ tagħlim superjuri jew stabbiliment ekwivalenti, jikkostitwixxu “tagħlim [lezzjonijiet] […] [li] jkopri edukazzjoni [tagħlim] ta’ l‑iskola jew ta’ l-università” fis-sens ta’ din id‑dispożizzjoni. Jistgħu wkoll jikkostitwixxu tali lezzjonijiet l-attivitajiet barra dawk tat-tagħlim fil-veru sens tal‑kelma, sakemm dawn l-attivitajiet jitwettqu, essenzjalment, fil-kuntest tat‑trasferiment ta’ għarfien u ta’ kompetenzi bejn għalliem u l-istudenti li jirrigwardaw tagħlim tal‑iskola jew tal-università. Hija l-qorti tar-rinviju li għandha, sa fejn huwa neċessarju, tivverifika jekk l-attivitajiet inkwistjoni fil‑kawża prinċipali jikkostitwixxux “tagħlim [lezzjonijiet]” li jirrigwardaw l‑“edukazzjoni [tagħlim] ta’ l‑iskola jew ta’ l-università” fis-sens tal-imsemmija dispożizzjoni.
Fuq it-tieni domanda
39 Permezz tat-tieni domanda, il-qorti tar-rinviju tfittex essenzjalment li tiddetermina jekk, f’sitwazzjoni bħal dik fil-kawża prinċipali, persuna bħal T. Eulitz, li huwa assoċjat tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali, jistax jitqies li ta lezzjonijiet “privatament”, fis-sens tal-Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva.
40 Mill-kliem ta’ din id-domanda jirriżulta li l-qorti tar-rinviju tqis, a priori, li huwa possibbli li, fil-kawża prinċipali, Eulitz GbR, permezz ta’ T. Eulitz, tiġi kkunsidrata li tagħti lezzjonijiet “privatament”, fis-sens tal-Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva, taħt l-unika riżerva tal-impatt li għandu jingħata, jekk ikun il‑każ, lill-kundizzjonijiet elenkati f’din l‑istess domanda.
41 Kif jirriżulta mill-kliem tal-Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva, sabiex wieħed jibbenefika mill-eżenzjoni prevista f’din id‑dispożizzjoni, ma huwiex biżżejjed li l-lezzjonijiet jaqgħu taħt it-tagħlim tal-iskola u tal-università, iżda għandhom ikunu wkoll “mogħti[ja] privatament minn għalliema” (ara s-sentenza Haderer, iċċitata iktar ’il fuq, punt 28).
42 F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li r-regoli tal-interpretazzjoni tal‑eżenzjonijiet elenkati fl-Artikolu 13 tas-Sitt Direttiva esposti fil-punt 27 ta’ din is-sentenza japplikaw għall-kundizzjonijiet speċifiċi li huma meħtieġa sabiex wieħed jibbenefika minn dawn l-eżenzjonijiet u, b’mod partikolari, dawk li jikkonċernaw il-kwalità jew l-identità tal-operatur ekonomiku li jipprovdi servizzi koperti mill‑eżenzjoni (ara, f’dan is‑sens, is-sentenza tas-7 ta’ Settembru 1999, Gregg, C‑216/97, Ġabra p. I-4947, punti 16 sa 20; tas-26 ta’ Mejju 2005, Kingscrest Associates u Montecello, C‑498/03, Ġabra p. I‑4427, punt 23, kif ukoll Haderer, iċċitata iktar ’il fuq, punt 19).
43 Fil-kawża prinċipali, jidher kostanti li T. Eulitz aġixxa, għall-inqas essenzjalment, bħala għalliem. F’kull każ, dan il-punt ma huwiex ikkontestat, la mill-Finanzamt u lanqas mill-partijiet interessati fl‑osservazzjonijiet tagħhom ippreżentati skont l‑Artikolu 23 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja.
44 Madankollu, xorta tibqa’ l-kwistjoni fil-kawża prinċipali li jsir magħruf jekk l‑attivitajiet imwettqa minn T. Eulitz seħħewx “privatament” fis-sens tal‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva.
45 F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni, billi bbażat ruħha fuq il-punt 33 tas‑sentenza Haderer, iċċitata iktar ’il fuq, issostni li, peress li T. Eulitz jidher li għandu l‑istatus ta’ indipendenti fuq livell ta’ dritt ċivili u tad-dritt fiskali Ġermaniż, l‑attivitajiet tiegħu twettqu b’mod privat u, għaldaqstant, “privatament” fis-sens tal-imsemmija dispożizzjoni.
46 Huwa minnu li mid-deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li, waqt il-perijodu inkwistjoni fil-kawża prinċipali, l-awtoritajiet fiskali Ġermaniżi qiesu li Eulitz GbR, permezz ta’ T. Eulitz, issodisfat il-kriterji stabbiliti fl‑ 4 tas-Sitt Direttiva sabiex titqies li hija suġġetta għall-VAT, b’mod partikolari dak li jirrigwarda t-twettiq “b’mod indipendenti” ta’ waħda mill-attivitajiet ekonomiċi msemmija fil‑paragrafu 2 ta’ dan l-artikolu.
47 Madankollu, in-nuqqas bejn EIPOS u T. Eulitz, assoċjat tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali, ta’ relazzjoni ta’ impjieg analoga għal dawk imsemmija fl-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 4(4) tas-Sitt Direttiva, għall-finijiet tal-eżerċizzju tal-attivitajiet inkwistjoni fil-kawża prinċipali ma hijiex suffiċjenti, fiha nnfisha, sabiex jiġi kkunsidrat li l‑attivitajiet tal-imsemmi assoċjat twettqu “privatament” fis-sens tal‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva.
48 Fil-fatt, kif enfasizza wkoll il-Gvern Ġermaniż, is-sempliċi fatt li titwettaq, “b’mod indipendenti”, attività ekonomika u li jiġu ssodisfatti l‑kriterji l-oħra tal‑Artikolu 4 tas-Sitt Direttiva sabiex individwu jiġi kkunsidrat li huwa suġġett għall-VAT ma jistgħux, mingħajr iktar fatturi, iwasslu għall-konklużjoni li għalliem li ma huwiex marbut b’kuntratt ta’ xogħol jew relazzjoni ta’ impjieg analoga għal dik li tirriżulta minn tali impjieg iwettaq l-attivitajiet tiegħu “privatament” fis-sens tal-Artikolu 13(A)(1)(j) ta’ din id-direttiva. Kieku dan kien il-każ, il-kunċett ta’ tagħlim “privatament”, ma jkollux sinjifikat awtonomu, peress li l‑għalliema kollha li jissodisfaw il-kundizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 4 tal-imsemmija direttiva jkunu awtomatikament jgħallmu “privatament” fis-sens tal-Artikolu 13(A)(1)(j) ta’ din l-istess direttiva sabiex jitqiesu li huma taxxabbli.
49 Jista’ jkun li l-argumenti tal-Kummissjoni, esposti fil-punt 45 ta’ din is‑sentenza, isibu l-oriġini tagħhom, minn naħa, mill-formulazzjoni tad‑dispożizzjonijiet rilevanti tad-dritt nazzjonali Ġermaniż u, min-naħa l-oħra, mill-fatt li l-kliem użati fil-verżjoni Ġermaniża tal-Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva jistgħu eventwalment, kif jirriżulta wkoll mill-punt 21 ta’ din is-sentenza, jinqraw fis-sens li jinkludu kull kors mogħti minn għalliem li ma huwiex parti mill-persunal impjegat minn stabbiliment ta’ tagħlim.
50 Madankollu, għandu jiġi rrilevat, f’dan ir-rigward, minn naħa, li l-fatt li tiġi suġġetta għall-VAT jew li tiġi eżentata tranżazzjoni partikolari ma jistax jiddependi mill-kwalifikazzjoni tagħha fid-dritt nazzjonali (ara, f’dan is-sens, b’mod partikolari, is-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq, Kingscrest Associates u Montecello, punt 25 u l-ġurisprudenza ċċitata, kif ukoll Haderer, punt 25). Minn naħa l-oħra, kif jirriżulta wkoll mill-punt 22 ta’ din is-sentenza, il-ħtieġa ta’ interpretazzjoni uniformi tad‑direttivi Komunitarji teskludi li, fil-każ ta’ dubju, it‑test ta’ dispożizzjoni jitqies b’mod iżolat u titlob, għall-kuntrarju, li dan jiġi interpretat u applikat fid-dawl tal-verżjonijiet stabbiliti fil-lingwi uffiċjali l-oħra (ara wkoll is-sentenzi Kingscrest Associates u Montecello, iċċitata iktar ’il fuq, punt 26 u l-ġurisprudenza ċċitata, kif ukoll tal-10 ta’ Settembru 2009, Eschig, C‑199/08, Ġabra p. I‑8295, punt 54).
51 Issa, mid-diversi verżjonijiet lingwistiċi, barra l-verżjoni Ġermaniża, tal‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva jirriżulta li l-interpretazzjoni tad‑dispożizzjoni evokata fil-punt 49 ta’ din is-sentenza ma ssib l‑ebda sostenn validu fil-kliem tagħha [ara, b’mod partikolari, barra l‑verżjoni Franċiża, il-verżjoni Ingliża (“tuition given privately by teachers and covering school or university education”), Taljana (“le lezioni impartite da insegnanti a titolo personale e relative all’insegnamento scolastico o universitario”), Pollakka (“nauczanie prywatne przez nauczycieli, obejmujące edukację szkolna i uniwersytecką”), Portugiża (“As lições dadas, a título pessoal, por docentes, relativas ao ensino escolar ou universitário”), Finlandiża (“opettajan koulu- tai yliopisto-opetuksen tueksi antamat yksityisoppitunnit”), u Svediża (“Undervisning som ges privat av lärare och omfattar skolundervisning eller universitetsutbildning”)].
52 F’kull każ, u mingħajr ma jkun hemm bżonn li jiġu eżaminati t-tliet kundizzjonijiet elenkati fit-tieni domanda preliminari, għandu jitfakkar li mid‑deċiżjoni tar-rinviju jirriżulta li T. Eulitz aġixxa bħala għalliem fi ħdan kors ta’ taħriġ organizzat minn organizzazzjoni terza, l‑EIPOS. Skont il‑konstatazzjonijiet tal-qorti tar-rinviju stess, hija din l-organizzazzjoni – u mhux T. Eulitz – li kienet responsabbli tal-istitut ta’ taħriġ li fi ħdanu dan tal‑aħħar ta xi lezzjonijiet u pprovda servizzi ta’ taħriġ lill-parteċipanti fl-imsemmija korsijiet.
53 Kif isostnu wkoll il-Gvern Ġermaniż u l-Gvern Grieg, din is‑sitwazzjoni, fiha nnfisha, ma hijiex ta’ natura li teskludi l-possibbiltà li T. Eulitz – u għaldaqstant Eulitz GbR – setgħu jitqiesu li taw tagħlim “privatament” fis-sens tal‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva. L‑elementi elenkati fit-tieni domanda preliminari, kemm jekk jittieħdu flimkien jew individwalment, ma jistgħux iwasslu għal konklużjoni differenti.
54 L-indikazzjonijiet ipprovduti mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza Haderer, iċċitata iktar ’il fuq, huma barra minn hekk f’dan is-sens. Fil‑fatt, fil-punti 33 sa 35 tal-imsemmija sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja indikat, essenzjalment, li, b’teħid inkunsiderazzjoni tal-fatti kollha tal‑kawża li taw lok għal din is-sentenza jidher li, ħaġa li hija l-qorti nazzjonali li għandha tivverifika, li W. Haderer tqiegħed, fil-kwalità tiegħu ta’ għalliem, għad-dispożizzjoni ta’ entità terża, li ħallsitu bħala fornitur ta’ servizzi għall-benefiċċju tas-sistema edukattiva amministrata minn din l-entità, fis-sens li ma setgħax jitqies li persuna fil-pożizzjoni ta’ W. Haderer aġixxiet “privatament”.
55 Għaldaqstant, hemm lok li r-risposta għat-tieni domanda tkun li l‑Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva għandu jiġi interpretat fis-sens li, f’ċirkustanzi bħal dawk fil-kawża prinċipali, persuna bħal T. Eulitz, li hija assoċjata mar-rikorrenti fil-kawża prinċiapli, li tipprovdi servizzi ta’ għalliem fil‑kuntest ta’ korsijiet proposti minn organizzazzjoni terza, ma tistax titqies li tagħti tagħlim “privatament”, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni.
Fuq l-ispejjeż
56 Peress li l-proċedura għandha, fir-rigward tal-partijiet fil-kawża prinċipali, in‑natura ta’ kwistjoni mqajma quddiem il-qorti tar-rinviju, hija din il-qorti li tiddeċiedi fuq l-ispejjeż. L-ispejjeż sostnuti għas‑sottomissjoni tal‑osservazzjonijiet lill-Qorti tal-Ġustizzja, barra dawk tal‑imsemmija partijiet, ma jistgħux jitħallsu lura.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tielet Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
1) L-Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva tal-Kunsill 77/388/KEE, tas-17 ta’ Mejju 1977, fuq l-armonizzazzjoni tal-liġijiet tal-Istati Membri dwar taxxi fuq id-dħul mill-bejgħ — Sistema komuni ta’ taxxa fuq il-valur miżjud: bażi uniformi ta’ stima, għandu jiġi interpretat fis-sens li s‑servizzi ta’ tagħlim ipprovduti minn inġinier iggradwat fi ħdan istitut ta’ taħriġ bħala assoċjazzjoni rregolata mid-dritt privat, fi ħdan korsijiet li jintemmu b’eżami u li l-parteċipanti fihom diġà jkollhom, għall-inqas, kwalifiki ta’ perit jew inġinier miksubin minn stabbiliment ta’ tagħlim superjuri jew stabbiliment ekwivalenti, jikkostitwixxu “tagħlim [lezzjonijiet][…] [li] jkopri edukazzjoni [tagħlim] ta’ l-iskola jew ta’ l-università” fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni. Jistgħu wkoll jikkostitwixxu tali lezzjonijiet l-attivitajiet barra dawk tat-tagħlim fil‑veru sens tal-kelma, sakemm dawn l-attivitajiet jitwettqu, essenzjalment, fil-kuntest tat-trasferiment ta’ għarfien u ta’ kompetenzi bejn l-għalliem u l-istudenti, fir-rigward tal-edukazzjoni [tagħlim] tal‑iskola jew tal-università. Hija l-qorti tar-rinviju li għandha, sa fejn huwa neċessarju, tivverifika jekk l-attivitajiet inkwistjoni fil-kawża prinċipali jikkostitwixxux “tagħlim [lezzjonijiet]” li jirrigwarda l‑“edukazzjoni [tagħlim] ta’ l-iskola jew ta’ l-università” fis-sens tal‑imsemmija dispożizzjoni.
2) L-Artikolu 13(A)(1)(j) tas-Sitt Direttiva għandu jiġi interpretat fis-sens li, f’ċirkustanzi bħal dawk fil-kawża prinċipali, persuna bħal T. Eulitz, li hija assoċjata mar-rikorrenti fil-kawża prinċipali, li tipprovdi servizzi ta’ għalliem fil-kuntest ta’ korsijiet proposti minn organizzazzjoni terza, ma tistax titqies li tagħti tagħlim “privatament”, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni.
Firem
* Lingwa tal-kawża: il-Ġermaniż.
Full & Egal Universal Law Academy