KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
CRUZ VILLALÓN
ippreżentati fit-13 ta’ Jannar 2011 (1)
Kawża C‑137/10
Il-Komunitajiet Ewropej
vs
Région de Bruxelles-Capitale
Talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Conseil d’État (il-Belġju)
“Dritt istituzzjonali – Operat – Kundizzjonijiet li jirregolaw id-delega mill-Kummissjoni, ta’ setgħat ta’ rappreżentanza tal-Unjoni fi proċeduri legali lil istituzzjoni oħra – Validità tal-mandat fin-nuqqas ta’ ħatra bl-isem ta’ persuna fiżika awtorizzata sabiex tirrappreżenta l-istituzzjoni ddelegata – Ġurisdizzjoni tal-qorti nazzjonali sabiex tieħu deċiżjoni dwar is-suġġett – Validità tar-rappreżentanza fi proċeduri legali tal-Kunsill permezz tad-Deputat Segretarju Ġenerali tiegħu”
1. Dan il-każ iqajjem żewġ kwistjonijiet ta’ natura u għamla differenti ħafna. L-ewwel waħda, dwar l-għoti ta’ setgħa ta’ rappreżentazzjoni tal-Unjoni Ewropea għad-dehra ordinarja tagħha fil-proċeduri quddiem qorti nazzjonali, ma għadhiex attwali fit-termini preċiżi li bihom ġiet ifformulata. Ir-rappreżentanza tal-Komunità, mogħtija espressament u esklużivament lill-Kummissjoni għall-proċeduri kollha skont l-Artikolu 282 KE, ġiet issostitwita mill-Artikolu 335 TFUE, minn rappreżentanza mogħtija lil kull waħda mill-istituzzjonijiet tal-Unjoni Ewropea fi kwistjonijiet irrelatati mal-operat rispettiv tagħhom. L-Artikolu 282 KE japplika għal dawn il-proċeduri biss ratione temporis.
L-ambitu tat-tieni kwistjoni, min-naħa l-oħra, ma huwiex effettwat miż-żmien, għax jirrigwarda biss kwistjoni importanti fil-prinċipju bħall-ġurisdizzjoni tal-qrati nazzjonali sabiex jeżaminaw il-validità tal-atti tal-Unjoni.
I – Il-kuntest ġuridiku
A – Dritt tal-Unjoni Ewropea
2. Skont l-Artikolu 7(1) KE, in fine:
“Kull istituzzjoni għandha taġixxi fil-limiti tal-poteri lilha mogħtija b’dan it-Trattat”.
3. Skont l-Artikolu 207(2) u (3) KE:
“2. Il-Kunsill jiġi assistit minn Segretarjat Ġenerali, taħt ir-reponsabbiltà ta’ Segretarju Ġenerali, Rapreżentant Għoli għall-politika barranija u ta’ sigurtà komuni, li jkun assistit minn Deputat Segretarju Ġenerali li jkun responsabbli mit-tmexxija tas-Segretarjat Ġenerali. Is-Segretarju Ġenerali u d-Deputat Segretarju Ġenerali jinħatru mill-Kunsill li jkun jaġixxi b’maġġoranza kwalifikata.
Il-Kunsill jiddeċiedi dwar l-organizzazzjoni tas-Segretarjat Ġenerali.
3. Il-Kunsill għandu jaddotta r-regoli tal-proċedura tiegħu.”
4. Min-naħa tiegħu l-Artikolu 282 KE jiddisponi:
“F’kull wieħed mill-Istati Membri, il-Komunità għandha tippossjedi l-kapaċità ġuridika l-aktar wiesa’ mogħtija lil persuni ġuridiċi bil-liġijiet nazzjonali; b’mod partikolari, hija tkun tista’ tikseb jew tiddisponi minn proprjetà mobbli u immobbli u tkun parti fi proċeduri legali. Għal dan il-għan, il-Komunita’ għandha tkun rappreżentata mill-Kummissjoni.”
5. Skont l-Artikolu 59(1) tar-Regolament Finanzjarju (2):
“1. L-istituzzjoni għandha twettaq id-doveri ta’ l-uffiċjal awtorizzanti.”
6. L-Artikolu 60(1) sa (3) tar-Regolament Finanzjarju jipprovdi:
“1. L-uffiċjal awtorizzanti għandu jkun responsabbli f’kull istituzzjoni għall-implimentazzjoni ta’ l-introjtu u n-nefqa b’konformità mal-prinċipji ta’ amministrazzjoni finanzjarja soda u sabiex jassigura li l-ħtiġiet tal-legalità u r-regolarità jkunu aderiti.
2. Sabiex jimplementa n-nefqa, l-uffiċjal awtorizzanti b’delega jew b’sub-delega għandu jwettaq l-impenji tal-budget u l-impenji legali, għandu jivvalida n-nefqa u jawtorizza l-pagament, u għandu jwettaq il-prelimenarji għall-implimentazzjoni tal-approprjazzjonijiet.
3. L-implimentazzjoni ta’ l-introjtu għandha tinkludi t-tħejjija tal-estimi ta’ l-ammonti riċevibbli, l-istabbiliment tal-intitolamenti li għandhom ikunu rkuprati u l-ħruġ tal-ordnijiet tal-irkupru. Din għandha tinvolvi t-twarrib tal-intitolament stabbilit meta jkun xieraq.”
7. L-Artikolu 23(2) u (5) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-Kunsill (3) jistabbilixxi dan li ġej:
“2. Il-Kunsill għandu jiddeċiedi dwar l-organizzazzjoni tas-Segretarjat Ġenerali.
Taħt l-awtorità tiegħu, is-Segretarju Ġenerali u d-Deputat Segretarju Ġenerali għandhom jieħdu l-miżuri necessarju kollha sabiex jiżguraw it-tmexxija bla xkiel tas-Segretarjat Ġenerali.”
“5. Is-Segretarjat Ġenerali, assistit mid-Deputati Segretarju Ġenerali, jkollu r-responsabbiltà totali għall-ġestjoni tal-approprjazzjonijiet imniżżla fit-Taqsima II, Kunsill, tal-estimi u għandu jieħu l-miżuri kollha neċessarji sabiex jiżgura li jkunu ġestiti b’mod xieraq. Huwa jimplimenta l-approprjazzjonijiet b’konformità mad-dispożizzjonijiet tar-Regolament Finanzjarju applikabbli għall-baġit ġenerali tal-Komunitajiet Ewropej.”
B – Dritt nazzjonali
8. Skont l-Artikoli 1 u 2(1) tad-Digriet tar-Reġġent, tat-23 ta’ Awwissu 1948, li jistabbilixxi l-proċedura quddiem is-Sezzjoni Amministrattiva tal-Conseil d’État:
Artikolu 1
“Il-Conseil d’État għandu jisma’ u jiddetermina l-azzjonijiet, il-kwistjonijiet u l-appelli msemmija fl-Artikoli 7(1), 8, 9 u 10 tal-Liġi, imressqa permezz ta’ rikors iffirmat mill-parti jew minn avukat ta’ ċittadinanza Belġjana rreġistrat fil-Lista Professjonali tal-Avukati.”
Artikolu 2
“Ir-rikors għandu jkollu d-data u għandu jinkludi:
1. L-isem, il-kwalifika u l-indirizz jew is-sede tal-appellanti.
2. L-għan tal-azzjoni jew tal-appell u dikjarazzjoni tal-fatti u tar-raġunijiet.
3. L-isem, u l-indirizz jew is-sede, tal-kontroparti.”
II – Il-fatti
9. Fl-20 ta’ Novembru 2002, il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea, talab lill-Gvern tar-Région de Bruxelles-Capitale għal permess għall-bini sabiex iwettaq ċerti xogħlijiet fuq il-bini msemmi “Justus Lipsius”. Il-permess ingħata permezz tad-deċiżjonijiet tat-12 u tat-22 ta’ Diċembru 2003, u inkluda l-kundizzjoni li l-applikant iħallas bħala tariffa ta’ ppjanar tal-belt EUR 1 109 750 b’kollox.
10. Billi t-tariffa inkwistjoni tikkostitwixxi taxxa li l-Komunitajiet Ewropej huma eżenti minnha skont l-Artikolu 3 tal-Protokoll dwar il-Privileġġi u l-Immunitajiet tal-Komunitajiet Ewropej (4), il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea ppreżenta l-appell rilevanti quddiem il-Bord tal-Ippjanar tal-Belt (Collège d’urbanisme) tar- Région de Bruxelles-Capitale. Peress li l-Bord ma rrispondiex, il-Kunsill ippreżenta appell quddiem il-Gvern tar-Région de Bruxelles-Capitale fl-10 ta’ Novembru 2004.
11. Permezz ta’ deċiżjoni tal-14 ta’ Lulju 2005, il-Gvern tar-Région de Bruxelles-Capitale iddikjara li l-appell ippreżentat mill-Kunsill ma kienx ammissibbli minħabba tardività. Il-Gvern tar-Région de Bruxelles-Capitale ikkunsidra li t-terminu għall-preżentata ta’ appell sabiex tiġi kkontestata t-tariffa tal-ippjanar tal-belt beda jiddekorri mid-data tan-notifika tal-unika persuna ta’ riferiment tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea, li tkun dehret fil-proċeduri. F’dan ir-rigward, il-Kunsill argumenta li s-Segretarju Ġenerali u d-Deputat Segretarju Ġenerali biss setgħu jirrappreżentawh u jkunu responsabbli f’ismu.
12. Il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea ppreżenta rikors għal annullament quddiem il-Conseil d’Etat Belġjan kontra d-deċiżjoni tal-Gvern tar-Région de Bruxelles-Capitale fl-14 ta’ Lulju 2005. Bħala risposta, il-Gvern tar-Région de Bruxelles-Capitale, f’dak li jirrigwarda dawn il-proċeduri, qajjem eċċezzjoni ta’ inammissibbilità abbażi ta’ locus standi, inkwantu għalkemm l-appell kien ġie ppreżentat mill-“Komunitajiet Ewropej, ippreżentati mill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea permezz tad-Deputat Segretarju Ġenerali tagħha, Pierre de BOISSIEU”, fil-proċeduri rriżulta li hemm mandat fejn il-Kummissjoni awtorizzat espliċitament lil “Jean-Claude PIRIS jew lil kwalunkwe persuna oħra li dan jaħtar, sabiex jippreżenta rikors għal annullament quddiem il-Conseil d’État Belġjan tad-Digriet” inkwistjoni.
13. Il-Conseil d’État Belġjan, peress li l-portata tal-Artikoli 282 u 207 tat-Trattat KE jista’ jagħti lok għal diskussjoni, b’mod partikolari fir-rigward tal-ġurisdizzjoni tal-Conseil d’État sabiex jiżgura li l-korp kompetenti tal-Unjoni Ewropea jkun ħa d-deċiżjoni li jaġixxi skont ir-regoli ta’ rappreżentazzjoni rrelatati miegħu, iddeċieda li jagħmel id-domandi li ġejjin lill-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 234 KE:
III – Id-domandi magħmula
14. “1) L-Artikolu 282 tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, b’mod partikolari l-kliem “[g]ħal dan il-għan, il-Komunità għandha tkun rappreżentata mill-Kummissjoni”, li jinsabu fit-tieni sentenza ta’ dan l-artikolu, għandha jiġu interpretati fis-sens li istituzzjoni hija validament awtorizzata li tirrappreżenta lill-Komunità bis-saħħa tas-sempliċi fatt li jeżisti mandat li bih il-Kummissjoni ddelegat lil dik l-istituzzjoni s-setgħat ta’ rappreżentazzjoni legali tal-Komunità, irrispettivament mill-fatt jekk il-mandat jaħtarx jew le, b’mod partikolari, [b’isimha] persuna fiżika awtorizzata li tirrappreżenta l-istituzzjoni ddelegata?
2) Jekk le, tista’, qorti nazzjonali bħall-Conseil d’Etat, tivverifika l-ammissibbiltà ta’ rikors ta’ istituzzjoni Ewropea debitament awtorizzata biex taġixxi mill-Kummissjoni, fis-sens tat-tieni sentenza tal-Artikolu 282 tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, billi teżamina jekk din l-istituzzjoni hijiex rappreżentata mill-persuna fiżika adegwata li hija awtorizzata li tippreżenta rikors quddiem il-qorti nazzjonali?
3) Sussudjarjament, u f’każ ta’ risposta affermattiva għad-domanda preċedenti, l-ewwel sentenza tal-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 207(2) KE tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari l-kliem “assistit minn Deputat Segretarju Ġenerali li jkun responsabbli mit-tmexxija tas-Segretarjat Ġenerali”, għandhom jiġu interpretati fis-sens li d-Deputat Segretarju Ġenerali jista’ jirrappreżenta l-Kunsill għall-finijiet ta’ preżentata ta’ rikors quddiem il-qrati nazzjonali?”
IV – Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
15. Id-domanda preliminari ġiet irreġistrata fil-Qorti tal-Ġustizzja fil-15 ta’ Marzu 2010.
16. Ġew sottomessi osservazzjonijiet mill-Gvern Belġjan, mill-Kunsill u mill-Kummissjoni.
17. Waqt is-seduta, li saret fl-10 ta’ Novembru 2010, ir-rappreżentanti tal-Gvern Belġjan, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni kienu preżenti sabiex jippreżentaw is-sottomissjonijiet orali tagħhom.
V – L-argumenti tal-partijiet
18. L-osservazzjonijiet bil-miktub tal-Kummissjoni jibdew b’żewġ punti preliminari. L-ewwel nett, il-Kummissjoni tiddikjara li hija ċerta li, skont ir-regoli ta’ proċedura interna tal-Kunsill, kien J-C. Piris, konsulent legali tal-Kunsill, jew membru tas-Servizz Legali tal-Kunsill maħtur minnu, li nkariga lil P. de Briey, avukat, biex tibda proċeduri quddiem il-Conseil d’État, u minn dan isegwi li kien ikun biżżejjed kieku l-Conseil d’État stabbilixxa li dan kien il-każ sabiex ikun jista’ jiċħad espressament l-oġġezzjoni mqajma mir-Région de Bruxelles‑Capitale. Għall-Kummissjoni, is-sempliċi aċċenn tad-Deputat Segretarju Ġenerali kif jidher fl-ewwel paġna tar-rikors ma kienx meħtieġ u seta’ jiġi kkunsidrat bħala irrilevanti legalment. Fl-opinjoni tagħha, jekk il-Qorti tal-Ġustizzja taqbel ma’ din l-analiżi, u sabiex tipprovdi lill-qorti tar-rinviju b’risposta utli, ikun xieraq li tingħata risposta f’dan is-sens qabel ma jiġu eżaminati d-domandi preliminari kif ġew ifformulati.
19. Fit-tieni lok, permezz tat-tieni punt preliminari tagħha, il-Kummissjoni tesprimi sorpriża li r-Région de Bruxelles-Capitale, bħala awtorità pubblika ta’ Stat Membru, adotta din l-attitudni fil-proċeduri legali quddiem il-qorti nazzjonali, meta ipprova jieħu vantaġġ minn ksur allegat tal-proċedura ta’ dik in-natura, meta ma jista’ jkun hemm ebda dubju raġonevoli dwar l-intenzjoni tal-Kunsill sabiex jinbdew proċeduri legali u li jaf sew l-isferi ta’ kompetenza tad-Deputat Segretarju Ġenerali u tal-konsulent legali tal-Kunsill.
20. F’dak li jirrigwarda l-ewwel domanda magħmula, il-Kummissjoni tiddikjara li, sabiex ittaffi n-natura esklużiva tas-setgħa ta’ rappreżentazzjoni mogħtija lilha skont l-Artikolu 282 KE, hija għandha l-prattika kostanti li tagħti mandat lill-istituzzjonijiet oħra sabiex jirrappreżentaw lill-Komunitajiet fil-proċeduri legali ta’ kwistjonijiet irrelatati mal-operat rispettiv tagħhom. It-Trattat ta’ Lisbona adotta dan l-approċċ billi, fl-Artikolu 335 TFUE, ipprovda li l-Unjoni għandha tiġi rrappreżentata direttament minn kull waħda mill-istituzzjonijiet fi kwistjonijiet li għandhom x’jaqsmu mal-operat rispettiv tagħhom, mingħajr il-ħtieġa ta’ mandat mill-Kummissjoni (5).
21. Ma hemm ebda leġiżlazzjoni speċifika li tistipula l-kundizzjonijiet li l-mod li bih issir il-prattika tal-għoti tal-mandat, li ma ġiex ikkontestat f’dan il-każ, għandha tiġi mwettqa. Fi kwalunkwe każ, il-Kummissjoni tikkunsidra li din il-prattika ma tistax tkun suġġetta għall-kundizzjonijiet speċifiċi tal-Istati Membri u li minflok, għall-finijiet tal-uniformità, għandha tkun il-leġiżlazzjoni tal-Unjoni Ewropea li tistabbilixxi sistema uniformi ta’ regoli li għandhom jiġu osservati mill-Kummissjoni. F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tikkunsidra li għall-finijiet tal-għoti ta’ setgħa lil istituzzjoni oħra, huwa neċessarju u suffiċjenti : 1) li jiġu osservati r-regoli li jirregolaw it-teħid ta’ deċiżjonijiet interni tagħha; 2) li jiġu ddefiniti suffiċjentement il-għan u l-portata tal-mandat u, fl-aħħar nett, 3) li tiġi identifikata b’mod ċar l-istituzzjoni li ngħatat il-mandat. Fl-opinjoni tal-Kummissjoni, dawn il-kundizzjonijiet kollha ġew sodisfatti f’din il-kawża.
22. Barra minn hekk, il-Kummissjoni ssostni li, għalkemm dik hi l-prattika ġeneralment osservata, ebda dispożizzjoni jew prinċipju ġenerali ma jobbligaha taħtar persuna fiżika speċifika fl-istituzzjoni li għandha l-mandat bħala l-unika persuna awtorizzata biex tirrappreżentaha. Fil-fatt, il-ħatra ssir dejjem bi qbil mal-istituzzjoni kkonċernata peress li, kieku l-Kummissjoni kellha tagħmel il-ħatra unilateralment, tkun qed twettaq indħil mhux iġġustifikat fil-qasam tal-awtonomija amministrattiva ta’ din l-istituzzjoni.
23. F’din il-kawża, il-Kummissjoni tiddikjara li hi semmiet lill-konsulent legali tal-Kunsill speċifikament b’ismu b’reazzjoni għal suġġeriment magħmul lilha mill-Kunsill stess f’dak ir-rigward. Madankollu, dak l-aċċenn ma kienx meħtieġ ġuridikament sabiex jiżgura l-validità tal-mandat mogħti lill-Kunsill, li, barra minn hekk, jippermetti l-ħatra ta’ kwalunkwe persuna oħra.
24. F’dak li jirrigwarda t-tieni domanda, il-Kummissjoni tallega li, ladarba jiġi stabbilit li l-istituzzjoni hija debitament awtorizzata mill-Kummissjoni biex tibda proċeduri legali, il-qorti nazzjonali ma għandix neċessità, fil-prinċipju, li twettaq analiżi ulterjuri. F’każ ta’ kwalunkwe dubju, l-iktar li tista’ tagħmel huwa li taċċerta ruħha li l-persuna li tidher taġixxi f’isem l-istituzzjoni, kwistjoni li, f’din il-kawża, ma hemm ebda dubju dwarha.
25. Għall-kuntrarju, il-Kummissjoni hija tal-opinjoni li l-qorti nazzjonali ma tistax tistħarreġ il-validità tal-ħatra, kemm b’riferiment għall-mandat mogħti mill-Kummissjoni jew b’riferiment għar-regoli ta’ proċedura tal-istituzzjoni li għandha l-mandat. Għaldaqstant, il-qorti nazzjonali ma tistax tiddetermina jekk il-persuna fiżika li tidher quddiemha tissodisfax il-kundizzjonijiet meħtieġa għall-ħatra jew jekk dik il-persuna ġietx maħtura korrettament mill-korpi kompetenti u bil-forma korretta. Stħarriġ ta’ dan it-tip jammonta għal indħil fl-organizzazzjoni interna tal-istituzzjoni u jwassal biex il-qorti nazzjonali tinterpreta r-regoli ta’ proċedura interna ta’ dik l-istituzzjoni.
26. Fir-rigward tat-tielet domanda, il-Kummissjoni tallega li s-sens ġenerali tal-kliem użat fl-Artikolu 207 KE ma jippermettix li jiġi ddeterminat jekk ir-rappreżentanza tal-Kunsill fi proċeduri legali hijiex inkluża jew le fir-responsabbiltajiet tad-Deputat Segretarju Ġenerali tal-Kunsill. Madankollu, peress li d-Deputat Segretarju Ġenerali huwa l-iktar awtorità għolja responsabbli għas-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill, li s-Servizz Legali jagħmel parti minnu, huwa evidenti li dan jista’ validament jirrappreżenta lill-Kunsill fil-proċeduri legali.
27. Għal dawn ir-raġunijiet, il-Kummissjoni tissuġġerixxi li għandha tingħata din ir-risposta għad-domandi magħmula mill-Conseil d’État Belġjan: “L-Artikolu 282 KE, b’mod partikolari l-frażi ‘[g]ħal dak il-għan, [...] għandha tkun rappreżentata mill-Kummissjoni’ li tinstab fit-tieni sentenza ta’ dan l-artikolu, għandha tiġi interpretata bħala li tfisser li istituzzjoni għandha validament mandat sabiex tirrappreżenta lill-Komunità sempliċiment minħabba l-fatt tal-eżistenza ta’ mandat li bih il-Kummissjoni ddelegat lil din l-istituzzjoni s-setgħat ta’ rappreżentazzjoni tagħha fil-proċeduri legali, indipendentement minn jekk dan il-mandat jaħtarx bl-isem lil persuna fiżika awtorizzata biex tirrappreżenta lill-istituzzjoni ddelegata.”
28. Il-Gvern Belġjan, min-naħa tiegħu, wara li osserva li l-fatti tal-kawża quddiem il-qorti nazzjonali seħħew qabel id-dħul fis-seħħ tal-emenda tal-Artikolu 282 KE magħmula bl-Artikolu 335 TFUE, issottometta li l-ewwel domanda jeħtieġ li tingħatalha risposta negattiva għax jekk le, dan ifisser li ġaladarba jingħatalu mandat mill-Kummissjoni, il-Kunsill ikun jista’ jibda proċeduri legali permezz ta’ kwalunkwe wieħed mill-aġenti tiegħu.
29. Il-Gvern Belġjan isostni li applikazzjoni stretta tal-Artikolu 282 KE għandha twassal għall-konklużjoni li kwalunkwe azzjoni legali min-naħa tal-Komunità Ewropea għandha tiġi mressqa mill-Kummissjoni biss, peress li l-prinċipju tal-allokazzjoni tas-setgħat stabbilit fl-Artikolu 7(1) KE, in fine, ma jirrigwardax biss id-delimitazzjoni tal-kompetenzi bejn il-Komunità u l-Istati Membri iżda wkoll dak tat-tqassim tal-allokazzjonijiet mogħtija lil kull waħda mill-istituzzjonijiet Komunitarji, li huma biss jistgħu jeżerċitaw il-kompetenzi rispettivi tagħhom, mingħajr il-possibbiltà ta’ delega.
30. Minkejja dak li ntqal hawn fuq, anki li kieku kien possibbli li jiġu ddelegati kompetenzi meta jiġu sodisfatti ċerti kundizzjonijiet, il-Gvern Belġjan jallega li dan id-dritt ta’ delega għandu jiġi interpretat b’mod strett peress li jidderoga mit-tqassim tal-kompetenzi bejn l-istituzzjonijiet li jirriżulta mid-dispożizzjonijiet tat-Trattat KE. Skont dan il-prinċipju, mandat mogħti mill-Kummissjoni għall-eżerċizzju ta’ kompetenza mogħtija lilha mit-Trattat għandu jiġi mwettaq mill-istituzzjoni jew persuna li għandha l-mandat.
31. Fil-kawża prinċipali, ġie stabbilit li l-persuna fiżika li ppreżentat ir-rikors quddiem il-qorti tar-rinviju ma kinitx il-persuna maħtura mill-Kummissjoni, jiġifieri, J-C. Piris, u lanqas ma kienet persuna oħra maħtura minnu, kif, madankollu, jippermetti l-mandat mogħti mill-Kummissjoni permezz ta’ għamla ta’ suddelega li l-validità tagħha, fl-opinjoni tal-Gvern Belġjan, tista’ tiġi legalment ivverifikata. Fil-qosor, il-Gvern Belġjan jissottometti li l-persuna li ppreżentat ir-rikors quddiem il-qorti nazzjonali ma kellhiex mandat sabiex taġixxi.
32. F’dak li jirrigwarda t-tieni domanda, il-Gvern Belġjan isostni li, b’mod konformi mal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-prinċipju tal-awtonomija tal-istituzzjonijiet tal-Komunitajiet Ewropej jimpedixxi lill-qorti nazzjonali milli tindaħal fis-setgħat tagħhom billi tissostitwihom bl-eżerċizzju tas-setgħa tat-teħid ta’ deċiżjonijiet tagħhom. Għall-kuntrarju, minn din l-istess ġurisprudenza jirriżulta li l-qorti nazzjonali tista’ tivverifika jekk istituzzjoni aġixxietx skont ir-regoli li japplikaw għaliha. Konsegwentement, il-Gvern Belġjan jissottometti li qorti nazzjonali tista’ tivverifika l-ammissibbiltà ta’ rikors ippreżentat minn istituzzjoni billi tanalizza jekk l-istituzzjoni taġixxix permezz ta’ persuna fiżika li l-Kummissjoni tatha l-mandat li tibda l-proċeduri legali.
33. F’dak li jirrigwarda t-tielet domanda, il-Gvern Belġjan jallega li l-Artikolu 207(2) KE fih innifsu ma jagħti ebda setgħa ta’ rappreżentazzjoni lid-Deputat Segretarju Ġenerali, filwaqt li r-responsabbiltà tiegħu biex imexxi s-Segretarjat Ġenerali ma tistax tiġi kkunsidrata bħala ekwivalenti għal setgħa ta’ rappreżentazzjoni peress li l-kompetenzi tiegħu huma rrelatati mal-organizzazzjoni u l-amministrazzjoni tas-Segretarjat Ġenerali, minn naħa waħda, u għall-funzjonament bla tfixkil tal-ħidma tal-Kunsill u l-ġestjoni tal-baġit tiegħu, min-naħa l-oħra. La dik id-dispożizzjoni u lanqas l-Artikolu 23 tar-Regoli ta’ Proċedura tal-Kunsill ma jagħtu lid-Deputat Segretarju Ġenerali setgħa ta’ rappreżentazzjoni biex jibda l-proċeduri legali, u għalhekk jirriżulta li fl-opinjoni tal-Gvern Belġjan, it-tielet u l-aħħar domanda jeħtieġu wkoll risposta fin-negattiv.
34. Il-Kunsill, min-naħa tiegħu, jallega, rigward l-ewwel domanda, li ma hemmx dubju li huwa kellu mandat validu mill-Kummissjoni skont l-Artikolu 282 KE, dispożizzjoni li minnha jirriżulta biss li istituzzjonijiet, meta jixtiequ jibdew proċeduri legali dwar kwistjonijiet li jirrigwardawhom direttament, għandhom ikollhom mandat mogħti mill-Kummissjoni. Il-Kunsill jissottometti li la minn dak l-artikolu u lanqas minn xi dispożizzjoni oħra ma jirriżulta li l-mandat jingħata validament biss jekk dan jaħtar persuna sabiex tirrappreżenta l-istituzzjoni kkonċernata quddiem il-qorti nazzjonali kompetenti. Għalhekk, fl-opinjoni tal-Kunsill, mandat mogħti lill-istituzzjoni biex tibda proċeduri legali jkun suffiċjenti sabiex jiżgura li l-Komunità tiġi validament irrappreżentata.
35. Il-Kunsill jaċċetta li, filwaqt li ma hemmx xejn li jipprekludi li l-mandat isemmi persuna speċifika, madankollu, fil-fehma tiegħu, il-prinċipju ta’ awtonomija organizzazzjonali tal-istituzzjonijiet u r-regoli ta’ proċedura interna tagħhom ikomplu japplikaw, u konsegwentement, ir-riferiment għal persuna fiżika ma jillimitax il-portata tal-mandat mogħti lill-istituzzjoni għall-finijiet tar-rappreżentazzjoni tal-Komunità quddiem qorti nazzjonali.
36. Il-Kunsill jenfasizza li huwa korrett li l-mandat jinkludi l-isem tal-konsulent legali tiegħu, J-C. Piris, iżda li r-rappreżentanza tiegħu ma wasslet għal ebda diffikultà fl-istituzzjonijiet peress li l-proċeduri interni kollha ġew segwiti. J‑C. Piris, min-naħa tiegħu, ħatar avukat estern, P. de Briery, biex jippreżenta r-rikors quddiem il-qorti nazzjonali bħala rappreżentant tal-Komunitajiet. Fi kliem ieħor, il-fatt li J‑C. Piris ġie msemmi espressament fil-mandat mogħti mill-Kummissjoni jagħmel ċar ad extra l-mandat tal-konsulent legali tal-Kunsill sabiex jaħtar l-avukat estern, P. de Briey.
37. Il-Kunsill isostni li fir-rikors ippreżentat minn P. de Briey jirriżulta wkoll l-isem tad-Deputat Segretarju Ġenerali tal-Kunsill, li ma kienx neċessarju ġaladarba, la huwa għandu responsabbiltà statutorja sabiex imexxi s-Segretarjat Ġenerali skont l-Artikolu 207 KE, ma kienx hemm bżonn li jissemma’ espliċitament fil-mandat mogħti mill-Kummissjoni, peress li l-awtorità mogħtija lill-Kunsill kienet biżżejjed. A fortiori, lanqas ma kien meħtieġ li d-Deputat Segretarju Ġenerali jinħatar minn J-C Piris. Għall-kuntrarju, l-isem ta’ dan tal-aħħar issemma’ fis-setgħa peress li, bħala d-delegat tas-setgħa tal-implementazzjoni baġitarja tad-Deputat Segretarju Ġenerali, kienet responsabbiltà tiegħu li jqabbad avukat estern.
38. Il-Kunsill jissottometti li, fid-dawl tal-pożizzjoni tiegħu rigward l-ewwel domanda, ma hemmx lok li jirrispondi t-tieni domanda. Fl-opinjoni tiegħu, qorti nazzjonali mhijiex intitolata tivverifika jekk l-istituzzjoni li hija parti fi proċeduri legali mressqa quddiemha hijiex irrappreżentata mill-persuna fiżika adatta, sakemm l-istituzzjoni nnifisha ma tikkontestax dik is-setgħa ta’ rappreżentazzjoni. Inkella, jkun hemm indħil mhux aċċettabbli mill-qorti nazzjonali kkonċernata fl-isfera ta’ awtonomija tal-istituzzjonijiet KomunitarjiFl-opinjoni tal-Kunsill, il-qorti nazzjonali tista’ tiddetermina biss ir-relazzjoni bejn il-Kunsill stess, li jaġixxi f’isem il-Komunitajiet skont l-Artikolu 282 KE, minn naħa waħda, u l-avukat estern li jirrappreżenta lill-Kunsill, min-naħa l-oħra. Fi kliem ieħor, qorti nazzjonali tista’ tistabbilixxi biss l-eżistenza ta’ mandat mogħti mill-Kummissjoni u l-ħatra ta’ avukat biex jirrappreżentaha quddiem dik il-qorti. Issa fir-realtà, f’din il-kawża, din il-kwistjoni la ġiet ikkontestata mill-Conseil d’État Belġjan u lanqas mill-kontroparti fil-proċeduri tal-kawża prinċipali.
39. F’dak li jirrigwarda t-tielet domanda, il-Kunsill huwa tal-fehma li, fid-dawl tal-pożizzjoni tiegħu rigward it-tieni domanda, ma hemmx lok li tingħata risposta. Madankollu, wara li enfasizza li l-għan tal-proċeduri ġudizzjarji fil-mertu huwa l-immunità fiskali tal-Komunitajiet, il-Kunsill jiddikjara li, skont l-Artikolu 207(2) KE, l-Artikolu 59(1) tar-Regolament Finanzjarju, l-Artikolu 23(2) u (5) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-Kunsill, u r-regoli interni li jikkonċernaw l-implementazzjoni tal-baġit tal-Kunsill adottati fl-20 ta’ Diċembru 2002, id-Deputat Segretarju Ġenerali, bħala r-rappreżentant tal-istituzzjoni tiegħu, iwettaq l-obbligi ta’ uffiċjal ta’ awtorizzazzjoni għat-taqsima tal-baġit tal-Komunitajiet irrelatat mal-Kunsill. Bħala uffiċjal ta’ awtorizzazzjoni, u skont l-Artikolu 60(1) u (2) tar-Regolament Finanzjarju, huwa meħtieġ li jimplementa d-dħul u l-infiq stabbiliti fil-baġit skont il-prinċipji ta’ ġestjoni finanzjarja soda u biex jiżgura li jkun hemm konformità mar-rekwiżiti ta’ legalità u regolarità. Dan huwa l-kuntest applikabbli għad-deċiżjoni tad-Deputat Segretarju Ġenerali, bħala l-persuna responsabbli għall-ġestjoni tal-approprjazzjonijiet tal-istituzzjoni tiegħu, li jibda proċeduri quddiem il-qorti nazzjonali sabiex jiżgura li l-Kunsill ma jkollux iħallas, mill-baġit tiegħu, is-somma mitluba mir-Région de Bruxelles-Capitale, li, fl-opinjoni tiegħu, mhijiex dovuta.
40. Il-Kunsill jikkonkludi li, peress li l-Kummissjoni tat b’mod korrett lill-Kunsill mandat biex jaġixxi f’isem il-Komunitajiet, ir-rappreżentant statutorju tiegħu f’dak ir-rigward, jiġifieri, P. Boissieu, bħala Deputat Segretarju Ġenerali bir-responsabbiltà għat-tmexxija u l-ġestjoni mingħajr tfixkil tas-Segretarjat, fl-eżerċizzju tal-poteri tiegħu, seta’ legalment jirrappreżenta lill-Kunsill quddiem il-qorti nazzjonali, mingħajr ma kien hemm ebda ħtieġa għal dak il-għan għal mandat speċifiku mill-Kummissjoni jew minn J-C. Piris, peress li l-mandat mogħti mill-Kummissjoni lill-Kunsill fil-kapaċità tiegħu bħala istituzzjoni huwa biżżejjed skont id-dispożizzjonijiet ta’ dritt primarju.
VI – Il-kunsiderazzjonijiet
41. Jeħtieġ li nibda billi nenfasizza li t-tliet domandi magħmula quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja f’din il-proċedura ma jeħtieġux li l-Qorti tal-Ġustizzja tirrisolvi l-każ speċifiku mressaq quddiem il-qorti tar-rinviju, jiġifieri, jekk Komunità hijiex irrappreżentata kif xieraq fil-proċeduri li huma pendenti quddiem il-Conseil d’État Belġjan. Mill-formulazzjoni stess tat-tliet domandi preliminari jirriżulta biċ-ċar li dak li huwa mistenni mill-Qorti tal-Ġustizzja huwa risposta astratta għad-domandi li huma astratti wkoll. Għaldaqstant, mhuwiex każ ta’ stabbiliment jekk il-persuni li dehru f’isem il-Komunità fil-proċeduri fil-mertu kinux legalment intitolati biex jagħmlu dan iżda pjuttost każ ta’ identifikazzjoni tar-regoli li jirregolaw ir-rappreżentazzjoni tal-Komunità meta hija tkun parti fi proċeduri legali quddiem qorti nazzjonali skont l-Artikolu 282 KE. Il-Conseil d’État Belġjan, abbażi tad-deċiżjoni li għandha tingħata mill-Qorti dwar dan il-punt ta’ dritt u meta japplika l-liġi kif deċiża mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawża, għandu jkun hu li jagħti d-deċiżjoni li jqis adattata sabiex jirrisolvi l-kwistjoni ta’ quddiemu.
42. L-Artikolu 282 KE jagħti lill-Kummissjoni l-istatus ta’ rappreżentanta tal-Komunità bl-għan uniku li tagħmel possibbli t-twettiq, “ [f]’kull wieħed mill-Istati Membri”, tal-kapaċità ġuridika mogħtija lill-Komunità bħala persuna ġuridika. L-artikolu jipprovdi speċifikament li dik il-kapaċità tinkludi d-dritt li “tkun parti fi proċeduri legali”.
43. Għalhekk, hija rappreżentanza organika li biha l-Kummissjoni saret l-uniku interlokutorju awtorizzat sabiex jitkellem għall-Komunità fir-relazzjonijiet tagħha mal-Istati Membri rregolata esklużivament mis-sistemi legali nazzjonali rispettivi. Fi kliem ieħor, f’dawk ir-relazzjonijiet li fihom il-Komunità taġixxi bħala persuna ġuridika rregolata mil-liġi privata, li ma jkollha ebda imperium, hija suġġetta għal-liġi nazzjonali daqs kwalunkwe individwu ieħor.
44. Fil-kapaċità tagħha bħala rappreżentanta tal-Komunità skont l-Artikolu 282 KE, il-Kummissjoni teżerċita kompetenza speċifika ta’ rappreżentazzjoni purament ad extra fl-isfera tad-dritt nazzjonali, indipendenti mis-setgħat mogħtija lilha ad intra fis-sistema ġuridika Komunitarja. Fl-eżerċizzju ta’ din il-funzjoni rappreżentattiva, il-Kummissjoni aġixxiet daqs li kieku kienet il-Komunità, billi ddikjarat, fl-ordni nazzjonali rilevanti, ir-rieda tal-Komunità li tirriżulta mill-proċeduri għall-adozzjoni ta’ dispożizzjonijiet u ta’ atti legali stabbiliti mid-dritt Komunitarju. Ir-rieda murija ma kinitx, għaldaqstant, dik tal-Kummissjoni iżda pjuttost dik iffurmata permezz tal-eżerċizzju korrett tal-kompetenzi mogħtija mit-Trattati lill-korpi differenti tal-Komunità u, għalhekk, fl-aħħar hija dik tal-Komunità stess.
45. Ir-rappreżentazzjoni tal-Komunità minn wieħed mill-korpi tagħha ma tnaqqasx mis-setgħa tal-korpi l-oħra, lanqas ma tista’ tkun ta’ preġudizzju għalihom fl-eżerċizzju ta’ dawk is-setgħat jew tostakola t-twettiq tar-responsabbiltajiet tagħhom meta, sabiex twettaq dawk ir-responsabbiltajiet, huwa meħtieġ li l-Kummissjoni taġixxi bħala persuna ġuridika skont il-liġi nazzjonali ta’ Stat Membru. Il-Kummissjoni hija parti fil-proċeduri legali bħala rappreżentanta tal-Komunità meta, fl-interessi tal-Komunità, fl-opinjoni ta’ wieħed mill-korpi tagħha, it-twettiq korrett tas-setgħat tagħha jirrikjedi li dan ikun parti fi proċeduri legali quddiem il-qrati nazzjonali.
46. Jiġifieri, fi kwalunkwe każ, ir-raġunament tal-Artikolu 335 TFUE, li ma huwiex applikabbli għal din il-kawża iżda għandu ċerta rilevanza għall-finijiet tal-interpretazzjoni, sa fejn ifformalizza l-prattika segwita fl-applikazzjoni tal-Artikolu 282 KE (6), billi jipprovdi issa li, bla ħsara għar-rappreżentanza komuni tal-Unjoni eżerċitata mill-Kummissjoni, l-Unjoni “għandha tkun rappreżentata minn kull waħda mill-istituzzjonijiet, bis-saħħa ta’ l-awtonomija amministrattiva tagħhom, fi kwistjonijiet li għandhom x’jaqsmu mal-operat rispettiv tagħhom”. Dik ir-rabta bejn li jkollok setgħa, minn naħa waħda, u li tkun parti fi proċeduri legali bħala mezz ta’ żgurar tal-eżerċizzju ta’ dik is-setgħa, min-naħa l-oħra, tikkontribwixxi mhux biss għal effettività ikbar fl-eżerċizzju tas-setgħa iżda hija wkoll fl-interessi tal-amministrazzjoni korretta tal-ġustizzja peress li l-partijiet fil-proċeduri legali jkunu jistgħu jiddefinixxu s-suġġett tal-kwistjoni quddiem il-qorti b’termini li jirriflettu aħjar is-sitwazzjoni partikolari li jsibu rwieħhom fiha bħala d-detenturi ta’ interessi konfliġġenti. F’dan ir-rigward, il-Qorti tal-Ġustizzja osservat li huwa fl-interessi tal-amministrazzjoni tal-ġustizzja li fejn tkun involuta r-responsabbiltà Komunitarja minħabba att ta’ waħda mill-istituzzjonijiet tagħha, il-Komunità għandha tkun irrappreżentata quddiem il-qorti mill-istituzzjoni li allegatament hija kkritikata li kkawżat il-fatt li wassal għal responsabbiltà (sentenza tat-13 ta’ Novembru 1973, Werhahn Hansamühle, punt 7) (7).
47. Għalhekk, f’dak li jirrigwarda din il-kawża, il-kompetenza mogħtija lill-Kummissjoni permezz tal-Artikolu 282 KE hija llimitata għar-rappreżentanza tal-Komunità quddiem il-qrati tal-Istati Membri. Ir-rieda rrappreżentata mhijiex ir-rieda tal-Kummissjoni, iżda dik tal-Komunità, jiġifieri, f’kull każ, dik tal-korp Komunitarju li l-isfera ta’ kompetenza tiegħu tkopri l-azzjoni Komunitarja li, sabiex tkun effettiva bil-liġi, teħtieġ l-intervent ta’ qorti nazzjonali. Għalhekk, minflok it-tnaqqis tal-ħafna responsabbiltajiet mogħtija ad intra lill-istituzzjonijiet għal unità unika favur il-Kummissjoni, is-setgħa ta’ rappreżentazzjoni skont l-Artikolu 282 KE għandha tiġi kkunsidrata bħala setgħa strumentali fl-interessi tar-responsabbiltajiet tal-istituzzjonijiet peress li dawn jestendu ad extra quddiem il-qrati tal-Istati Membri.
48. Min-naħa l-oħra, saret prattika kostanti u mhux ikkontestata li l-Kummissjoni tagħti mandat lil istituzzjonijiet oħra sabiex jirrappreżentaw lill-Komunità fi proċeduri legali meta l-operat rispettiv tagħhom jeħtieġ hekk. Kif intqal diġà, hija din il-prattika li eventwalment ifformalizzat lill-Artikolu 335 TFUE attwalment fis-seħħ. Ħadd ma kkontesta, u lanqas jista’ serjament jikkontesta, li din id-delegazzjoni hekk imsejħa “interna” mhijiex oġġezzjonabbli fid-dritt, għax ma hijiex prekluża mill-Artikolu 282 KE, u n-natura tas-setgħa pprovduta f’dan l-artikolu ma timpedixxix lill-istituzzjoni attwalment ikkonċernata milli tirrappreżenta lill-Komunità fil-proċeduri legali sabiex tipproteġi l-interessi tagħha bħala persuna ġuridika. Fil-qosor, l-aħjar ħarsien tal-interessi komunitarji huwa dak li jirriżulta fl-oriġini tal-prattika fejn tingħata r-rappreżentazzjoni tal-Komunità fi proċeduri legali lill-istituzzjoni li tista’ tiddefendi dawk l-interessi bl-aħjar mod.
49. Ovvjament, huwa biss mid-dħul fis-seħħ tal-Artikolu 335 TFUE li r-rappreżentazzjoni diretta tal-Unjoni mill-istituzzjoni speċifikament ikkonċernata, li ma hijiex il-Kummissjoni, saret possibbli, iżda s-sistema preċedenti ma kinitx tipprekludi r-rappreżentanza ddelegata jekk ikun fis-seħħ mandat “intern” korrispondenti.
50. Il-kwistjoni deċiżiva, għalhekk, huwa l-mod li bih din id-delegazzjoni ta’ setgħat għandha tiġi fformalizzata. Naturalment, għandu jkun hemm intenzjoni inekwivokabbli u ċara li r-rappreżentanza tal-Komunità tingħata lil istituzzjoni oħra. Madankollu, għandu jiġi preżunt li dik l-intenzjoni li tingħata setgħa lil istituzzjoni oħra fil-każijiet kollha hija preċeduta minn, u diretta speċifikament lejn, it-twettiq ta’ intenzjoni oħra, li għandha tkun parti fi proċeduri legali; dik l-intenzjoni ma għandhiex tkun unikament u esklużivament dik tal-Kummissjoni u minflok tista’ tkun ukoll dik tal-istituzzjoni li l-operat tagħha jeħtieġ li jinbdew proċeduri legali bħala l-iktar mezz xieraq biex jiġi żgurat l-aħjar eżekuzzjoni tal-funzjonijiet tagħha.
51. Naturalment, ma hemm xejn li jimpedixxi lill-Kummissjoni, fl-eżerċizzju legali tal-kompetenza tagħha skont l-Artikolu 282 KE, milli tirrappreżenta direttament lill-Komunità anki għall-finijiet tal-ħarsien tal-interessi iktar immedjati ta’ istituzzjoni oħra. Iżda, huwa evidenti li l-approċċ tat-tqassim razzjonali tal-kompiti tal-istituzzjonijiet għall-interess ogħla tal-Komunità jwassal – kif fil-fatt ġara fil-passat – għall-prattika li issa kisbet status leġiżlattiv fl-Artikolu 335 TFUE
52. Jekk, madankollu, ma jkun hemm ebda obbligu għall-għoti ta’ mandat lil istituzzjoni oħra sabiex tirrappreżenta lill-Komunità fi proċeduri legali, ġaladarba l-Kummissjoni ddeċidiet tagħmel dan, madankollu, ma jirriżultax li tista’ tissuġġetta r-rappreżentanza mogħtija għal xi kundizzjonijiet. Dan la rigward il-mod ta’ kif jiġi eżerċitat il-ħarsien tal-interessi tal-Komunità quddiem il-qrati u lanqas rigward l-individwi li għandhom jaġixxu f’isem l-istituzzjoni ddelegata. Kwalunkwe konklużjoni oħra tammonta għal indħil mhux aċċettabbli fl-isfera tal-awtonomika istituzzjonali u organizzazzjonali ta’ dik l-istituzzjoni (8). Barra minn hekk, dan imur kontra r-raġuni proprja tad-delegazzjoni tas-setgħat li, kif diġà ntqal, għandha tippermetti l-ħarsien tal-interessi komunitarji mill-korp li, f’kull każ, huwa l-iktar kapaċi li jipproteġi dawk l-interessi minħabba l-għarfien tiegħu dwar is-suġġett tal-kawża.
53. Jista’ jiġi konkluż minn dak li ntqal hawn fuq li l-Kummissjoni kellha sempliċiment tagħti mandat formali lill-istituzzjoni li tatha r-rappreżentanza tal-Komunità fil-proċeduri legali, biex tħares l-interessi rrelatati direttament ma’ dik l-istituzzjoni, mingħajr ma taħtar “b’mod partikolari, [b’isimha] persuna fiżika bis-setgħa li tirrappreżenta l-istituzzjoni ddelegata”, skont kif intqal fl-ewwel domanda preliminari tal-Conseil d’État.
54. Hija kwistjoni differenti jekk, f’każ li ssir ħatra bl-isem iżda din ma tiġix osservata, dan iwassalx għal invalidazzjoni tal-awtorità speċifika. Jekk, kif jirriżulta li huwa l-każ skont il-Kummissjoni, il-prattika kienet li din il-ħatra ssir bi qbil mal-istituzzjoni kkonċernata, l-effett tagħha għandu jkun illimitat għall-isfera purament interna tal-Komunità b’rabta mal-organizzazzjoni tax-xogħol li jitħarsu l-interessi tagħha.
55. Għalhekk, skont l-Artikolu 282 KE, il-Komunità ġiet irrappreżentata korrettament quddiem il-qrati nazzjonali jew mill-Kummissjoni inkella mill-istituzzjoni li ngħatat il-mandat formalment mill-Kummissjoni għall-finijiet tal-proċeduri speċifiċi fil-qorti. Bħala mandatarja, l-istituzzjoni kkonċernata għandha teżerċita r-rappreżentanza mogħtija lilha bħala dik l-istituzzjoni u għalhekk, skont il-proċedura stabbilita sabiex tiddeċiedi u taġixxi fuq l-interessi istituzzjonali tagħha jiġifieri permezz tal-individwi awtorizzati biex jaġixxu f’isimha u, għalhekk, biex jirrappreżentawha.
56. Minn dak li ntqal hawn fuq jirriżulta li t-tielet domanda magħmula mill-Conseil d’État għandha tingħata risposta pożittiva. Fil-fatt, l-individwi li huma legalment intitolati biex jaġixxu f’isem il-Kunsill għandhom jinkludu lid-Deputat Segretarju Ġenerali tiegħu jekk, bħal ma huwa l-każ hawnhekk, l-interess Komunitarju, li jirrikjedi li l-Komunità tkun parti fi proċeduri legali, jikkonċerna l-baġit ta’ din tal-aħħar, li l-amministrazzjoni u l-implementazzjoni tiegħu huwa responsabbiltà unika tad-Deputat Segretarju Ġenerali skont l-Artikoli 23(2) u 23(5) tar-Regoli ta’ Proċedura tal-Kunsill.
57. Għalkemm, fid-dawl tal-mod li bih ġiet ifformulata, it-tieni domanda teħtieġ risposta biss jekk l-ewwel waħda tkun irċeviet risposta negattiva, huwa madankollu xieraq li jiġi indikat li l-qrati tal-Istati Membri ma humiex intitolati li janalizzaw il-legalità tal-mandat mogħti mill-Kummissjoni lil istituzzjoni Komunitarja oħra. Jekk tiġi applikata f’din il-kawża l-ġurisprudenza eżistenti dwar l-għoti ta’ status ta’ uffiċjal jew ta’ impjegat tal-Unjoni (9), huwa evidenti li kwalunkwe verifika ta’ setgħa mogħtija mill-Kummissjoni lill-Kunsill jaqa’ fil-ġurisdizzjoni esklużiva tal-qrati Komunitarji, peress li kwalunkwe involviment fil-kwistjoni min-naħa tal-qrati nazzjonali jkun jikkostitwixxi indħil illegali fl-awtonomija tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni Ewropea.
58. Għalhekk, anki jekk awtorità tkun invalida b’mod manifest, il-qorti nazzjonali ma tista’ tagħmel xejn iktar ħlief tirrinvija d-domanda preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE.
59. Il-ġurisdizzjoni tal-qrati nazzjonali hija llimitata, għalhekk, għall-istħarriġ tal-att li bih il-Komunità ― permezz tal-korp li jirrappreżentaha skont id-dritt tal-Unjoni ― jagħti mandat lil avukat speċifiku sabiex jidher quddiem qorti ta’ Stat Membru meta r-regoli ta’ proċedura nazzjonali jirrikjedu hekk. Peress li dan huwa rekwiżit strettament nazzjonali li ma jirrigwardax l-istatus ta’ min huwa parti fil-proċeduri iżda pjuttost il-mod kif għandu jidher, l-Unjoni, li f’dawn iċ-ċirkustanzi taġixxi biss bħala persuna ġuridika mingħajr ebda imperium, ma tistax ma tikkunsidrax tali kundizzjoni. Bl-istess mod, huwa evidenti li l-Unjoni ma tistax tinjora s-sentenza finali li tingħata mill-qorti tal-Istat Membru li għall-ġurisdizzjoni tagħha hija ssuġġettat ruħha.
VII – Rikapitulazzjoni
60. Minn dak kollu li ntqal hawn fuq jirriżulta li, skont it-termini astratti li bihom il-Conseil d’État Belġjan ifformula d-domandi tiegħu, id-delegazzjoni ta’ setgħat ipprovduta fl-Artikolu 282 KE ma tirrikjedix l-isem ta’ persuna fiżika speċifika fil-mandat, u li, jekk persuna msemmija tkun maħtura speċifikament, id-dehra ta’ persuna differenti fil-proċeduri ma tinvalidax l-għoti tal-mandat lill-istituzzjoni ddelegata, sakemm dik il-persuna tkun intitolata li taġixxi, bħala regola ġenerali f’isem dik l-istituzzjoni, bħal mhuwa l-każ tad-Deputat Segretarju Ġenerali tal-Kunsill. Barra minn hekk, il-Qorti tal-Ġustizzja biss tista’ tiddeċiedi dwar il-validità ta’ din id-delegazzjoni ta’ setgħa interna inkwistjoni. Il-qrati nazzjonali, min-naħa l-oħra, għandhom ġurisdizzjoni esklużiva biss sabiex jivverifikaw il-mandat li, jekk ikun il-każ, id-dritt nazzjonali jirrikjedi sabiex ikun hemm rappreżentanza fil-proċeduri ġudizzjarji minn avukat.
VIII – Konklużjoni
61. Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, nissuġġerixxi li l-Qorti tal-Ġustizzja għandha tirrispondi għad-domandi preliminari magħmula mill-Conseil d’État Belġjan fit-termini li ġejjin:
“1) L-Artikolu 282 KE u, b’mod partikolari l-frażi ‘[g]ħal dan il-għan, il-Komunità għandha tkun rappreżentata mill-Kummissjoni’, għandha tiġi interpretata bħala li tfisser li istituzzjoni li mhijiex il-Kummissjoni għandha validament il-mandat sabiex tirrappreżenta lill-Komunità minħabba s-sempliċi fatt li l-Kummissjoni ddelegat lil dik l-istituzzjoni s-setgħat tagħha ta’ rappreżentanza tal-Komunità fi proċeduri legali, indipendentement minn jekk dan il-mandat ħatarx jew le persuna fiżika li tista’ tirrappreżenta l-istituzzjoni ddelegata.
(2) L-ewwel sentenza tal-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 207(2) KE, u iktar speċifikament il-frażi ‘assistit minn Deputat Segretarju Ġenerali li jkun responsabbli mit-tmexxija tas-Segretarjat Ġenerali’, għandha tiġi interpretata bħala li tfisser li d-Deputat Segretarju Ġenerali tal-Kunsill jista’ jirrappreżenta b’mod korrett lill-Kunsill għall-finijiet tal-preżentata ta’ rikors quddiem il-qrati nazzjonali.
(3) Qorti nazzjonali bħall-Conseil d’État Belġjan ma tistax, hi stess u quddiemha, tivverifika l-legalità ta’ delegazzjoni ta’ setgħa ‘interna’ mogħtija skont l-Artikolu 282 KE, u għandha, jekk ikun il-każ, tirrinvija d-domanda preliminari rilevanti lill-Qorti tal-Ġustizzja.”
1 Lingwa oriġinali: l-Ispanjol.
2– Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 1605/2002, tal-25 ta’ Ġunju 2002, rigward ir-Regolament Finanzjarju applikabbli ghall-baġit ġenerali tal-Komunitajiet Ewropej (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 1, Vol. 4, p. 74).
3– Deċiżjoni tal-Kunsill, tal-5 ta’ Ġunju 2000, li tadotta r-Regoli tal-Proċedura tal-Kunsill (ĠU L 149, tat-23 ta’ Ġunju 2000, p. 21).
4– Anness tat-Trattat KE skont it-Trattat ta’ Amsterdam.
5– Artikolu 335 TFUE: “F’kull wieħed mill-Istati Membri, l-Unjoni għandha tippossjedi il-kapaċità ġuridika l-iktar wiesa’ mogħtija lil persuni ġuridiċi bil-liġijiet nazzjonali; b’mod partikolari, hija tkun tista’ tikseb jew tiddisponi minn proprjetà mobbli u immobbli u tkun parti fi proċeduri legali. Għal dan il-għan, l-Unjoni għandha tkun rappreżentata mill-Kummissjoni. Madankollu, l-Unjoni għandha tkun rappreżentata minn kull waħda mill-istituzzjonijiet, bis-saħħa ta’ l-awtonomija amministrattiva tagħhom, fi kwistjonijiet li għandhom x'jaqsmu mal-operat rispettiv tagħhom”.
6– F’dan ir-rigward, ara, U. Becker, Artikel 282 (Rn. 15), fi J. Schwarze, (ed.), EU-Kommentar, it-tieni edizzjoni, Nomos, Baden-Baden, 2009.
7– Kawża 63-69/72, Ġabra p. 1229.
8– Kif osservat il-Kummissjoni, il-prinċipju tal-awtonomija amministrattiva ġie diġà rrikonoxxut mill-Qorti tal-Ġustizzja, fil-kuntest tat-Trattat KEFA, fis-sentenza tat-12 ta’ Lulju 1957, Algera et vs Assemblée commune (Kawżi magħquda 7/56, 3/57 sa 7/57, Ġabra p. 81).
9– Ara, għas-sentenzi kollha, dik tat-8 ta’ Settembru 2005, AB (C-288/04, Ġabra 2005 p. I‑7837, p. 31.
Full & Egal Universal Law Academy