26.2.2011
EL
Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
C 63/19
Προσφυγή της 30ής Νοεμβρίου 2010 — Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατά Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας
(Υπόθεση C-562/10)
2011/C 63/37
Γλώσσα διαδικασίας: η γερμανική
Διάδικοι
Προσφεύγουσα: Ευρωπαϊκή Επιτροπή (εκπρόσωποι: F. W. Bulst και I. Rogalski)
Καθής: Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας
Αιτήματα της προσφεύγουσας
Η προσφεύγουσα ζητεί από το Δικαστήριο:
—
να αναγνωρίσει ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας έχει παραβεί τις υποχρεώσεις που υπέχει από το άρθρο 56 ΣΛΕΕ, καθόσον
1)
παρέχει δικαίωμα για επίδομα ειδικής φροντίδας, σύμφωνα με το άρθρο 34, παράγραφος 1, σημείο 1, του SGB XI (δέκατου βιβλίου του γερμανικού Κοινωνικού Κώδικα), για έξι μόνο, κατ’ ανώτατο όριο, εβδομάδες, όταν το πρόσωπο που χρήζει ειδικής φροντίδας διαμένει προσωρινά σε άλλο κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
2)
δεν προβλέπει ή αποκλείει, σύμφωνα με το άρθρο 34, παράγραφος 1, σημείο 1, του SGB XI, την επιστροφή, μέχρι το ύψος των παροχών ειδικής φροντίδας σε είδος που χορηγούνται εντός Γερμανίας, των δαπανών για την ειδική φροντίδα που παρέχεται, κατά την προσωρινή διαμονή του χρήζοντος φροντίδας προσώπου σε άλλο κράτος μέλος της ΕΕ, από πάροχο υπηρεσιών εγκατεστημένο σε άλλη χώρα της ΕΕ και όχι στη Γερμανία,
3)
δεν καλύπτει το κόστος του μισθώματος του εξοπλισμού για την ειδική φροντίδα, όταν το πρόσωπο που χρήζει ειδικής φροντίδας διαμένει προσωρινά σε άλλο κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ή αποκλείει, σύμφωνα με το άρθρο 34, παράγραφος 1, σημείο 1, του SGB XI, την επιστροφή των εξόδων, ακόμη και αν τα έξοδα αυτά θα καλύπτονταν στη Γερμανία ή ο εν λόγω εξοπλισμός θα ετίθετο στη διάθεση του χρήζοντος φροντίδας προσώπου και μολονότι η επιστροφή των εξόδων δεν θα συνεπαγόταν τον διπλασιασμό ή οποιαδήποτε άλλη αύξηση του ύψους των παροχών που χορηγούνται στη Γερμανία,
—
να καταδικάσει την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας στα δικαστικά έξοδα.
Ισχυρισμοί και κύρια επιχειρήματα
Αντικείμενο της παρούσας προσφυγής είναι η γερμανική ρύθμιση για την ασφάλιση των μη αυτοεξυπηρετούμενων ατόμων, σύμφωνα με την οποία τα άτομα αυτά, που χρήζουν ειδικής φροντίδας και λαμβάνουν στη Γερμανία παροχές της υποχρεωτικής (κοινωνικής) ασφάλισης για τα μη αυτοεξυπηρετούμενα άτομα, δεν μπορούν να αξιώσουν τις παροχές αυτές μέχρι το ίδιο ύψος, όταν μεταβαίνουν προσωρινά σε άλλο κράτος μέλος και επιδιώκουν να τους χορηγηθούν εκεί οι παροχές ή το επίδομα ειδικής φροντίδας. Σε περίπτωση προσωρινής διαμονής σε άλλο κράτος μέλος της ΕΕ, οι επίμαχες διατάξεις που ρυθμίζουν τις παροχές σε είδος ή το επίδομα ειδικής φροντίδας και τον εξοπλισμό για την ειδική φροντίδα προβλέπουν σημαντικά χαμηλότερες παροχές από ό,τι σε περίπτωση παροχής της ειδικής φροντίδας εντός Γερμανίας.
Η Επιτροπή φρονεί ότι οι επίμαχες ρυθμίσεις δεν συμβιβάζονται με το άρθρο 56 ΣΛΕΕ, διότι δυσχεραίνουν κατά πολύ τη χορήγηση παροχών ειδικής φροντίδας στους ενδιαφερόμενους, όταν βρίσκονται σε άλλη χώρα της ΕΕ, χωρίς αυτό να δικαιολογείται ή να επιβάλλεται από επιτακτικούς λόγους γενικού συμφέροντος. Για τις παροχές ειδικής φροντίδας, όπως και για τη μίσθωση εξοπλισμού ειδικής φροντίδας, καταβάλλεται ορισμένη αντιπαροχή, πράγμα που σημαίνει ότι συνιστούν παροχή υπηρεσιών κατά την έννοια του άρθρου 56 ΣΛΕΕ. Επομένως, εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των διατάξεων για την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών. Το Δικαστήριο έχει τονίσει, με τη νομολογία του σχετικά με την επιστροφή των δαπανών ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης που παρασχέθηκε σε άλλο κράτος μέλος, ότι τα κράτη μέλη, κατά την άσκηση της αρμοδιότητάς τους να διαρρυθμίζουν τα συστήματά τους κοινωνικής ασφάλισης, είναι υποχρεωμένα να τηρούν το κοινοτικό δίκαιο. Επομένως, το γεγονός ότι μια ρύθμιση εμπίπτει στον τομέα της κοινωνικής ασφάλισης, δεν αποκλείει την εφαρμογή του άρθρου 56 ΣΛΕΕ.
Όσον αφορά τις ρυθμίσεις για το επίδομα ειδικής φροντίδας, το γεγονός ότι η αξίωση για επίδομα ειδικής φροντίδας υφίσταται, ενόσω ο ασφαλισμένος παραμένει στην αλλοδαπή, για έξι μόνο, κατ’ ανώτατο όριο, εβδομάδες συνιστά περιορισμό (που δημιουργεί διακρίσεις). Έτσι, το πρόσωπο που χρήζει ειδικής φροντίδας δεν έχει ουσιαστικά, μετά από το διάστημα αυτό, τη δυνατότητα να αξιώσει παροχές ειδικής φροντίδας στην αλλοδαπή.
Όσον αφορά τις ρυθμίσεις για τις παροχές ειδικής φροντίδας σε είδος, συνιστά περιορισμό (που δημιουργεί διακρίσεις) το γεγονός ότι δεν προβλέπεται ή αποκλείεται η επιστροφή των δαπανών για τις παροχές ειδικής φροντίδας σε είδος που χορηγούνται, κατά την προσωρινή διαμονή σε άλλο κράτος μέλος της ΕΕ του χρήζοντος φροντίδας προσώπου, από πάροχο υπηρεσιών εγκατεστημένο σε άλλη χώρα της ΕΕ και όχι στη Γερμανία. Το γεγονός ότι, όπως αντιτάσσει η Γερμανική Κυβέρνηση, δεν καλύπτονται ούτε στη Γερμανία οι δαπάνες για παροχές ειδικής φροντίδας σε είδος που χορηγούνται από φορείς που δεν είναι συμβεβλημένοι με το ταμείο ασφάλισης ειδικής φροντίδας δεν οδηγεί σε κανένα άλλο συμπέρασμα. Συγκεκριμένα, στη Γερμανία υπάρχει πληθώρα φορέων που έχουν συμβληθεί με το ασφαλιστικό ταμείο. Αντίθετα, καθόσον γνωρίζει η Επιτροπή, δεν υπάρχει κανείς τέτοιος φορέας στα άλλα κράτη μέλη της ΕΕ. Επομένως, οι ασφαλισμένοι (τα πρόσωπα που χρήζουν ειδικής φροντίδας) δεν έχουν καταρχήν καμία δυνατότητα να αξιώσουν παροχές ειδικής φροντίδας σε είδος, βάσει της κοινωνικής ασφάλισης των μη αυτοεξυπηρετούμενων ατόμων, σε άλλο κράτος μέλος, μολονότι θα μπορούσαν να το πράξουν στη Γερμανία –έστω όχι έναντι όλων των ασφαλιστικών φορέων.
Τέλος, όσον αφορά τις ρυθμίσεις για την προμήθεια εξοπλισμού ειδικής φροντίδας, συνιστά περιορισμό (που δημιουργεί διακρίσεις) το γεγονός ότι οι δαπάνες για τη μίσθωση (και χρήση) τέτοιου εξοπλισμού σε άλλη χώρα της ΕΕ δεν επιστρέφονται ούτε στην περίπτωση κατά την οποία οι δαπάνες αυτές θα καλύπτονταν, αν είχαν πραγματοποιηθεί για την παροχή ειδικής φροντίδας εντός Γερμανίας.
Κατά πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, η ελεύθερη παροχή υπηρεσιών, την οποία κατοχυρώνει το άρθρο 56 ΣΛΕΕ, απαιτεί όχι μόνον την εξάλειψη κάθε διάκρισης έναντι του παρόχου υπηρεσιών για λόγους ιθαγένειας, αλλά και την κατάργηση κάθε περιορισμού, ακόμη και εάν αυτός εφαρμόζεται αδιακρίτως και στους ημεδαπούς παρόχους υπηρεσιών και στους παρόχους άλλων κρατών μελών, όταν ο περιορισμός αυτός μπορεί να απαγορεύσει ή να παρακωλύσει την άσκηση των δραστηριοτήτων του παρόχου υπηρεσιών που είναι εγκατεστημένος σε άλλο κράτος μέλος και παρέχει εκεί νόμιμα ανάλογες υπηρεσίες.
Οι δικαιολογητικοί λόγοι τους οποίους πρόβαλε η Γερμανική Κυβέρνηση –προστασία της δημόσιας υγείας και της οικονομικής ισορροπίας του συστήματος ασφάλισης μη αυτοεξυπηρετούμενων ατόμων– δεν μπορούν να δικαιολογήσουν τον προκείμενο περιορισμό της ελευθερίας παροχής υπηρεσιών.
Πρώτον, οι περιοριστικές ρυθμίσεις βαίνουν κατά πολύ πέραν αυτού που ενδέχεται να είναι αναγκαίο για την προστασία της ποιότητας των επίμαχων παροχών υπηρεσιών ή της προστασίας της υγείας. Για παράδειγμα, η επιστροφή των δαπανών που πραγματοποιήθηκαν σε άλλο κράτος μέλος της ΕΕ αποκλείεται γενικά και ανεξάρτητα από οποιονδήποτε ποιοτικό έλεγχο. Επομένως, οι δαπάνες δεν επιστρέφονται ούτε στην περίπτωση που διασφαλίζεται επαρκώς η ποιότητα των παροχών ειδικής φροντίδας και αποκλείεται η διακινδύνευση της υγείας του προσώπου που χρήζει ειδικής φροντίδας.
Δεύτερον, οι γερμανικές ρυθμίσεις που αποκλείουν την επιστροφή των δαπανών που πραγματοποιήθηκαν στην αλλοδαπή ή προβλέπουν, σε κάθε περίπτωση, επιστροφή που υπολείπεται σημαντικά αυτού που θα χρηματοδοτούνταν στη Γερμανία δεν είναι αναγκαίες για να αποκλειστεί ο κίνδυνος σοβαρής υπονόμευσης της οικονομικής ισορροπίας του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης. Οι δαπάνες που οφείλονται στην παροχή ειδικής φροντίδας στην αλλοδαπή θα έπρεπε –για να μην περιορίζεται η ελεύθερη παροχή υπηρεσιών– να επιστρέφονται τελικά μέχρι το ύψος κατά το οποίο θα επιστρέφονταν επίσης εντός Γερμανίας.
Full & Egal Universal Law Academy