SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla)
24 ta’ Ottubru 2013 ( *1 )
“Appell — Kompetizzjoni — Għajnuna mill-Istat — Għajnuna ddikjarata illegali u inkompatibbli mas-suq komuni — Għajnuna mogħtija lill-grupp Grazer Wechselseitige (GRAWE) meta saret il-privatizzazzjoni ta’ Bank Burgenland AG — Determinazzjoni tal-prezz tas-suq — Proċedura ta’ sejħa għal offerti — Kundizzjonijiet illeċiti mingħajr effett fuq l-ogħla offerta — Kriterju msejjaħ tal-‘bejjiegħ privat’ — Distinzjoni bejn l-obbligi imposti fuq l-Istat fl-eżerċizzju tal-prerogattivi tiegħu ta’ awtorità pubblika u fuq l-Istat meta jaġixxi fil-kwalità ta’ azzjonarju — Żnaturament tal-provi — Obbligu ta’ motivazzjoni”
Fil-Kawżi magħquda C‑214/12 P, C‑215/12 P u C‑223/12 P,
li għandhom bħala suġġett appelli taħt l-Artikolu 56 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, ippreżentati fis-7, fit-8 u fis-7 ta’ Mejju 2012 rispettivament,
Il-Land Burgenland, irrappreżentat minn U. Soltész, P. Melcher u A. Egger, avukati,
rikorrent,
sostnut minn:
Ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja, irrappreżentata minn K. Petersen kif ukoll minn T. Henze u J. Möller, bħala aġenti,
intervenjenti fl-appell,
il-partijiet l-oħra fil-kawża li huma:
Il-Kummissjoni Ewropea, irrappreżentata minn L. Flynn, V. Kreuschitz u T. Maxian Rusche, bħala aġenti,
konvenuta fl-ewwel istanza,
Ir-Repubblika tal-Awstrija,
rikorrenti fl-ewwel istanza (C‑214/12 P),
Grazer Wechselseitige Versicherung AG, stabbilita fi Graz (l-Awstrija), irrappreżentata minn H. Wollmann, avukat,
rikorrenti,
il-parti l-oħra fil-kawża li hija:
Il-Kummissjoni Ewropea, irrappreżentata minn L. Flynn, V. Kreuschitz u T. Maxian Rusche, bħala aġenti,
konvenuta fl-ewwel istanza (C‑215/12 P),
u
Ir-Repubblika tal-Awstrija, irrappreżentata minn C. Pesendorfer u J. Bauer, bħala aġenti,
rikorrenti,
sostnuta minn:
Ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja, irrappreżentata minn K. Petersen kif ukoll minn T. Henze u J. Möller, bħala aġenti,
intervenjenti fl-appell,
il-partijiet l-oħra fil-kawża li huma:
Il-Kummissjoni Ewropea, irrappreżentata minn L. Flynn, V. Kreuschitz u T. Maxian Rusche, bħala aġenti,
konvenuta fl-ewwel istanza,
Il-Land Burgenland, irrappreżentat minn U. Soltész, P. Melcher u A. Egger, avukati,
rikorrenti fl-ewwel istanza (C‑223/12 P),
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (It-Tieni Awla),
komposta minn R. Silva de Lapuerta, President tal-Awla, J. L. da Cruz Vilaça, G. Arestis, J.‑C. Bonichot u A. Arabadjiev (Relatur), Imħallfin,
Avukat Ġenerali: M. Wathelet,
Reġistratur: M. Aleksejev, Amministratur,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tad-19 ta’ Ġunju 2013,
wara li rat id-deċiżjoni, meħuda wara li nstema’ l-Avukat Ġenerali, li l-kawża tinqata’ mingħajr konklużjonijiet,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1
Permezz tal-appelli tagħhom, il-Land Burgenland (C‑214/12 P) u r-Repubblika tal-Awstrija (C‑223/12 P) jitolbu l-annullament tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tat-28 ta’ Frar 2012, Il-Land Burgenland u L-Awstrija vs Il-Kummissjoni (T‑268/08 u T‑281/08, iktar ’il quddiem is-“sentenza Burgenland”), li permezz tagħha l-imsemmija qorti ċaħdet ir-rikorsi tagħhom għall-annullament tad-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2008/719/KE, tat-30 ta’ April 2008, dwar l-għajnuna mill-Istat C 56/06 (ex NN 77/06) implimentata mill-Awstrija għall-privatizzazzjoni tal-Bank Burgenland (ĠU L 239, p. 32, iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni kkontestata”).
2
Permezz tal-appell tagħha (C‑215/12 P), Grazer Wechselseitige Versicherung AG (iktar ’il quddiem “GRAWE”) titlob l-annullament tas-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tat-28 ta’ Frar 2012, Grazer Wechselseitige Versicherung vs Il-Kummissjoni (T‑282/08, iktar ’il quddiem is-“sentenza GRAWE”), li permezz tagħha l-imsemmija qorti ċaħdet ir-rikors tagħha għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata.
Il-fatti li wasslu għall-kawża
3
Sal-privatizzazzjoni tagħha, Hypo Bank Burgenland AG (iktar ’il quddiem “BB”) kienet bank reġjonali fil-forma ta’ kumpannija b’responsabbiltà limitata inkorporata taħt id-dritt Awstrijak u bis-sede tagħha f’Eisenstadt (l-Awstrija). Fl-2005, BB kellha bilanċ totali ta’ EUR 3.3 biljun u kienet miżmuma 100 % mil-Land Burgenland.
4
Skont l-Artikolu 4 tal-Liġi dwar il-banek ipotekarji tal-Land Burgenland (Landes-Hypothekenbank Burgenland-Gesetz LGBl. 63/1998), fil-verżjoni li toħroġ mil-liġi ppubblikata fil-LGBl. I, 63/1998), il-Land Burgenland iggarantixxa, fis-sens tal-Artikolu 1356 tal-Kodiċi Ċivili Awstrijak (Allgemeines Bürgerliches Gesetzbuch), fil-każ ta’ insolvenza ta’ BB, l-impenji kollha ta’ din tal-aħħar. Skont id-dispożizzjonijiet ta’ din il-liġi, il-kredituri ta’ dan il-bank għandhom drittijiet diretti kontra l-garanti, li madankollu jkun meħtieġ li jaġixxi biss meta l-attiv ta’ dan il-bank ma jkunx suffiċjenti sabiex ikopri l-krediti.
5
Din is-sistema ta’ garanzija ta’ prestazzjoni intiża għall-istituzzjonijiet pubbliċi ta’ kreditu, imsejħa “Ausfallhaftung”, speċifikament dik tal-Land favur BB u l-predeċessuri tagħha, ilha teżisti b’mod prattikament uniformi sa mill-1928. Hija la tkopri perijodu lanqas ammont speċifiku.
6
Skont ftehim konkluż mill-Kummissjoni tal-Komunitajiet Ewropej mar-Repubblika tal-Awstrija, li fuq il-bażi tiegħu ġiet adottata d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni C (2003) 1329 finali, tat-30 ta’ April 2003, dwar l-għajnuna E 2/08 (ĠU C 175, p. 8), l-Ausfallhaftung kellha tiġi abrogata fl-1 ta’ April 2007. Għall-obbligi kollha eżistenti fit-2 ta’ April 2003, l-Ausfallhaftung baqgħet fil-prinċipju valida sal-iskadenza tagħha. Matul il-perijodu bejn it-2 ta’ April 2003 u l-1 ta’ April 2007, l-Ausfallhaftung setgħet, fir-rigward tal-obbligi l-ġodda, tinżamm sakemm dawn tal-aħħar jiskadu qabel it-30 ta’ Settembru 2017.
7
Wara żewġ tentattivi bla suċċess fl-2003 u fl-2005, il-Land Burgenland nieda t-tielet proċedura ta’ privatizzazzjoni ta’ BB u l-eżekuzzjoni tagħha ġiet fdata lill-bank ta’ investiment HSBC Trinkaus & Burkhardt KGaA ta’ Düsseldorf (il-Ġermanja), b’kollaborazzjoni ma’ HSBC plc ta’ Londra (ir-Renju Unit) (iktar ’il quddiem, meqjusa flimkien, “HSBC”). Din il-proċedura nbdiet f’Ottubru 2005 bil-pubblikazzjoni fl-istampa ta’ sejħa għal offerti.
8
Żewġ offerenti, jiġifieri, minn naħa waħda, GRAWE, li hija kumpannija Awstrijaka li toffri firxa ta’ servizzi tal-assigurazzjoni kif ukoll servizzi finanzjarji u ta’ leasing u li kellha fl-2006 ishma diretti sinjifikattivi f’żewġ impriżi finanzjarji tas-settur bankarju u tal-investiment, b’mod konġunt ma’ GW Beteiligungserwerbs- und -Verwaltungs-GmbH, u, min-naħa l-oħra, konsorzju Awstrijak-Ukrain tal-impriżi Awstrijaċi SLAV AG u SLAV Finanzbeteiligung GmbH u l-kumpanniji b’responsabbiltà limitata Ukraini Ukrpodshipnik u Ilyich (iktar ’il quddiem il-“konsorzju”) ressqu offerti vinkolanti. Dawn l-offerti ġew sussegwentement suġġetti għal eżami individwali u għal negozjati kuntrattwali li ntemmu fl-4 ta’ Marzu 2006.
9
Fil-5 ta’ Marzu 2006, il-Land Burgenland ipproċeda bl-għoti ta’ BB lil GRAWE, minkejja li l-prezz tax-xiri li hija kienet ipproponiet (EUR 100.3 miljun) kien b’mod ċar inferjuri għal dak offert mill-konsorzju (EUR 155 miljun). Din id-deċiżjoni kienet parzjalment ibbażata fuq rakkomandazzjoni bil-miktub ta’ HSBC tal-4 ta’ Marzu 2006, li ġiet issupplimentata bi kjarifiki orali intiżi għall-membri tal-gvern tal-Land Burgenland fl-istess jum tad-deċiżjoni. Ir-rakkomandazzjoni ta’ HSBC tipprovdi, essenzjalment, li, jekk, fid-dawl tal-prezz tax-xiri propost, id-deċiżjoni kellha tiffavorixxi lill-konsorzju, kien irrakkomandat li BB tiġi ttrasferita lil GRAWE fid-dawl ta’ kriterji oħra ta’ selezzjoni, jiġifieri l-garanzija għall-ħlas tal-prezz, il-ġestjoni kontinwa ta’ BB filwaqt li jiġi evitat l-użu tal-Ausfallhaftung, iż-żidiet kapitali u s-sigurtà tat-tranżazzjonijiet.
10
Il-bejgħ ta’ BB, li ġie formalment approvat mill-awtoritajiet tal-Land Burgenland fis-7 ta’ Marzu 2006, ġie konkluż fit-12 ta’ Mejju 2006. Qabel din il-konklużjoni, BB ħarġet, fil-kuntest tal-Ausfallhaftung, titoli għal ammont ta’ EUR 700 miljun, li minnu EUR 320 miljun kienu previsti fil-kundizzjonijiet tal-privatizzazzjoni u EUR 380 miljun “supplimentari” ma kinux jidhru, skont il-premessa 35 tad-deċiżjoni kkontestata, fl-abbozzi ta’ kuntratt ma’ GRAWE u l-konsorzju.
11
Fl-4 ta’ April 2006, il-Kummissjoni rċeviet ilment mill-konsorzju li skontu r-Repubblika tal-Awstrija kisret ir-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat meta saret il-privatizzazzjoni ta’ BB. Il-lanjant sostna, b’mod partikolari, li l-proċedura ta’ sejħa għal offerti, li ma kinitx ekwa, trasparenti u nondiskriminatorja fil-konfront tiegħu, irriżultat biċ-ċessjoni ta’ BB mhux lill-offerent bl-ogħla offerta, jiġifieri lill-konsorzju, iżda lil GRAWE.
12
Permezz tal-ittra tat‑21 ta’ Diċembru 2006, il-Kummissjoni nnotifikat lill-awtoritajiet Awstrijaċi bid-deċiżjoni tagħha, fir-rigward taċ-ċessjoni ta’ BB lil GRAWE, li tinfetaħ il-proċedura ta’ investigazzjoni formali prevista fl-Artikolu 88(2) KE. Din id-deċiżjoni ġiet ippubblikata f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea tad-8 ta’ Frar 2007 (ĠU C 28, p. 8). Fit-30 ta’ April 2008, il-Kummissjoni adottat id-deċiżjoni kkontestata.
13
Sabiex tiddeċiedi l-kwistjoni ta’ jekk GRAWE kinitx ibbenefikat minn vantaġġ selettiv, il-Kummissjoni eżaminat jekk il-Land Burgenland aġixxiex bħal kull bejjiegħ li jopera f’ekonomija tas-suq (iktar ’il quddiem il-kriterju msejjaħ tal-“bejjiegħ privat”). F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni indikat, fil-punti 120 sa 122 tad-deċiżjoni kkontestata, li bejjiegħ privat jista’ jagħżel offerta iktar baxxa mill-ogħla offerta f’żewġ każijiet.
14
L-ewwel każ jipprevedi s-sitwazzjoni li fiha jirriżulta ċar li ċ-ċessjoni lill-offerent bl-ogħla offerta ma tkunx fattibbli, li jfisser, f’dan il-każ, li tiġi eżaminata s-sigurtà tat-tranżazzjoni fid-dawl tas-solidità ekonomika tal-konsorzju u l-probabbiltà li dan ma jiksibx l-awtorizzazzjoni meħtieġa mill-Finanzmarktaufsicht (awtorità Awstrijaka ta’ sorveljanza tas-swieq finanzjarji, iktar ’il quddiem il-“FMA”). Issa, skont il-Kummissjoni, mhux talli ma kien hemm ebda raġuni għal xiex kellu jiġi ddubitat li l-konsorzju kien kapaċi jħallas il-prezz tax-xiri ta’ EUR 155 miljun propost minn dan tal-aħħar, talli xejn ma kien jindika jew jipprova li l-FMA kienet ser tipprekludi ċ-ċessjoni ta’ BB lill-konsorzju.
15
It-tieni każ ikopri s-sitwazzjoni ta’ meta t-teħid inkunsiderazzjoni ta’ fatturi oħra minbarra l-prezz huwa ġġustifikat, peress li l-uniċi fatturi li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni huma dawk li bejjiegħ privat kien jieħu inkunsiderazzjoni, u dan, skont il-Kummissjoni, jeskludu r-riskji li jirriżultaw minn obbligu ta’ ħlas ta’ garanzija li għandha tiġi kklassifikata bħala għajnuna mill-Istat possibbilment fis-seħħ, bħalma hija l-Ausfallhaftung.
16
Fuq dan il-punt, il-Kummissjoni tippreċiża li mill-ġurisprudenza jirriżulta li r-rwol tal-Istat bħala bejjiegħ ta’ impriża, minn naħa, u l-obbligi imposti fuqu bħala awtorità pubblika, min-naħa l-oħra, ma għandhomx jiġu konfużi. Issa, l-ebda bejjiegħ privat ma kien japprova garanzija li ma tosservax il-kundizzjonijiet tas-suq u d-deċiżjoni dwar it-tneħħija tal-Ausfallhaftung tikkonferma li din ma tifformax parti minn dawn il-kundizzjonijiet.
17
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Kummissjoni kkonstatat, fil-premessa 175 tad-deċiżjoni kkontestata, li r-Repubblika tal-Awstrija tat, b’mod illegali, għajnuna mill-Istat lil GRAWE fil-kuntest tal-privatizzazzjoni ta’ BB, bi ksur tal-Artikolu 88(3) KE, u li din l-għajnuna ma hijiex kompatibbli mas-suq komuni. Għaldaqstant, l-Artikoli 1, 2 u 4 ta’ din id-deċiżjoni huma fformulati kif ġej:
“Artikolu 1
L-għajnuna mill-Istat li l-Awstrija tat lil GRAWE bi ksur tal-Artikolu [88(3) KE], u għalhekk illegalment, hija inkompatibbli mas-suq komuni. Din l-għajnuna tikkorrispondi għad-differenza bejn iż-żewġ offerti ta’ prezzijiet definittivi ppreżentati fil-kuntest tal-proċedura ta’ sejħa għal offerti, li għandha tiġi aġġustata kif xieraq fil-parametri ppreżentati fil-[premessi] 167 sa 174 ta’ din id-deċiżjoni.
Artikolu 2
1. L-Awstrija għandha tirkupra l-għajnuna msemmija mingħand il-benefiċjarju.
[…]
Artikolu 4
1. Fi żmien xahrejn mill-pubblikazzjoni ta’ din id-deċiżjoni, l-Awstrija għandha tgħaddi l-informazzjoni li ġejja lill-Kummissjoni:
a)
l-ammont totali (ammont prinċipali u l-interessi) li għandu jiġi rkuprat mill-benefiċjarju u li għandu jiġi aġġustat fil-parametri ppreżentati mill-Kummissjoni f’din id-deċiżjoni, kif ukoll spjegazzjoni dettaljata tal-metodu ta’ kalkolu ta’ dan l-ammont u l-valutazzjoni tal-beni minn esperti indipendenti;
[...]”
Il-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali u s-sentenzi Burgenland u GRAWE
18
Permezz ta’ rikorsi ppreżentati fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fil-11, fil-15 u fis-17 ta’ Lulju 2008 rispettivament, il-Land Burgenland, ir-Repubblika tal-Awstrija u GRAWE ressqu azzjonijiet legali intiżi għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata (Kawżi T‑268/08, T‑281/08 u T‑282/08 rispettivament).
19
Permezz ta’ digriet tal-President tat-Tmien Awla tal-Qorti Ġenerali tal-20 ta’ April 2009, wara li nstemgħu il-partijiet, il-Kawżi T‑268/08 u T‑281/08 ingħaqdu għall-finijiet tal-proċedura bil-miktub, tal-proċedura orali u tas-sentenza.
20
Insostenn tar-rikorsi tagħhom, il-Land Burgenland u r-Repubblika tal-Awstrija ssollevaw disa’ motivi. Fost dawn, dehru b’mod partikolari l-motivi bbażati:
—
l-ewwel wieħed, fuq applikazzjoni żbaljata tal-Artikolu 87(1) KE fid-determinazzjoni tal-prezz tas-suq ta’ BB sa fejn il-Kummissjoni eżiġiet, b’mod żbaljat, l-implementazzjoni ta’ proċedura ta’ sejħa għal offerti għall-finijiet tal-privatizzazzjoni ta’ dan il-bank;
—
it-tielet wieħed, fuq applikazzjoni żbaljata tal-Artikolu 87(1) KE sa fejn il-Kummissjoni rrifjutat li tieħu inkunsiderazzjoni l-eżitu inċert u ż-żmien possibbilment twil tal-proċedura ta’ awtorizzazzjoni quddiem il-FMA fil-każ ta’ ċessjoni ta’ BB lill-konsorzju;
—
ir-raba’ wieħed, fuq applikazzjoni żbaljata tal-Artikolu 87(1) KE sa fejn il-Land Burgenland kien iġġustifikat li jieħu inkunsiderazzjoni r-riskji marbuta mal-Ausfallhaftung għall-finijiet tat-tqabbil tal-offerti mressqa minn GRAWE u mill-konsorzju rispettivament;
—
is-seba’ wieħed, fuq applikazzjoni żbaljata tal-Artikolu 87(1) KE sa fejn l-offerta tal-konsorzju ma setgħetx tintuża għad-determinazzjoni tal-prezz tas-suq ta’ BB; u
—
it-tmien wieħed, fuq evalwazzjoni żbaljata tal-ħruġ ta’ titoli fl-ambitu tal-Ausfallhaftung meta saret il-privatizzazzjoni ta’ BB.
21
Insostenn tar-rikors tagħha, GRAWE qajmet diversi motivi, li xi wħud minnhom kienu bbażati fuq applikazzjoni żbaljata tal-Artikolu 87(1) KE, qabelxejn, fid-determinazzjoni tal-prezz tas-suq ta’ BB, imbagħad, minħabba r-rifjut ta’ teħid inkunsiderazzjoni tal-Ausfallhaftung u, finalment, sa fejn il-Kummissjoni injorat il-possibbiltà ta’ differenza negattiva fil-livell tal-prezz tax-xiri.
22
Permezz tas-sentenzi Burgenland u GRAWE, il-Qorti Ġenerali ċaħdet ir-rikorsi kollha li bihom hija ġiet adita. B’mod partikolari, hija kkunsidrat, essenzjalment:
—
li l-Kummissjoni setgħet, f’dan il-każ, tibbaża ruħha esklużivament fuq l-offerta ppreżentata mill-konsorzju għall-finijiet tad-determinazzjoni tal-prezz tas-suq ta’ BB u li ma kienx neċessarju li tirrikorri għal esperti;
—
li l-Kummissjoni ma wettqitx żball meta kkonkludiet li la l-eżitu inċert u lanqas iż-żmien probabbilment itwal tal-proċedura quddiem il-FMA — fil-każ li kellu jiġi deċiż li BB tiġi ttrasferita lill-konsorzju — ma setgħu jiġġustifikaw li dan jiġi eskluż bħala akkwirent;
—
li l-Kummissjoni ma tistax tiġi kkritikata li ma ħaditx inkunsiderazzjoni l-Ausfallhaftung fl-ambitu tal-evalwazzjonijiet tal-offerti, minħabba li din tikkostitwixxi għajnuna mill-Istat li ma saritx taħt il-kundizzjonijiet normali tas-suq u ma tistax, għalhekk, tittieħed inkunsiderazzjoni fl-evalwazzjoni tal-imġiba tal-awtoritajiet fid-dawl tal-kriterju tal-bejjiegħ privat; u
—
li l-evalwazzjoni tal-ħruġ ta’ titoli fl-ambitu tal-Ausfallhaftung ma hijiex żbaljata, peress li ġie stabbilit li l-konsorzju ma kienx ħa inkunsiderazzjoni, fl-offerta tiegħu, titoli supplimentari b’valur ta’ EUR 380 miljun u li lanqas ma huwa stabbilit li GRAWE ma bbenefikatx, minħabba dawn it-titoli supplimentari, minn vantaġġ addizzjonali jew li kull vantaġġ ġie, b’xi mod ieħor, newtralizzat.
Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
23
Permezz ta’ att ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-25 ta’ Lulju 2012, ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja talbet sabiex tintervjeni fil-Kawżi C 214/12 P u C‑223/12 P insostenn tat-talbiet tal-Land Burgenland u tar-Repubblika tal-Awstrija, rispettivament.
24
B’digrieti tal-20 ta’ Settembru 2012, il-President tal-Qorti tal-Ġustizzja aċċetta lir-Repubblika Federali tal-Ġermanja sabiex tintervjeni fl-imsemmija kawżi.
25
Permezz ta’ digriet tal-President tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-26 ta’ Settembru 2012, il-Kawżi C‑214/12 P, C‑215/12 P u C-223/12 P ingħaqdu għall-finijiet tal-proċedura orali u tas-sentenza.
It-talbiet tal-partijiet
26
Il-Land Burgenland u r-Repubblika tal-Awstrija jitolbu lill-Qorti tal-Ġustizzja:
—
prinċipalment, tannulla s-sentenza Burgenland u tiddeċiedi definittivament il-kawża billi tannulla d-deċiżjoni kkontestata u tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż marbuta kemm ma’ din il-proċedura kif ukoll ma’ dik quddiem il-Qorti Ġenerali; u
—
sussidjarjament, tannulla s-sentenza Burgenland u tibgħat il-kawża lura quddiem il-Qorti Ġenerali bl-ispejjeż riżervati.
27
GRAWE titlob lill-Qorti tal-Ġustizzja:
—
prinċipalment, tannulla s-sentenza GRAWE u tiddeċiedi definittivament il-kawża billi tannulla d-deċiżjoni kkontestata u tikkundanna lill-Kummissjoni għall-ispejjeż marbuta kemm ma’ din il-proċedura u kif ukoll ma’ dik quddiem il-Qorti Ġenerali; u
—
sussidjarjament, tannulla s-sentenza GRAWE u tibgħat il-kawża lura quddiem il-Qorti Ġenerali bl-ispejjeż riżervati.
28
Il-Kummissjoni titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja:
—
prinċipalment, tiċħad l-appelli u tikkundanna lil-Land Burgenland, lil GRAWE u kif ukoll lir-Repubblika tal-Awstrija għall-ispejjeż; u
—
sussidjarjament, tiddikjara t-tilwima fil-Kawża C‑215/12 P fi stat li tiġi ġġudikata, tiċħad ir-rikors fil-Kawża T‑282/08 bħala li huwa infondat u tikkundanna lil GRAWE għall-ispejjeż.
Fuq l-appelli
29
Il-Land Burgenland, GRAWE u r-Repubblika tal-Awstrija jissollevaw rispettivament erba’ aggravji, tliet aggravji u żewġ aggravji insostenn tal-appelli tagħhom.
30
Sa fejn l-aggravji invokati fit-tliet appelli huma identiċi jew simili, hemm lok li dawn jiġu ttrattati b’mod konġunt. Għalhekk, għandhom l-ewwel jiġu eżaminati t-tieni aggravju tal-appell tal-Land Burgenland u l-ewwel aggravju tal-appelli ta’ GRAWE u tar-Repubblika tal-Awstrija, dwar ir-rilevanza, għall-evalwazzjoni tal-offerti ppreżentati għal BB, tar-riskji marbuta mal-Ausfallhaftung.
Fuq l-aggravji marbuta mar-rilevanza, għall-evalwazzjoni tal-offerti ppreżentati għal BB, tar-riskji marbuta mal-Ausfallhaftung
L-argumenti tal-partijiet
31
Il-Land Burgenland, permezz tat-tieni aggravju tal-appell tiegħu, kif ukoll ir-Repubblika tal-Awstrija u GRAWE, permezz tal-ewwel aggravju tal-appelli tagħhom, isostnu li l-Qorti Ġenerali kisret l-Artikolu 87(1) KE peress li kkunsidrat li l-Kummissjoni ma wettqitx żball ta’ liġi meta naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni, fl-evalwazzjoni tal-offerti li saru għax-xiri ta’ BB, ir-riskji marbuta mal-Ausfallhaftung.
32
L-ewwel nett, skont il-Land Burgenland u r-Repubblika tal-Awstrija, il-Qorti Ġenerali bbażat ruħha, b’mod żbaljat, fuq il-punti 154 sa 158 tas-sentenza Burgenland, fuq is-sentenzi tal-14 ta’ Settembru 1994, Spanja vs Il-Kummissjoni (C-278/92 sa C-280/92, Ġabra p. I-4103), u tat-28 ta’ Jannar 2003, Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni (C-334/99, Ġabra p. I-1139), li jistabbilixxu distinzjoni bejn l-obbligi imposti fuq l-Istat li jaġixxi bħala awtorità pubblika u dawk imposti fuqu bħala proprjetarju u azzjonist ta’ kumpannija. Issa, peress li l-Ausfallhaftung tistabbilixxi garanzija tad-dritt privat irremunerata, ir-riskji marbuta magħha jaqgħu fuq il-Land Burgenland bħala proprjetarju u azzjonist ta’ BB. Barra minn hekk, fiż-żmien rilevanti, din tal-aħħar ma kinitx impriża f’diffikultà, u dan b’mod kuntrarju għaċ-ċirkustanzi ta’ fatt li wasslu għas-sentenza Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq.
33
Fl-ambitu tar-replika tagħhom, illimitata għall-effett tas-sentenza tal-5 ta’ Ġunju 2012, Il-Kummissjoni vs EDF (C‑124/10 P), fuq il-kawżi li wasslu għall-appelli ineżami, il-Land Burgenland u r-Repubblika tal-Awstrija jispeċifikaw li minn din is-sentenza jirriżulta li Stat Membru ma jaġixxix bħala awtorità pubblika biss minħabba li huwa jagħti riżorsi fl-eżerċizzju tal-prerogattivi ta’ awtorità pubblika. Għaldaqstant, il-fatt li l-Land Burgenland ikkuntratta l-obbligi tiegħu lejn BB permezz ta’ liġi ma jaffettwax il-fatt li dawn huma imposti fuq il-Land Burgenland fil-kapaċità tiegħu ta’ azzjonist ta’ BB. Barra minn hekk, peress li l-Kummissjoni ma għamlitx l-evalwazzjoni globali tal-fatturi rilevanti kollha rikjesta mis-sentenza Il-Kummissjoni vs EDF, iċċitata iktar ’il fuq, il-Qorti Ġenerali ma setgħetx tqis li l-Ausfallhaftung kienet timponi ruħha fuq il-Land Burgenland fl-eżerċizzju tal-prerogattivi ta’ awtorità pubblika.
34
It-tieni nett, il-Qorti Ġenerali naqset, b’mod żbaljat, milli tieħu inkunsiderazzjoni s-sentenzi tal-Qorti Ġenerali tal-15 ta’ Settembru 1998, BP Chemicals vs Il-Kummissjoni (T-11/95, Ġabra p. II-3235), kif ukoll tat-2 ta’ Marzu 2012, Il-Pajjiżi l-Baxxi u ING Groep vs Il-Kummissjoni (T‑29/10 u T‑33/10), li minnhom jirriżulta li għandha tittieħed inkunsiderazzjoni l-għajnuna mogħtija qabel fl-ambitu tal-evalwazzjoni ta’ miżura taħt il-kriterju ta’ investitur privat, sabiex tiġi kkonstatata l-eżistenza u, fejn meħtieġ, l-intensità ta’ għajnuna. Issa, huwa paċifiku li l-Ausfallhaftung kienet għajnuna eżistenti u legali li kellha, għalhekk, tittieħed inkunsiderazzjoni.
35
It-tielet nett, l-unità u l-koerenza tad-dritt tal-Unjoni jeżiġu li l-Ausfallhaftung tittieħed inkunsiderazzjoni. Fil-fatt, ikun inkonsistenti, minn naħa, li tiġi aċċettata l-legalità tal-Ausfallhaftung u l-Land Burgenland ikun meħtieġ li jillimitaha għall-minimu neċessarju u, min-naħa l-oħra, li din tiġi prekluża milli tieħu inkunsiderazzjoni riskji marbuta magħha fir-rigward tal-bejgħ ta’ BB. Tali interpretazzjoni tal-Artikolu 87(1) KE trendi prattikament impossibbli l-privatizzazzjoni ta’ impriżi pubbliċi.
36
Ir-raba’ nett, il-punt 158 tas-sentenza Burgenland huwa inkomprensibbli, peress li dan jirreferi għall-“karatteristiċi deskritti iktar ’il fuq” sabiex jistabbilixxi li l-Ausfallhaftung ma kinitx saret taħt il-kundizzjonijiet normali tas-suq. Fil-fatt, tali konstatazzjoni ma toħroġ minn ebda waħda mill-karatteristiċi tal-Ausfallhaftung deskritti f’dik is-sentenza.
37
GRAWE tikkritika lill-Qorti Ġenerali, l-ewwel nett, minħabba li din applikat is-sentenza Spanja vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, b’mod żbaljat. Il-Land Burgenland implementa l-Ausfallhaftung għall-obbligi ta’ BB fl-ambitu ta’ attività ekonomika. Din ir-responsabbiltà hija inseparabbli mid-deċiżjoni meħuda, fl-1928, sabiex jiġu eżerċitati attivitajiet kummerċjali fil-qasam tas-servizzi finanzjarji. Issa, il-funzjoni tal-Ausfallhaftung kienet dik li tagħmel kapitali tagħha disponibbli għal BB, li huwa ekonomikament komparabbli mal-ftuħ ta’ bank fil-forma ta’ soċjetà ta’ persuni. Għalhekk, l-Ausfallhaftung hija obbligu kkuntrattat mil-Land Burgenland fil-kwalità tiegħu ta’ proprjetarju ta’ BB, b’mod li hemm lok li din tittieħed inkunsiderazzjoni fil-kuntest tal-applikazzjoni tal-kriterju tal-bejjiegħ privat.
38
Fl-ambitu tar-replika tagħha, limitata wkoll għall-effett fuq il-kawżi odjerni tas-sentenza Il-Kummissjoni vs EDF, iċċitata iktar ’il fuq, GRAWE tqis li minnha jirriżulta li l-metodu tal-għoti ta’ vantaġġ, f’dan il-każ liġi, ma għandu ebda importanza għall-kwistjoni ta’ jekk dan ikunx ingħata mill-Istat li jaġixxi fil-kwalità tiegħu ta’ awtorità pubblika jew fil-kwalità tiegħu ta’ azzjonist. Issa, peress li l-Qorti Ġenerali bbażat ruħha fuq in-natura legali tal-Ausfallhaftung, hija applikat kriterju żbaljat. Barra minn hekk, hija qatt ma qajmet il-kwistjoni ta’ jekk il-Land Burgenland ħax f’idejh l-Ausfallhaftung fil-kwalità tiegħu ta’ azzjonist. F’dan ir-rigward, GRAWE tqis li xejn ma jipprekludi lil Stat Membru milli jkollu fl-istess ħin żewġ għanijiet soċjali u, bħal f’dan il-każ, għanijiet ta’ ġenerazzjoni ta’ profitti. Fil-fatt, il-Land Burgenland jikseb dividendi li jikkorrispondu għal remunerazzjoni mill-Ausfallhaftung, li tieħu post il-fondi proprji. Skont GRAWE, anki meta vantaġġ ikollu n-natura ta’ għajnuna, dan ma jipprekludix li din tingħata bħala azzjonist.
39
It-tieni nett, mad-differenzi bejn il-fatti fil-kawżi preżenti u dawk fil-kawża li wasslet għas-sentenza Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, kif irrilevati mil-Land Burgenland u r-Repubblika tal-Awstrija, GRAWE iżżid li r-Repubblika Federali tal-Ġermanja kienet ħadet inkunsiderazzjoni wkoll l-ispejjeż għall-irranġar tal-post tal-impjant u li l-miżuri f’dik il-kawża ġew implementati bi ksur tal-Artikolu 88(3) KE.
40
It-tielet nett, GRAWE issostni li s-sentenza GRAWE tikser il-prinċipju ta’ ċertezza legali kif ukoll il-ħtieġa ta’ koerenza. Peress li d-Deċiżjoni C (2003) 1329 finali kkonstatat il-konformità tal-Ausfallhaftung mad-dritt tal-Unjoni, l-operaturi ekonomiċi kollha setgħu jafdaw ukoll dak li jirrigwarda l-konsegwenzi ekonomiċi li huma inseparabbilment marbuta magħha. Issa, id-deċiżjoni kkontestata u s-sentenza GRAWE tefgħu f’dubju din id-deċiżjoni.
41
Ir-raba’ nett, għall-istess raġunijiet invokati mil-Land Burgenland u mir-Repubblika tal-Awstrija, GRAWE tqis li s-sentenza Il-Pajjiżi l-Baxxi u ING Groep vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, tirrikjedi li l-Qorti Ġenerali taċċetta n-neċessità li tieħu lill-Ausfallhaftung inkunsiderazzjoni fl-evalwazzjoni tal-kriterju tal-bejjiegħ privat.
42
Il-ħames nett, GRAWE tenfasizza li l-effett negattiv fuq il-kompetizzjoni tal-Ausfallhaftung ma għandux l-istess portata u dan skont jekk din il-garanzija tkunx applikata konkretament jew jekk din tkunx biss impenn possibbli tal-Land Burgenland fir-rigward ta’ BB. Fil-fatt, il-ħlasijiet li huma biss potenzjali jkollhom inqas effett fuq il-kompetizzjoni minn ħlasijiet konkreti. Għalhekk, il-passi tal-Land Burgenland sabiex jevita l-użu tal-Ausfallhaftung servew sabiex jillimitaw id-distorsjoni tal-kompetizzjoni fis-suq. Għaldaqstant, il-pożizzjoni tal-Qorti Ġenerali ddgħajjef l-effettività tal-Artikolu 87(1) KE.
43
GRAWE iżżid li, matul il-kriżi finanzjarja, ħafna Stati Membri kkontribwixxew b’kapitali għall-istituzzjonijiet ta’ kreditu u li, għal dawn il-kapitali pubbliċi, kellhom jingħataw, malajr kemm jista’ jkun, fondi privati, għall-finijiet tal-protezzjoni tal-kompetizzjoni u r-ritorn għal kundizzjonijiet normali tal-funzjonament tas-suq. Issa, id-deċiżjoni kkontestata u s-sentenza GRAWE joħolqu ostakoli sinjifikattivi għal dan il-proċess.
44
Sabiex tikkonkludi l-argumentazzjoni tagħha fuq dan il-punt, GRAWE tenfasizza l-fatt li, peress li tieħu inkunsiderazzjoni l-Ausfallhaftung, l-offerta ta’ GRAWE kienet l-aħjar waħda.
45
Il-Kummissjoni tikkontesta l-argumentazzjoni żviluppata mil-Land Burgenland, mir-Repubblika tal-Awstrija u minn GRAWE.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
46
Permezz tal-ewwel argument tagħhom, il-Land Burgenland, ir-Repubblika tal-Awstrija u GRAWE jsostnu, essenzjalment, li l-Qorti Ġenerali injorat, minħabba l-karatteristiċi tal-Ausfallhaftung, kemm ir-rwol tal-Land Burgenland bħala proprjetarju u azzjonist ta’ BB kif ukoll, minħabba f’hekk, il-kriterju ta’ investitur privat, kif jirriżulta mis-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Spanja vs Il-Kummissjoni u Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni.
47
F’dan ir-rigward, l-ewwel nett, għandu jiġi osservat li, fil-punti 155 u 156 tas-sentenza Burgenland kif ukoll fil-punti 128 u 129 tas-sentenza GRAWE, il-Qorti Ġenerali rreferiet ġustament għal dan il-kunċett, kif jirriżulta mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja fir-rigward ta’ dan il-kriterju.
48
Imbagħad, fil-punt 157 tas-sentenza Burgenland u fil-punt 130 tas-sentenza GRAWE, il-Qorti Ġenerali kkunsidrat, skont l-imsemmija ġurisprudenza, li, fl-ambitu tal-applikazzjoni tal-kriterju ta’ investitur privat, huwa importanti li jiġi ddeterminat jekk il-miżuri inkwistjoni humiex minn dawk li tali investitur, li jistenna li jagħmel profitti fuq medda ta’ żmien xi ftit jew wisq twila, setax jipprovdi.
49
Fl-aħħar nett, fil-punt 158 tas-sentenza Burgenland u fil-punt 131 tas-sentenza GRAWE, il-Qorti Ġenerali kkonstatat, fl-ambitu tal-evalwazzjoni tagħha tal-fatti, li l-Ausfallhaftung ma saritx, fid-dawl tal-karatteristiċi tagħha, taħt il-kundizzjonijiet normali tas-suq.
50
F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-Qorti Ġenerali ġustament ikkonkludiet, fil-punti 158 u 159 tas-sentenza Burgenland u fil-punt 131 tas-sentenza GRAWE, li l-Ausfallhaftung ma setgħetx tittieħed inkunsiderazzjoni fl-evalwazzjoni tal-imġiba tal-awtoritajiet Awstrijaċi fid-dawl tal-kriterju tal-bejjiegħ privat u li, għalhekk, il-Kummissjoni ma tistax tiġi kkritikata minħabba li ċaħdet ir-rilevanza tal-Ausfallhaftung fl-evalwazzjoni tal-offerti ppreżentati mill-konsorzju u minn GRAWE, rispettivament.
51
Barra minn hekk, fir-rigward tal-effett tas-sentenza Il-Kummissjoni vs EDF, iċċitata iktar ’il fuq, għandu jiġi rrilevat li din kienet prinċipalment tikkonċerna l-applikabbiltà, miċħuda mill-Kummissjoni fid-deċiżjoni inkwistjoni fil-kawża li wasslet għal din is-sentenza, tal-kriterju ta’ investitur privat fiċ-ċirkustanzi ta’ dik il-kawża u mhux l-applikazzjoni in concreto tal-istess kriterju (ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs EDF, iċċitata iktar ’il fuq, punt 75). Madankollu, fil-kawżi odjerni, huwa paċifiku li l-Kummissjoni applikat il-kriterju ta’ bejjiegħ privat u hija korretta l-konferma mill-Qorti Ġenerali tal-metodu li bih dan il-kriterju ġie implementat mill-Kummissjoni li l-Land Burgenland, ir-Repubblika tal-Awstrija u GRAWE jikkontestaw.
52
Issa, dwar l-applikazzjoni ta’ dan il-kriterju, is-sentenza Il-Kummissjoni vs EDF, iċċitata iktar ’il fuq, ikkonfermat il-ġurisprudenza li tirriżulta, partikolarment, mis-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq Spanja vs Il-Kummissjoni u Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni, li jipprovdu li, għall-finijiet tal-evalwazzjoni tal-kwistjoni ta’ jekk l-istess miżura tkunx ġiet adottata fil-kundizzjonijiet normali tas-suq minn bejjiegħ privat li jinsab f’sitwazzjoni li hija l-eqreb possibbli għal dik tal-Istat, huma biss il-benefiċċji u l-obbligi marbuta mas-sitwazzjoni ta’ dan tal-aħħar bħala azzjonist, bl-esklużjoni ta’ dawk marbuta mal-kwalità tiegħu ta’ awtorità pubblika, li għandhom jittieħdu inkunsiderazzjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Il-Kummissjoni vs EDF, iċċitata iktar ’il fuq, punt 79).
53
Fis-sentenza Il-Kummissjoni vs EDF, iċċitata iktar ’il fuq, il-Qorti tal-Ġustizzja speċifikat ukoll li, fil-kuntest ta’ din l-evalwazzjoni, il-forma tat-tqegħid għad-dispożizzjoni ta’ benefiċċju u n-natura tal-mezzi tal-intervent tal-Istat huma irrilevanti meta l-Istat Membru kkonċernat ikun ta dan il-vantaġġ fil-kapaċità tiegħu ta’ azzjonist tal-impriża kkonċernata (ara s-sentenza Il-Kummissjoni vs EDF, punti 91 u 92).
54
Fir-rigward tal-eżami li sar f’dan ir-rigward mill-Qorti Ġenerali, mis-sentenzi Burgenland u GRAWE jirriżulta li l-Qorti Ġenerali ma bbażatx iċ-ċaħda tal-pretensjonijiet tal-Land Burgenland, tar-Repubblika tal-Awstrija u ta’ GRAWE fuq l-oriġini legali tal-Ausfallhaftung, kuntrarjament għal dak li dawn tal-aħħar jallegaw. Fil-fatt, il-Qorti Ġenerali eżaminat jekk l-Ausfallhaftung kellhiex tittieħed inkunsiderazzjoni fl-implementazzjoni tal-kriterju tal-bejjiegħ privat u kkonstatat li bejjiegħ privat ma kienx jaċċetta tali garanzija.
55
Issa, il-Land Burgenland, ir-Repubblika tal-Awstrija u GRAWE ma jinvokaw l-ebda argument li jista’ jqiegħed f’dubju l-imsemmija konstatazzjoni, iżda jsostnu huma stess li l-Ausfallhaftung tikkostitwixxi għajnuna mill-Istat, kif, barra minn hekk, il-Kummissjoni kienet ikkonstatat fid-Deċiżjoni C (2003) 1329 finali.
56
F’dawn iċ-ċirkustanzi, u peress li, bl-għoti ta’ għajnuna, Stat Membru jfittex, bħala definizzjoni, għanijiet li ma jinkludux il-profittabbiltà tal-mezzi allokati lil impriża li tappartjeni lilu, għandu jiġi kkunsidrat li dawn il-mezzi huma, fil-prinċipju, mogħtija mill-Istat fl-eżerċizzju tal-prerogattivi tiegħu ta’ awtorità pubblika.
57
Sa fejn il-Land Burgenland, ir-Repubblika tal-Awstrija u GRAWE jsostnu li, bl-Ausfallhaftung, il-Land Burgenland fittex madankollu għanijiet ta’ profittabbiltà jew, tal-inqas, kellu wkoll tali għanijiet, għandu jitfakkar li, jekk Stat Membru jinvoka kriterju bħal dak tal-bejjiegħ privat, huwa l-kompitu tiegħu, fil-każ ta’ dubju, li jistabbilixxi mingħajr ekwivoku u fuq il-bażi ta’ fatturi oġġettivi u verifikabbli li l-miżura implementata taqa’ taħt il-kwalità tiegħu ta’ azzjonist (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Il-Kummissjoni vs EDF, iċċitata iktar ’il fuq, punt 82).
58
Dawn il-fatturi għandhom jindikaw b’mod ċar li l-Istat Membru kkonċernat ikun ħa, qabel jew simultanjament mal-għoti tal-vantaġġ ekonomiku, id-deċiżjoni li jagħmel, bil-miżura effettivament implementata, investiment fl-impriża pubblika kkontrollata (is-sentenza Il-Kummissjoni vs EDF, iċċitata iktar ’il fuq, punt 83).
59
F’dan ir-rigward jistgħu jkunu meħtieġa, b’mod partikolari, fatturi li juru li din id-deċiżjoni hija bbażata fuq evalwazzjonijiet ekonomiċi paragunabbli għal dawk li, fiċ-ċirkustanzi tal-każ, investitur privat razzjonali li jinsab fl-eqreb sitwazzjoni possibbli għal dik tal-imsemmi Stat Membru kien jagħmel, qabel ma jwettaq l-imsemmi investiment, sabiex jiddetermina l-profittabbiltà futura ta’ tali investiment (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Il-Kummissjoni vs EDF, iċċitata iktar ’il fuq, punt 84).
60
Huwa biss jekk l-Istat Membru kkonċernat jibgħat lill-Kummissjoni l-fatturi tan-natura meħtieġa li din tal-aħħar ikollha l-kompitu li tagħmel evalwazzjoni globali billi tieħu inkunsiderazzjoni, minbarra l-fatturi pprovduti minn dan l-Istat Membru, kwalunkwe fattur ieħor rilevanti għal każ ineżami li jippermettilha tiddetermina jekk il-miżura inkwistjoni taqax taħt il-kwalità ta’ azzjonist jew taħt dik ta’ awtorità pubblika tal-istess Stat Membru (ara, f’dan is-sens, is-sentenza Il-Kummissjoni vs EDF, iċċitata iktar ’il fuq, punt 86).
61
Madankollu, il-Land Burgenland, ir-Repubblika tal-Awstrija u GRAWE, la matul il-proċedura amministrattiva u lanqas quddiem il-Qorti Ġenerali, ma invokaw fatturi li juru li l-istabbiliment jew iż-żamma tal-Ausfallhaftung kienu bbażati fuq evalwazzjonijiet ekonomiċi mwettqa mil-Land Burgenland għall-finijiet tad-determinazzjoni tal-profittabbiltà tagħha. Isegwi li l-Kummissjoni ma kinitx obbligata li tagħmel tali evalwazzjoni globali dwar l-Ausfallhaftung u li s-sentenzi Burgenland u GRAWE ma humiex affettwati minn żbalji f’dan ir-rigward.
62
Dwar l-argument li l-Qorti Ġenerali ma ħaditx inkunsiderazzjoni s-sentenzi ċċitati iktar ’il fuq BP Chemicals vs Il-Kummissjoni kif ukoll Il-Pajjiżi l-Baxx u ING Groep vs Il-Kummissjoni, li għalihom jirreferi l-Land Burgenland, ir-Repubblika tal-Awstrija u GRAWE, għandu jiġi enfasizzat li, peress li ċ-ċirkustanzi fattwali u legali tal-kawżi li taw lok għal dawn is-sentenzi huma sostanzjalment differenti minn dawk li taw lok għat-tilwimiet ineżami, dawn is-sentenzi ma humiex rilevanti għal każ ineżami.
63
Fl-aħħar nett, huwa suffiċjenti li jiġi rrilevat li l-punt 158 tas-sentenza Burgenland għandu jinqara fid-dawl, b’mod partikolari, tal-punti 2, 3 u 149 tal-istess sentenza, li jippermetti li wieħed jifhem il-portata ta’ dan il-punt 158.
64
Minn dan isegwi li, meta ċaħdet il-pretensjonijiet tal-Land Burgenland, tar-Repubblika tal-Awstrija u ta’ GRAWE, il-Qorti Ġenerali ma wettqitx l-iżball ta’ liġi li bih hija ġiet ikkritikata minn dawn tal-aħħar u lanqas ma wettqet l-allegat ksur tal-unità u l-koerenza tad-dritt tal-Unjoni, tal-prinċipju ta’ ċertezza legali jew tal-obbligi ta’ motivazzjoni imposti fuqha.
65
Konsegwentement, it-tieni aggravju tal-appell tal-Land Burgenland u l-ewwel aggravji tal-appelli tar-Repubblika tal-Awstrija u ta’ GRAWE għandhom jiġu miċħuda bħala infondati.
Fuq l-aggravji tal-appelli marbuta mal-effett tal-eżitu u tat-tul prevedibbli tal-proċedura quddiem il-FMA dwar l-evalwazzjoni tal-offerti tal-konsorzju u ta’ GRAWE
L-argumenti tal-partijiet
66
Il-Land Burgenland, bir-raba’ aggravju tal-appell tiegħu, u r-Repubblika tal-Awstrija, bit-tieni aggravju tal-appell tagħha, isostnu li l-Qorti Ġenerali kisret l-Artikolu 87(1) KE meta kkonstatat, fil-punti 106 sa 140 tas-sentenza Burgenland, li l-Kummissjoni ma wettqitx żball meta kkonkludiet li la l-eżitu inċert u lanqas it-tul probabbilment itwal tal-proċedura quddiem il-FMA fil-każ ta’ bejgħ ta’ BB lill-konsorzju ma kienu jiġġustifikaw il-bejgħ tagħha lil GRAWE.
67
L-ewwel nett, il-Qorti Ġenerali wettqet żball meta kkunsidrat, fil-punti 119 u 120 tas-sentenza Burgenland, li l-fatturi invokati mil-Land Burgenland u mir-Repubblika tal-Awstrija sabiex juru li l-akkwist ta’ BB mill-konsorzju ma setax probabbilment jiġi approvat ma humiex rilevanti fil-kuntest tal-evalwazzjoni tal-possibbiltajiet ta’ suċċess tal-proċedura ta’ awtorizzazzjoni, peress li ma ġiex indikat jekk jew sa fejn dawn il-fatturi kienu jittieħdu inkunsiderazzjoni mill-FMA. Kemm il-Kummissjoni kif ukoll il-Qorti Ġenerali kienu jafu fid-dettall il-kriterji ta’ awtorizzazzjoni applikati mill-FMA u l-Land Burgenland u r-Repubblika tal-Awstrija indikaw fid-dettall il-punti li qajmu dubji serji dwar jekk tali bejgħ setax ikun is-suġġett ta’ awtorizzazzjoni mill-FMA. Il-Qorti Ġenerali għalhekk evalwat l-argumentazzjoni tagħhom b’mod manifestament żbaljat u mingħajr motivazzjoni verifikabbli.
68
Sa fejn, fil-punt 121 tas-sentenza Burgenland, il-Qorti Ġenerali ddikjarat li wħud mill-fatturi msemmija fil-punt 119 ta’ din is-sentenza jikkostitwixxu biss “tħassib li jirrigwarda l-futur kummerċjali ta’ BB” li ma huwiex determinanti għal bejjiegħ privat, hija wettqet żball, għaliex dawn l-elementi kienu jittieħdu inkunsiderazzjoni mill-FMA fil-proċedura ta’ awtorizzazzjoni u, għalhekk, minn bejjiegħ privat. Issa, fid-dawl tal-marġni ta’ previżjoni li l-Qorti Ġenerali espressament irrikonoxxiet, fil-punt 136 tas-sentenza Burgenland, lil-Land Burgenland, dan tal-aħħar seta’ jqis li bejgħ lill-konsorzju kien probabbilment jiġi pprojbit mill-FMA. Il-probabbiltà ta’ 50 % tkun biss, f’dan ir-rigward, espressjoni simplifikata tal-fatt li mill-kuntatti informali mal-FMA kien jidher li bejgħ lil GRAWE kien jiġi awtorizzat, filwaqt li, fil-każ ta’ bejgħ lill-konsorzju, l-eżitu tal-proċedura jkun “kompletament miftuħ”.
69
It-tieni nett, il-Land Burgenland u r-Repubblika tal-Awstrija jsostnu, prinċipalment, li, fid-dawl tal-premess, il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali fil-punt 132 tas-sentenza Burgenland, dwar l-urġenza tal-bejgħ ta’ BB, ma humiex iktar rilevanti. Sussidjarjament, huma jsostnu li l-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti Ġenerali huma bbażati fuq interpretazzjoni żbaljata tal-Artikolu 87(1) KE, minħabba li, wara żewġ tentattivi bla suċċess u għaljin, f’termini ta’ żmien u ta’ flus, ta’ privatizzazzjoni ta’ BB u fid-dawl kemm tal-iskadenza tal-offerta ta’ GRAWE matul proċedura ta’ awtorizzazzjoni mill-FMA kif ukoll ta’ projbizzjoni potenzjali minn din tal-aħħar tal-bejgħ ta’ BB lill-konsorzju, bejjiegħ privat ma kienx jieħu r-riskju tal-falliment tat-tielet tentattiv ta’ privatizzazzjoni u ma kienx għalhekk jipproċedi bil-bejgħ ta’ BB lill-konsorzju. Barra minn hekk, kuntrarjament għal dak li l-Qorti Ġenerali kkonstatat fl-imsemmi punt 132, il-Land Burgenland u r-Repubblika tal-Awstrija pprovdew serje ta’ provi ta’ natura li jistabbilixxu li, minħabba l-estensjoni tal-proċedura quddiem il-FMA, il-privatizzazzjoni ta’ BB kienet tiġi kompromessa. Għalhekk, il-Qorti ġenerali evalwat il-fatti b’mod inkomplet u naqset milli timmotiva korrettament is-sentenza Burgenland.
70
It-tielet nett, il-Land Burgenland u r-Repubblika tal-Awstrija jqisu li l-Qorti Ġenerali llimitat, b’mod żbaljat, l-eżami li hija wettqet għall-identifikazzjoni ta’ żbalji manifesti ta’ evalwazzjoni. Skont il-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja u l-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, il-Qorti Ġenerali kienet meħtieġa twettaq stħarriġ ġudizzjarju dettaljat.
71
Il-Kummissjoni tikkontesta l-argumentazzjoni tal-Land Burgenland u tar-Repubblika tal-Awstrija. B’mod partikolari, hija tirrileva qabelxejn li huma ma jikkritikawx lill-Qorti Ġenerali, bl-aggravji tagħhom, bi żnaturament tal-fatti u hija tqis li, għalhekk, il-pretensjonijiet tagħhom huma ineffettivi.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
72
Fl-ewwel lok, għandu jiġi kkonstatat li l-kwistjoni ta’ sa fejn il-provi prodotti matul il-proċedura amministrattiva jistabbilixxu jew ma jistabbilixxux, fid-dawl tal-leġiżlazzjoni nazzjonali applikabbli, probabbiltà ta’ projbizzjoni mill-FMA ta’ bejgħ ta’ BB lill-konsorzju taqa’ taħt l-evalwazzjoni sovrana tal-fatti mill-Qorti Ġenerali. L-istess japplika għar-rigward tal-effetti tal-tul tal-proċedura quddiem il-FMA fuq il-perspettivi ta’ privatizzazzjoni ta’ BB.
73
Għaldaqstant, peress li ebda żnaturament tal-provi rilevanti ma ġie invokat f’dan ir-rigward, dawn il-pretensjonijiet tal-Land Burgenland u tar-Repubblika tal-Awstrija huma inammissibbli (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat-18 ta’ Mejju 2006, Archer Daniels Midland u Archer Daniels Midland Ingredients vs Il-Kummissjoni, C-397/03 P, Ġabra p. I-4429, punt 85, kif ukoll tad-29 ta’ Marzu 2011, ThyssenKrupp Nirosta vs Il-Kummissjoni, C-352/09 P, Ġabra p. I-2359, punt 180).
74
Fit-tieni lok, sa fejn il-Land Burgenland u r-Repubblika tal-Awstrija jsostnu li, fid-dawl tal-provi invokati quddiem il-Qorti Ġenerali, din tal-aħħar żbaljat meta ċaħdet, fil-punti 120 u 121 tas-sentenza Burgenland, ir-rilevanza tal-indizji msemmija fil-punt 119 tagħha, joħroġ ċar mill-provi prodotti quddiem il-Qorti Ġenerali li, kuntrarjament għal dak li ġie kkonstatat minn din tal-aħħar fil-punti 120 u 121 tas-sentenza Burgenland, il-FMA ħadet inkunsiderazzjoni l-pjan tan-negozju tal-konsorzju. Madankollu, ma jidhirx li l-indizji msemmija f’dan il-punt 119 minbarra dik marbuta ma’ dan il-pjan tan-negozju ttieħdu inkunsiderazzjoni mill-FMA.
75
Barra minn hekk, għandu jiġi rrilevat li l-kriterji ta’ evalwazzjoni tad-diversi indizji meħuda inkunsiderazzjoni mill-FMA ma joħorġux minn dawn il-provi, b’mod li ebda prova ma tippermetti li jiġi kkonstatat sa fejn dan il-pjan tan-negozju kien determinanti fl-ambitu tal-evalwazzjoni li titwettaq mill-FMA.
76
F’dawn iċ-ċirkustanzi, għandu jiġi kkonstatat li l-allegat żnaturament, fil-punti 120 u 121 tas-sentenza Burgenland, tal-provi ma huwiex stabbilit, peress li dan ma joħroġx b’mod manifest mid-dokumenti tal-proċess (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-27 ta’ Ottubru 2011, L-Awstrija vs Scheucher-Fleisch et, C-47/10 P, Ġabra p. I-10707, punt 59 u l-ġurisprudenza ċċitata).
77
Fit-tielet lok, l-eżami mill-Kummissjoni tal-kwistjoni ta’ jekk il-miżuri ddeterminati jistgħux jiġu kklassifikati bħala għajnuna mill-Istat, minħabba l-fatt li l-awtoritajiet pubbliċi ma aġixxewx bl-istess mod bħal bejjiegħ privat, jirrikjedi li ssir evalwazzjoni ekonomika kumplessa (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat-22 ta’ Novembru 2007, Spanja vs Lenzing, C-525/04 P, Ġabra p. I-9947, punt 59, u tal-24 ta’ Jannar 2013, Frucona Košice vs Il-Kummissjoni, C‑73/11 P, punt 74).
78
F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, fil-kuntest tal-istħarriġ li l-qrati tal-Unjoni jeżerċitaw fuq l-evalwazzjonijiet ekonomiċi kumplessi mwettqa mill-Kummissjoni fil-qasam tal-għajnuna mill-Istat, ma huwiex il-kompitu tal-qorti tal-Unjoni li tissostitwixxi l-evalwazzjoni ekonomika tal-Kummissjoni b’dik tagħha (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tat-2 ta’ Settembru 2010, Il-Kummissjoni vs Scott, C-290/07 P, Ġabra p. I-7763, punti 64 u 66, kif ukoll Frucona Košice vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punt 75).
79
Madankollu, il-qorti tal-Unjoni ma għandhiex tivverifika biss l-eżattezza materjali tal-provi invokati, il-kredibbiltà tagħhom u l-koerenza tagħhom, iżda għandha wkoll tistħarreġ jekk dawn l‑elementi jikkostitwixxux id-data kollha rilevanti li għandha tittieħed inkunsiderazzjoni sabiex tiġi evalwata sitwazzjoni kumplessa u jekk humiex tali li jsostnu l-konklużjonijiet li jirriżultaw minnha (sentenzi tal-15 ta’ Frar 2005, Il‑Kummissjoni vs Tetra Laval, C-12/03 P, Ġabra p. I-987, punt 39; Il-Kummissjoni vs Scott, iċċitata iktar ’il fuq, punt 65, u Frucona Košice vs Il-Kummissjoni, iċċitata iktar ’il fuq, punt 76).
80
Fil-każ ineżami, il-Kummissjoni wettqet, skont dak li ġie mfakkar fil-punt 77 ta’ din is-sentenza, evalwazzjoni ekonomika kumplessa, filwaqt l-eżami meħtieġ mill-Qorti Ġenerali kien limitat għal dak li ġie mfakkar fil-punt preċedenti. Issa, għandu jiġi kkonstatat li l-eżami mwettaq mill-Qorti Ġenerali fil-punt 109 u fil-punti sussegwenti tas-sentenza Burgenland huwa konformi mar-rekwiżiti tal-istħarriġ ġudizzjarju li hija kellha twettaq, u dan b’mod kuntrarju għal dak allegat mil-Land Burgenland u mir-Repubblika tal-Awstrija.
81
Fir-raba’ lok, dwar l-allegat ksur tal-obbligu ta’ motivazzjoni li bih il-Land Burgenland u r-Repubblika tal-Awstrija jikkritikaw lill-Qorti Ġenerali, jirriżulta mill-premess kif ukoll mis-sempliċi qari tal-punt 132 tas-sentenza Burgenland li r-raġunament tal-Qorti Ġenerali, fil-punti 120, 121 u 132 tal-imsemmija sentenza, huwa tali li jippermetti kemm li r-rikorrenti jagħrfu r-raġunijiet li għalihom il-Qorti Ġenerali ċaħdet l-argumentazzjoni tagħhom kif ukoll li l-Qorti tal-Ġustizzja jkollha elementi suffiċjenti sabiex teżerċita l-istħarriġ ġudizzjarju tagħha fl-ambitu ta’ appell, b’mod li jikkonforma mar-rekwiżiti tal-ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja f’dan il-qasam (ara, f’dan is-sens, b’mod partikolari, is-sentenza tal-21 ta’ Diċembru 2011, A2A vs Il-Kummissjoni, C‑320/09 P, punt 97).
82
Minn dan isegwi li r-raba’ aggravju tal-appell tal-Land Burgenland u t-tieni aggravju tal-appell tar-Repubblika tal-Awstrija għandhom jiġu miċħuda bħala parzjalment inammissibbli u parzjalment infondati.
Fuq l-aggravji tal-appelli marbuta man-natura determinanti jew mhux determinanti tal-offerta tal-konsorzju għall-evalwazzjoni tal-prezz tas-suq ta’ BB
L-argumenti tal-partijiet
83
Bit-tielet aggravju tal-appell tiegħu, il-Land Burgenland jallega li l-Qorti Ġenerali kisret l-Artikolu 87(1) KE meta kkunsidrat, fil-punti 69 sa 73 u 87 sa 91 tas-sentenza Burgenland, li l-Kummissjoni ma wettqitx żball meta ddeterminat il-valur tas-suq ta’ BB billi bbażat ruħha fuq l-offerta tal-konsorzju, mingħajr ma ħadet inkunsiderazzjoni rapporti ta’ esperti indipendenti fil-pussess tagħha u mingħajr ma pproċediet għar-redazzjoni ta’ kwalunkwe rapport ieħor.
84
L-ewwel nett, il-Qorti Ġenerali kkunsidrat b’mod żbaljat li l-Kummissjoni ma wettqitx żball manifest ta’ evalwazzjoni meta ddeterminat il-prezz tas-suq ta’ BB biss fuq il-bażi tal-offerta tal-konsorzju. Fil-fatt, skont il-Land Burgenland, jirriżulta mill-ġurisprudenza li hemm metodi oħra li jirriflettu l-prezz tas-suq reali tal-oġġett għall-bejgħ. Peress li l-offerti ma jikkostitwixxux, fil-każijiet kollha, l-aħjar stima approssimattiva ta’ dan il-prezz, il-Qorti Ġenerali kellha tivverifika jekk dan kienx il-każ fil-każ tal-imsemmija offerta. Issa, il-Qorti Ġenerali ma għamlitx tali verifika fis-sentenza Burgenland, li sempliċement iċċitat id-deċiżjoni kkontestata.
85
It-tieni nett, il-Land Burgenland iqis li l-Qorti Ġenerali żnaturat id-deċiżjoni kkontestata, li tikkonstata li l-proċedura tas-sejħa għal offerti kienet irregolari minħabba l-eżistenza tal-kundizzjoni illeċita intiża sabiex jiġi evitat l-użu tal-Ausfallhaftung, u li hija kkontradixxiet lilha nfisha meta, fl-istess ħin, hija kkunsidrat li l-proċedura tas-sejħa għal offerti kienet irregolari, minħabba l-imsemmija kundizzjoni illeċita, u inkundizzjonata. Issa, din in-natura irregolari tal-istess proċedura vvizzjat l-offerta tal-konsorzju.
86
It-tielet nett, il-Qorti Ġenerali evalwat b’mod żbaljat l-argumentazzjoni tal-Land Burgenland u naqset milli teżamina l-fatti meta kkonstatat, fil-punt 90 tas-sentenza Burgenland, li l-irregolarità li tivvizzja s-sejħa għal offerti ma influwenzatx l-ammont tal-offerti. Fil-fatt, il-Qorti Ġenerali sempliċement irreferiet għad-deċiżjoni kkontestata mingħajr ma għamlet il-verifiki tagħha stess, b’mod partikolari mingħajr ma vverifikat jekk il-Kummissjoni kinitx ħadet inkunsiderazzjoni l-fatturi rilevanti kollha. Madankollu, din tal-aħħar stess ikkonstatat biss li l-imsemmija kundizzjonijiet ma ħolqux distorsjoni fl-offerti ’l isfel, iżda naqset milli teżamina jekk dawn ikkawżawx tali distorsjoni ’l fuq. Il-Land Burgenland enfasizza fl-ewwel istanza li l-offerta tal-konsorzju kienet sa 200 % ogħla mill-valur ta’ BB u għalhekk ma kinitx konvinċenti.
87
Ir-raba’ nett, jekk jitqies li l-punt 89 tas-sentenza Burgenland għandu jfisser li l-offerta tal-konsorzju kellha tittieħed inkunsiderazzjoni minkejja li n-natura eċċessiva tagħha ma tirriflettix il-prezz tas-suq ta’ BB, il-Qorti Ġenerali tkun għamlet kunsiderazzjonijiet kontradittorji. Fil-fatt, ikun inkoerenti li jittieħdu inkunsiderazzjoni d-distorsjonijiet ’l isfel, iżda mhux dawk ’il fuq, meta dawn jirriżultaw mill-istess ċirkustanzi.
88
Il-ħames nett, il-kunsiderazzjonijiet esposti fil-punt 89 jiksru l-prinċipju tal-ugwaljanza fit-trattament tal-proprjetà pubblika u privata stabbilit fl-Artikolu 345 TFUE. In-nuqqasijiet ikkonstatati mill-Kummissjoni kienu bbażati fuq il-kundizzjoni marbuta man-neċessità li jiġi evitat l-użu tal-Ausfallhaftung. Issa, minkejja li l-Land Burgenland ma setax jieħu inkunsiderazzjoni, skont il-Kummissjoni u l-Qorti Ġenerali, ir-riskji li jirriżultaw mill-Ausfallhaftung, huwa kellu neċessarjament ikun jista’ jinjora l-awmentazzjoni tal-offerta tal-konsorzju minħabba dawn ir-riskji li rrendiet din l-offerta eċċessiva. Meta eskludiet dan il-fattur, il-Qorti Ġenerali żvantaġġat lil-Land Burgenland fil-konfront ta’ bejjiegħa privati.
89
Bit-tieni aggravju tal-appell tagħha, GRAWE tqis ukoll li r-riżultati ta’ proċedura ta’ sejħa għal offerti jkunu biss indikatur validu tal-prezz tas-suq meta s-sejħa għal offerti tkun miftuħa, trasparenti u inkundizzjonata. Issa, skont il-Kummissjoni u l-Qorti Ġenerali, dan ir-rekwiżit ċentrali ma ntlaħaqx waqt il-privatizzazzjoni ta’ BB, minħabba l-kundizzjoni marbuta man-neċessità li jiġi evitat l-użu tal-Ausfallhaftung. Barra minn hekk, din il-kundizzjoni wasslet għal distorsjoni ’l fuq tal-offerta tal-konsorzju, kif GRAWE esponiet quddiem il-Qorti Ġenerali. Madankollu, din tal-aħħar ma eżaminatx din l-argumentazzjoni, iżda sempliċement iċċitat il-pożizzjoni tal-Kummissjoni, mingħajr ma vverifikat l-eżattezza tal-analiżi ta’ din tal-aħħar, li naqset ukoll milli tivverifika jekk kienx hemm distorsjoni ’l fuq tal-offerta tal-konsorzju.
90
Kuntrarjament għal dak li l-Kummissjoni argumentat quddiem il-Qorti Ġenerali, GRAWE ssostni li distorsjoni ’l fuq tal-prezz tas-suq ta’ BB hija rilevanti, għaliex, fl-applikazzjoni tal-kriterju ta’ investitur privat, il-prezz tas-suq jikkorrispondi għall-ogħla prezz li investitur privat li jopera f’kundizzjonijiet normali ta’ kompetizzjoni jkun lest li jħallas. Għalhekk, il-Qorti Ġenerali kellha tikkunsidra li, fil-kuntest tal-obbligu tagħha li teżamina b’attenzjoni u b’imparzjalità l-każ, il-Kummissjoni kellha tirrikorru għal metodi oħra ta’ determinazzjoni tal-prezz tas-suq.
91
Il-Kummissjoni tikkontesta l-argumentazzjoni tar-Repubblika tal-Land Burgenland u ta’ GRAWE.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
92
Minn ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li l-prezz tas-suq huwa l-ogħla prezz li investitur privat li jopera f’kundizzjonijiet normali ta’ kompetizzjoni jkun lest li jħallas għal kumpannija fis-sitwazzjoni li fiha tkun (ara s-sentenzi tal-20 ta’ Settembru 2001, Banks, C-390/98, Ġabra p. I-6117, punt 77, u tad-29 ta’ April 2004, Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni, C-277/00, Ġabra p. I-3925, punt 80).
93
Għall-finijiet tal-verifika tal-prezz tas-suq, l-awtoritajiet nazzjonali jistgħu jieħdu inkunsiderazzjoni, inter alia, il-forma użata għaċ-ċessjoni ta’ kumpannija, pereżempju dik tal-proċedura għall-għoti ta’ kuntratt pubbliku, maħsuba sabiex tiggarantixxi bejgħ taħt il-kundizzjonijiet tas-suq, jew rapport ta’ esperti possibbilment redatt għaċ-ċessjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-13 ta’ Novembru 2008, Il-Kummissjoni vs Franza, C-214/07, Ġabra p. I-8357, punti 59 u 60).
94
Minn dan isegwi li, fil-punti 70 u 87 tas-sentenza Burgenland kif ukoll fil-punt 77 tas-sentenza GRAWE, il-Qorti Ġenerali kienet korretta meta kkunsidrat li, meta awtorità pubblika tipproċedi bil-bejgħ ta’ impriża li tappartjeni lilha permezz tal-proċedura ta’ sejħa għal offerti miftuħa, trasparenti u inkundizzjonata, jista’ jiġi preżunt li l-prezz tas-suq jikkorrispondi għall-ogħla offerta, kemm-il darba jiġi stabbilit, l-ewwel nett, li din l-offerta għandha valur ta’ impenn u hija kredibbli u, it-tieni nett, li t-teħid inkunsiderazzjoni ta’ fatturi ekonomiċi oħra għajr il-prezz ma huwiex iġġustifikat.
95
Fil-fatt, f’tali ċirkustanzi, ma huwiex meħtieġ mill-Kummissjoni li tirrikorri għal mezzi oħra għall-finijiet tal-verifika tal-prezz tas-suq, bħalma huma rapporti ta’ esperti indipendenti.
96
Il-Qorti Ġenerali kienet korretta wkoll meta, fil-punt 90 tas-sentenza Burgenland u fil-punt 81 tas-sentenza GRAWE, iddeċidiet li l-ogħla offerta sottomessa fl-ambitu ta’ proċedura għall-għoti ta’ kuntratt li hija irregolari minħabba kundizzjonijiet illeċiti tista’ madankollu tikkorrispondi għall-prezz tas-suq meta n-nuqqasijiet li jolqtu l-kundizzjonijiet tas-sejħa għal offerti ma jkunux jaffettwaw l-ammont ta’ din l-offerta billi jikkawżaw tnaqqis tagħha.
97
Fil-każ ineżami, minn naħa, il-Kummissjoni eżaminat, fil-kuntest tal-evalwazzjoni ekonomika kumplessa tal-kwistjoni ta’ jekk il-Land Burgenland kienx aġixxa bħala bejjiegħ privat, jekk il-vizzji tal-proċedura tas-sejħa għal offerti kkonstatati kellhomx effett fuq l-eżitu ta’ din il-proċedura u rrilevat, b’mod partikolari fuq il-bażi tal-osservazzjonijiet tal-konsorzju li juru li dan jikkunsidra l-kundizzjonijiet illeċiti inkwistjoni bħala li ma humiex applikabbli għall-futur, li dawn il-vizzji ma wasslux għal tnaqqis tal-ammont tal-ogħla offerta.
98
Min-naħa l-oħra, peress li l-Land Burgenland u GRAWE ma qajmu ebda argument quddiem il-Qorti Ġenerali sabiex jistabbilixxu li din l-evalwazzjoni tal-Kummissjoni kienet żbaljata, il-Qorti Ġenerali ma tistax tiġi kkritikata li approvat il-konstatazzjoni li għaliha kienet wasslet il-Kummissjoni mingħajr ma għamlet il-verifiki tagħha.
99
Sa fejn il-Land Burgenland u GRAWE isostnu li l-Kummissjoni naqset milli teżamina distorsjoni ’l fuq tal-ammont tal-ogħla offerta u li l-Qorti Ġenerali rrifjutat li tiċċensura din l-ommissjoni, huwa suffiċjenti li jiġi rrilevat li l-Qorti Ġenerali kkunsidrat korrettament, fil-punt 89 tas-sentenza tas-sentenza Burgenland, li l-bejjiegħ privat f’ekonomija tas-suq jagħżel, bħala regola ġenerali, l-ogħla offerta tax-xiri, meta din ikollha valur ta’ impenn u tkun kredibbli, irrispettivament mir-raġunijiet li wasslu lix-xerrej potenzjali li jagħmel tali offerta, u li, għalhekk, l-allegazzjoni li l-ammont tal-offerta mressqa mill-konsorzju huwa eżorbitanti għandha tiġi miċħuda.
100
Mill-premess jirriżulta li t-tielet aggravju tal-appell tal-Land Burgenland u t-tieni aggravju tal-appell ta’ GRAWE għandhom jiġu miċħuda bħala infondati.
Fuq l-aggravji tal-appelli marbuta mal-evalwazzjoni tal-ħruġ ta’ ammonti pprivileġġati li jilħqu EUR 320 miljun
L-argumenti tal-partijiet
101
Bl-ewwel aggravju tal-appell tiegħu, il-Land Burgenland isostni li l-Qorti Ġenerali kisret id-dritt ta’ smigħ tiegħu billi naqset milli tevalwa l-argumentazzjoni tiegħu li l-Kummissjoni kellha tieħu inkunsiderazzjoni, fil-premessa 171 tad-deċiżjoni kkontestata, mhux biss tal-vantaġġi li jirriżultaw mill-ħruġ ta’ titoli “supplementari” b’valur ta’ EUR 380 miljun, iżda wkoll ta’ dawk marbuta mal-ħruġ ta’ titoli b’valur ta’ EUR 320 miljun. Barra minn hekk, huwa jsostni li kien ġibed l-attenzjoni tal-Qorti Ġenerali dwar din l-argumentazzjoni fl-osservazzjonijiet tiegħu fuq ir-rapport tas-seduta peress li din ma kinitx inkluża.
102
Issa, ladarba t-teħid inkunsiderazzjoni tal-vantaġġi marbuta mal-ħruġ ta’ titoli b’valur ta’ EUR 320 miljun rispettivament għall-konsorzju u għal GRAWE jneħħi kull element ta’ għajnuna fil-bejgħ ta’ BB lil GRAWE, l-evalwazzjoni ta’ dan l-argument kellu jwassal għall-annullament tad-deċiżjoni kkontestata. Fil-fatt, fid-dawl tad-differenza tagħhom fil-klassifikazzjoni u għalhekk fil-klassijiet tar-riskju tagħhom, il-konsorzju bbenefika, bħala riżultat ta’ dan il-ħruġ ta’ titoli, minn vantaġġ ta’ rifinanzjament ta’ mill-inqas EUR 43.5 miljun, filwaqt li dan il-vantaġġ kien biss ta’ EUR 3.52 miljun sa EUR 8.32 miljun għal GRAWE.
103
Il-Land Burgenland jippreċiża li l-punti 171 u 172 tas-sentenza Burgenland ma jistgħux jiġu kkunsidrati li jinvolvu evalwazzjoni ta’ din l-argumentazzjoni, ladarba dawn jinjorawha u, barra minn hekk, l-imsemmi punt 171 huwa vvizzjat minn nuqqas ta’ motivazzjoni.
104
Il-Land Burgenland iżid li l-evalwazzjoni mill-Qorti Ġenerali, fil-punti 168 sa 172 tas-sentenza Burgenland, tal-kumplament tal-argumentazzjoni tiegħu dwar it-tmien aggravju tal-appell hija bbażata fuq motivazzjoni u evalwazzjoni ġuridika insuffiċjenti, skartar tal-provi li huwa pprovda, kontradizzjoni mal-konstatazzjonijiet li jinsabu fil-punt 148 tad-deċiżjoni kkontestata u nuqqas ta’ verifika ta’ jekk din kinitx ibbażata fuq teħid inkunsiderazzjoni tal-provi rilevanti kollha.
105
Bit-tielet aggravju tal-appell tagħha, GRAWE tallega li hija sostniet fl-ewwel istanza li, skont klassifikazzjonijiet differenti tagħhom u b’hekk klassijiet ta’ riskju li taħthom hija stess u l-konsorzju jaqgħu, dan tal-aħħar ibbenefika, bħala riżultat ta’ dan il-ħruġ ta’ titoli b’valur ta’ EUR 320 miljun, minn vantaġġ ta’ rifinanzjament ta’ EUR 42.5 miljun, filwaqt li l-vantaġġ li GRAWE ħadet mill-ħruġ ta’ total ta’ titoli b’valur ta’ EUR 700 miljun kien biss ta’ EUR 1.6 miljun, b’mod li l-prezz tax-xiri offrut miż-żewġ kompetituri kellu jiġi aġġustat b’EUR 40.8 miljun favur GRAWE. Issa, fis-sentenza GRAWE, il-Qorti Ġenerali naqset milli tevalwa din l-argumentazzjoni.
106
Skont GRAWE, din l-ommissjoni ma tistax tiġi ġġustifikata mill-fatt li l-ħruġ ta’ titoli f’ammont ta’ EUR 320 miljun kien magħruf mill-konsorzju u minn GRAWE, b’mod li huma setgħu jieħdu dan inkunsiderazzjoni fl-offerti rispettivi tagħhom. Fil-fatt, peress li l-Kummissjoni u l-Qorti Ġenerali kkunsidraw li l-vantaġġi li jirriżultaw mill-Ausfallhaftung ma setgħux jiġu evalwati fl-ambitu tal-kriterju ta’ investitur privat, dawn kellhom għalhekk jiġu evalwati separatament sabiex tiġi ppreservata l-koerenza tar-raġunament.
107
Il-Kummissjoni tqis li l-argumentazzjoni tal-Land Burgenland u ta’ GRAWE hija inammissibbli, minħabba li la r-rikors tal-azzjoni mressqa quddiem il-Qorti Ġenerali mil-Land Burgenland u lanqas dak ta’ GRAWE ma jinkludu motiv ta’ annullament fir-rigward tal-evalwazzjoni tal-ħruġ ta’ titoli pprivileġġati fl-ammont ta’ EUR 320 miljun. Għalhekk, l-osservazzjonijiet redatti fuq ir-rapport tas-seduta kienu intiżi sabiex jintroduċu motiv ġdid li huwa inammissibbli.
108
Sussidjarjament, din l-istituzzjoni ssostni li din l-argumentazzjoni ma hijiex fondata.
109
F’kull każ, evalwazzjoni mill-Qorti Ġenerali tal-argumentazzjoni tal-Land Burgenland u ta’ GRAWE ma setgħetx twassal għal bdil tad-dispożittiv tas-sentenzi Burgenland u GRAWE. Fil-fatt, il-konsorzju u GRAWE kienu jafu bil-ħruġ ta’ titoli f’ammont ta’ EUR 320 miljun u ħadu dan inkunsiderazzjoni fl-offerti rispettivi tagħhom.
Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja
110
Fl-ewwel lok, jidher mill-proċess tal-kawża li wasslet għas-sentenza Burgenland li, minkejja li l-argumentazzjoni tal-Land Burgenland dwar il-ħruġ ta’ titoli f’ammont ta’ EUR 320 miljun ma tinsabx fir-rikors bħala parti distinta mit-tmien motiv tal-azzjoni ippreżentata minn dan tal-aħħar, din hija madankollu preżenti f’dan il-motiv. Issa, wara spjegazzjonijiet fuq ir-rapport ta’ smigħ li saru mil-Land Burgenland, il-preżenza u l-portata ta’ din l-argumentazzjoni, li kienet diġà inkluża fir-rikors, ma setgħu joħolqu l-ebda dubju. Għalhekk, kuntrarjament għal dak li ssostni l-Kummissjoni, dawn l-ispjegazzjonijiet ma jistgħux jiġu kkunsidrati li jikkostitwixxu motiv ġdid li huwa inammissibbli.
111
Barra minn hekk, mill-proċess tal-kawża li wasslet għas-sentenza GRAWE jirriżulta li din l-argumentazzjoni tidher li hija suffiċjentement ċara fir-rikors ta’ GRAWE.
112
Minn dan isegwi li l-Qorti Ġenerali kellha teżamina din l-argumentazzjoni kemm fis-sentenza Burgenland kif ukoll fis-sentenza GRAWE. Madankollu, kuntrarjament għal dak li ssostni l-Kummissjoni, is-sentenzi Burgenland u GRAWE ma jurux li l-Qorti Ġenerali wettqet tali evalwazzjoni.
113
F’dan il-każ, hemm lok, għalhekk, li jsir eżami ta’ din l-argumentazzjoni li tinsab riprodotta, essenzjalment, mil-Land Burgenland u GRAWE rispettivament fl-ewwel u fit-tielet aggravji tal-appelli tagħhom.
114
F’dan ir-rigward, huwa suffiċjenti li jitfakkar li, fil-punt 99 ta’ din is-sentenza, il-Qorti Ġenerali ġustament ikkunsidrat li l-bejjiegħ privat f’ekonomija tas-suq jagħżel fil-prinċipju, meta din ikollha valur ta’ impenn u tkun kredibbli, l-ogħla offerta tax-xiri, irrispettivament mir-raġunijiet li wasslu lill-xerrej potenzjali sabiex jagħmel din l-offerta. Fil-fatt, mill-perspettiva ta’ tali bejjiegħ privat, ir-raġunijiet li jwasslu lil offerent partikolari sabiex jagħmel offerta ta’ ċertu ammont ma humiex determinanti.
115
F’dan il-każ, huwa paċifiku li l-ħruġ ta’ titoli għal ammont ta’ EUR 320 miljun kien magħruf kemm mill-konsorzju kif ukoll minn GRAWE u, għalhekk, dawn tal-aħħar ħadu dan inkunsiderazzjoni fl-offerti tagħhom. Issa, peress li, fid-dawl ta’ dak imfakkar fil-punt preċedenti, ma hemmx bżonn li jsir eżami tar-raġunijiet li wasslu lix-xerrej potenzjali li jagħmel l-ogħla offerta tax-xiri, jirriżulta li, fi kwalunkwe każ, l-argumentazzjoni dwar tali ħruġ ta’ titoli ma tistax tirnexxi.
116
B’mod partikolari, kif ġustament irrilevat il-Kummissjoni, peress li kull element tal-kundizzjonijiet ta’ privatizzazzjoni ta’ impriża pubblika jista’ jkollu vantaġġi u żvantaġġi distinti għal kull wieħed mid-diversi offerenti, l-analiżi li għaliha jirreferu l-Land Burgenland u GRAWE ma tistax, f’dan il-każ, tkun limitata għall-effetti tal-ħruġ ta’ titoli għal ammont ta’ EUR 320 miljun, iżda għandha tinkludi wkoll, pereżempju, il-vantaġġi fiskali li xi wħud mill-offerenti jistgħu jieħdu minn trasferiment fiskali tat-telf ta’ BB. Issa, il-Kummissjoni ma hijiex obbligata li tagħmel tali analiżi dettaljata u differenzjata għal kull offerent.
117
Fil-fatt, skont il-ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, meta impriża tinxtara bl-ogħla prezz li investitur privat li jaġixxi taħt kundizzjonijiet normali tal-kompetizzjoni kien lest li jħallas għal din il-kumpannija fis-sitwazzjoni li fiha hija kienet tinsab, din tkun ġiet evalwata, f’kull aspett, bil-prezz tas-suq u x-xerrej ma jistax jitqies li bbenefika minn vantaġġ fuq operaturi oħra fis-suq (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tal-20 ta’ Settembru 2001, Banks, C-390/98, Ġabra p. I-6117, punt 77, u tad-29 ta’ April 2004, Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni, C-277/00, Ġabra p. I-3925, punt 80).
118
Fit-tieni lok, fir-rigward tal-pretensjonijiet tal-Land Burgenland dwar l-evalwazzjoni tal-Qorti Ġenerali tal-argumentazzjoni tiegħu dwar il-ħruġ ta’ titoli fl-ammont ta’ EUR 380 miljun, minn naħa, jirriżulta mill-punt 165 tas-sentenza Burgenland li l-Qorti Ġenerali ħadet inkunsiderazzjoni l-argumentazzjoni kollha tal-Land Burgenland f’dan ir-rigward u li hija, b’mod partikolari, irreferiet għall-provi li fuqhom dan tal-aħħar ibbaża ruħu fl-ambitu tal-appell tiegħu.
119
Min-naħa l-oħra, jirriżulta mill-punt 170 tas-sentenza Burgenland li l-Qorti Ġenerali ċaħdet din l-argumentazzjoni billi qieset li, minkejja dawn il-provi, il-Kummissjoni setgħet, mingħajr ma twettaq żball, tibbaża l-konklużjoni tagħha fuq il-fatturi li jinsabu fil-deċiżjoni kkontestata.
120
Għalhekk, għandu qabelxejn jiġi kkonstatat li din il-motivazzjoni tippermetti li l-Land Burgenland ikun jaf ir-raġunijiet għalfejn il-Qorti Ġenerali ċaħdet din l-argumentazzjoni u li l-Qorti tal-Ġustizzja jkollha elementi suffiċjenti sabiex teżerċita l-istħarriġ ġudizzjarju tagħha. Imbagħad, din il-motivazzjoni la tinvolvi evalwazzjoni ġuridika insuffiċjenti, la tinvolvi skartar tal-provi prodotti mil-Land Burgenland u lanqas ommissjoni ta’ verifika ta’ jekk il-Kummissjoni bbażatx id-deċiżjoni kkontestata tagħha fuq teħid inkunsiderazzjoni tal-provi rilevanti kollha. Fl-aħħar nett, il-qari, b’mod partikolari, tal-ewwel sentenza tal-punt 170 ma jippermettix il-konstatazzjoni tal-eżistenza ta’ allegata kontradizzjoni bejn dan u l-konstatazzjonijiet li jinsabu fil-punt 148 tad-deċiżjoni kkontestata.
121
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti kollha, l-ewwel aggravju tal-appell tal-Land Burgenland u t-tielet aggravju tal-appell ta’ GRAWE għandhom jiġu miċħuda bħala infondati.
122
Peress li ebda wieħed mill-aggravji invokati mil-Land Burgenland, mir-Repubblika tal-Awstrija u minn GRAWE insostenn tal-appelli tagħhom ma jista’ jintlaqa’, dawn l-appelli għandhom jiġu miċħuda.
Fuq l-ispejjeż
123
Skont l-Artikolu 184(2) tar-Regoli tal-Proċedura, meta appell ma jkunx fondat, il-Qorti tal-Ġustizzja tiddeċiedi dwar l-ispejjeż.
124
Skont l-Artikolu 138(1) tal-istess regoli, applikabbli għall-proċedura ta’ appell bis-saħħa tal-Artikolu 184(1) ta’ dawn ir-regoli, il-parti li titlef għandha tbati l-ispejjeż jekk dawn ikunu ġew mitluba. Peress li l-Kummissjoni talbet il-kundanna tal-Land Burgenland, tar-Repubblika tal-Awstrija u kif ukoll ta’ GRAWE u dawn tilfu l-appelli tagħhom, hemm lok li dawn jiġu kkundannati għall-ispejjeż.
125
Skont l-Artikolu 140(1) ta’ dawn l-istess regoli, applikabbli wkoll għall-proċedura tal-appell skont l-imsemmi Artikolu 184, l-Istati Membri li intervjenew fil-kawża għandhom ibatu l-ispejjeż tagħhom. Għaldaqstant, għandu jiġi deċiż li r-Repubblika Federali tal-Ġermanja għandha tbati l-ispejjeż tagħha.
Għal dawn il-motivi, Il-Qorti tal-Ġustizzja (It-Tieni Awla) taqta’ u tiddeċiedi:
1)
L-appelli huma miċħuda.
2)
Il-Land Burgenland, Grazer Wechselseitige Versicherung AG u r-Repubblika tal-Awstrija huma kkundannati għall-ispejjeż.
3)
Ir-Repubblika Federali tal-Ġermanja għandha tbati l-ispejjeż tagħha.
Firem
( *1 ) Lingwa tal-kawża: il-Ġermaniż.
Full & Egal Universal Law Academy