KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
BOT
ippreżentati fit-2 ta’ April 2014 ( 1 )
Kawża C‑112/13
A
vs
B et
[talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Oberster Gerichtshof (l-Awstrija)]
“Spazju ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja — Regolament (KE) Nru 44/2001 — Kooperazzjoni f’materja ċivili — Ġurisdizzjoni — Prorogazzjoni tal-ġurisdizzjoni f’każ li jidher il-konvenut — Kuratur għall-konvenut assenti — Artikolu 47 tal-Karta — Supremazija tad-dritt tal-Unjoni”
1.
F’din il-kawża, il-Qorti tal-Ġustizzja hija mitluba, fl-ewwel lok, li tistabbilixxi jekk id-dehra ta’ kuratur għall-konvenut assenti, innominat b’mod konformi mad-dritt nazzjonali, tgħoddx bħala dehra fis-sens tal-Artikolu 24 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 44/2001 tat-22 ta’ Diċembru 2000 dwar ġurisdizzjoni u rikonoxximent u eżekuzzjoni ta’ sentenzi f’materji ċivili u kummerċjali ( 2 ).
2.
L-importanza ta’ din il-kwistjoni tinsab fil-fatt li d-dehra, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni, twassal awtomatikament għall-prorogazzjoni tal-ġurisdizzjoni tal-qorti adita, anki jekk hija ma jkollhiex ġurisdizzjoni skont ir-regoli stabbiliti permezz tar-Regolament Nru 44/2001.
3.
Sussegwentement, l-Oberster Gerichtshof (Qorti Suprema, l-Awstrija) tfittex li tkun taf jekk il-qrati nazzjonali humiex obbligati, skont il-prinċipju ta’ ekwivalenza, li jistaqsu lil qorti Kostituzzjonali dwar il-konformità ta’ liġi nazzjonali li huma jidhrilhom li tmur kontra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (iktar ’il quddiem il-“Karta”) għall-finijiet tal-annullament ġenerali ta’ dik il-liġi minflok ma jħalluha inapplikata fil-każ inkwistjoni, b’mod konformi mal-prinċipju ta’ supremazija tad-dritt tal-Unjoni.
4.
F’dawn il-konklużjonijiet, ser nagħti r-raġunijiet għalfejn jidhirli li l-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001, moqri fid-dawl tal-Artikolu 47 tal-Karta, għandu jiġi interpretat fis-sens li d-dehra quddiem qorti nazzjonali ta’ kuratur għall-konvenut assenti, maħtur b’mod konformi mal-liġi nazzjonali, ma tgħoddx bħala dehra tal-konvenut fis-sens tal-Artikolu 24 ta’ dan ir-regolament.
5.
Sussegwentement, ser nispjega għalfejn, fil-fehma tiegħi, fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni, il-prinċipju ta’ ekwivalenza, f’ċirkustanzi bħal dawk tal-kawża prinċipali, ma jeħtieġx li l-qrati nazzjonali jistaqsu lil qorti Kostituzzjonali dwar il-konformità ta’ liġi nazzjonali li huma jidhrilhom li tmur kontra l-Karta għall-finijiet tal-annullament ġenerali ta’ dik il-liġi. Dispożizzjoni tad-dritt nazzjonali li toħloq tali obbligu ma tmurx kontra d-dritt tal-Unjoni sakemm id-dmir tal-qorti nazzjonali li tapplika d-dispożizzjonijiet ta’ dan id-dritt u li tiżgura l-effett sħiħ tiegħu, jekk hemm bżonn billi tħalli mhux applikata, bl-awtorità tagħha stess, kull dispożizzjoni kuntrarja tal-leġiżlazzjoni nazzjonali, kif ukoll is-setgħat tagħha li tagħmel rinviju preliminari lill-Qorti tal-Ġustizzja ma jiġux imħassra, sospiżi, imnaqqsa jew imdewma.
I – Il-kuntest ġuridiku
A – Ir-Regolament Nru 44/2001
6.
Skont l-Artikolu 1(1) tar-Regolament Nru 44/2001, dan japplika f’materji ċivili u kummerċjali indipendentement min-natura tal-qorti jew tat-tribunal.
7.
L-Artikolu 2(1) ta’ dan ir-regolament jipprovdi li, mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet li jinsabu f’dan tal-aħħar, il-persuni b’domiċilju fi Stat Membru għandhom, indipendentement min-nazzjonalità tagħhom, jiġu mfittxija fil-qrati ta’ dak l-Istat Membru.
8.
Taħt is-Sezzjoni 7, bit-titolu “Prorogazzjoni ta’ ġurisdizzjoni”, l-Artikolu 24 tal-imsemmi regolament jipprovdi dan li ġej:
“Apparti mill-ġurisdizzjoni li toħroġ minn disposizzjonijiet oħra ta’ dan ir-Regolament, qorti ta’ Stat Membru fejn il-konvenut ikun deher għandha jkollha l-ġurisdizzjoni. Din ir-regola m’għandhiex tapplika meta d-dehra kienet saret biex tkun ikkontestata l-ġurisdizzjoni, jew meta qorti oħra jkollha ġurisdizzjoni esklużiva bis-saħħa tal-Artikolu 22.”
9.
L-Artikolu 26(1) tar-Regolament (KE) Nru 44/2001 huwa fformulat kif ġej:
“Meta konvenut domiċiljat fi Stat Membru wieħed ikun infittex f’qorti ta’ Stat Membru ieħor u li ma jidhirx quddiem il-qorti, il-qorti għandha tiddikjara bl-inizjattiva tagħha stess li m’għandhiex ġurisdizzjoni sa kemm il-ġurisdizzjoni tagħha ma tkunx ġejja mid-disposizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament.”
10.
Fil-Kapitolu III tal-istess Regolament Nru 44/2001, intitolat “Rikonoxximent u Eżekuzzjoni”, l-Artikolu 34(2) jindika li deċiżjoni ma hijiex rikonoxxuta jekk il-konvenut ma jkunx ġie nnotifikat bid-dokument li jkun fetaħ il-proċedimenti jew b’dokument ekwivalenti fi żmien suffiċjenti u b’tali manjiera li dan ikun jista’ jħejji għad-difiża tiegħu, ħlief jekk huwa jkun naqas milli jieħu azzjoni kontra d-deċiżjoni minkejja l-fatt li kien f’pożizzjoni li jagħmel dan.
B – Id-dritt Awstrijak
1. Id-dritt Kostituzzjonali
11.
Skont l-Artikolu 89 tal-Liġi Kostituzzjonali Federali (Bundes-Verfassungsgesetz, iktar ’il quddiem il-“B-VG”), la l-qrati ordinarji u lanqas l-Oberster Gerichtshof — li, skont l-Artikolu 92 tal-B-VG, hija l-ogħla qorti f’kawżi ċivili u kriminali — ma għandhom id-dritt li jannullaw il-liġijiet ordinarji minħabba li dawn imorru kontra l-kostituzzjoni. Jekk jidhrilhom li liġi ordinarja tmur kontra l-kostituzzjoni, dawn huma obbligati li jressqu talba quddiem il-Verfassungsgerichtshof (Qorti Kostituzzjonali).
12.
B’mod konformi mal-Artikolu 140(6) u (7) tal-B-VG, l-annullament ta’ liġi mill-Verfassungsgerichtshof għandu effett ġenerali u jorbot lill-qrati ordinarji.
13.
Skont ġurisprudenza stabbilita, l-Oberster Gerichtshof, mingħajr ma adixxiet lill-Verfassungsgerichtshof, warrbet b’mod imtenni, każ b’każ, id-dispożizzjonijiet li jmorru kontra d-dritt tal-Unjoni li huma direttament applikabbli, sabiex b’hekk implementat il-prinċipju tas-supremazija tad-dritt tal-Unjoni. Bl-istess mod, s’issa, il-Verfassungsgerichtshof, iddeċidiet ukoll li kontradizzjoni li jista’ jkun hemm bejn liġi Awstrijaka u d-dritt tal-Unjoni għandha tiġi riżolta billi jiġi applikat dan il-prinċipju. Għaldaqstant, tali kontradizzjoni ma twassalx għall-annullament tal-liġi inkwantu tmur kontra l-kostituzzjoni fis-sens tal-Artikolu 140 tal-B-VG.
14.
Madankollu, f’deċiżjoni tal-14 ta’ Marzu 2012, il-Verfassungsgerichtshof injorat din il-ġurisprudenza u ddeċidiet li l-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali, iffirmata f’Ruma fl-4 ta’ Novembru 1950 (iktar ’il quddiem il-“KEDB”), hija direttament applikabbli fl-Awstrija u fuq livell Kostituzzjonali. Id-drittijiet li hija tiggarantixxi huma drittijiet li huma ggarantiti wkoll mill-B-VG. Din hija r-raġuni għalfejn, tkompli tgħid il-Verfassungsgerichtshof, għandu jiġi eżaminat, fid-dawl tal-prinċipju ta’ ekwivalenza, b’liema mod u skont liema proċedura huwa possibbli li jiġu invokati drittijiet idderivati mill-Karta fuq il-bażi tad-dritt nazzjonali.
15.
Il-Verfassungsgerichtshof iżżid li s-sistema ta’ rimedji ġudizzjarji prevista mill-B-VG hija bbażata fuq il-prinċipju li l-Qorti Kostituzzjonali hija l-unika awtorità li għandha tiddeċiedi dwar il-ksur permezz ta’ regoli ġenerali, jiġifieri liġijiet u regolamenti, u l-unika awtorità awtorizzata li tannulla tali regoli.
16.
B’hekk, il-Verfassungsgerichtshof tasal għall-konklużjoni li, minħabba d-dritt nazzjonali, jirriżulta mill-prinċipju ta’ ekwivalenza li d-drittijiet iggarantiti mill-Karta jikkostitwixxu wkoll, fil-kamp ta’ applikazzjoni tagħha, kriterju ta’ evalwazzjoni fil-kuntest ta’ proċeduri ta’ kontroll ġenerali tar-regoli, b’mod partikolari skont l-Artikoli 139 u 140 tal-B-VG.
17.
Finalment, il-Verfassungsgerichtshof enfasizzat li ma hemm ebda obbligu ta’ rinviju preliminari lill-Qorti tal-Ġustizzja meta kwistjoni ma tkunx rilevanti għas-soluzzjoni tal-kawża pendenti quddiemha, jiġifieri meta r-risposta għal dik id-domanda, tkun xi tkun, ma jista’ jkollha ebda influwenza fuq is-soluzzjoni ta’ din il-kawża. Fil-qasam tal-Karta, l-istess jgħodd meta dritt iggarantit mill-B-VG, b’mod partikolari dritt idderivat mill-KEDB, ikollu l-istess kamp ta’ applikazzjoni bħal dritt idderivat mill-Karta. F’każ bħal dan, id-deċiżjoni tal-Qorti Kostituzzjonali tittieħed fuq il-bażi tad-dritt Kostituzzjonali Awstrijak, mingħajr ma huwa neċessarju li tingħata deċiżjoni preliminari fis-sens tal-Artikolu 267 TFUE.
18.
Il-qorti tar-rinviju b’hekk tindikalna li dan jista’ jfisser li, meta liġi Awstrijaka tkun kontra d-dritt tal-Unjoni u, b’mod partikolari, il-Karta, huwa impossibbli li dan jiġi rrimedjat direttament fil-kuntest tal-proċedura ordinarja billi jiġi applikat il-prinċipju ta’ supremazija u li, mingħajr preġudizzju għall-possibbiltà li jitressaq rinviju preliminari quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, il-qrati ordinarji huma kostretti, skont il-prinċipju ta’ ekwivalenza, li jressqu talba quddiem il-Verfassungsgerichtshof.
2. Il-Kodiċi tal-proċedura ċivili
19.
B’mod konformi mal-Artikolu 115 tal-Kodiċi tal-proċedura ċivili (Zivilprozessordnung, iktar ’il quddiem iz-“ZPO”), fil-verżjoni tiegħu li kienet applikabbli fiż-żmien meta seħħew il-fatti fil-kawża prinċipali, in-notifika lil persuni li l-indirizz tagħhom ma jkunx magħruf fil-prinċipju ssir permezz tal-pubblikazzjoni. Dan jippreċiża wkoll li hija meħtieġa r-reġistrazzjoni f’database ta’ avviżi uffiċjali.
20.
L-Artikolu 116 taz-ZPO jipprovdi li, għall-persuni li setgħu jiġu nnotifikati biss permezz tal-pubblikazzjoni peress li l-post ta’ residenza tagħhom ma jkunx magħruf, il-qorti adita għandha tinnomina kuratur għall-konvenut assenti meta, wara li ssir in-notifika, dawn il-persuni jkollhom iwettqu att proċedurali sabiex jippreżervaw id-drittijiet tagħhom u, b’mod partikolari, meta n-notifika tkun tinkludi taħrika biex wieħed jidher. Skont l-Artikolu 117 taz-ZPO, in-nomina ta’ dan il-kuratur għandha tiġi ppubblikata b’avviż uffiċjali fid-database tal-avviżi uffiċjali, li tista’ tiġi kkonsultata pubblikament permezz ta’ trażmissjoni awtomatika tad-data.
21.
Finalment, skont l-Artikolu 230 taz-ZPO, il-qorti adita għandha tivverifika, fuq bażi preliminari, jekk għandhiex ġurisdizzjoni internazzjonali. Jekk jirriżulta li hija ma jkollhiex, il-qorti tal-ewwel istanza għandha tiċħad ir-rikors ex officio. Min-naħa l-oħra, jekk il-ġurisdizzjoni tkun fondata, hija għandha tinnotifika r-rikors lill-konvenut sabiex ikun jista’ jippreżenta l-osservazzjonijiet tiegħu.
II – Il-fatti fil-kawża prinċipali
22.
Fit-12 ta’ Ottubru 2009, B et ippreżentaw azzjoni quddiem il-Landesgericht Krems an der Donau (qorti reġjonali ta’ Krems an der Donau), qorti tal-ewwel istanza, kontra A, li permezz tagħha huma talbu danni mingħand dan tal-aħħar. Huma jsostnu li dan tal-aħħar ħataf, fil-Kazakistan, lill-irġiel jew lill-missirijiethom. Huma jibbażaw il-ġurisdizzjoni tal-qrati Awstrijaċi fuq il-bażi li A kellu d-domiċilju abitwali tiegħu fit-territorju Awstrijak.
23.
Wara bosta tentattivi, mingħajr ebda suċċess, biex jiġi nnotifikat ir-rikors, il-Landesgericht Krems an der Donau kkonstatat li A ma kienx għadu ddomiċiljat fl-indirizzi tan-notifika u, fuq talba ta’ B et, hija b’hekk innominat, b’digriet tas-27 ta’ Awwissu 2010, kuratur għall-konvenut assenti, b’mod konformi mal-Artikolu 116 taz-ZPO.
24.
Wara li ġie nnotifikat bir-rikors, dan il-kuratur ippreżenta risposta li fiha huwa talab li jiġi miċħud ir-rikors u ssolleva għadd ta’ oġġezzjonijiet dwar il-mertu. F’din ir-risposta, l-imsemmi kuratur ma kkontestax il-ġurisdizzjoni internazzjonali tal-qrati Awstrijaċi.
25.
Sussegwentement, wara li sar jaf bil-proċedura miftuħa kontrih, A ħabbar li kien ta mandat lil ditta ta’ avukati biex jirrappreżentawh minn hemm ’il quddiem u talab biex, fil-futur, in-notifiki kollha jiġu indirizzati lil din id-ditta. Barra minn hekk, A għarraf ukoll li kien qiegħed jikkontesta l-ġurisdizzjoni internazzjonali tal-qrati Awstrijaċi, billi ppreċiża li l-fatti tal-kawża prinċipali kienu seħħew fil-Kazakistan. Fil-fehma tiegħu in-nuqqas ta’ ġurisdizzjoni ta’ dawn il-qrati ma kinitx koperta bl-intervent tal-kuratur għall-konvenut assenti, li miegħu huwa ma kellu ebda kuntatt u li ma kienx jaf iċ-ċirkustanzi tal-każ. A indika wkoll li huwa ma kellux għalfejn jiżvela l-indirizz tiegħu minħabba l-fatt li ħajtu kienet ser titqiegħed f’riskju, u ppreċiża li huwa kien telaq mill-Awstrija b’mod definittiv żmien ilu qabel il-preżentata tar-rikors.
26.
Il-Landesgericht Krems an der Donau b’hekk iddikjarat li ma kellhiex kompetenza internazzjonali u ċaħdet ir-rikors, fuq il-bażi tal-fatt li A kien iddomiċiljat fit-territorju Malti u li d-dehra tal-kuratur għall-konvenut assenti ma kinitx tgħodd bħala dehra fis-sens tal-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001.
27.
B et ippreżentaw appell minn din id-deċiżjoni. Il-qorti tal-appell laqgħet dan l-appell u ċaħdet l-oġġezzjoni ta’ nuqqas ta’ ġurisdizzjoni internazzjonali. Fil-fehma tagħha, ir-Regolament Nru 44/2001 ma jimponix obbligu li l-qorti tivverifika l-ġurisdizzjoni internazzjonali tagħha biss f’każ ta’ nuqqas ta’ dehra fis-sens tal-Artikolu 26 ta’ dan ir-regolament, u l-qorti hija obbligata li teżamina l-ġurisdizzjoni internazzjonali tagħha biss fuq oġġezzjoni tal-konvenut. Il-qorti tal-appell iddikjarat ukoll li, skont id-dritt Awstrijak, l-att proċedurali tal-kuratur għall-konvenut assenti, li huwa obbligat li jħares l-interessi tal-konvenut, jipproduċi l-istess effetti ġuridiċi bħall-att ta’ prokura konvenzjonali.
28.
A b’hekk ippreżenta azzjoni għal “Reviżjoni” minn din id-deċiżjoni quddiem il‑qorti tar-rinviju. Fil-fehma tiegħu, din id-deċiżjoni kienet tmur kontra l-ħarsien tad-drittijiet tad-difiża kif stabbilit fl-Artikolu 6 tal-KEDB u fl-Artikolu 47 tal-Karta, inkwantu l-konvenut ma kienx jaf li nfetħet proċedura kontrih.
29.
Min-naħa l-oħra, B et, fir-risposta tagħhom ippreżentata quddiem il-qorti tar-rinviju, isostnu li l-ħatra ta’ kuratur għall-konvenut assenti hija garanzija tal-ħarsien tad-dritt fundamentali tagħhom għal rimedju effettiv, li huwa stabbilit ukoll f’dawk id-dispożizzjonijiet.
30.
Peress li l-qorti tar-rinviju kellha dubji dwar l-interpretazzjoni li għandha tingħata lill-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001 kif ukoll lill-Artikolu 47 tal-Karta, hija ddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u li tagħmel diversi domandi preliminari lill-Qorti tal-Ġustizzja.
III – Id-domandi preliminari
31.
L-Oberster Gerichtshof tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:
“1)
Fil-każ tal-applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni għal sistema proċedurali fejn, minkejja li l-qrati ordinarji li jiddeċiedu dwar il-mertu għandhom ukoll jivverifikaw l-inkostituzzjonalità tal-liġijiet, huma ma għandhomx id-dritt li jannullaw liġijiet b’mod ġenerali, li huwa rriżervat għal qorti Kostituzzjonali organizzata b’mod speċifiku, għandu jiġi dedott mill-‘prinċipju ta’ ekwivalenza’ tad-dritt tal-Unjoni li, meta liġi tikser l-Artikolu 47 tal-Karta [...]il-qrati ordinarji għandhom ukoll, matul il-proċeduri, iressqu talba għall-annullament ġenerali tal-liġi quddiem il-qorti Kostituzzjonali u ma għandhomx sempliċement jonqsu milli japplikawha f’dan il-każ?
2)
L-Artikolu 47 tal-Karta għandu jiġi interpretat fis-sens li jipprekludi dispożizzjoni proċedurali li tipprevedi li qorti li ma għandhiex ġurisdizzjoni internazzjonali taħtar kuratur għal konvenut assenti għal parti fil-kawża li r-residenza tagħha ma tistax tiġi stabbilita u li dan il-kuratur jista’ sussegwentement ‘jidher’ u, b’hekk, jagħti ġurisdizzjoni internazzjonali valida lil din il-qorti?
3)
L-Artikolu 24 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 44/2001, tat-22 ta’ Diċembru 2000, dwar ġurisdizzjoni u rikonoxximent u eżekuzzjoni ta’ sentenzi f’materji ċivili u kummerċjali 1 għandu jiġi interpretat fis-sens li ‘konvenut ikun deher’ [dehra] fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni unikament meta dan l-att proċedurali jitwettaq mill-konvenut stess jew minn rappreżentant legali li jkun tah mandat jew minkejja li ma teżistix limitazzjoni f’dan ir-rigward u li dan japplika wkoll meta dan l-att proċedurali jiġi eżegwit minn kuratur għal konvenut assenti maħtur skont id-dritt tal-Istat Membru?”
IV – Analiżi
32.
Fuq bażi preliminari, kif issuġġerew A, il-Gvern Awstrijak u Taljan kif ukoll il-Kummissjoni Ewropea, jiena tal-fehma li fl-ewwel lok għandha tingħata risposta għat-tieni u t-tielet domandi, li għandhom iwasslu lill-Qorti tal-Ġustizzja biex tinterpreta l-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001 fid-dawl tal-Artikolu 47 tal-Karta u, sussegwentement, għall-ewwel domanda li hija rilevanti biss jekk ir-risposta li tingħata għat-tieni u t-tielet domandi tkun fis-sens li d-dritt tal-Unjoni jipprekludi leġiżlazzjoni nazzjonali bħal dik inkwistjoni fil-kawża prinċipali.
A – Fuq it-tieni u t-tielet domandi
33.
Permezz tat-tieni u t-tielet domandi tagħha, li nipproponi li jiġu indirizzati flimkien, il-qorti tar-rinviju tixtieq tkun taf, essenzjalment, jekk l-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001, moqri fid-dawl tal-Artikolu 47 tal-Karta, għandux jiġi interpretat fis-sens li d-dehra quddiem qorti nazzjonali tal-kuratur għall-konvenut assenti, maħtur b’mod konformi mal-liġi nazzjonali, tgħoddx bħala dehra tal-konvenut fis-sens tal-Artikolu 24 ta’ dan ir-regolament, li b’hekk tfisser l-aċċettazzjoni taċita tal-ġurisdizzjoni internazzjonali ta’ dik il-qorti.
34.
Effettivament, għandu jitfakkar li, fil-kawża prinċipali, kuratur għall-konvenut assenti ġie maħtur b’mod konformi mal-Artikolu 116 taz-ZPO, peress li n-notifika tar-rikors ta’ B et ma setgħetx issir peress li ma kienx hemm indirizz magħruf.
35.
Il-kunċett ta’ “dehra” fis-sens tal-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001 ma huwiex iddefinit f’dan ir-regolament. Fil-fehma tiegħi, dan għandu jkun suġġett għal definizzjoni awtonoma skont id-dritt tal-Unjoni, inkwantu l-imsemmi regolament huwa maħsub biex itejjeb il-funzjonament tajjeb tas-suq intern billi jistabbilixxi dispożizzjonijiet li jippermettu, b’mod partikolari, li jiġu unifikati r-regoli dwar il-kunflitt bejn ġurisdizzjonijiet f’materji ċivili u kummerċjali ( 3 ). Interpretazzjoni diverġenti ta’ dan il-kunċett tista’ tippreġudika l-kisba ta’ dan l-għan. Għaldaqstant, l-Artikolu 24 ta’ dan l-istess regolament għandu jiġi interpretat fid-dawl tas-sistema u tal-għanijiet li dan tal-aħħar jipprevedi.
36.
Din id-dispożizzjoni tikkostitwixxi prorogazzjoni taċita tal-ġurisdizzjoni tal-qorti li quddiemha jidher il-konvenut, minkejja l-fatt li, skont ir-regoli stabbiliti permezz tar-Regolament Nru 44/2001, din il-qorti ma għandhiex neċessarjament ġurisdizzjoni. Din l-eċċezzjoni, li ma tgħoddx għar-regoli dwar ġurisdizzjoni esklużiva previsti fl-Artikolu 22 ta’ dan ir-regolament, tikkostitwixxi deroga mis-sistema ta’ ġurisdizzjoni stabbilita mill-imsemmi regolament u b’hekk għandha tiġi interpretata b’mod strett.
37.
Effettivament, ir-regoli stabbiliti permezz tar-Regolament Nru 44/2001 huma intiżi li jistabbilixxu grad għoli ta’ prevedibbiltà għall-persuni suġġetti għal-liġi u huma fformulati madwar il-prinċipju ta’ ġurisdizzjoni tad-domiċilju tal-konvenut ( 4 ) li huwa bbażat fuq regola stabbilita għal żmien twil taħt il-proċedura ċivili, jiġifieri dik ta’ actor sequitur forum rei. Dan il-prinċipju ta’ ġurisdizzjoni kien ippreferut minn kull wieħed ieħor, għaliex huwa preżunt li l-forum tad-domiċilju tal-konvenut għandu, fil-prinċipju, ir-rabtiet l-iktar mill-qrib mal-kawża.
38.
Sa fejn din il-konstatazzjoni ma hijiex dejjem preċiża, ir-Regolament Nru 44/2001 jipprovdi regoli ta’ ġurisdizzjoni speċjali li japplikaw meta l-kwistjoni kkonċernata fil-kawża jew l-awtonomija tal-partijiet tkun tiġġustifika kriterju ieħor ta’ konnessjoni ( 5 ). B’mod partikolari, ir-regoli dwar il-ġurisdizzjoni stabbiliti fil-qasam tal-assigurazzjoni, tal-kuntratti konklużi mill-konsumaturi jew ta’ kuntratti individwali ta’ impjieg huma maħsuba li jipproteġu lill-parti l-iktar dgħajfa permezz ta’ regoli li jkunu iktar favorevoli għall-interessi ta’ dik il-parti ( 6 ). In-neċessità li jiġi interpretat b’mod strett l-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001 huwa b’hekk iktar essenzjali inkwantu din l-interpretazzjoni tista’ twassal għal deroga mir-regoli ta’ ġurisdizzjoni l-iktar protettivi.
39.
Il-prorogazzjoni taċita tal-ġurisdizzjoni tal-qorti li quddiemha jidher il-konvenut għandha l-għan li tikkontribwixxi għal rikonoxximent u eżekuzzjoni mingħajr dewmien tad-deċiżjonijiet ġudizzjarji mogħtija minn qorti li l-ġurisdizzjoni tagħha tkun ġiet aċċettata miż-żewġ partijiet, u dan anki jekk fir-realtà dik il-qorti ma kellhiex ġurisdizzjoni biex tieħu konjizzjoni tal-kawża. B’hekk, jekk il-qorti tal-exequatur ikollha tivverifika l-ġurisdizzjoni tal-qorti li tkun tat id-deċiżjoni ( 7 ), għandu jiġi evitat li l-ewwel qorti tikkontesta l-ġurisdizzjoni tat-tieni waħda fuq il-bażi tar-Regolament Nru 44/2001, minkejja li l-partijiet fil-kawża jkunu aċċettaw dik il-ġurisdizzjoni, inkwantu l-konvenut ikun deher mingħajr ma kkontesta din tal-aħħar. Kif tenfasizza l-Kummissjoni, b’hekk huwa biss l-aġir tal-konvenut li jiddetermina l-ġurisdizzjoni tal-qorti f’din l-ipoteżi.
40.
Hawnhekk nistgħu naraw sew l-importanza tad-dehra tal-konvenut li jiddeċiedi b’għarfien sħiħ tal-kawża favur il-prorogazzjoni taċita tal-ġurisdizzjoni ta’ qorti li normalment ma jkollhiex ġurisdizzjoni. Nieħdu l-eżempju ta’ kawża dwar kuntratt konkluż minn konsumatur. Nimmaġinaw li dan tal-aħħar tinfetaħ kawża kontrih mill-bejjiegħ quddiem il-qrati tal-Istat Membru fejn il-bejjiegħ ikun iddomiċiljat. Normalment, l-Artikolu 16(2) tar-Regolament Nru 44/2001 jipprekludi l-ġurisdizzjoni ta’ dawn il-qrati, peress li l-konsumatur huwa l-parti vulnerabbli u l-qorti kompetenti b’hekk hija dik tal-Istat Membri tat-territorju fejn ikun iddomiċiljat dak il-konsumatur. Madankollu, jekk dan tal-aħħar jidher minn rajh quddiem il-qrati tal-ewwel Stat Membru mingħajr ma jikkontesta l-ġurisdizzjoni, dawn ikollhom ġurisdizzjoni b’mod konformi mal-Artikolu 24 ta’ dan ir-regolament ( 8 ) u d-deċiżjoni b’hekk ikollha tiġi rrikonoxxuta mill-qorti tal-exequatur.
41.
Din l-importanza li jiġi żgurat li l-konvenut ikun konxju mill-konsegwenzi li jirriżultaw mid-“dehra” fis-sens tal-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001 issa tidher b’mod ċar mit-test il-ġdid li jagħmel riformulazzjoni ta’ dak ir-regolament, jiġifieri r-Regolament (UE) Nru 1215/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-12 ta’ Diċembru 2012 dwar il-ġurisdizzjoni u r-rikonoxximent u l-eżekuzzjoni ta’ sentenzi fi kwistjonijiet ċivili u kummerċjali ( 9 ). Effettivament, l-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001 ġie emendat u ġie miżjud it-tieni paragrafu miegħu. Dan jipprovdi li “[f]i kwistjonijiet li jsir riferiment għalihom fit-Taqsimiet 3, 4 jew 5 meta d-detentur tal-polza tal-assigurazzjoni, l-assigurat, il-benefiċjarju tal-kuntratt ta’ assigurazzjoni, il-parti li tkun ġarrbet il-ħsara, il-konsumatur jew l-impjegat ikun il-konvenut, il-qorti għandha, qabel ma tassumi l-ġurisdizzjoni skont il-paragrafu 1, tiżgura li l-konvenut jiġi infurmat dwar id-dritt tiegħu li jikkontesta l-ġurisdizzjoni tal-qorti u dwar il-konsegwenzi li jsegwu jekk jidher jew jekk ma jidhirx għall-proċeduri” ( 10 ).
42.
B’hekk jidher li huwa essenzjali li l-prorogazzjoni taċita tal-ġurisdizzjoni ta’ qorti ta’ Stat Membru tkun aċċettata biss meta l-partijiet kollha fil-kawża, u b’mod speċjali l-konvenut, ikunu għażlu volontarjament dik il-ġurisdizzjoni għad-detriment ta’ dik tal-qorti li normalment ikollha ġurisdizzjoni skont ir-regoli stabbiliti permezz tar-Regolament Nru 44/2001.
43.
Għaldaqstant, ma narax kif, meta l-konvenut mhux biss ma jidhirx personalment, iżda lanqas ma jkun jaf bil-proċedura mressqa kontrih, dan jista’ jitqies li huwa jkun aċċetta b’għarfien sħiħ tal-kawża, “volontarjament” biex nużaw il-kliem preċiż tal-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza ČPP Vienna Insurance Group ( 11 ), iċċitata iktar ’il fuq, il-ġurisdizzjoni tal-qorti li quddiemha huwa ma jkunx deher.
44.
Id-dehra ta’ kuratur għall-konvenut assenti biex jirrappreżentah, b’ebda mod ma tbiddel din il-kunsiderazzjoni.
45.
Effettivament, fis-sentenza tagħha Hendrikman u Feyen ( 12 ), il-Qorti tal-Ġustizzja indikat li konvenut li jinjora l-proċedura miftuħa kontrih u li għalih jidher, quddiem il-qorti ta’ oriġini, avukat li huwa ma jkunx qabbad, isib ruħu f’sitwazzzjoni fejn ikun assolutament impossibbli għalih li jiddefendi ruħu. Huwa għandu, għaldaqstant, jitqies li huwa kontumaċi, fis-sens tal-Artikolu 27(2) tal-Konvenzjoni tas-27 ta’ Settembru 1968 dwar il-kompetenza ġudizzjarja u l-eżekuzzjoni tad-deċiżjonijiet fi kwistjonijiet ċivili u kummerċjali ( 13 ), anki jekk il-proċedura quddiem il-qorti tal-oriġini tkun assumiet natura kontradittorja ( 14 ). Il-kawża li wasslet għall-imsemmija sentenza kienet tirrigwarda l-punt jekk il-qorti tal-Istat Membru li ssirlu t-talba jistax jirrifjuta li jirrikonoxxi deċiżjonijiet mogħtija minn qorti ta’ Stat Membru ieħor meta dawk id-deċiżjonijiet ikunu ngħataw kontra konvenut li ma jkunx ġie nnotifikat, b’mod regolari u f’waqtu, bl-att li bih tkun infetħet il-kawża u li ma jkunx ġie rrappreżentat b’mod validu fil-kawża, waqt li, bħala konsegwenza tad-dehra, quddiem il-qorti ta’ oriġini, ta’ allegat rappreżentant tal-konvenut, id-deċiżjonijiet ma jkunux ingħataw b’kontumaċja.
46.
Għall-Qorti tal-Ġustizzja, deċiżjoni, anki jekk tiġi kkwalifikata bħala “kontradittorja”, ma tistax tiġi rrikonoxxuta kemm-il darba l-konvenut ma jkunx qabbad huwa stess lill-avukat tiegħu u meta l-proċedura tkun saret mingħajr ma jkun jaf biha. Ċertament, għalkemm il-każ f’din il-kawża huwa differenti minn dak fil-kawża li wasslet għas-sentenza Hendrikman u Feyen ( 15 ), iċċitata iktar ’il fuq, inkwantu fl-ewwel waħda, ninsabu fl-istadju inizjali tal-proċedura, waqt li fit-tieni waħda ninsabu fil-proċedura ta’ eżekuzzjoni, xorta jibqa’ l-fatt li, fiż-żewġ każijiet, huma d-drittijiet tad-difiża, iggarantiti mill-Artikolu 47 tal-Karta, li jistgħu jkunu miksura.
47.
Effettivament, ma nemminx li kuratur għall-konvenut assenti maħtur f’kundizzjonijiet bħal dawk fil-kawża prinċipali jista’ jipproteġi bl-aħjar mod l-interessi tal-konvenut u b’hekk jippermetti l-ħarsien tad-drittijiet iggarantiti mill-imsemmi artikolu. Dan il-kuratur ikollu biss informazzjoni parzjali dwar il-kawża, jiġifieri dik ipprovduta mir-rikorrent. B’hekk, huwa ma jistax jiżgura d-difiża tal-konvenut kif suppost. Barra minn hekk, fil-fehma tiegħi huwa ma għandux provi essenzjali biex ikun jista’ jikkontesta, jekk ikun il-każ, il-ġurisdizzjoni internazzjonali tal-qorti li quddiemha jirrikorri r-rikorrent, peress li l-kwistjoni ta’ ġurisdizzjoni taħt id-dritt internazzjonali qatt ma hija kwistjoni sempliċi. Il-konvenut, peress li ma kienx jaf bil-kawża u b’hekk ma setax jagħżel, a fortiori, l-avukat tiegħu, ma setax ikun irrappreżentat b’mod validu quddiem il-qorti kkonċernata.
48.
Il-konvenut li, bħal A fil-kawża prinċipali, isir jaf fi stadju ulterjuri bil-proċedura kontra tiegħu, mhux biss ma jkollux il-possibbiltà li jikkontesta l-ġurisdizzjoni tal-qrati aditi, iżda jsib ruħu wkoll f’sitwazzjoni fejn tingħata deċiżjoni, valida fit-territorju kollu tal-Unjoni Ewropea, li tkun ibbażata fuq proċedura mhux konformi mal-Artikolu 47 tal-Karta, li ma huwiex aċċettabbli.
49.
Fil-fehma tiegħi, is-sentenza Hypoteční banka ( 16 ) ma hijiex ta’ tali natura li tpoġġi f’dubju dawn il-konstatazzjonijiet. F’dik is-sentenza, il-Qorti tal-Ġustizzja stabbilixxiet li l-possibbiltà li tiġi segwita l-proċedura mingħajr ma jkun jaf il-konvenut permezz ta’ notifika tar-rikors lil kuratur maħtur mil-qorti adita tirrestrinġi d-drittijiet ta’ difiża tal-konvenut. Din ir-restrizzjoni hija madankollu ġġustifikata fir-rigward tad-dritt ta’ rikorrent għal protezzjoni effettiva fid-dawl tal-fatt li, fin-nuqqas ta’ tali proċedura, dan id-dritt jisfa fix-xejn ( 17 ). Fil-fatt, dejjem skont il-Qorti tal-Ġustizzja, kuntrarjament għas-sitwazzjoni tal-konvenut li, meta jkun ġie mċaħħad mill-possibbiltà li jiddefendi ruħu b’mod effikaċi, ikollu l-possibbiltà li jinvoka d-drittijiet tad-difiża billi jikkontesta, skont l-Artikolu 34(2) tar-Regolament Nru 44/2001, ir-rikonoxximent tas-sentenza li tkun ġiet deċiża kontra tiegħu, hemm riskju li r-rikorrent ma jkollu ebda possibbiltà ta’ rimedju ( 18 ).
50.
Waqt li wieħed jista’ jifhem ir-rieda tal-Qorti tal-Ġustizzja fl-imsemmija sentenza li tħares kemm id-drittijiet tad-difiża kif ukoll dawk tar-rikorrenti sabiex tevita li tiġi miċħuda l-ġustizzja, id-differenza notevoli ma’ din il-kawża tinsab fil-fatt li l-konvenut, jiġifieri A, ma jkunx jista’ jikkontesta iktar il-ġurisdizzjoni tal-qrati Awstrijaċi jekk wieħed iqis li l-kuratur għall-konvenut assenti jkun deher fis-sens tal-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001. Barra minn hekk, ma għandux jintesa l-fatt li, f’din il-kawża u għall-kuntrarju tal-fatt li wasslu għas-sentenza Hypoteční banka ( 19 ), iċċitata iktar ’il fuq, id-domiċilju ta’ A huwa magħruf u jinsab fit-territorju ta’ Stat Membru ieħor. B et b’hekk għandhom il-possibbiltà li jippreżentaw azzjoni quddiem il-qrati tal-Istat Membru li fit-territorju tiegħu jinsab iddomiċiljat A, jiġifieri quddiem il-qrati Maltin.
51.
Għaldaqstant, ma jidhirlix li l-istess raġunament bħal dak stabbilit fl-imsemmija sentenza Hypoteční banka jista’ jiġi applikat f’din il-kawża.
52.
Barra minn hekk, hemm element ieħor li jimmilita favur l-argument tiegħi. Dan jikkonsisti fir-raison d’être tal-Artikolu 26 tar-Regolament Nru 44/2001.
53.
Effettivament, taħt is-Sezzjoni 8 ta’ dan ir-Regolament, bit-titolu “Eżami dwar ġurisdizzjoni u ammisibilità”, il-leġiżlatur qagħad attent li jinserixxi dan l-artikolu li jipprovdi, fil-paragrafu 1 tiegħu, li meta tinfetaħ kawża kontra konvenut iddomiċiljat fit-territorju ta’ Stat Membru quddiem qorti ta’ Stat Membru ieħor u dan tal-aħħar ma jidhirx, il-qorti għandha tiddikjara ex officio li ma għandhiex kompetenza jekk il-ġurisdizzjoni tagħha ma tkunx ibbażata skont l-imsemmi regolament.
54.
Fir-rapport dwar il-Konvenzjoni tas-27 ta’ Settembru 1968 dwar il-kompetenza ġudizzjarja u l-eżekuzzjoni tad-deċiżjonijiet f’materji ċivili u kummerċjali, ifformulat minn Jénard ( 20 ), li ġie qabel ir-Regolament Nru 44/2001, l-artikolu ekwivalenti għall-Artikolu 26 ta’ dak ir-regolament ġie kklassifikat bħala “wieħed mill-iktar importanti” ( 21 ). Barra minn hekk, f’dak ir-rapport ġie ppreċiżat li l-kontumaċja tal-konvenut ma hijiex ekwivalenti għal prorogazzjoni taċita tal-ġurisdizzjoni, li ma huwiex biżżejjed għall-qorti li tirrikonoxxi l-eżattezza tad-dikjarazzjonijiet tar-rikorrent fir-rigward tal-ġurisdizzjoni u li hija għandha tiżgura li dan tal-aħħar iġib prova li l-ġurisdizzjoni internazzjonali hija fondata. Ir-raġuni hija li, f’każ ta’ kontumaċja tal-konvenut, għandu jiġi żgurat li d-deċiżjoni tkun tabilħaqq ingħatat minn qorti li jkollha l-kompetenza biex tagħti lill-konvenut il-massimu tal-garanziji fil-proċedura tal-oriġini ( 22 ).
55.
L-effettività tal-Artikolu 26 tar-Regolament Nru 44/2001, u bis-saħħa ta’ dan il-garanzija li d-drittijiet tad-difiża jkunu rrispettati, tkun ippreġudikata jekk jitqies li huwa biżżejjed li kuratur għall-konvenut assenti jidher quddiem il-qorti, fis-sens tal-Artikolu 24 tal-imsemmi regolament, sabiex tkun fondata l-ġurisdizzjoni tagħha, minkejja l-fatt li jkun inkontestabbli li dik il-qorti ma jkollhiex ġurisdizzjoni biex tieħu konjizzjoni tal-kawża.
56.
Finalment, din il-kawża stess tabilħaqq turi, fil-fehma tiegħi, dak li l-leġiżlatur tal-Unjoni xtaq jevita meta stabbilixxa s-sistema tar-regoli dwar il-ġurisdizzjoni kif previst fir-Regolament Nru 44/2001. Fil-fatt, huwa paċifiku f’din il-kawża li A ma għandux ir-residenza tiegħu fit-territorju Awstrijak. Jekk wieħed jaċċetta li d-dehra tal-kuratur għall-konvenut assenti tgħodd bħala dehra tal-konvenut fis-sens tal-Artikolu 24 ta’ dan r-regolament, dan iwassal biex wieħed jibbaża fuq il-ġurisdizzjoni ta’ qorti ta’ Stat Membru li ma għandha ebda konnessjoni mar-realtà tal-kawża. Effettivament, għandu jitfakkar li B et għandhom nazzjonalità Kazaka u huma residenti tal-Kazakistan, waqt li A għandu wkoll nazzjonalità Kazaka u jgħix fit-territorju Malti u, finalment, il-fatti tal-kawża prinċipali seħħew fit-territorju tal-Kazakistan.
57.
Jekk l-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001 jiġi interpretat b’dan il-mod, wieħed ikun qiegħed jammetti li dik il-qorti jkollha, kull darba, ġurisdizzjoni internazzjonali għad-detriment tar-regoli stabbiliti minn dan ir-regolament, u dan anki meta forum barrani ikun iktar adattat minħabba rabtiet li jista’ jkollu mal-kawża.
58.
Għal dawn ir-raġunijiet kollha, jidhirli li l-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001, moqri fid-dawl tal-Artikolu 47 tal-Karta, għandu jiġi interpretat fis-sens li d-dehra quddiem qorti nazzjonali tal-kuratur għall-konvenut assenti, maħtur b’mod konformi mal-liġi nazzjonali, ma tgħoddx bħala dehra tal-konvenut fis-sens tal-Artikolu 24 ta’ dan ir-regolament.
B – Fuq l-ewwel domanda
59.
Permezz tal-ewwel domanda tagħhom, il-qorti tar-rinviju tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-kwistjoni jekk il-qrati nazzjonali humiex obbligati, skont il-prinċipju ta’ ekwivalenza, li jistaqsu lil qorti Kostituzzjonali dwar il-konformità ta’ liġi nazzjonali li huma jidhrilhom li tmur kontra l-Karta għall-finijiet tal-annullament ġenerali ta’ dik il-liġi minflok ma jħalluha mhux applikata f’dak il-każ, b’mod konformi mal-prinċipju ta’ supremazija tad-dritt tal-Unjoni.
60.
Ir-raġuni għalfejn il-qorti tar-rinviju tagħmel din id-domanda lill-Qorti tal-Ġustizzja tirriżulta mill-ġurisprudenza tal-Verfassungsgerichtshof li ddeċidiet li, għalkemm id-drittijiet iggarantiti mill-KEDB jistgħu, bħala drittijiet ta’ livell Kostituzzjonali, jiġu invokati quddiemha, il-prinċipju ta’ ekwivalenza jeħtieġ li din l-azzjoni Kostituzzjonali tkun miftuħa wkoll għad-drittijiet iggarantiti mill-Karta. B’hekk, il-qorti tar-rinviju jidhrilha li ma għadux possibbli, fil-preżent, li titħalla mhux applikata l-liġi li tmur kontra d-dritt tal-Unjoni f’dan il-każ, b’mod konformi mal-prinċipju ta’ supremazija ta’ dan id-dritt, iżda l-qrati nazzjonali issa huma obbligati li jistaqsu lill-Verfassungsgerichtshof dwar il-konformità ta’ din il-liġi li huma jidhrilhom li jmorru kontra dan id-dritt.
61.
Fir-rigward tal-konsegwenzi li l-qorti nazzjonali tista’ tidderiva minn kunflitt bejn id-dispożizzjonijiet tad-dritt nazzjonali tagħha u d-drittijiet iggarantiti mill-Karta, meta din tkun applikabbli, hija ġurisprudenza stabbilita li l-qorti nazzjonali li jkollha l-inkarigu li tapplika, fil-kuntest tal-ġurisdizzjoni tagħha, id-dispożizzjonijiet tad-dritt tal-Unjoni, għandha l-obbligu li tiżgura l-effett sħiħ ta’ dawn ir-regoli billi jekk ikun hemm bżonn tħalli mhux applikata, fuq l-awtorità tagħha stess, kull dispożizzjoni kuntrarja tal-leġiżlazzjoni nazzjonali, anki jekk posterjuri, mingħajr ma għandha għalfejn titlob jew tistenna l-eliminazzjoni tagħha b’intervent leġiżlattiv jew b’kull proċess ieħor Kostituzzjonali ( 23 ).
62.
L-obbligu ta’ konformità mad-dispożizzjonijiet tal-Karta, li d-dritt nazzjonali jimponi fuqu nnifsu, meta jaqa’ fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni, jirriżulta mill-volontà tal-Istat Membru kkonċernat u jaqa’ taħt il-libertà sovrana tiegħu.
63.
Fuq din il-bażi, il-modalitajiet tal-implementazzjoni ta’ dan l-obbligu Kostituzzjonali intern jaqgħu wkoll taħt l-applikazzjoni proprja tiegħu iżda b’riżerva fundamentali, jiġifieri l-implementazzjoni ta’ dik l-għażla ma tistax tmur kontra l-prinċipji stabbiliti fis-sentenza Simmenthal ( 24 ) u l-ġurisprudenza sussegwenti, kif espressa b’mod partikolari fis-sentenza Melki u Abdeli ( 25 ).
64.
Effettivament, f’din l-aħħar kawża, il-Qorti tal-Ġustizzja fakkret il-ġurisprudenza stabbilita tagħha li tgħid li hija inkompatibbli mar-rekwiżiti inerenti għan-natura stess tad-dritt tal-Unjoni kull dispożizzjoni ta’ ordinament ġuridiku nazzjonali jew kull prassi leġiżlattiva, amministrattiva jew ġudizzjarja, li għandha l-effett li tnaqqas l-effettività tad-dritt tal-Unjoni minħabba l-fatt li tirrifjuta lill-qorti kompetenti sabiex tapplika dan id-dritt, is-setgħa li tagħmel, fil-mument stess ta’ din l-applikazzjoni, dak kollu li huwa neċessarju sabiex twarrab id-dispożizzjonijiet leġiżlattivi nazzjonali li possibbilment jifformaw ostakolu għall-effettività sħiħa tar-regoli tal-Unjoni. Dan ikun il-każ jekk, fl-ipoteżi ta’ nuqqas ta’ qbil bejn dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni u liġi nazzjonali, is-soluzzjoni ta’ dan il-kunflitt titħalla f’idejn awtorità differenti mill-qorti mitluba li tiżgura l-applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni, li għandha setgħa diskrezzjonali tagħha, anki jekk l-ostakolu li b’hekk jirriżulta minnha għall-effettività sħiħa ta’ dan id-dritt ikun biss temporanju ( 26 ).
65.
Minn dan jirriżulta li l-proċedura adottata mid-dritt Kostituzzjonali intern biex tiġi żgurata l-implementazzjoni tal-prinċipji tiegħu ma jistax ikollha l-effett li tħassar, tissospendi, tnaqqas jew iddewwem is-setgħa tal-qorti nazzjonali, li quddiemha tkun tinsab il-kawża, li teżerċita d-dmir tagħha li, skont il-ġurisprudenza ċċitata iktar ’il fuq, twarrab u tħalli mhux applikata liġi li tmur kontra d-dritt tal-Unjoni.
66.
L-applikazzjoni tal-prinċipju ta’ ekwivalenza b’ebda mod ma tpoġġi f’dubju din il-ġurisprudenza.
67.
Skont dan il-prinċipju, il-modalitajiet proċedurali tal-azzjonijiet intiżi biex jiżguraw il-ħarsien tad-drittijiet tal-persuni kkonċernati taħt id-dritt tal-Unjoni ma għandhomx ikunu inqas favorevoli minn dawk li jikkonċernaw azzjonijiet simili ta’ natura interna ( 27 ).
68.
F’dan il-każ, ma narax kif il-fatt li ma tiġix applikata liġi nazzjonali li tmur kontra d-dritt tal-Unjoni f’kawża partikolari huwa inqas favorevoli għall-persuna kkonċernata mill-fatt li tinfetaħ proċedura inċidentali ta’ stħarriġ tal-Kostituzzjonalità bil-għan li jinkiseb l-annullament ġenerali ta’ din l-liġi. Fil-fatt huwa proprju l-kuntrarju. Kif tirrileva l-qorti tar-rinviju nfisha, l-implementazzjoni ta’ tali proċedura hija relattivament tqila, u tinvolvi spejjeż u dewmien supplimentari għall-persuni kkonċernati, meta l-qorti nazzjonali għandha l-possibbiltà li tikkonstata l-inkompatibbiltà ta’ liġi nazzjonali mad-dritt tal-Unjoni direttament fil-kuntest tal-kawża li jkollha quddiemha u li twarrab din il-liġi, biex b’hekk tiżgura protezzjoni immedjata għal dawn il-persuni kkonċernati.
69.
B’hekk, peress li jkollu l-effett paradossali li jdgħajjef il-prinċipju ta’ supremazija tad-dritt tal-Unjoni, il-prinċipju ta’ ekwivalenza, kif huwa kkonċepit, u f’sitwazzjoni kif deskritta fil-kawża prinċipali, ma jistax jiġi applikat f’dan il-kuntest.
70.
Għaldaqstant, fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, jiena tal-fehma li, fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni, il-prinċipju ta’ ekwivalenza, f’ċirkustanzi bħal dawk fil-kawża prinċipali, ma jeħtieġx li l-qrati nazzjonali jistaqsu lil qorti Kostituzzjonali dwar il-konformità ta’ liġi nazzjonali li huma jidhrilhom li tmur kontra l-Karta għall-finijiet tal-annullament ġenerali ta’ din il-liġi. Dispożizzjoni tad-dritt nazzjonali li toħloq tali obbligu ma tmurx kontra d-dritt tal-Unjoni sakemm id-dmir tal-qorti nazzjonali li tapplika d-dispożizzjonijiet ta’ dan id-dritt u li tiżgura l-effett sħiħ tiegħu, jekk hemm bżonn billi tħalli mhux applikata, bl-awtorità tagħha stess, kull dispożizzjoni kuntrarja tal-leġiżlazzjoni nazzjonali, kif ukoll is-setgħat tagħha li tagħmel rinviju preliminari lill-Qorti tal-Ġustizzja ma jiġux imħassra, sospiżi, imnaqqsa jew imdewma.
V – Konklużjoni
71.
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet kollha preċedenti, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi lill-Oberster Gerichtshof kif ġej:
1)
L-Artikolu 24 tar-Regolament Nru 44/2001 dwar ġurisdizzjoni u rikonoxximent u eżekuzzjoni ta’ sentenzi f’materji ċivili u kummerċjali, moqri fid-dawl tal-Artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, għandu jiġi interpretat fis-sens li d-dehra quddiem qorti nazzjonali tal-kuratur għall-konvenut assenti, maħtur b’mod konformi mal-liġi nazzjonali, ma tgħoddx bħala dehra tal-konvenut fis-sens tal-Artikolu 24 ta’ dan ir-regolament.
2)
Fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni, il-prinċipju ta’ ekwivalenza, f’ċirkustanzi bħal dawk tal-kawża prinċipali, ma jeħtieġx li l-qrati nazzjonali jistaqsu lil qorti Kostituzzjonali dwar il-konformità ta’ liġi nazzjonali li huma jidhrilhom li tmur kontra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea għall-finijiet tal-annullament ġenerali ta’ din il-liġi.
Dispożizzjoni tad-dritt nazzjonali li toħloq tali obbligu ma tmurx kontra d-dritt tal-Unjoni sakemm id-dmir tal-qorti nazzjonali li tapplika d-dispożizzjonijiet ta’ dan id-dritt u li tiżgura l-effett sħiħ tiegħu, jekk hemm bżonn billi tħalli mhux applikata, bl-awtorità tagħha stess, kull dispożizzjoni kuntrarja tal-leġiżlazzjoni nazzjonali, kif ukoll is-setgħat tagħha li tagħmel rinviju preliminari lill-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea ma jiġux imħassra, sospiżi, imnaqqsa jew imdewma.
( 1 ) Lingwa oriġinali: il-Franċiż.
( 2 ) ĠU 2001, L 12, p. 1.
( 3 ) Ara l-premessi 1 u 2 tar-Regolament Nru 44/2001.
( 4 ) Ara l-Artikolu 2 u l-premessa 11 ta’ dan ir-regolament.
( 5 ) Ara l-premessa 11 ta’ dan ir-regolament.
( 6 ) Ara l-premessa 13 tal-imsemmi regolament.
( 7 ) Dik il-possibbiltà issa teżisti biss għal kawżi dwar assigurazzjoni, dwar id-dritt tal-konsumatur kif ukoll f’oqsma li jaqgħu taħt ġurisdizzjoni esklużiva. Ara l-Artikolu 35(1) u (2) ta’ dan ir-regolament.
( 8 ) Ara, f’dan ir-rigward, is-sentenza ČPP Vienna Insurance Group (C‑111/09, EU:C:2010:290, punti 25 sa 30).
( 9 ) ĠU L 351, p. 1.
( 10 ) Ara l-Artikolu 26(2) tar-Regolament Nru 1215/2012.
( 11 ) EU:C:2010:290.
( 12 ) C‑78/95, EU:C:1996:380.
( 13 ) ĠU 1972, L 299, p. 32. Konvenzjoni kif emendata mill-konvenzjonijiet suċċessivi dwar l-adeżjoni tal-Istati Membri l-ġodda għal dik il-konvenzjoni.
( 14 ) Punt 18 ta’ dik is-sentenza.
( 15 ) EU:C:1996:380.
( 16 ) C‑327/10, EU:C:2011:745.
( 17 ) Punt 53.
( 18 ) Punt 54.
( 19 ) EU:C:2011:745.
( 20 ) ĠU 1979, C 59, p. 1.
( 21 ) Ara l-kummentarju tal-Artikolu 20, p. 39 ta’ dak ir-rapport.
( 22 ) Idem.
( 23 ) Ara s-sentenza Åkerberg Fransson (C‑617/10, EU:C:2013:105, punt 45 u l-ġurisprudenza ċċitata).
( 24 ) 106/77, EU:C:1978:49.
( 25 ) C‑188/10 u C‑189/10, EU:C:2010:363.
( 26 ) Punt 44 u l-ġurisprudenza ċċitata.
( 27 ) Ara s-sentenza Agrokonsulting-04 (C‑93/12, EU:C:2013:432, punt 36).
Full & Egal Universal Law Academy