KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
WATHELET
ippreżentati fil-21 ta’ April 2016 ( 1 )
Kawża C‑280/15
Irina Nikolajeva
vs
OÜ Multi Protect
[talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Harju Maakohus (qorti distrettwali ta’ Harju, l-Estonja)]
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari — Trade mark Komunitarja — Regolament (KE) Nru 207/2009 — Artikoli 9(3) u 102(1) — Drittijiet mogħtija mit-trade mark — Kawża fil-qasam tal-vjolazzjoni — Obbligu tal-qrati tat-trade marks Komunitarji li jadottaw digriet li jipprekludi s-segwitu tal-atti ta’ vjolazzjoni — Assenza ta’ talba intiża għall-kisba ta’ tali digriet — Kunċett ta’ ‘kumpens raġonevoli’ għall-fatti li seħħew wara l-pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għal trade mark Komunitarja u qabel il-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni ta’ tali trade mark”
I – Introduzzjoni
1.
Din it-talba għal deċiżjoni preliminari tat-2 ta’ Ġunju 2015 ippreżentata fir-Reġistru tal-Qorti tal-Ġustizzja fl-10 ta’ Ġunju 2015 mill-Harju Maakohus (qorti distrettwali ta’ Harju) tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikoli 9(3) u 102(1) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 207/2009, tas-26 ta’ Frar 2009, dwar it-trade mark Komunitarja ( 2 ).
2.
Din it-talba ġiet ippreżentata fil-kuntest ta’ kawża bejn I. Nikolajeva u OÜ Multi Protect (iktar ’il quddiem “Multi Protect”). I. Nikolajeva talbet lill-qorti tar-rinviju tikkonstata l-użu illegali tat-trade mark tagħha “HolzProf” (trade mark Komunitarja Nru 009053811) minn Multi Protect u tikkundanna lil din tal-aħħar tħallasha kumpens.
II – Il-kuntest ġuridiku
A – Id-dritt tal-Unjoni
1. Ir-Regolament Nru 207/2009
3.
L-Artikolu 8 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Raġunijiet relattivi għal rifjut”, jipprovdi:
“1. Jekk issir oppożizzjoni minn proprjetarju ta’ trade mark preċedenti, l-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni ta’ trade mark m’għandhiex tiġi milqugħa:
a)
jekk tkun identika għal trade mark preċedenti u jekk il-prodotti jew servizzi fir-rigward ta’ liem qiegħda ssir l-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni huma identiċi mal-prodotti jew servizzi protetti mit-trade mark preċedenti;
b)
jekk minħabba identiċità jew xebħ bejn iż-żewġ trade marks u l‑identiċità jew xebħ tal-prodotti jew servizzi koperti mit-trade marks teżisti probabiltà ta’ konfużjoni minn naħa tal-pubbliku fit-territorju fejn it-trade mark preċedenti hija protetta; il‑probabiltà ta’ konfużjoni tinkludi wkoll il-probabiltà li ssir assoċjazzjoni mat-trade mark preċedenti.
[…]”
4.
Skont l-Artikolu 9 tal-imsemmi regolament, intitolat “Id-drittijiet li jirriżultaw minn trade mark Komunitarja”:
“1. It-trade mark Komunitarja tagħti lill-proprjetarju d-drittijiet esklussivi fiha. Il-proprjetarju għandu l-jedd li jipprojbixxi lit-terzi persuni kollha li ma jkollhomx il-kunsens tiegħu milli jużaw fil-kummerċ:
a)
kull sinjal li huwa identiku għat-trade mark Komunitarja fir-rigward ta’ prodotti jew servizzi li huma identiċi għal dawk li għalihom it-trade mark Komunitarja hija reġistrata;
b)
kull sinjal fejn, minħabba identiċità jew xebħ mat-trade mark Komunitarja u l-identiċità jew xebħ mal-prodotti jew is-servizzi koperti mit-trade mark Komunitarja u mis-sinjal, tkun teżisti probabbiltà ta’ konfużjoni minn naħa tal-pubbliku; il-problabiltà ta’ konfużjoni tinkludi wkoll il-probabbiltà li ssir assoċjazzjoni bejn is-sinjal u t-trade mark;
[…]
2. Dawn li ġejjin, inter alia, huma projbiti taħt il-paragrafu 1:
a)
it-twaħħil ta’ sinjal mal-prodotti jew mal-imballaġġ tiegħu;
b)
l-offerta ta’ prodotti, it-tqegħid fis-suq jew il-ħżin tagħhom għal dawn l-għanijiet taħt dak is-sinjal, jew l-offerta jew il-provvista ta' servizzi b’dak l-istess sinjal;
ċ)
l-importazzjoni jew l-esportazzjoni ta’ prodotti b’dak is-sinjal;
d)
l-użu ta’ sinjal f’gazzetta kummerċjali u fir-riklamar.
3. Id-drittijiet li jirriżultaw minn trade mark Komunitarja għandhom jipprevalu kontra terzi persuni mid-data ta’ pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark. Madanakollu, jista' jintalab kumpens raġonevoli fir-rigward ta’ atti li jiġru wara d-data tal-pubblikazzjoni tal‑applikazzjoni għal trade mark Komunitarja, jekk dawn ikunu atti li, wara l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark, jkunu projbiti bis-saħħa tal-istess pubblikazzjoni. Il-qorti li quddiemha jiġi l-każ ma tistax tiddeċiedi fuq il-merti tal-każ qabel ma tiġi ppubblikata r-reġistrazzjoni”.
5.
L-Artikolu 14 tar-Regolament Nru 207/2009, intitolat “L-applikazzjoni kumplimentari tal-liġi nazzjonali fir-rigward ta’ vjolazzjoni”, jipprovdi:
“1. L-effetti ta’ trade marks Komunitarji għandhom jiġu regolati biss mid-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament. F’aspetti oħrajn, il-vjolazzjoni ta’ trade mark Komunitarja għandha tiġi regolata mil-liġi nazzjonali li tirrigwarda l-vjolazzjoni ta’ trade marks nazzjonali skont id-dispożizzjonijiet tat-Titolu X.
2. Dan ir-Regolament m’għandux jipprevjeni li jinfetħu kawżi dwar trade mark Komunitarja taħt il-liġi tal-Istati Membri, partikolarment fir‑rigward tal-obbligazzjonijiet ċivili u l-kompetizzjoni inġusta.
3. Ir-regoli ta’ proċedura applikabbli għandhom jiġu stabbiliti skont id-dispożizzjonijiet tat-Titolu X”.
6.
L-Artikolu 41 tar-Regolament Nru 207/2009 intitolat “Oppożizzjoni”, jipprovdi:
“1. Fi żmien perjodu ta’ tliet xhur wara l-pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għal trade mark Komunitarja, notifika ta’ oppożizzjoni għar-reġistrazzjoni tat-trade mark tista’ tingħata fuq il-bażi li ma tistax tiġi reġistrata taħt l-Artikolu 8.
[…]”
7.
L-Artikolu 101 tar-Regolament, intitolat “Il-liġi applikabbli”, jipprovdi:
“1. Il-qrati tat-trade marks Komunitarji għandhom japplikaw id-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-Regolament.
2. Fil-kwistjonijiet kollha li mhumiex koperti minn dan ir-Regolament, il-qorti tat-trade marks Komunitarji għandha tapplika l-liġi nazzjonali tagħha, u dan jinkludi d-dritt internazzjonali privat tagħha.
3. Sakemm dan ir-Regolament ma jipprovdix mod ieħor, il-qorti tat-trade marks Komunitarji għandha tapplika r-regoli ta’ proċedura li jirregolaw l-istess tip ta’ azzjoni fir-rigward ta’ trade mark nazzjonali fl‑Istat Membru fejn tinsab il-qorti”.
8.
L-Artikolu 102 tal-imsemmi regolament, intitolat “Is‑sanzjonijiet”, jipprovdi:
“1. Meta l-qorti tat-trade marks Komunitarji ssib li l-konvenut għamel vjolazzjoni jew hedded li jagħmel vjolazzjoni tad-drittijiet fi trade mark Komunitarja, hija għandha, sakemm ma jkollhiex raġunijiet speċjali biex tagħmel mod ieħor, toħroġ ordni sabiex twaqqaf lill-konvenut milli jissokta bl-atti li jkunu għamlu vjolazzjoni jew li jkunu heddu li jagħmlu vjolazzjoni tad-drittijiet fi trade mark Komunitarja. Għandha tieħu wkoll dawk il-miżuri skont il-liġi nazzjonali li huma mmirati biex jiżguraw li din li-projbizzjoni tiġi mħarsa.
2 F’kull aspett ieħor il-qorti tat-trade marks Komunitarji għandha tapplika il-liġi tal-Istati Membru fejn twettqet il-vjolazzjoni jew it-theddida ta’ vjolazzjoni, u dan jinkludi d-dritt internazzjonali privat”.
2. Id-Direttiva 2004/48/KE
9.
L-Artikolu 13 tad-Direttiva 2004/48/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tad-29 ta’ April 2004, fuq l-infurzar tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti: Kapitolu 17, Vol. 2, p. 32 u r-rettifika ĠU 2004 L 195, p. 16), intitolat “Id-danni”, jipprovdi:
“1. L-Istati Membri għandhom jassiguraw li l-awtoritajiet ġudizzjarji kompetenti, fuq l-applikazzjoni tal-parti li sarulha d-danni, jordnaw lill-kontravventur li kien jaf jew b’raġunijiet validi li suppost kien jaf, daħal f'attività li tikkontravjeni, biex iħallas id-danni lid-detentur tad-dritt skond il-preġudizzju attwali soffert minnu/minnha riżultat tal-kontravvenzjoni.
Meta l-awtoritajiet ġudizzjarji jiffissaw id-danni:
a)
Għandhom jikkunsidraw l-aspetti xierqa kollha, bħall‑konsegwenzi negattivi ekonomiċi, li jinkludu qliegħ mitluf, li l‑parti li sarulha d-danni, xi profitti inġusti li saru mill-kontravventur u, f'każijiet xierqa, elementi barra fatturi ekonomiċi, bħall-preġudizzju morali ikkawżat lid-detentur tad-dritt bil-kontravvenzjoni,
jew
b)
bħala alternattiva għall-(a), huma jistgħu, f’każijiet xierqa, jistabbilixxu d-danni bħala somma waħda fuq bażi ta’ l-elementi bħal għall-inqas l-ammont ta’ royalties jew ħlasijiet li kieku riedu jitħallsu jekk il-kontravventur talab l-awtoriżazzjoni biex juża id-drittijiet tal‑proprjetà intellettwali in kwestjoni.
2. Fejn il-kontravventur daħal f’attività li tikkontravjenu, u ma kiex jaf jew kien jaf imma kellu raġjunijiet validi, l-Istati Membri jistgħu jistipulaw li l-awtoritajiet ġudizzjarji jistgħu jordnaw li jiġu rkuprati l‑profitti jew il-pagament tad-danni, li jistgħu jkunu stabbiliti minn qabel”.
B – Id-dritt Estonjan
10.
L-Artikolu 8(2) tal-liġi dwar it-trade marks (kaubamärgiseadus), fil-verżjoni tagħha applikabbli għall-kawża prinċipali (iktar ’il quddiem il-“Liġi dwar it-trade marks”), jipprovdi:
“Trade mark irreġistrata hija ġuridikament protetta b’effett mid-data tal-preżentazzjoni tal-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni […] sal-iskadenza ta’ terminu ta’ 10 snin mid-data tar-reġistrazzjoni. [...]”.
III – Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
11.
Fl-24 ta’ April 2010, I. Nikolajeva ppreżentat applikazzjoni għal reġistrazzjoni ta’ trade mark Komunitarja lill-Uffiċċju għall-Armonizzazzjoni fis-Suq Intern (trade marks u disinji) (UASI). It-trade mark li għaliha saret l-applikazzjoni għal reġistrazzjoni hija s-sinjal verbali “HolzProf”. L-applikazzjoni għal reġistrazzjoni ġiet ippubblikata fit-31 ta’ Mejju 2010. Fl-14 ta’ Settembru 2010, it-trade mark “HolzProf” ġiet irreġistrata u din ir-reġistrazzjoni kienet ippubblikata fis-16 ta’ Settembru 2010.
12.
Fl-24 ta’ April 2010, I. Nikolajeva ffirmat kuntratt ta’ liċenzja li permezz tiegħu tat id-dritt lill-kumpannija OÜ Holz Prof tuża t-trade mark tagħha. L-ammont tat-tariffa mensili kien stabbilit għal EUR 1.278.
13.
Fit-18 ta’ Ġunju 2013, I. Nikolajeva ppreżentat rikors quddiem il-qorti tar-rinviju kontra Multi Protect billi invokat tliet talbiet.
14.
L-ewwel nett, I. Nikolajeva talbet lill-qorti tar-rinviju tikkonstata l-użu illegali tat-trade mark tagħha minn Multi Protect. Hija tikkunsidra li Multi Protect kisret l-Artikolu 9(1)(a) u (2)(d) tar-Regolament Nru 207/2009 billi użat sinjal identiku għat-trade mark tagħha bħala “kelma prinċipali moħbija” fuq sit web aċċessibbli bl-internet. F’dan ir-rigward, I. Nikolajeva allegat li Multi Protect kienet kisret id-dritt esklużiv mogħti bit-trade mark matul il-perijodu bejn it-3 ta’ Mejju 2010 u t-28 ta’ Ottubru 2011, jiġifieri perijodu ta’ 17-il xahar u 25 ġurnata.
15.
It-tieni nett, I. Nikolajeva talbet il-ħlas ta’ EUR 22.791 mingħand Multi Protect, b’applikazzjoni tar-regoli tal-arrikkiment indebitu. Din is-somma ġiet ikkalkolata abbażi tat-tariffa stabbilita fil-kuntratt ta’ liċenzja ma’ OÜ Holz Prof għall-perijodu tal-allegat ksur ( 3 ).
16.
It-tielet nett, I. Nikolajeva talbet kumpens għad-dannu mhux patrimonjali. Hija argumentat li l-proċedura kriminali mibdija minħabba l-istess fatti u l-kawża mressqa quddiem il-qorti kienu kkawżawlha dannu morali. F’dan ir-rigward, I. Nikolajeva sostniet li l-azzjonijiet ta’ Multi Protect kienu pprovokaw deterjorazzjoni tal-istat tas-saħħa tagħha, li “diversi msieħba kummerċjali kienu abbandunawha” u li “it-tilwima kienet ġabitilha attenzjoni negattiva”.
17.
Il-qorti tar-rinviju tistaqsi dwar jekk, fil-każ li tikkonstata l-użu illegali tat-trade mark inkwistjoni, skont l-ewwel talba ta’ I. Nikolajeva, hija għandhiex tagħti digriet li jipprekludi l-atti ta’ vjolazzjoni skont l-Artikolu 102(1) tar-Regolament Nru 207/2009, minkejja li I. Nikolajeva ma għamlitx talba f’dan is-sens.
18.
Il-qorti tar-rinviju għandha dubji wkoll dwar il-punt ta’ meta tieħu effett il-protezzjoni mogħtija mit-trade mark Komunitarja. Hija tirrileva li, skont l-ewwel parti tal-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009, id-dritt mogħti mit-trade mark Komunitarja jista’ biss jiġi invokat kontra terzi b’effett mill-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark. Hija żżid li din id-dispożizzjoni tiftaħ il-possibbiltà li jintalab kumpens raġonevoli għal fatti li ġraw wara l-pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni ta’ trade mark Komunitarja li, wara l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark, ikunu preklużi skont din l-istess dispożizzjoni. F’dan ir-rigward, il-qorti tar-rinviju għandha dubji dwar jekk it-tieni sentenza tal-Artikolu 14(1) u l-Artikolu 101(2) tar-Regolament Nru 207/2009 jippermettux li jiġi kkunsidrat li d-drittijiet marbuta mat-trade mark tar-rikorrenti fil-kawża prinċipali jiħdux effett fil-mument previst fl-ewwel sentenza tal-Artikolu 8(2) tal-liġi dwar it-trade marks, jiġifieri b’effett mill-preżentazzjoni tal-applikazzjoni tat-trade mark.
19.
Barra minn hekk, il-qorti tar-rinviju tistaqsi dwar l-interpretazzjoni tat-terminu “kumpens raġonevoli” li hemm riferiment għalih fit-tieni sentenza tal-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009.
20.
Kien f’dawn iċ-ċirkustanzi li l-Harju Maakohus (qorti distrettwali ta’ Harju) iddeċidiet li tissospendi l-proċeduri quddiemha u tagħmel id-domandi preliminari segwenti lill-Qorti tal-Ġustizzja:
“1)
Qorti tat-trade marks Komunitarji għandha toħroġ ordni bħal dik prevista fl-Artikolu 102(1) anki fil-każ fejn ir-rikorrent ma jkunx għamel talba f’dan is-sens u fejn il-partijiet ma jsostnux li l-konvenut għamel vjolazzjoni jew hedded li jagħmel vjolazzjoni ta’ trade mark Komunitarja wara data speċifika fil-passat, jew il-fatt li tali allegazzjoni jew ċirkustanza ma tiġix invokata jikkostitwixxi “raġuni speċjali” fis-sens tal-ewwel sentenza tad-dispożizzjoni ċċitata iktar ’il fuq?
2)
L-Artikolu 9(3) [tar-Regolament Nru 207/2009] għandu jiġi interpretat fis-sens li l-proprjetarju ta’ trade mark Komunitarja jista’ biss jeżiġi minn terz, f’każ ta’ użu min-naħa ta’ dan tal-aħħar ta’ sinjal identiku għat-trade mark tiegħu matul il-perijodu inkluż bejn il-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni u l-pubblikazzoni tar-reġistrazzjoni, kumpens raġonevoli skont it-tieni sentenza tal-Artikolu 9(3) [tar-Regolament Nru 207/2009], iżda mhux kumpens għad-danni subiti u għall-valur kurrenti miksub permezz tal-att ta’ vjolazzjoni u li d-dritt għal kumpens raġonevoli huwa eskluż ukoll għall-perijodu ta’ qabel il-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal reġistrazzjoni?
3)
Liema tipi ta’ spejjeż u tipi oħra ta’ kumpens jinkludi l-kumpens raġonevoli msemmi fit-tieni sentenza tal-Artikolu 9(3) [tar-Regolament Nru 207/2009] u dan jista’ jinkludi wkoll, u jekk ikun il-każ, taħt liema kundizzjonijiet, il-kumpens għad-danni mhux partimonjali lill-proprjetarju tat-trade mark?”
IV – Il-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja
21.
Multi Protect, il-Gvern tal-Estonja u l-Gvern tal-Greċja kif ukoll il-Kummissjoni Ewropea ppreżentaw osservazzjonijiet bil-miktub. Fi tmiem din il-fażi bil-miktub tal-proċedura, il-Qorti tal-Ġustizzja qieset li kellha biżżejjed informazzjoni sabiex tiddeċiedi mingħajr is-seduta għas-sottomissjonijiet orali, skont l-Artikolu 76(2) tar-Regoli tal-Proċedura tal-Qorti tal-Ġustizzja.
V – Analiżi
A – Osservazzjonijiet preliminari
22.
Kif mitlub mill-Qorti tal-Ġustizzja, dawn il-konklużjonijiet ser jindirizzaw it-tieni u t-tielet domandi preliminari mressqa mill-qorti tar-rinviju. Fil-fehma tiegħi, dawn iż-żewġ domandi għandhom jiġu eżaminati flimkien.
B – Fuq it-tieni u t-tielet domandi preliminari
1. Il-perijodu ta’ protezzjoni
23.
Il-qorti tar-rinviju tindika li I. Nikolajeva takkuża lil Multi Protect bil-fatt li kisret id-dritt esklużiv mogħti lit-trade mark tagħha HolzProf matul tliet perijodi.
24.
L-ewwel perijodu dam inqas minn xahar. Beda fit-3 ta’ Mejju 2010, jiġifieri wara d-data tal-preżentazzjoni ta’ applikazzjoni għal reġistrazzjoni tat-trade mark u ntemm fil-31 ta’ Mejju 2010, jiġifieri fid-data tal-pubblikazzjoni ta’ din l-applikazzjoni. It-tieni perijodu ta’ madwar tliet xhur u nofs beda fl-1 ta’ Ġunju 2010 u ntemm fis-16 ta’ Settembru 2010, jiġifieri mill-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal trade mark sal-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni. Fl-aħħar nett, it-tielet perijodu li dam ftit iktar minn sena, beda fis-17 ta’ Settembru 2010, wara l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark u ntemm fit-28 ta’ Ottubru 2011.
25.
Il-qorti tar-rinviju tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-protezzjoni mogħtija lill-proprjetarju minn trade mark Komunitarja matul l-ewwel żewġ perijodi.
26.
Id-dritt mogħti mit-trade mark Komunitarja huwa previst fl-Artikolu 9 tar-Regolament Nru 207/2009. Skont il-paragrafu (1) tiegħu, it-trade mark Komunitarja tagħti lill-proprjetarju tagħha dritt esklużiv. Barra minn hekk, il-paragrafu (3) tiegħu jipprovdi b’mod ċar li d-dritt mogħti mit-trade mark Komunitarja jibda’ jipprevali kontra terzi sa mill-pubblikazzjoni tar‑reġistrazzjoni tat-trade mark.
27.
Għaldaqstant, trade mark Komunitarja bħal “HolzProf” ma tistax tiġi invokata kontra terzi matul l-ewwel u t-tieni perijodu inkwistjoni fil-kawża prinċipali. Barra minn hekk, is-sanzjonijiet previsti mid-dritt nazzjonali tal-Istati Membri ( 4 ) skont l-Artikolu 102 tar-Regolament Nru 207/2009 ma japplikawx matul dawn il-perijodi ( 5 ). Fil-fatt, is-sanzjonijiet inkwistjoni japplikaw biss b’effett mill-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark Komunitarja.
28.
Madankollu, hemm lok li jiġi nnotat li l-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 jipprovdi wkoll sistema speċifika għall-protezzjoni ta’ trade mark Komunitarja matul il-perijodu ta’ bejn il-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal trade mark u l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tagħha. Fil-fatt, wara l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni ta’ trade mark Komunitarja, qorti tista’ tagħti kumpens raġonevoli għall-fatti li jseħħu wara l-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal trade mark li, wara l-pubblikazzjoni tat-trade mark, ikunu preklużi ( 6 ) bis-saħħa tal-istess pubblikazzjoni.
29.
Għaldaqstant, kumpens raġonevoli jista’ jintalab għat-tieni perijodu inkwistjoni f’din il-kawża jekk matul dan il-perijodu, terza persuna, fin-nuqqas ta’ kunsens tal-proprjetarju tat-trade mark, tuża fis-settur kummerċjali sinjal identiku għal prodotti jew servizzi identiċi għal dawk li għalihom din kienet irreġistrata jew sinjal li għalih, minħabba l-identità jew ix-xebh tiegħu mat-trade mark Komunitarja u minħabba l-identità jew ix-xebh tal-prodotti jew tas-servizzi koperti mit-trade mark u s-sinjal, hemm riskju ta’ konfużjoni min-naħa tal-pubbliku ( 7 ).
30.
Mill-formulazzjoni stess tal-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 jirriżulta b’mod ċar li l-kumpens raġonevoli previst minn din id-dispożizzjoni ma japplikax għal fatti li seħħew bejn il-preżentazzjoni tal-applikazzjoni għal trade mark Komunitarja ( 8 ) u l-pubblikazzjoni ta’ din l-applikazzjoni, jiġifieri, matul l-ewwel perijodu inkwistjoni fil-kawża prinċipali.
31.
Fl-opinjoni tiegħi, din l-evalwazzjoni ma hijiex ikkontestata mill-Artikoli 14(1) u 101(2) tar-Regolament Nru 2007/2009.
32.
Fil-fatt, minkejja li l-Artikolu 14(1) tar-Regolament Nru 207/2009 jipprovdi li “il-vjolazzjoni ta’ trade mark Komunitarja għandha tiġi regolata mil-liġi nazzjonali li tirrigwarda l-vjolazzjoni ta’ trade marks nazzjonali”, din l-istess dispożizzjoni tipprovdi li l-effetti tat-trade mark Komunitarja huma esklużivament iddeterminati mid-dispożizzjonijiet ta’ dan ir-regolament. L-“effetti” ta’ trade mark huma inseparabbli mill-perijodu ta’ protezzjoni tagħha. Għaldaqstant, dan il-perijodu ta’ protezzjoni huwa esklużivament iddeterminat mid-dispożizzjonijiet ta’ dan l-istess regolament.
33.
F’dan ir-rigward, minn qari konġunt tal-Artikolu 9(1) u (3) jirriżulta li l-leġiżlatur tal-Unjoni Ewropea espressament eskluda l-prevalenza ta’ trade mark Komunitarja kontra terz qabel il-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark u d-dritt għal kumpens raġonevoli qabel il-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal trade mark.
34.
Barra minn hekk, peress li d-dritt mogħti mit-trade mark Komunitarja, inkluż il-perijodu ta’ protezzjoni tagħha, huwa rregolat mill-Artikolu 9 tar-Regolament Nru 207/2009 biss, dan id-dritt u t-tul tiegħu ma jifformawx parti mill-kwistjonijiet li għalihom għandu japplika d-dritt nazzjonali skont l-Artikolu 101(2) tal-imsemmi regolament li jipprevedi biss il-kwistjonijiet li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament Nru 207/2009.
35.
Għaldaqstant, l-Artikoli 9(1) u (3), 14(1) u 101(2) tar-Regolament Nru 207/2009 jipprekludu dispożizzjoni nazzjonali bħal dik tal-Artikolu 8(2) tal-liġi dwar it-trade marks li tipprovdi “li trade mark irreġistrata hija ġuridikament protetta sa mid-data tal-preżentazzjoni tal-applikazzjoni għal reġistrazzjoni”. Fil-fatt, id-dritt mogħti mit-trade mark Komunitarja skont din id-dispożizzjoni nazzjonali jmur lil hinn minn dak awtorizzat mir-Regolament Nru 207/2009.
36.
Il-kumpens raġonevoli previst fl-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 jista’ jintalab biss għal fatti li jseħħu wara l-pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għal trade mark Komunitarja.
2. Il-kumpens raġonevoli
37.
Il-qorti tar-rinviju tistaqsi lill-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-kunċett ta’ “kumpens raġonevoli” previst fl-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 ( 9 ). Dan ir-regolament ma jinkludi ebda definizzjoni ta’ “kumpens raġonevoli” u ma jipprovdix il-metodu ta’ kalkolu tiegħu.
38.
Il-possibbiltà li jintalab “kumpens raġonevoli” wara l-pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għal reġistrazzjoni teżisti wkoll fil-qasam tal-privattivi.
39.
Fil-fatt, l-Artikolu 67(2) tal-Konvenzjoni dwar l-għoti ta’ privatti Ewropj (Konvenzjoni dwar il-privattiva Ewropea), iffirmata f’Munich fil-5 ta’ Ottubru 1973 jipprovdi li “[k]ull Stat kontraenti jista’ jipprovdi li l-applikazzjoni għal privattiva Ewropea ma tikkonferixxix il-protezzjoni prevista mill-Artikolu 64. Madankollu, il-protezzjoni marbuta mal-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal privattiva Ewropea ma tistax tkun inqas minn dik li l-leġiżlazzjoni tal-Istat torbot mal-pubblikazzjoni obbligatorja tal-applikazzjonijiet għal privattiva nazzjonali mhux eżaminati. Fi kwalunkwe każ, kull Stat kontraenti għandu tal-inqas jipprovdi li sa mill-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal privattiva Ewropea, l-applikant jista’ jitlob kumpens raġonevoli, stabbilit skont iċ-ċirkustanzi, ta’ kull persuna li tkun użat, f’dak l-Istat ikkonċernat, l-invenzjoni tal-applikazzjoni għal privattiva Ewropea, taħt il-kundizzjonijiet li, skont id-dritt nazzjonali, jaqgħu taħt ir-responsabbiltà tiegħu kieku kienet tirrigwardja vjolazzjoni ta’ privattiva nazzjonali” ( 10 ). It-terminu “kumpens raġonevoli” lanqas ma huwa ddefinit hawnhekk ( 11 ).
40.
Barra minn hekk, l-Artikolu 95 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 2100/94, tas-27 ta’ Lulju 1994, dwar drittijiet ta’ varjetajiet ta’ pjanti fil-Komunità (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti: Kapitolu 3, Vol. 16, p. 390) jipprovdi li “[i]d-detentur [ta’ drittijiet ta’ varjetajiet ta’ pjanti fil-Komunità]’ jista’ jeżiġi kumpens raġonevoli minn kull persuna li, fil-perijodu ta’ bejn il-pubblikazzjoni ta’ l-applikazzjoni għal dritt tal-Komunità tal-varjetajiet ta’ pjanti u l-għoti tiegħu, tkun wettqet att li kienet tkun prekluża li twettaq sussegwentement” ( 12 ). It-terminu “kumpens raġonevoli” lanqas ma huwa ddefinit fir-Regolament Nru 2100/94 ( 13 ).
41.
Barra minn hekk, għall-kuntrarju tal-Artikolu 102(2) li jipprovdi l-impożizzjoni ta’ sanzjonijiet skont il-leġiżlazzjoni nazzjonali ( 14 ), f’każ ta’ vjolazzjoni jew theddida ta’ vjolazzjoni ta’ trade mark, l-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 ma jinkludi ebda rinviju espress għad-dritt tal-Istati Membri sabiex jiġu ddeterminati s-sens u l-portata tagħha.
42.
Konsegwentement, mir-rekwiżiti kemm tal-applikazzjoni uniformi tad-dritt tal-Unjoni kif ukoll mill-prinċipju ta’ ugwaljanza jirriżulta li dan it-terminu ta’ “kumpens raġonevoli” għandu jkollu, fil-Komunità kollha, interpretazzjoni awtonoma u uniformi li għandha tingħata billi jittieħdu inkunsiderazzjoni l-kuntest tad-dispożizzjoni u l-għan li jrid jintlaħaq mil-leġiżlazzjoni inkwistjoni ( 15 ).
43.
Mill-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 jirriżulta li għalkemm trade mark Komunitarja ma tipprevalix kontra terzi qabel il-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tagħha, hija tibbenefika, minkejja n-natura “embrijonika” tagħha, minn protezzjoni ġuridika għall-perijodu ta’ bejn il-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal din it-trade mark u l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tagħha ( 16 ). L-għażla tat-terminu “kumpens” neċessarjament tissuġġerixxi li huwa kumpens pekunjarju. Miżuri oħra jew proċeduri għal ksur tad-dritt ta’ proprjetà intellettwali bħal mandati, ir-revokazzjoni tal-mezzi tal-kummerċ jew id-distruzzjoni tal-merkanzija kontravenjenti huma għalhekk esklużi. Barra minn hekk, l-użu tal-aġġettiv “raġonevoli” jimplika li l-kumpens pekunjarju mitlub ikun xieraq u proporzjonat, sabiex jinżamm bilanċ ġust bejn id-drittijiet tal-proprjetarju tat-trade mark Komunitarja fil-proċess tal-akkwist u tal-utent tagħha.
44.
Id-dritt għal “kumpens raġonevoli”, li jista’ jiġi invokat biss wara l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni ta’ trade mark Komunitarja, japplika għalhekk għal trade marks Komunitarji in statu nascendi. Dan id-dritt jirrifletti l-fatt li l-leġiżlatur tal-Unjoni jikkunsidra li sa mill-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni, trade mark Komunitarja tkun fil-proċess tal-akkwist u timmerita li tkun protetta diġà.
45.
F’dan ir-rigward, nirrileva li mill-Artikolu 39 tar-Regolament Nru 207/2009 jirriżulta li l-pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għal reġistrazzjoni ta’ trade mark Komunitarja tippreżumi li l-formalitajiet kollha previsti minn dan ir-regolament u mir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 2868/95, tat-13 ta’ Diċembru 1995, li jimplimenta r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 40/94 dwar it-trade mark tal-Komunità ( 17 ) għal applikazzjoni għal reġistrazzjoni ta’ trade mark ikunu ssodisfatti u ma jkunu jeżistu ebda raġunijiet assoluti għar-rifjut tar-reġistrazzjoni ta’ din it-trade mark skont l-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 207/2009 ( 18 ). Barra minn hekk, skont l-Artikolu 45 tar-Regolament Nru 207/2009 ( 19 ), wara l-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal reġistrazzjoni, trade mark Komunitarja għandha tkun neċessarjament irreġistrata u r-reġistrazzjoni tkun ippubblikata, ħlief jekk, taħt oppożizzjoni, ikun hemm raġunijiet għar-rifjut tar-reġistrazzjoni fis-sens tal-Artikolu 8 tal-imsemmi regolament ( 20 ).
46.
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, hemm differenzi kbar bejn ir-rekwiżiti li għandhom jiġu ssodisfatti qabel il-pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għal trade mark Komunitarja u dawk meħtieġa qabel il-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark. Għaldaqstant, id-dritt għal “kumpens raġonevoli” li għandu l-proprjetarju ta’ trade mark Komunitarja bejn il-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal trade mark tiegħu u l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni ta’ din it-trade mark jikkostitwixxi dritt simili ħafna ( 21 ) għal dak mogħti lilu mal-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark, anki jekk għandu portata inqas estiża ( 22 ). Għaldaqstant, sabiex jiġi osservat il-prinċipju ta’ proporzjonalità, il-kumpens pekunjarju jew il-“kumpens raġonevoli” għandu jkun eħfef jew inqas minn dak impost f’każ ta’ vjolazzjoni ta’ trade mark Komunitarja wara l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark ( 23 ) ( 24 ).
47.
L-Artikolu 13 tad-Direttiva 2004/48 jistabbilixxi l-kumpens pekunjarju minimu li għandu jkun ipprovdut mil-leġiżlazzjoni nazzjonali f’każ ta’ preġudizzju għad-drittijiet ta’ proprjetà intellettwali previsti mil-leġiżlazzjoni Komunitarja u/jew mil-leġiżlazzjoni nazzjonali tal-Istat Membru kkonċernat. Huwa minnu li d-dispożizzjonijiet tad-dritt nazzjonali, armonizzat skont id-Direttiva 2004/48, japplika biss għall-vjolazzjoni ta’ trade mark Komunitarja li sseħħ wara l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark, jiġifieri matul it-tielet perijodu inkwistjoni fil-kawża prinċipali, iżda minkejja dan, l-Artikolu 13 ta’ din id-direttiva jista’ jipprovdi numru ta’ indikazzjonijiet utli għad-definizzjoni tat-terminu “kumpens raġonevoli”.
48.
F’dan ir-rigward, dan l-artikolu jagħmel distinzjoni netta bejn in-natura intenzjonali jew le tad-dannu mwettaq u jeżiġi l-impożizzjoni tal-ikbar kumpens pekunjarju għad-danni intenzjonali. Meta l-ksur huwa kkunsidrat bħala intenzjonali, il-persuna li twettaq il-vjolazzjoni għandha tħallas id-danni lid-detentur tad-dritt skont id-dannu effettivament imġarrab minnha minħabba l-kontravvenzjoni ( 25 ). Din id-dispożizzjoni teħtieġ kumpens integrali tad-danni kollha kkawżati li fl-opinjoni tiegħi, jinkludu danni morali, bil-kundizzjoni li dawn ikunu pprovati ( 26 ).
49.
Mill-banda l-oħra, meta l-preġudizzju jkun ikkunsidrat mhux intenzjonali, l-awtoritajiet ġudizzjarji jistgħu jordnaw biss l-irkupru tal-profitti jew il-ħlas tad-danni, li jistgħu jkunu stabbiliti minn qabel ( 27 ).
50.
L-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 ma jagħmel ebda distinzjoni bejn in-natura intenzjonali jew mhux intenzjonali tad-dannu mwettaq ( 28 ) iżda jitlaq mill-premessa li l-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni ta’ trade mark Komunitarja hija intiża sabiex twassal għall-konoxxenza tal-pubbliku, il-fatt li r-reġistrazzjoni tat-trade mark mitluba tista’ tkun imminenti u li kumpens raġonevoli jista’ jkun dovut għall-użu tat-trade mark li għada mhux irreġistrata.
51.
Peress li l-“kumpens raġonevoli” previst fl-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 għandu jikkostitwixxi kumpens pekunjarju inqas minn dak impost f’każ ta’ vjolazzjoni ta’ trade mark irreġistrata, jiena nikkunsidra li hemm lok li tiġi vverifikata n-natura xierqa tal-kumpens pekunjarju previst fl-Artikolu 13(2) tad-Direttiva 2004/48 għal preġudizzji mhux intenzjonali.
52.
L-Artikolu 13(2) tad-Direttiva 2004/48 jipprovdi żewġ tipi ta’ kumpens pekunjarju marbuta mal-attivitajiet ta’ vjolazzjoni, jiġifieri, “li jiġu rkuprati l-profitti jew il-pagament tad-danni, li jistgħu jkunu stabbiliti minn qabel”.
53.
Kumpens pekunjarju li jipprevedi l-“pagament tad-danni, li jistgħu jkunu stabbiliti minn qabel” jeħtieġ li jiġi ppreċiżat mil-leġiżlatur nazzjonali u, konsegwentement, mhux xieraq fid-dawl tan-neċessità li tingħata interpretazzjoni awtonoma u uniformi lit-terminu “kumpens raġonevoli”.
54.
Mill-banda l-oħra, il-fatt “li jiġu rkuprati l-profitti” previst fl-Artikolu 13(2) tad-Direttiva 2004/48 huwa, fl-opinjoni tiegħi, kumpens pekunjarju uniformi u prevedibbli li jieħu inkunsiderazzjoni ċ-ċirkustanzi partikolari ta’ kull każ. Barra minn hekk, jiena nikkunsidra li dan il-kumpens pekunjarju huwa xieraq għaliex huwa intiż sabiex jirtira l-vantaġġ akkwistat indebitament ( 29 ) wara l-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal trade mark. Tali kumpens pekunjarju li jirrappreżenta l-profitti magħmula inġustament mill-utent inkwistjoni huwa għalhekk proporzjonali għall-preġudizzju tat-trade mark (in statu nascendi) imwettaq u jippermetti wkoll li jiġu skoraġġuti preġudizzji simili ( 30 ).
55.
Għall-kuntrarju tal-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2004/48, il-paragrafu (2) ta’ dan l-istess artikolu tal-imsemmija direttiva ma jipprovdix il-kumpens għad-danni morali. Din l-ommissjoni jidhirli li kienet mixtieqa mil-leġiżlatur Ewropew u tirrifletti l-fatt li l-Artikolu 13(2) ta’ din id-direttiva jipprevedi attivitajiet ta’ vjolazzjoni inqas kundannabbli li għalihom ma huwiex impost kumpens integrali mill-imsemmija direttiva. Nirrileva li permezz tat-tielet talba tagħha, I. Nikolajeva talbet il-kumpens għad-danni mhux patrimonjali, jiġifieri, il-kumpens għad-danni morali. Jiena nikkunsidra li “kumpens raġonevoli” ma jinkludix dawn it-tip ta’ preġudizzji. Tali kumpens ikun sproporzjonat fil-mument li fih it-trade mark Komunitarja għadha fil-proċess tal-akkwist.
VI – Konklużjoni
56.
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nistieden lill-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi t-tieni u t-tielet domandi preliminari mressqa mill-Harju Maakohus (qorti distrettwali ta’ Harju) kif ġej:
1)
L-Artikoli 9(1) u (3), 14(1) u 101(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 207/2009, tas-26 ta’ Frar 2009, dwar it-trade mark Komunitarja jipprekludi dispożizzjoni nazzjonali li tipprovdi li trade mark irreġistrata hija ġuridikament protetta sa mid-data tal-preżentazzjoni tal-applikazzjoni għal reġistrazzjoni.
2)
L-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 għandu jiġi interpretat fis-sens li kumpens raġonevoli ma jistax jintalab skont din id-dispożizzjoni għall-fatti li jseħħu qabel il-pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għal trade mark Komunitarja.
3)
It-terminu “kumpens raġonevoli” previst fl-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 għandu jiġi interpretat fis-sens li l-irkupru tal-profitti jista’ jkun meħtieġ għal fatti li jseħħu wara l-pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għal trade mark Komunitarja li, wara l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark, ikunu preklużi mill-istess pubblikazzjoni. It-terminu “kumpens raġonevoli” jeskludi d-danni morali.
( 1 ) Lingwa oriġinali: il-Franċiż.
( 2 ) ĠU L 78, p. 1.
( 3 ) Jiġifieri EUR 22.791 [17-il xahar x 1.278 + 25 ġurnata x (1.278:30)].
( 4 ) Id-Direttiva 2004/48 tarmonizza l-miżuri, proċeduri u kumpens applikabbli fid-dritt nazzjonali f’każ ta’ vjolazzjoni tad-drittijiet ta’ proprjetà intelletwali. Skont il-premessa 10 tad-Direttiva 2004/48 l-għan tagħha “hija li tqarreb [il-leġiżlazzjonijiet tal-Istati Membri fil-qasam] sabiex tassigura livell ta’ protezzjoni għoli, ekwivalenti u omoġenju fis-suq intern”. L-Artikolu 2(1) tad-Direttiva 2004/48 jipprovdi li “[m]ingħajr preġudizzju għall-mezzi li huma jew li jistgħu jiġu pprovduti fil-Komunità jew fil-leġislazzjoni nazzjonali, sakemm dawk il-mezzi jistgħu ikunu aktar favorevoli għall-proprjetarji tad-drittijiet, il-miżuri, il-proċeduri u r-rimedji provduti b’din id-Direttiva għandhom japplikaw […] għal kull kontravvenzjoni tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali provduti bil-liġijiet tal-Komunità u/jew bil-liġijiet ta’ l-Istat Membru konċernat”. Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li d-dispożizzjonijiet ta’ din id-direttiva ma humiex intiżi li jirregolaw l-aspetti kollha marbuta mad-drittijiet għall-proprjetà intellettwali, iżda biss dawk li huma inerenti minn naħa, għar-rispett ta’ dawn id-drittijiet u, min-naħa l-oħra, għal-ksur tal-imsemmija drittijiet, billi jimponu l-eżistenza ta’ rimedji effettivi intiżi li jipprevjenu, jitterminaw jew jirrimedjaw kwalunkwe ksur ta’ dritt għall-proprjetà intellettwali eżistenti (ara s-sentenza Diageo Brands, C‑681/13, EU:C:2015:471, punt 73). Għalhekk l-imsemmija direttiva tippermetti li bejn il-leġiżlazzjonijiet tal-Istati Membri jeżistu diverġenzi dwar il-miżuri, proċeduri u kumpens applikabbli għall-vjolazzjoni tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali (ara, pereżempju, l-Artikolu 13 tad-Direttiva 2004/48 li jipprovdi varjazzjoni reali ta’ kumpens pekunjarju li jista’ jintgħażel mill-Istati Membri).
( 5 ) Għalhekk, jiena nikkunsidra li l-miżuri korrettivi (Artikolu 10), il-mandati (Artikolu 11) u d-danni (Artikolu 13) previsti mid-Direttiva 2004/48 ma japplikawx qabel il-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark.
( 6 ) Għal lista indikattiva ta’ projbizzjonijiet, ara l-Artikolu 9(2) tar-Regolament Nru 207/2009.
( 7 ) Ara f’dan is-sens, l-Artikolu 9(1)(a) u (b) tar-Regolament Nru 207/2009.
( 8 ) Madankollu d-data tal-preżentazzjoni ta’ applikazzjoni għal trade mark Komunitarja ma hijiex irrilevanti. Fil-fatt, din għandha importanza primordjali għall-applikazzjoni tar-regoli dwar il-prijorità tat-trade marks. Ara b’mod partikolari, it-Titolu III, Sezzjoni 2, tar-Regolament Nru 207/2009 intitolat “Prijorità”.
( 9 ) Il-qorti tar-rinviju tirrileva li, skont id-dritt nazzjonali tagħha, il-proprjetarju ta’ trade mark Komunitarja jista’ “jitlob mingħand terz li jippreġudika d-dritt esklużiv tiegħu previst fl-Artikolu 9(1) u (2) tar-Regolament Nru 207/2009, tal-inqas għall-perijodu sa mill-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni tat-trade mark, il-kumpens għad-danni patrimonjali, li jinkludu l-profitti mitlufa, kif ukoll il-kumpens għad-danni mhux patrimonjali, iżda wkoll għar-rimbors tal-valur normalment miksub permezz tal-att ta’ vjolazzjoni u, f’ċerti ċirkustanzi, tad-dħul miksub permezz tal-att ta’ vjolazzjoni. [Barra minn hekk], il-persuna li twettaq il-vjolazzjoni li ma kinitx taf bin-natura illegali tal-aġir tagħha jew li ma kellhiex tkun taf b’dan ma hijiex obbligata tikkumpensa fid-dawl ta’ dak indebitament miksub, sa fejn l-arrikkiment ikun waqaf, massimu tal-valur miksub permezz tal-preġudizzju fid-data li fiha l-persuna li twettaq il-vjolazzjoni ssir taf jew kellha ssir taf bil-preżentazzjoni ta’ kawża kontra tiegħu”. Din il-qorti “tqis li huwa possibbli, ikkunsidrata l-istruttura tar-Regolament Nru 207/2009, li tingħata interpretazzjoni li tipprovdi li l-kumpens raġonevoli fis-sens tat-tieni sentenza tal-Artikolu 9(3) tal-imsemmi regolament ikopri pretensjonijiet eventwali nqas mill-protezzjoni legali prevista fil-paragrafi (1) u (2) ta’ dan l-istess artikolu għall-vjolazzjonijiet ulterjuri”.
( 10 ) Enfasi miżjuda minni.
( 11 ) Ara wkoll, b’analoġija, l-Artikolu 32(1)(f), tal-ftehim dwar ġurisdizzjoni magħquda ta’ privattiva (ĠU C 175, p. 1) li jipprovdi li l-ġurisdizzjoni magħquda ta’ privattiva li toriġina mill-ftehim għandha kompetenza esklużiva għall-“azzjonijiet għad-danni jew kumpens li jirriżultaw mill-protezzjoni provviżorja mogħtija minn applikazzjoni għal privattiva Ewropea ppubblikata”.
( 12 ) Enfasi miżjuda minni. Nirrileva li l-Qorti tal-Ġustizzja interpretat it-terminu “kumpens raġonevoli” użat fl-Artikoli 14 u 94 tar-Regolament Nru 2100/94 fis-sentenza Geistbeck (C‑509/10, EU:C:2012:416). Madankollu, peress li l-Qorti tal-Ġustizzja interpretat il-kunċett ta’ “kumpens raġonevoli” f’każ ta’ użu mhux awtorizzat ta’ drittijiet ta’ varjetajiet ta’ pjanti rreġistrati, jiena nqis li l-interpretazzjoni inkwistjoni ma hijiex trasponibbli f’dan il-każ għaliex l-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 ma jirrigwardax sitwazzjonijiet li jikkostitwixxu vjolazzjoni fid-dritt.
( 13 ) Fid-dawl tal-fatt li t-terminu “kumpens raġonevoli” u termini oħra simili huma użati f’diversi testi dwar il-proprjetà intellettwali, id-deċiżjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja f’din il-kawża jista’ jkollha konsegwenzi li jeċċedu l-limiti.
( 14 ) F’dan ir-rigward, jiena tal-opinjoni li l-liġi nazzjonali għandha tosserva l-livell ta’ protezzjoni minimu previst mid-Direttiva 2004/48. Barra minn hekk, hemm lok li jitfakkar li skont l-Artikolu 2(1) ta’ din id-direttiva, “mezzi” aktar favorevoli għall-proprjetarji tad-drittijiet, mill-miżuri, proċeduri u rimedji provduti mill-imsemmija direttiva, jistgħu jiġu pprovduti lilhom mil-leġiżlazzjoni nazzjonali.
( 15 ) Ara s-sentenza Nokia (C‑316/05, EU:C:2006:789, punt 21 u l-ġurisprudenza ċċitata).
( 16 ) Ara s-sentenza Imagination Technologies vs UASI (C‑542/07 P, EU:C:2009:362, punt 57).
( 17 ) ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti: Kapitolu 17, Vol. 1, p. 189.
( 18 ) L-Artikolu 7 tar-Regolament Nru 207/2009 jinkludi lista twila ta’ raġunijiet assoluti ta’ rifjut ta’ reġistrazzjoni. Pereżempju, trade mark ma tistax tkun irreġistrata jekk ma hijiex ta’ karattru distintiv, jekk tmur kontra l-ordni pubbliku jew il-moralità jew ukoll jekk hija ta’ natura li tqarraq bil-pubbliku.
( 19 ) L-Artikolu 45 tar-Regolament Nru 207/2009 jipprovdi li “[m]eta applikazzjoni tissodisfa r-rekwiżiti ta’ dan ir-Regolament u meta ma tkunx ingħatat notifika ta’ oppożizzjoni fil-perjodu [ta’ tliet xhur mill-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal trade mark Komunitarja] jew jekk l-opposizzjoni tiġi miċħuda b’deċiżjoni definittiva, it-trade mark għandha tiġi reġistrata bħala trade mark Komunitarja, […]”. Ara wkoll, ir-Regola 23 tar-Regolament Nru 2868/95 intitolata “Reġistrazzjoni tat-trade mark” li tipprovdi li “[m]eta ma ssir ebda oppożizzjoni jew fejn kull oppożizzjoni li tkun saret spiċċat billi kienet irtirata, miċħuda, jew mitmuma b’xi mod ieħor, it-trade mark mitluba għandha titniżżel fir-reġistru tat‑trade marks Komunitarji […]”. It-tieni perijodu inkwistjoni fil-kawża prinċipali huwa ta’ madwar tliet xhur. Barra minn hekk, ma hemm ebda indikazzjoni fil-proċess quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja li saret oppożizzjoni kontra t-trade mark HolzProf.
( 20 ) L-Artikolu 8 tar-Regolament Nru 207/2009 jipprovdi “[j]ekk issir oppożizzjoni minn proprjetarju ta’ trade mark preċedenti, l-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni ta’ trade mark m’għandhiex tiġi milqugħa: […] jekk tkun identika għal trade mark preċedenti u jekk il-prodotti jew servizzi fir-rigward ta’ liema qiegħda ssir l-applikazzjoni għar-reġistrazzjoni huma identiċi mal-prodotti jew servizzi protetti mit-trade mark preċedenti; […]jekk minħabba identiċità jew xebħ bejn iż-żewġ trade marks u l-identiċità jew xebħ tal-prodotti jew servizzi koperti mit-trade marks teżisti probabiltà ta' konfużjoni minn naħa tal-pubbliku fit-territorju fejn it-trade mark preċedenti hija protetta; il-probabiltà ta’ konfużjoni tinkludi wkoll il-probabiltà li ssir assoċjazzjoni mat-trade mark preċedenti”. Hemm lok li jiġi rrilevat li d-dritt ta’ oppożizzjoni għal reġistrazzjoni ta’ trade mark Komunitarja huwa possibbli biss għall-proprjetarji tat-trade marks u għal-liċenzjati li jkunu awtorizzati mill-proprjetarji tat-trade marks u dan skont l-Artikoli 8 u 41 tar-Regolament Nru 207/2009.
( 21 ) Barra minn hekk, l-atti previsti mill-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 huma l-istess bħal dawk preklużi wara l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni.
( 22 ) Ara, għall-kuntrarju, l-Artikolu 67(1) tal-Konvenzjoni dwar il-privattiva Ewropea li jipprovdi li “[s]a mill-pubblikazzjoni tagħha, l-applikazzjoni għal privattiva Ewropea tiżgura provviżorjament lill-applikant, fl-Istati Membri kontraenti msemmija fl-applikazzjoni, il-protezzjoni previst fl-Artikolu 64”, jiġifieri, l-istess drittijiet bħal dawk mogħtija minn privattiva nazzjonali mogħtija f’dan l-Istat.
( 23 ) Din hija wkoll il-pożizzjoni ta’ Multi Protect, tar-Repubblika tal-Estonja u tar-Repubblika Ellenika li jikkunsidraw li l-kunċett ta’ “kumpens raġonevoli” previst fl-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 għandu jkopri medda ta’ pretensjonijiet inqas mill-protezzjoni ġuridika prevista f’każ ta’ vjolazzjoni ta’ trade marks diġà rreġistrati. Huma jikkunsidraw ukoll li l-kumpens għad-dannu mhux patrimonjali ma jaqax f’dan il-kunċett. Multi Protect tikkunsidra li “[s]abiex tiġi ddeterminata l-estensjoni eżatta tal-kumpens raġonevoli, għandu għalhekk jiġi eżaminat u jitqiegħdu f’parallelu l-elementi segwenti: a) liema kien il-vantaġġ patrimonjali miksub mill-awtur tal-atti ta’ vjolazzjoni? […] b) liema huma l-ftehim ta’ liċenzji komparabbli normalment użati fis-suq? ċ) liema spiża jkollha ssostni l-persuna li twettaq il-vjolazzjoni, għal soluzzjoni li kienet tippermettilha tikseb ir-riżultat imfittex mingħajr ma tuża s-sinjal identiku jew simili għat-trade mark mitluba […]”.
( 24 ) Għall-kuntrarju, il-Kummissjoni tikkunsidra li “ma jistax jitqies iġġustifikat li, f’każ ta’ ksur previst fl-Artikolu 9(3) tar-Regolament (KE) Nru 207/2009, il-protezzjoni tkun inqas minn dik mogħtija għal ksur ulterjuri, previst fil-paragrafi 1 u 2”. Fl-opinjoni tagħha, l-impatt tal-ksur għall-proprjetarju huwa l-istess, kemm jekk jitwettaq bejn il-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni u r-reġistrazzjoni kif ukoll wara l-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni. Hija tirrileva ukoll li “ma hemm l-ebda raġuni sabiex il-persuna li twettaq il-vjolazzjoni tkun f’sitwazzjoni iktar favorevoli matul il-perijodu preċedenti għar-reġistrazzjoni”. Jiena ma naqbilx ma’ dan l-argument, inkella għaliex l-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 jagħmel distinzjoni bejn iż-żewġ perijodi?
( 25 ) Ara l-Artikolu 13(1) tad-Direttiva 2004/48.
( 26 ) Ara l-konklużjonijiet tiegħi fil-Kawża Liffers (C‑99/15, EU:C:2015:768, punt 28).
( 27 ) Ara l-Artikolu 13(2) tad-Direttiva 2004/48.
( 28 ) Din id-dispożizzjoni teżiġi, fl-opinjoni tiegħi, il-ħlas ta’ kumpens raġonevoli anki fil-każ ta’ preġudizzju lil trade mark Komunitarja mingħajr konoxxenza tal-eżistenza ta’ pubblikazzjoni ta’ applikazzjoni għal trade mark.
( 29 ) Mill-utent tat-trade mark li għaliha saret applikazzjoni iżda li għadha ma ġietx irreġistrata.
( 30 ) Jiena nikkunsidra li anki f’każ ta’ nuqqas ta’ konoxxenza tal-pubblikazzjoni tal-applikazzjoni għal trade mark (preġudizzju mhux intenzjonali), ma huwiex sproporzjonat li jiġi ordnat l-irkupru tal-profitti skont l-Artikolu 13(2) tad-Direttiva 2004/48, peress li kull miżura oħra jew proċedura għall-vjolazzjoni tad-dritt ta’ proprjetà intellettwali hija eskluża skont l-Artikolu 9(3) tar-Regolament Nru 207/2009 (nuqqas ta’ oppożizzjoni tat-trade mark qabel il-pubblikazzjoni tar-reġistrazzjoni). Ara wkoll il-punt 43 ta’ dawn il-konklużjonijiet.
Full & Egal Universal Law Academy