KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
TANCHEV
ippreżentati fil-21 ta’ Diċembru 2016 ( 1 )
Kawża C‑535/15
Freie und Hansestadt Hamburg
vs
Jost Pinckernelle
[Talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Bundesverwaltungsgericht (qorti amministrattiva federali, il-Ġermanja)]
“Reġistrazzjoni, valutazzjoni, awtorizzazzjoni u restrizzjoni ta’ sustanzi kimiċi (REACH) — Kamp ta’ applikazzjoni ratione materiae tal-obbligu ta’ reġistrazzjoni mal-Aġenzija Ewropea għas-Sustanzi Kimiċi ECHA) — Awtorità ta’ Stat Membru li tipprojbixxi l-esportazzjoni mill-UE ta’ sulfat tan-nikotina mhux irreġistrat mal-importazzjoni — Artikolu 5 tar-Regolament (KE) Nru 1907/2006 — Artikolu 126 tar-Regolament Nru 1907/2006 rigward sanzjonijiet għal nuqqas ta’ konformità”
1.
Il-kwistjoni mressqa quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja f’din il-kawża titratta l-kamp ta’ applikazzjoni ratione materiae tar-rekwiżiti ta’ reġistrazzjoni imposti mill-Artikolu 5 tar-Regolament (KE) Nru 1907/2006 ( 2 ) (iktar ’il quddiem ir-“Regolament REACH”). B’mod iktar speċifiku, il-Bundesverwaltungsgericht (qorti amministrattiva federali, il-Ġermanja) qed tistaqsi jekk negozjant li jkun importa kimika fl-UE, u f’dan il-każ sulfat tan-nikotina, mingħajr ma jikkonforma mar-rekwiżit tar-reġistrazzjoni tal-kimiċi mal-Aġenzija Ewropea għas-Sustanzi Kimiċi (iktar ’il quddiem l-“ECHA”), jistax jiġi miċħud il-permess minn awtorità ta’ Stat Membru bħall-belt ta’ Hamburg biex jesporta l-kimika barra mill-UE. Il-belt ta’ Hamburg qed tagħmel dan fuq il-bażi li l-esportazzjoni tas-sulfat tan-nikotina inkwistjoni jammonta għal ksur awtonomu tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH.
I – Il-kuntest ġuridiku
A – Id-dritt tal-Unjoni
2.
Il-premessi 2, 3, 7 u 122 tar-Regolament REACH jipprovdu li:
“(2)
Il-funzjonament effiċjenti tas-suq intern tas-sustanzi jista’ jinkiseb biss jekk ir-rekwiżiti għas-sustanzi ma jvarjawx b’mod sinifikattiv minn Stat Membru għal ieħor.
(3)
Għandu jkun żgurat livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem u ta’ l-ambjent fl-approssimazzjoni tal-leġislazzjoni dwar is-sustanzi, bil-għan li jinkiseb żvilupp sostenibbli. Dik il-leġislazzjoni għandha tkun applikata b’mod non-diskriminatorju kemm jekk is-sustanzi jkunu kummerċjalizzati fis-suq intern kif ukoll jekk internazzjonalment skont l-impenji internazzjonali tal-Komunità.
[…]
(7)
Sabiex tkun ippreżervata l-integrità tas-suq intern u sabiex ikun żgurat livell għoli ta’ protezzjoni għas-saħħa tal-bniedem, speċjalment is-saħħa tal-ħaddiema, u l-ambjent, jeħtieġ li jiġi żgurat li l-manifattura ta’ sustanzi fil-Komunità tikkonforma mal-liġi Komunitarja, anke jekk dawk is-sustanzi jiġu esportati
[…].
(122)
Sabiex ikunu żgurati t-trasparenza, l-imparzjalità u l-konsistenza fil-livell ta’ l-attivitajiet ta’ l-infurzar mill-Istati Membri, jeħtieġ li l-Istati Membri jistabbilixxu qafas xieraq għal sanzjonijiet bl-iskop li jiġu imposti sanzjonijiet effettivi, proporzjonati u disważivi, peress li n-nuqqas ta’ konformità jista’ jirriżulta fi ħsara lis-saħħa tal-bniedem u lill-ambjent.”
3.
L-Artikolu 1 tar-Regolament REACH huwa intitolat “Għan u kamp ta’ applikazzjoni”. L-Artikolu 1(1) jipprovdi li:
“L-għan ta’ dan ir-Regolament huwa li jiġi żgurat livell għoli ta’ protezzjoni tas-saħħa tal-bniedem u ta’ l-ambjent, inkluża l-promozzjoni ta’ metodi alternattivi għall-istima ta’ perikli ta’ sustanzi, kif ukoll il-moviment liberu tas-sustanzi fis-suq intern filwaqt li tittejjeb il-kompetittività u l-innovazzjoni.”
4.
L-Artikolu 3 tar-Regolament REACH huwa intitolat “Definizzjonijiet”. L-Artikolu 3 jipprovdi li
“Għall-finijiet ta’ dan ir-Regolament:
“[…]
(7)
reġistrant: tfisser il-manifattur jew l-importatur ta’ sustanza jew il-produttur jew l-importatur ta’ oġġett li jippreżenta reġistrazzjoni għal sustanza;
[…]
(9)
manifattur: tfisser kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika stabbilita fil-Komunità li timmanifattura xi sustanza fil-Komunità;
(10)
importazzjoni: tfisser l-introduzzjoni fiżika fit-territorju doganali tal-Komunità;
(11)
importatur: tfisser kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika stabbilita fil-Komunità li tkun responabbli għall-importazzjoni;
(12)
tqegħid fis-suq: tfisser li tipprovdi jew li tagħmel disponibbli lil terzi, kemm bi ħlas jew mingħajr ħlas. L-importazzjoni għandha titqies bħala tqegħid fis-suq.
[…]”
5.
L-Artikolu 5 tar-Regolament REACH, huwa intitolat “Ebda data, ebda suq”, u jipprovdi:
“Suġġett għall-Artikoli 6, 7, 21 u 23, is-sustanzi waħedhom, fi taħlitiet jew f’oġġetti ma għandhomx jiġu manifatturati fil-Komunità jew imqegħdin fis-suq sakemm ma jkunux ġew reġistrati skond id-dispożizzjonijiet relevanti ta’ dan it-Titolu fejn dan ikun meħtieġ.”
6.
L-Artikolu 6(1) tar-Regolament REACH huwa intitolat “Obbligu ġenerali sabiex ikunu reġistrati sustanzi waħedhom jew f’taħlitiet”, u jipprovdi:
“Ħlief fejn dan ir-Regolament jgħid mod ieħor, kull manifattur jew importatur ta’ sustanza, waħidha jew f’taħlita wieħed jew aktar, fi kwantitajiet ta’ tunnellata metrika jew aktar kull sena għandu jippreżenta reġistrazzjoni lill-Aġenzija.”
7.
L-Artikolu 126 tar-Regolament REACH huwa intitolat “Penali għan-nuqqas ta’ konformità” u jipprovdi
“L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu d-dispożizzjonijiet dwar il-penali li japplikaw għall-ksur tad-dispożizzjonijiet ta' dan ir-Regolament u għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa sabiex jiżguraw li dawn ikunu implementati. Il-penali previsti għandhom ikunu effettivi, proporzjonati u dissważivi [...]”
B – Id-dritt nazzjonali
8.
Id-dispożizzjonijiet rilevanti applikabbli tad-dritt nazzjonali huma stipulati fil-Gesetz zum Schutz vor gefährlichen Stoffen (liġi dwar il-protezzjoni minn sustanzi perikolużi) (iktar ’il quddiem il-“ChemG”) kif emendata bl-Avviż Uffiċjali tat-28 ta’ Awwissu 2013 (BGBl, I pp. 3498, 3991) u fil-Hamburger Gesetz zum Schutz der öffentlichen Sicherheit und Ordnung (liġi ta’ Hamburg dwar il-protezzjoni tas-sigurtà pubblika u l-ordni pubbliku (SOG)) (HmbGVBl., p. 77).
9.
Il-paragrafi 21, 23 u 27b tal-ChemG jipprovdu kif ġej:
“Paragrafu 21 Monitoraġġ
(1)
L-awtoritajiet reġjonali kompetenti għandhom jimmonitorjaw l-infurzar ta’ din il-liġi u r-regolamenti adottati taħt din il-liġi, sakemm din il-liġi ma tipprovdix mod ieħor
(2)
Is-subparagrafu 1 japplika wkoll għar-Regolamenti KE u UE li jirregolaw is-suġġett ta’ din il-liġi, sakemm il-monitoraġġ tal-infurzar tagħhom ikun kompitu tal-Istati Membri.
[…]
Paragrafu 23 Ordnijiet maħruġa minn awtoritajiet
(1)
L-awtorità kompetenti tal-Land tista’, f’każijiet individwali, toħroġ ordnijiet li huma neċessarji għall-finijiet ta’ rimedju ta’ azzjonijiet ta’ ksur, jew sabiex jiġi evitat ksur fil-futur, ta’ din il-liġi jew tar-regolamenti adottati taħt din il-liġi jew ta’ Regolament KE jew UE kif imsemmi fl-ewwel sentenza tal-Paragrafu 21(2) […]
Paragrafu 27b Ksur tar-Regolament (KE) Nru 1907/2006
(1) Persuna tista’ tiġi kkundannata sa sentejn priġunerija jew tingħata multa jekk tikser ir-Regolament (KE) Nru 1907/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-18 ta Diċembru 2006, dwar ir-reġistrazzjoni, il-valutazzjoni, l-awtorizzazzjoni u r-restrizzjoni ta’ sustanzi kimiċi (REACH) [...] jekk
1. tikser l-Artikolu 5 permezz tal-manifattura jew it-tqegħid fis-suq ta’ sustanza waħidha, f’taħlita jew f’oġġett.
[…]”
10.
Il-Paragrafu 3(1) tas-SOG fil-verżjoni rilevanti tas‑16 ta’ Ġunju 2005 (HmbGVB p. 233) jipprovdi li:
“Paragrafu 3 Kompiti tal-awtoritajiet
(1)
L-awtoritajiet amministrattivi għandhom, matul l-attivitajiet tagħhom, wara li jikkunsidraw kif dovut iċ-ċirkustanzai, jadottaw miżuri neċessarji għall-protezzjoni tal-pubbliku ġenerali jew ta’ individwu f’każijiet partikolari sabiex jiġu evitati theddidiet imminenti għas-sigurtà pubblika jew l-ordni pubbliku jew sabiex jiġi rrimedjat il-ksur tagħhom (Miżuri għall-prevenzjoni ta’ theddidiet).
[...]”
II – Il-fatti tal-kawża prinċipali u t-talba mressqa għal deċiżjoni preliminari
11.
Ir-rikorrent, J. Pinckernelle, jinnegozja fis-sustanzi kimiċi. Huwa qed jitlob l-annullament ta’ deċiżjoni tal-belt ta’ Hamburg tad‑29 ta’ Ġunju 2009 (iktar ’il quddiem id-“deċiżjoni”) li fiha huwa ġie miċħud l-awtorizzazzjoni għall-esportazzjoni ta’ kunsinna ta’ 19.4 tunnellata sulfat tan-nikotina (iktar ’il quddiem il-“kunsinna”) lejn pajjiż terz, f’dan il-każ, ir-Russja, li hu kien importa miċ-Ċina xi ftit żmien wara l-1 ta’ Diċembru 2008. Is-sulfat tan-nikotina fir-Russja jintuza bħala diżinfettant industrijali u bħala diżinfettant f’installazzjonijiet fejn jitrabbew l-annimali ( 3 ). Madankollu, fl-UE ma jistax jintuża għal dawn il-finijiet, u huwa suġġett għal restrizzjonijiet severi ( 4 ).
12.
Qabel ma seħħ dan, fil-proċess tat-twettiq ta’ investigazzjoni kriminali, il-pulizija tax-xmajjar ta’ Hamburg u d-dipartiment tal-ekonomija u x-xogħlijiet tal-belt ta’ Hamburg, ikkonfiskaw il-kunsinna. Il-kunsinna kienet, u għadha, f’maħżen f’Hamburg. Permezz ta’ ordnijiet iddatati t-23 ta’ Frar u t-18 ta’ Mejju 2009, il-belt ta’ Hamburg ordnat li l-kunsinna ma għandhiex titlaq mill-maħżen ( 5 ). L-ordni tat‑18 ta’ Mejju 2009 żiedet li l-kunsinna setgħet titneħħa mill-maħżen biss bl-awtorizzazzjoni minn qabel tal-belt ta’ Hamburg ( 6 ).
13.
Qabel l-importazzjoni, J. Pinckernelle, ma rreġistrax minn qabel il-kunsinna skont l-Artikolu 28 tar-Regolament REACH, u lanqas ma kien hemm xi reġistrazzjoni skont l-Artikolu 6 tar-Regolament REACH. Id-deċiżjoni tal-belt ta’ Hamburg iddikjarat li s-sulfat tan-nikotina kien f’Hamburg illegalment: l-esportazzjoni tiegħu lejn pajjiż mhux membru ma tistax isservi l-għan li tirrendi s-sitwazzjoni tiegħu legali, iżda fiha nnifisha kienet tikkostitwixxi ksur tal-sigurtà pubblika u l-ordni pubbliku.
14.
J. Pinckernelle ikkontesta d-deċiżjoni quddiem il-Verwaltungsgericht (qorti amministrattiva) iżda l-azzjoni tiegħu ġiet miċħuda. Wara li J. Pinckernelle appella, l-Oberverwaltungsgericht (qorti amministrattiva superjuri) biddlet is-sentenza tal-Verwaltungsgericht (qorti amministrattiva) f’sentenza tal‑25 ta’ Frar 2014. Hija annullat id-deċiżjoni u ordnat lill-belt ta’ Hamburg sabiex tawtorizza l-esportazzjoni tal-kunsinna. L-Oberverwaltungsgericht (qorti amministrattiva superjuri) spjegat li l-esportazzjoni intenzjonata ta’ sustanza importata bi ksur tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH, ma kienx ksur ġdid tal-Artikolu 5 moqri flimkien mal-Artikolu 3(12) tar-Regolament REACH, jekk, bħal fil-kawża prinċipali, is-sustanza ma kinitx disponibbli għas-suq Ewropew abbażi ta’ projbizzjoni tal-kummerċjalizzazzjoni tagħha.
15.
Il-belt ta’ Hamburg talbet ir-reviżjoni ta’ punt tal-liġi li kien indirizzat kontra s-sentenza billi ressqet appell quddiem il-qorti tar-rinviju.
16.
Madankollu, separatament mill-proċeduri amministrattivi li jifformaw is-suġġett tar-rinviju, J. Pinckernelle, kien ikkundannat, fi proċeduri kriminali fil-Ġermanja, għal perijodu ta’ priġunerija ta’ 18-il xahar, sospiż b’perijodu ta’ probation ta’ tliet snin u kien suġġett għal multa ta’ EUR 340000 fir-rigward ta’ attivitajiet illegali fil-kummerċ tal-kimiċi (iktar ’il quddiem il-“proċeduri kriminali”) ( 7 ). Dawn il-proċeduri ma nbdewx mill-belt ta’ Hamburg iżda mill-awtorità responsabbli għall-prosekuzzjonijiet kriminali ( 8 ).
17.
Il-Bundesverwaltungsgericht (qorti amministrattiva federali, il-Ġermanja) ressqet id-domanda preliminari segwenti:
“L-Artikolu 5 tar-Regolament REACH għandu jiġi interpretat fis-sens li, bla [ħsara] għall-Artikoli 6, 7, 21 u 23 ta’ dan ir-regolament, sustanzi ma jistgħux jiġu esportati barra mit-territorju tal-Unjoni jekk dawn ma jkunux ġew irreġistrati konformement mad-dispożizzjonijiet rilevanti tat-Titolu II tal-istess regolament, fejn dan huwa meħtieġ?”
18.
Il-belt ta’ Hamburg, il-Gvernijiet tal-Ġermanja u l-Italja, u l-Kummissjoni Ewropea, ippreżentaw osservazzjonijiet bil-miktub lill-Qorti tal-Ġustizzja. L-Italja biss ma ppreżentatx sottomissjonijiet orali waqt is-seduta li saret fit-28 ta’ Settembru 2016, bħalma għamel ir-rappreżentant ta’ J. Pinckernelle.
III – Analiżi
A – Introduzzjoni
19.
Is-sulfat tan-nikotina huwa prodott li jieħu n-nar malajr li jista’ jkun tossiku għall-bniedem meta jinġibed man-nifs, jiġi f’kuntatt mal-ġilda jew assorbit b’mod ieħor. Jista’ jkollu wkoll effetti negattivi għal tul ta’ żmien twil għall-ambjent akkwatiku, minħabba li huwa tossiku għall-ħajja marittima u jista’ jagħmel ħsara lill-bijodiversità ( 9 ).
20.
Ir-Regolament REACH għandu l-għan li jiżgura l-immaniġġjar sigur tar-riskji assoċjati mas-sustanzi kimiċi matul il-katina tal-provvista ( 10 ), mill-manifattura u l-importazzjoni tal-kimiċi sal-konsumaturi ta’ prodotti li jinkorporaw kimiċi u sa ċertu punt ir-rimi tal-kimiċi. Konsegwentement, il-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu huwa vast ( 11 ). Iżda l-għan jestendi ratione materiae għal esportazzjonijiet li ma kinux immanifatturati fl-Unjoni Ewropea, iżda li ma kinux irreġistrati mal-ECHA mal-importazzjoni tagħhom, kif suppost kellu jkun? Essenzjalment din hija l-kwistjoni li l-Qorti tal-Ġustizzja qed tintalab biex teżamina fil-kawża ineżami.
21.
Qabel ma nkompli neżamina d-domanda mressqa mill-Bundesverwaltungsgericht (qorti amministrattiva federali, il-Ġermanja), importanti li ninnotaw li għandha parametri stretti ħafna.
22.
Kif innutat il-Kummissjoni matul is-seduta, il-Qorti tal-Ġustizzja ntalbet biex tindirizza d-domanda diskreta dwar jekk esportazzjoni lejn Stat terz mill-Unjoni Ewropea ta’ kimiċi mhux irreġistrati mal-importazzjoni, tirriżultax fi ksur tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH li hija separata u distinta min-nuqqas ta’ konformità mal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH li seħħ mal-importazzjoni. F’dawn iċ-ċirkustanzi, il-prevalenza tal-analiżi tiegħi ser tkun limitata għal din id-domanda.
23.
Kif jirriżulta mill-osservazzjonijiet bil-miktub imressqa quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, eżerċizzju konvenzjonali fl-interpretazzjoni statutorja huwa ċentrali għas-soluzzjoni tat-tilwimiet bejn il-partijiet f’din il-kawża, u b’mod iktar speċifiku d-determinazzjoni tat-tifsira tat-terminu ‘imqegħdin fis-suq’ fl-Artikolu 5 tar-Regolament REACH.
24.
Il-kelmiet ‘imqegħdin fis-suq’ fl-Artikolu 5 jfissru li huwa limitat għas-sustanzi kimiċi mqiegħda fis-suq intern tal-UE ( 12 ), u għaldaqstant jeskludu s-sustanzi kimiċi li ma kinux irreġistrati mal-importazzjoni fl-UE iżda li kummerċjant jixtieq jesporta, kif qed jargumentaw J. Pinckernelle u l-Kummissjoni, jew ‘imqegħdin fis-suq’ tfisser li l-Artikolu 5 jibda japplika meta l-kimiċi jitqiegħdu fi kwalunkwe suq dinji, u għaldaqstant jinkludi sustanzi kimiċi mhux irreġistrati mal-importazzjoni li huma intenzjonati għal esportazzjoni lejn Stati terzi, kif qed jargumentaw il-belt ta’ Hamburg, il-Ġermanja u l-Italja?
25.
Wasalt għall-konklużjoni li, abbażi tal-metodi ta’ interpretazzjoni stabbiliti mill-Qorti tal-Ġustizzja, it-terminu ‘imqegħdin fis-suq’ fl-Artikolu 5 tar-Regolament REACH, għandu jiġi interpretat bħala li jirreferi għas-suq intern tal-UE. Ser nispjega r-raġunijiet tiegħi għal dan fil-Parti III B hawn taħt.
26.
Fl-isfond ta’ dan, il-limitu sa fejn sanzjoni effettiva, proporzjonata u dissważiva qatt inħarġet fir-rigward tal-importazzjoni (illegali) tal-kunsinna, ġie ddubitat waqt is-seduta, minkejja l-obbligi ta’ sanzjoni li jaqgħu fuq il-Ġermanja skont l-Artikolu 126 tar-Regolament REACH. Ir-rappreżentant ta’ J. Pinckernelle qal li n-nuqqas ta’ reġistrazzjoni tal-kunsinna kien indirizzat fil-proċeduri kriminali (li inkludew sanzjoni għall-ksur tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH), filwaqt li r-rappreżentant tal-belt ta’ Hamburg qal li l-kunsinna ma kinitx parti minnhom. Skont il-belt ta’ Hamburg, il-proċeduri kriminali kienu pjuttost ikkonċernati mid-dikjarazzjonijiet foloz li għamel J. Pinckernelle fir-rigward ta’ kimiċi oħra, u l-attentat li jbigħ, taħt isemijiet foloz, kimiċi li huma pprojbiti fl-Ewropa. Jekk dan huwa l-każ, il-ksur tar-Regolament REACH li seħħ meta J. Pinckernelle importa l-kunsinna fl-UE, sal-lum għadu ma ġiex indirizzat, apparti l-konfiskazzjoni tal-lott.
27.
Dawn il-kunsiderazzjonijiet, flimkien mal-argumenti mressqa mill-Ġermanja u mill-belt ta’ Hamburg dwar il-bżonn tal-interpretazzjoni tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH sabiex jiġi evitat li jitfaċċaw modi kif jiġi evitat l-infurzar tiegħu, juru li huwa impossibbli li l-Artikolu 5 tar-Regolament REACH, u l-limitu sa fejn jiġi applikat għall-esportazzjonijiet mhux irreġistrati mal-importazzjoni, jiġi interpretat fl-assenza ta’ obbligi ta’sanzjoni tal-Istat Membru skont l-Artikolu 126 tar-Regolament REACH
28.
Għalhekk, ser nagħmel xi osservazzjonijiet fil-Parti III C fir-rigward tal-kuntest li fih neċessarjament għandha tinqara r-risposta tiegħi għad-domanda mressqa ( 13 ).
29.
Fl-aħħar nett, matul is-seduta kien hemm dibattitu dwar jekk risposta affirmattiva għad-domanda kif ifformulata mill-qorti tar-rinviju, tirriżultax fi ksur tal-prinċipju ta’ ne bis in idem, protett fid-dritt tal-UE mill-Artikolu 50 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE. Minħabba n-nuqqas ta’ riferiment għal ne bis in idem fid-deċiżjoni tar-rinviju ( 14 ), u l-kwistjoni fattwali mhux solvuta dwar ir-relazzjoni bejn il-proċeduri kriminali u amministrattivi f’din il-kawża, huwa kompitu tal-Bundesverwaltungsgericht (qorti amministrattiva federali, il‑Ġermanja) sabiex tieħu d-deċiżjoni u din tal-aħħar hija intitolata li tressaq talba għal deċiżjoni preliminari ulterjuri skont l-Artikolu 267 TFUE ( 15 ).
B – Fuq l-interpretazzjoni tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH
1. L-approċċ
30.
Kif osserva kummentatur wieħed ( 16 ), ir-Regolament REACH ma jinkludix programm regolatorju biss iżda pjuttost kollezzjoni tagħhom li huma miġbura flimkien fi strument wieħed. Tmienja mit-titoli tiegħu jistabbilixxu l-biċċa l-kbira tal-liġi sostantiva tiegħu. Titolu I ikopri kwistjonijiet ġenerali, Titolu II jindirizza r-reġistrazzjoni ta’ sustanzi, Titolu III jirregola l-kondiviżjoni ta’ data u l-evitar ta’ ttestjar bla bżonn, Titolu IV huwa kkonċernat minn informazzjoni fil-katina tal-provvista, Titolu V jistabbilixxi regoli fir-rigward ta’ utenti downstream, filwaqt li Titolu VI jinkludi l-valutazzjoni, Titolu VII l-awtorizzazzjonijiet u Titolu VIII ir-restrizzjonijiet.
31.
Mill-ewwel nosserva li l-użu tal-kelmiet “imqegħdin fis-suq” jew varjazzjonijiet temporali ta’ “tqegħid” flimkien mal-kelmiet “fis-suq” mhux limitat għall-Artikolu 5 tar-Regolament REACH fit-Titolu II. Jokkorri fl-Artikolu 1(2) tal-Kapitolu I tat-Titolu I, fil-parti tar-regolament li tistabbilixxi l-għan u l-kamp ta’ applikazzjoni tiegħu. Huwa ripetut fit-Titolu IV dwar l-informazzjoni fil-katina tal-provvista [Artikolu 31(5)], fit-Titolu VII dwar l-awtorizzazzjoni [Artikoli 56(1) u 58(1)(ċ)] u fit-Titolu VIII dwar ir-restrizzjonijiet [Artikoli 67(1) u (3), 68(1) u 69(1) u(4)].
32.
Barra minn hekk, kif innutat fl-osservazzjonijiet bil-miktub tal-Ġermanja, ir-Regolament REACH huwa innovattiv peress li joħloq sistema komprensiva għar-regolamentazzjoni ta’ sustanzi kimiċi fl-UE, u huwa mmaniġġjat minn awtorità pan-Ewropea, b’mod aktar speċifiku l-ECHA, li twaqqfet skont it-Titolu X tar-Regolament REACH.
33.
Għalhekk, fl-interessi taċ-ċertezza legali u l-koerenza ( 17 ), u fid-dawl tal-fatt li l-Qorti tal-Ġustizzja nnutat in-natura “integrata” tas-sistema stabbilita mir-Regolament REACH ( 18 ), jiena niċħad l-approċċ li skontu t-tifsira tat-terminu “imqegħdin fis-suq” u l-varjazzjonijiet temporali tiegħu jistgħu jkunu differenti skont l-artikolu jew it-titolu tar-Regolament REACH fejn jidher. Tali approċċ ikun inkonsistenti mal-Artikolu 3(12) tar-Regolament REACH, li jipprovdi definizzjoni ta“ “tqegħid fis-suq” li hija applikabbli għat-titoli kollha tiegħu, u l-ġurisprudenza stabbilita sew tal-Qorti tal-Ġustizzja f’dan ir-rigward li l-arkitettura jew l-istruttura ġenerali tal-leġiżlazzjoni tal-UE li tidher fiha dispożizzjoni, tipprovdi t-tifsira li għandha tingħata ( 19 ).
34.
Bl-istess mod, ir-Regolament REACH ma jagħmel ebda riferiment għal-liġi tal-Istati Membri sabiex jiddetermina t-tifsira u l-kamp ta’ applikazzjoni ta’ “imqegħdin fis-suq”. Għalhekk, għandha tingħata interpretazzjoni awtonoma u uniformi fl-UE kollha ( 20 ), u waħda li għandha tiġi determinata mill-metodi ta’ kostruzzjoni rikonoxxuti mid-dritt tal-UE ( 21 ).
2. Tifsira
a) Il-verżjonijiet lingwistiċi
35.
L-osservazzjonijiet bil-miktub tal-belt ta’ Hamburg, il-Ġermanja, l-Italja u l-Kummissjoni, kollha jinkludu diskussjoni dwar id-diversi verżjonijiet lingwistiċi tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH fir-rigward tat-tifsira ta’ “imqegħdin fis-suq”. Il-karatteristiċi ewlenin tagħha huma dawn li ġejjin.
36.
Skont l-osservazzjonijiet bil-miktub tal-Ġermanja, fil-fatt ma hemmx ambigwità fl-Artikolu 5, fis-sens li, fuq it-tifsira sempliċi ma hemm ebda limitazzjoni territorjali għall-frażi “imqegħdin fis-suq” fl-Artikolu 5, jew saħansitra fl-Artikolu 3(12) tar-Regolament REACH. Il-Ġermanja tirreferi għall-verżjonijiet lingwistiċi tal-Ġermaniż, l-Ingliż u l-Franċiż sabiex issostni l-interpretazzjoni tagħha tal-frażi “imqegħdin fis-suq” tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH.
37.
L-Italja u l-belt ta’ Hamburg jargumentaw li n-nuqqas ta’ rikors għall-kelmiet speċifiċi fl-Artikolu 5 tar-Regolament REACH li jorbtu “imqegħdin fis-suq” ma’ “fil-Komunità” bl-istess mod bħalma l-Artikolu 5 ċċirkoskriva “manifatturati”, ifisser li ma tapplikax limitazzjoni territorjali għall-UE għas-sustanzi “imqegħdin fis-suq”. Il-belt ta’ Hamburg tgħid li s-sempliċi użu tal-kelma “intern” quddiem “suq” kien jillimita l-Artikolu 5 tar-Regolament REACH bil-mod kif qed jissuġġerixxu J. Pinckernelle u l-Kummissjoni, kieku l-leġiżlatura tal-UE riedet li jsir dan. Kemm il-belt ta’ Hamburg kif ukoll l-Italja qalu li ma hemm xejn fl-Artikolu 3(12) tar-Regolament REACH sabiex din l-ipoteżi tiġi kkontestata.
38.
Il-Kummissjoni targumenta li hemm tmien verżjonijiet lingwistiċi li fihom il-kelmiet “fil-Komunità” fl-Artikolu 5 tar-Regolament REACH japplikaw kemm għall-manifattura kif ukoll għat-tqegħid fis-suq, tliet verżjonijiet lingwistiċi li huma ambigwi u għaxar verżjonijiet li jidhru li jorbtu l-limitazzjoni territorjali “fil-Komunità” għall-manifattura biss ( 22 ). Il-Kummissjoni għalhekk tgħid li l-uniku mod kif tiġi evitata interpretazzjoni li hija contra legem it-tmien verżjonijiet lingwistiċi li fihom ‘fil-Komunità’ hija estiża kemm għat-tqegħid fis-suq kif ukoll għall-manifattura, huwa li tiġi adottata l-interpretazzjoni tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH li hija qed tissuġġerixxi ( 23 ).
39.
Fil-każ ta’ diverġenza bejn id-diversi verżjonijiet lingwistiċi ta’ test legali tal-Unjoni Ewropea, id-dispożizzjoni inkwistjoni għandha tiġi interpretata fid-dawl tal-istruttura ġenerali u tal-għan tal-leġiżlazzjoni li din id-dispożizzjoni tifforma parti minnha ( 24 ). Flimkien ma’ dan, l-oriġini tad-dispożizzjoni tad-dritt tal-UE jista’ jipprovdi informazzjoni rilevanti dwar l-interpretazzjoni tagħha ( 25 ). Huwa fid-dawl ta’ dawn il-prinċipji li ser ninterpreta t-terminu “imqegħdin fis-suq” tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH.
b) Skema ġenerali u kuntest
40.
Fl-interpretazzjoni tal-miżuri tal-UE il-kuntest ikopri għadd ta’ punti ta’ riferiment differenti. Huwa jinkludi l-paragun mal-leġiżlazzjoni ta’ qabel il-miżura inkwistjoni iżda li dik il-miżura rrevokat ( 26 ). Il-kuntest ikopri l-leġiżlazzjoni tal-UE li hija relatata jew marbuta b’xi mod sostantiv mal-miżura inkwistjoni ( 27 ). Barra minn hekk, jirreferi wkoll għall-kuntest tad-dispożizzjoni kkonċernata fir-rigward tad-dispożizzjonijiet l-oħra tal-istrument tal-UE li hija inkorporata fih u l-istruttura ġenerali ta’ dan tal-aħħar.
41.
Fir-rigward tal-ewwel minn dawn, ma tista’ tinsilet ebda konklużjoni mill-fatt li tnejn mill-miżuri ta’ qabel ir-Regolament REACH, u li tħassru minnu, kienu jinkludu klawżoli li jimponu limitazzjoni territorjali speċifika għas-suq intern tal-UE filwaqt li r-Regolament REACH stess ma jagħmilx dan. ( 28 ) Rigward it-tieni minn dawn, il-fatt jekk ir-Regolament REACH jaqax jew le taħt il-kamp ta’ applikazzjoni tal-miżuri inklużi fl-Avviż tal-Kummissjoni il-“Gwida Blu” tal-2016 dwar l-implimentazzjoni tar-regoli tal-prodotti tal-UE ( 29 ), ma narahx ċentrali u d-dikjarazzjoni f’dan id-dokument li, għall-finijiet tal-armonizzazzjoni tal-UE, prodott jitqiegħed fis-suq meta jkun disponibbli għall-ewwel darba fis-suq tal-Unjoni Ewropea ( 30 ).
42.
Din hija r-raġuni għalfejn nikkunsidra li dawn it-tnejn huma sinjali ta’ preżunzjoni konfutabbli li l-leġiżlazzjoni tal-UE li b’mod speċifiku tirregola t-tqegħid ta’ kwalunkwe oġġett fis-“suq intern” għandha l-istess tifsira meta tagħmel riferiment fl-istess leġiżlazzjoni għal tqegħid “fis-suq”. Din il-preżunzjoni hija konfutabbli b’applikazzjoni tar-regoli dwar l-interpretazzjoni tal-miżuri tal-UE sabiex, pereżempju, riferiment mingħajr ambigwità għal suq ġeografiku partikolari li ma huwiex is-suq intern, ikun jista’ normalment jinftiehem skont it- tifsira sempliċi tiegħu ( 31 ).
43.
Madankollu, kliem ta’ dan it-tip ma jidhrux fl-Artikolu 5 tar-Regolament REACH, u d-dispożizzjonijiet tar-Regolament REACH li jissuġġerixxu li huwa intenzjonat sabiex jirregola biss sustanzi kimiċi mqiegħda fis-suq intern tal-UE, sa ċertu punt huma ħafna iktar mis-sinjali ta’ intenzjoni min-naħa tal-leġiżlatur tal-UE sabiex jirregola sustanzi kimiċi mqiegħda fis-swieq ta’ Stati terzi.
44.
Pereżempju, il-premessa 2 tirreferi għall-“funzjonament effiċjenti tas-suq intern tas-sustanzi’ (enfasi tiegħi) bħala għan tar-Regolament REACH ( 32 ), filwaqt li l-Artikolu 1, intitolat ‘Għan u Kamp ta’ Applikazzjoni’ jipprevedi wkoll li l-garanzija tal-“moviment liberu tas-sustanzi fis-suq intern” hija waħda mill-għanijiet tar-Regolament REACH. Hija dubjuża l-assenza kemm fil-premessi kif ukoll fil-Titolu 1 intitolat ‘Kwistjonijiet Ġenerali’ ta’ kwalunkwe għan konness mar-regolazzjoni ta’ sustanzi kimiċi mqiegħda fis-suq ta’ Stati terzi.
45.
Kif innutat iktar ’il fuq, hemm dispożizzjonijiet oħra tar-Regolament REACH, minbarra l-Artikolu 5, li jagħmlu riferiment għal sustanzi “imqegħdin fis-suq” għall-kuntrarju tas-“suq intern” ( 33 ), u nirrikonoxxi li din l-inkonsistenza fl-abbozzar hija waħda sfortunata. Nirrikonoxxi wkoll li d-definizzjoni ta’ “tqegħid fis-suq” fl-Artikolu 3(12) ma tagħmel ebda riferiment speċifiku għas-suq intern. Madankollu, ladarba tittieħed perspettiva wiesgħa tar-Regolament REACH, jidher li meta jintuża t-terminu “imqegħdin fis-suq”, jew il-varjazzjoni temporali tiegħu, normalment it-tifsira tiġi limitata mill-kuntest tagħha għas-suq “intern” tal-UE, u b’hekk il-kamp ta’ applikazzjoni jiġi definit ratione materiae għall-eskluzzjoni tal-esportazzjoni ta’ sustanzi kimiċi li ma kinux irreġistrati mal-importazzjoni.
46.
B’mod iktar speċifiku, fit-test kollu tar-Regolament REACH, il-prossimità tal-frażi “fis-suq” ma’ dispożizzjoni oħra ħafna drabi tillimita t-terminu għall‑parametri tas-suq intern tal-Unjoni ( 34 ). F’okkażjonijiet oħra, ir-rabta ta’ “fis-suq” ma’ artikolu tar-Regolament REACH li jinsab f’titolu ieħor twassal għall-istess riżultat.
47.
Tabilħaqq dan jiġri fl-Artikolu 3(12) li fit-tieni sentenza tiegħu jgħid li l-importazzjoni “għandha titqies bħala tqegħid fis-suq”. Dan għaliex “l-importazzjoni” imbagħad tiġi ddefinita fl-Artikolu 3(10) bħala li tfisser “l-introduzzjoni fiżika fit-territorju doganali tal-Komunità”.
48.
L-Artikolu 56(1) tat-Titolu VII dwar awtorizzazzjonijiet jgħid li manifattur, importatur jew utent downstream ma għandhomx iqiegħdu sustanza “fis-suq”. Madankollu, immedjatament qabel, l-Artikolu 55 jirreferi għall-għan tat-Titolu VII bħala li huwa l-funzjonament tajjeb tas-suq intern.
49.
L-Artikolu 56(1)(e), li jinsab ukoll fit-Titolu VII, jippermetti li sustanza “titqiegħed fis-suq” jekk tkun ingħatat awtorizzazzjoni lil utent downstream immedjat. Madankollu, id-definizzjoni ta’ utent downstream fl-Artikolu 3(13) hija marbuta ma’ kull persuna fiżika jew ġuridika “stabbilita fil-Komunità”.
50.
L-Artikolu 68 fit-Titolu VIII dwar restrizzjonijiet huwa intitolat “Introduzzjoni ta’ restrizzjonijiet ġodda u l-emendament ta’ restrizzjonijiet attwali”. Huwa jirreferi għal riskji inaċċettabbli għas-saħħa tal-bniedem u l-ambjent li jirriżultaw minn, inter alia, it-“tqegħid fis-suq”, iżda mbagħad jirreferi għall-bżonn ta’ reazzjoni dwar dan “fuq bażi Komunitarja” ( 35 ).
51.
Nirreferi wkoll għall-Artikolu 31(5) fit-Titolu IV dwar informazzjoni fil-katina tal-provvista. Huwa jinkludi wkoll implikazzjoni li “tqegħid fis-suq” ifisser is-suq intern tal-UE, peress li l-iskeda ta’ data ta’ sigurtà li jirreferi għaliha, għandha tingħata fil-lingwa tal-Istat Membru rilevanti (sakemm l-Istat Membru jew l-Istati Membri kkonċernati ma jipprovdux mod ieħor).
52.
Fl-aħħar nett u b’iktar importanza, l-Artikolu 5 stess għandu jiġi interpretat bħala li jirreferi għas-suq “intern” ladarba tittieħed kunsiderazzjoni xierqa tal-Artikolu 6. L-Artikolu 5 neċessarjament għandu jinqara fil-kuntest tal-Artikolu 6 peress li l-ewwel linja tal-Artikolu 5 tgħid li huwa suġġett inter alia, għall-Artikolu 6. Barra minn hekk, l-Artikolu 5 jkompli jgħid li meta jkun meħtieġ, ir-reġistrazzjoni għandha ssir b’konformità mad-dispożizzjonijiet rilevanti tat‑Titolu II. L-Artikolu 6 tar-Regolament REACH, li jipprovdi għar-reġistrazzjoni ta’ sustanzi waħidhom jew f’taħlitiet huwa d-dispożizzjoni li tidher li hija rilevanti għar-reġistrazzjoni tal-kunsinna inkwistjoni f’din il-kawża ( 36 ).
53.
Madankollu, l-Artikolu 6 jindirizza l-obbligi tar-reġistrazzjoni tiegħu lil “kull manifattur jew importatur” u ma jagħmel ebda riferiment għall-esportaturi. Forsi dan ma huwiex sorprendenti minħabba li d-definizzjoni ta’ “Reġistrant” fl-Artikolu 3(7) daqstant ieħor hija silenzjuża fir-rigward tal-esportaturi, u tgħid li reġistrant tfisser ‘il-manifattur jew l-importatur ta’ sustanza jew il-produttur jew l-importatur ta’ oġġett li jippreżenta reġistrazzjoni għal sustanza”.
54.
Tabilħaqq, ir-Regolament REACH huwa indirizzat ħafna lejn l-attivitajiet ta’ importaturi u manifatturi, li jsiru iktar minn 40 riferiment għalihom fir-regolament kollu ( 37 ). L-Artikolu 1(3) dwar l-għan u l-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament REACH jgħid li dan ir-“Regolament huwa bbażat fuq il-prinċipju li hija r-responsabbiltà tal-manifatturi, ta’ l-importaturi u ta’ l-utenti ‘downstream’ li jiżguraw li huma jimmanifatturaw, iqiegħdu fis-suq, jew jużaw tali sustanzi li ma jolqtux b’mod ħażin is-saħħa tal-bniedem jew l-ambjent. Id-dispożizzjonijiet tiegħu huma msejsa fuq il-prinċipju tal-prekawzjoni.” Madankollu, l-Artikolu 1(3) ma jimponi ebda obbligu fuq l-esportaturi.
55.
F’termini relattivi, fir-Regolament REACH kollu hemm riferiment skars għall-attivitajiet tal-esportaturi, u l-ebda riferiment ma’ jappoġġja l-ipoteżi li l-esportazzjoni ta’ kimiċi li ma kinux irreġistrati mal-importazzjoni fl-UE lejn stati terżi, tikkostitwixxi ksur ġdid u awtonomu tal-Artikolu 5.
56.
Il-premessa 7 hija indirizzata għall-manifattura ta’ sustanzi u tirreferi għall-għan tal-preservazzjoni tal-integrità tas-suq intern. Għalhekk, il-klawżola li tikkonkludi l-premessa 7 “anke jekk dawk is-sustanzi jiġu esportati” hija maħsuba sabiex twaqqaf manifatturi bbażati fis-suq intern milli jaħarbu mill-kamp ta’ applikazzjoni ratione materiae tar-Regolament REACH billi jargumentaw li sustanzi kimiċi użati f’tali proċessi huma maħsuba għall-esportazzjoni. Nasal għal din il-konklużjoni minħabba li “manifattur” huwa ddefinit fl-Artikolu 3(9) tar-Regolament REACH bħala “kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika stabbilita fil-Komunità li timmanifattura xi sustanza fil-Komunità”.
57.
Barra minn hekk, hemm lex specialis fir-Regolament REACH li tappartjeni għall-kimiċi li huma rreġistrati fl-UE, esportati u importati mill-ġdid. l-Artikolu 2(7)(ċ) fit-Titolu I jagħti eżenzjoni mir-registrazzjoni tat-Titolu II, mill-obbligi tat-Titolu V għall-utenti downstream u mill-evalwazzjoni tat-Titolu VI meta l-esportazzjoni ssir minn attur fil-katina tal-provvista u importata mill-ġdid fil-UE mill-istess attur jew minn attur ieħor fil-katina tal-provvista. Din l-eżenzjoni hija operattiva meta tali attur juri li (i) is-sustanza li qed tiġi importata mill-ġdid hija l-istess bħas-sustanza esportata; u (ii) l-attur ikun ġie pprovdut bl-informazzjoni rilevanti kollha b’konformità mal-Artikoli 31 jew 32 tar-Regolament REACH relatati mas-sustanza esportata ( 38 ).
58.
Għalhekk, l-Artikolu 2(7)(ċ) tar-Regolament REACH jindika l-kamp ta’ applikazzjoni ratione materiae fir-rigward tal-esportazzjoni ta’ sustanzi kimiċi li huwa limitat għal dawk li huma importati mill-ġdid. L-Artikolu 2(1)(b) tar-Regolament REACH jissuġġerixxi l-istess, u jeżenta sustanzi taħt superviżjoni doganali mir-regolament, sakemm huma inter alia intenzjonati għal esportazzjoni mill-ġdid jew huma fi tranżitu ( 39 ), u mill-fatt li regolament separat tal-UE, jiġifieri r-Regolament Nru 649/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tal‑4 ta’ Lulju 2012, dwar l-esportazzjoni u l-importazzjoni ta’ sustanzi kimiċi perikolużi ( 40 ), jistabbilixxi regoli u proċeduri speċifiċi għall-esportazzjoni ta’ sustanzi kimiċi li huma pprojbiti jew ristretti ħafna fl-UE ( 41 ).
59.
Kummentarju wieħed jargumenta li peress li r-“REACH ma japplikax għall-użu tas-sustanzi kimiċi barra mill-Unjoni Ewropea, jagħmel sens li dan it-terminu jiġi interpretat li jkopri biss utenti li jinsabu fl-Unjoni Ewropea. B’mod simili, ir-rekwiżiti skattati mit-tqegħid fis-suq, għandhom jiġu interpretati bħala li japplikaw biss għat-tqegħid fis-suq tal-UE u li ma jinkludux is-swieq li ma humiex tal-UE” ( 42 ). Wasalt għall-konklużjoni li analiżi kuntestwali tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH tappoġġja din l-ipoteżi.
c) L-oriġini
60.
Il-Qorti tal-Ġustizzja ġiet ippreżentata bi ftit li xejn xogħol preparatorju tar-Regolament REACH li kien indikattiv dwar l-intenzjoni min-naħa tal-leġiżlatura tal-UE għar-rekwiżiti tar-reġistrazzjoni tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH sabiex jiġu koperti esportazzjonijiet mhux irreġistrati mal-importazzjoni ( 43 ). Huwa minnu li l-Ġermanja ssuġġeriet modifika għall-abbozz tal-Artikolu 64(1) dwar il-projbizzjoni u r-restrizzjoni ta’ sustanzi kimiċi sabiex b’hekk jagħmel riferiment għal “kwalunkwe provvista jew tqegħid għad-dispożizzjoni” [traduzzjoni mhux uffiċjali] fis-suq. Madankollu, din il-proposta kienet tidher relatata biss mal-proposta tal-Kummissjoni dwar projbizzjonijiet u restrizzjonijiet. Barra minn hekk, il-proposta kienet tidher li għandha l-għan prinċipali li tiżgura li r-regoli dwar il-projbizzjoni u r-restrizzjoni japplikaw f’kull okkażjoni li sustanza kimika titqiegħed fis-suq, u mhux biss l-ewwel darba, iktar milli kienet ikkonċernata mill-esportazzjonijiet. Nirrikonoxxi li l-istess dokument jattribwixxi wkoll lill-Ġermanja l-opinjoni li d-definizzjoni tat-tqegħid fis-suq tinkludi l-“provvista ta’ sustanza lil parti terza f’pajjiż ieħor (‘esportazzjoni’)” [traduzzjoni mhux uffiċjali] (enfasi fl-oriġinal). Madankollu, imbagħad iżid li “jekk ma jkunx hemm kunsens dwar dan il-punt, jista’ jkun li jkollu jiġi kkjarifikat” [traduzzjoni mhux uffiċjali] ( 44 ).
61.
Meta saret il-kjarifika, din saret wara l-istadju leġiżlattiv, u l-Kummissjoni spjegat għalfejn kienet tal-opinjoni li t-‘tqegħid fis-suq’ fl-Artikolu 3(12) tar-Regolament REACH jirreferi għat-tqegħid ta’ sustanzi kimiċi fis-suq tal-UE ( 45 ). Il-Ġermanja ċaħdet din l-opinjoni. ( 46 )
62.
Għalhekk, waħdu, dan il-materjal mhux suffiċjenti sabiex tiġi stabbilita intenzjoni min-naħa tal-leġiżlatura tal-UE għas-swieq ta’ Stati terzi sabiex jiġu inklużi fit-terminu “imqegħdin fis-suq” tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH ( 47 ), u nżid ngħid li lanqas jista’ l-istess jiġi dedott mit-test tal-proposta tal-Kummissjoni.
d) L-għan
63.
Tabilħaqq, il-Qorti tal-Ġustizzja reċentiment iddikjarat fis-sentenza Canadian Oil Company Sweden u Rantén (C‑472/14, EU:C:2016:171) li l-“prinċipji fundamentali” li jirregolaw is-sistema integrata tar-Regolament REACH għall-monitoraġġ ta’ sustanzi kimiċi, ġew ippreżentati mill-Kummissjoni Ewropea fl-introduzzjoni tagħha għall-Proposta għal Regolament COM(2003) 644 finali tad-29 ta’ Ottubru 2003. Il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet kif ġej:
“Dik [il-proposta] tiddeskrivi s-‘sistema REACH’ bħala waħda li tinkludi, qabel kollox, ir-reġistrazzjoni li għaliha ‘l-industrija hija mitluba tikseb informazzjoni rilevanti dwar is-sustanzi li hija tipproduċi u tuża din l-informazzjoni sabiex tiżgura ġestjoni sigura tal-imsemmija sustanzi’, imbagħad ‘l-evalwazzjoni, li tippermetti li jiġi vverifikat li l-industrija twettaq l-obbligi tagħha’, u l-awtorizzazzjoni, għas-sustanzi ta’ tħassib serju ħafna li ‘r-riskji marbuta mal-użu [tagħhom] [...] huma kkontrollati b’mod xieraq, jew li l-vantaġġi soċjo-ekonomiċi [tagħhom] ikunu ikbar mir-riskji [jekk ma] jeżistux sustanzi jew teknoloġiji ta’ sostituzzjoni bħala soluzzjoni alternattiva xierqa’. Fl-aħħar nett, ‘il-proċedura ta’ restrizzjonijiet toffri xibka ta’ sigurtà li tippermetti l-ġestjoni tar-riskji li ma humiex koperti b’mod adegwat minn dispożizzjonijiet oħra tas-sistema REACH’” ( 48 ).
64.
L-inklużjoni ta’ sustanzi kimiċi li huma maħsuba sabiex iħallu ż-żona doganali tal-UE wara importazzjoni inizjali mingħajr reġistrazzjoni ma hijiex loġikament konsistenti mal-kisba ta’ kwalunkwe għan ta’ wara r-reġistrazzjoni tar-Regolament REACH fir-rigward tal-valutazzjoni, l-awtorizzazzjoni u r-restrizzjoni. Dan huwa tali mhux biss minħabba d-diffikultajiet prattiċi li jkollha l-ECHA, jew saħansitra kwalunkwe korp tal-UE jew ta’ Stat Membru fil-monitoraġġ u l-immaniġġjar tas-sustanzi ladarba jkunu telqu miż-żona doganali tal-UE, iżda wkoll minħabba li l-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li “l-għan prinċipali [tar-Regolament REACH huwa li] jiġu kkontrollati s-sustanzi kimiċi, meta dawn ikunu preżenti inkwantu tali jew f’taħlit” ( 49 ).
65.
Kif ġie nnutat mill-belt ta’ Hamburg waqt is-seduta, ladarba l-kunsinna tinsab fir-Russja, il-belt ta’ Hamburg mhux ser ikollha iktar aċċess għaliha. Fi kliem ieħor, hemm assenza, ta’ dispożizzjonijiet fir-Regolament REACH li jagħtu s-setgħa jew li jippermettu awtoritajiet tal-UE jew ta’ Stat Membru sabiex jimmaniġġjaw u jimmonitorjaw kimiċi li tqiegħdu fis-swieq ta’ Stati terzi. Għalhekk, interpretazzjoni tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH sabiex jiġi sostnut l-effet utile ta’ tali għan, tidher li ma hijiex iġġustifikata ( 50 ).
66.
Għalhekk ninnota li l-kawża ineżami hija differenti mill-problema kkunsidrata reċentement mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tal-21 ta’ Settembru 2016, European Confederation for Cosmetic Ingredients (C‑592/14, EU:C:2016:703) fejn l-ittestjar fuq l-annimali ta’ ingredjenti kosmetiċi li seħħ barra mill-UE kien ikkunsidrat li jaqa’ taħt il-kamp ta’ applikazzjoni tal-Artikolu 18(1)(b) tar-Regolament (KE) Nru 1223/2009 tal-Parlament Ewropew u l-Kunsill, tat-30 ta’ Novembru 2009, dwar il-prodotti kożmetiċi ( 51 ). Din id-deċiżjoni saret fil-kuntest ta’ applikazzjoni minn assoċjazzjoni professjonali li tirrappreżenta lill-manifatturi fl-Unjoni Ewropea ta’ ingredjenti għall-użu fi prodotti kosmetiċi sabiex jiġi ddeterminat l-esponiment possibbli tal-membri tagħha għal pieni kriminali kieku kellhom iqiegħdu fis-suq tar-Renju Unit prodotti kosmetiċi li fihom ingredjenti li kienu suġġetti għal ittestjar fuq l-annimali barra l-UE. Għalhekk, ma kien hemm ebda kwistjoni li l-UE kellha nuqqas ta’ mezzi prattiċi sabiex jiġi rregolat l-ittestjar fuq l-annimali ta’ ingredjenti, peress li dik ir-regolamentazzjoni kellha sseħħ biss mal-importazzjoni.
67.
Hija verità li l-Artikolu 106 tar-Regolament REACH jipprevedi l-parteċipazzjoni ta’ pajjiżi terzi fil-ħidma tal-ECHA, li l-Artikolu 107 tar-Regolament REACH jipprovdi faċilità għal rappreżentanti ta’ organizzazzjonijiet internazzjonali sabiex jipparteċipaw bħala osservaturi fil-ħidma tal-ECHA, li l-Artikolu 120 tar-Regolament REACH jindirizza l-kooperazzjoni ma’ pajjiżi terzi u organizzazzjonijiet internazzjonali, u li l-Artikolu 77(2)(a) tar-Regolament REACH jobbliga lis-Segretarjat tal-ECHA sabiex jiffaċilita r-reġistrazzjoni ta’ sustanzi importati taħt it-Titolu II b’tali mod li jkun konsistenti mal-obbligi internazzjonali tal-UE lejn pajjiżi terzi.
68.
Nirrikonoxxi wkoll iż-żewġ strumenti internazzjonali ambjentali msemmija fir-Regolament REACH, jiġifieri l-pjan ta’ implementazzjoni adottat fl-4 ta’ Settembru 2002 waqt is-Summit Dinji dwar l-Iżvilupp Sostenibbli f’Johannesberg (premessa 4) u l-Approċċ Strateġiku għall-Ġestjoni Internazzjonali tas-Sustanzi Kimiċi (SAICM) adottat fis-6 ta’ Frar 2006 f’Dubai (premessa 6).
69.
Madankollu, ebda waħda mid-dispożizzjonijiet imsemmija hawn fuq tar-Regolament REACH jew kwalunkwe strument dwar il-protezzjoni ambjentali internazzjonali evokat f’dan il-każ ( 52 ), ma jistabbilixxi impenn vinkolanti min-naħa tal-Unjoni Ewropea sabiex tassumi awtorità fuq is-sustanzi kimiċi esportati barra miż-żona doganali tagħha ( 53 ). Ladarba jkun inqabeż dak il-limitu, l-UE neċessarjament hija ristretta, f’termini prattiċi, f’dak li tista’ tagħmel sabiex tiżgura livell ta’ protezzjoni għoli tas-saħħa tal-bniedem u tal-ambjent, kif previst fl-Artikolu 1(1) u fil-premessi 1 u 3 tar-Regolament REACH ( 54 ).
70.
Dan iwassal għall-konklużjoni li jekk l-Artikolu 5 tar-Regolament REACH kif inhu miktub bħalissa huwa ‘inqas minn koerenti u mhux adattat għall-finijiet’, li qed ifittex li jikseb, allura huwa kompitu tal-leġiżlatura tal-UE “li tieħu passi f’dak ir-rigward u tadotta miżuri adattati” [traduzzjoni mhux uffiċjali] ( 55 ), speċjalment minħabba r-riperkussjonijiet kumplessi li kieku jsegwu kieku r-Regolament REACH kellu jiġi estiż, ratione materiae, għall-esportazzjonijiet mhux irreġistrati mal-esportazzjoni ( 56 ).
C – Artikolu 126 tar-Regolament REACH
71.
Huwa paċifiku li l-belt ta’ Hamburg ma talbitx ordni tal-qorti li tirrikjedi reġistrazzjoni tal-kunsinna skont l-Artikoli 5 u 6 tar-Regolament REACH. Skont id-deċiżjoni tar-rinviju, huwa possibbli li tintalab tali reġistrazzjoni taħt il-liġi amministrattiva Ġermaniża. u sa mill-2009, fl-ewwel deċiżjoni tar-rinviju dwar ir-Regolament REACH, wieħed mill-Avukati Ġenerali tal-Qorti tal-Ġustizzja osserva li “ir‑reġistrazzjoni tas-sustanzi hija preċiżament intiża li ttejjeb l-informazzjoni dwar ir-riskji assoċjati magħhom.” ( 57 )
72.
Din is-sitwazzjoni ssir inkwetanti mill-fatt li, kif innutat hawn fuq, jekk il-proċedura kriminali ma kinitx tikkonċerna l-kunsinna inkwistjoni fil-kawża ineżami, allura l-ksur tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH li seħħ mal-importazzjoni għadu jrid jiġi kkorreġut b’rimedju effettiv, proporzjonat u dissważiv, kif rikjest mill-Artikolu 126 tar-Regolament REACH,. Barra minn hekk, kif innutat fl-osservazzjonijiet bil-miktub tal-Kummissjoni, J. Pinckernelle seta’ kiser ir-Regolament REACH f’diversi okkażjonijiet oħra ( 58 ).
73.
Fid-dawl tal-livell għoli tal-protezzjoni tas-saħħa u tal-ambjent rikjest mill-Artikolu 1(1) tar-Regolament REACH u l-premessi 1 u 3, u l-livell għoli ta’ protezzjoni ambjentali u t-titjib tal-kwalità tal-ambjent li huwa integrat fil-politiki tal-UE skont l-Artikolu 37 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE ( 59 ), l-Artikolu 126 tar-Regolament REACH jobbliga lill-Istati Membri biex jiżguraw li s-sanzjonijiet applikati għall-infurzar tar-Regolament REACH jirriflettu s-serjetà tan-nuqqas ta’ osservazzjoni tiegħu ( 60 ), minkejja d-diskrezzjoni mogħtija lill-Istati Membri fir-rigward tar-rimedji fin-nuqqas tal-armonizzazzjoni tagħhom ( 61 ). Barra minn hekk, ksur tar-Regolament REACH għandu jiġi ppenalizzat taħt kundizzjonijiet, kemm proċedurali kif ukoll sostantivi, li huma analogi għal dawk applikabbli għal-liġijiet nazzjonali ta’ natura simili ( 62 ). B’mod ġenerali, is-sistema ta’ rimedji għandha tkun waħda dissważiva ( 63 ).
74.
Għalhekk, l-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri huma intitolati li japplikaw kwalunkwe wieħed jew iktar mis-segwenti sabiex jikkoreġu n-nuqqas ta’ reġistrazzjoni taħt ir-Regolament REACH ( 64 ). Il-mezzi magħżula inevitabbilment ser ivarjaw skont iċ-ċirkustanzi eżistenti kollha. Tali mezzi jinkludu (i) ordnijiet ġudizzjarji għar-reġistrazzjoni; (ii) kwalunkwe ordni interim neċessarja ( 65 ), pereżempju bħal, ordnijiet ta’ sekwestru tal-kimiċi sakemm jintemmu l-proċessi ta’ rimedju sabiex, f’termini prattiċi, ma jkunux jistgħu jiġu esportati; (iii) impożizzjoni ta’ multi u (iv) f’każijiet severi l-impożizzjoni ta’ sanzjonijiet kriminali ( 66 ).
75.
L-applikazzjoni ta’ sistemi ta’ sanzjoni ta’ Stat Membru bl-għan tal-infurzar tar-Regolament REACH hija, naturalment, suġġetta għall-konformità mad-drittijiet fundamentali protetti mill-Karta tal-UE ( 67 ), u l-prinċipji ġenerali ta’ liġi bħall-prinċipju ta’ proporzjonalità. Dan ifisser li sanzjoni jew sanzjonijiet magħżula għandhom ikunu adatti kif xieraq sabiex jintlaħqu l-għanijiet tar-Regolament REACH, u ma għandhomx imorru lil hinn minn dak li hu neċessarju sabiex jiġu żgurati ( 68 ). Huwa f’dan il-mument li negozjant jista’ jargumenta, pereżempju, li r-reġistrazzjoni timponi spejjeż sproporzjonati jew li s-sanzjoni magħżula mill-awtorità tal-Istat Membru hija eċċessiva.
76.
Fl-aħħar nett, nenfasizza li l-prinċipji li indikajt hawnhekk japplikaw b’mod ugwali għal importazzjonijiet li ser ikunu kkummerċjalizzati fis-suq intern tal-UE kif ukoll għall-importazzjonijiet fl-UE li huma intenzjonati għall-esportazzjoni lil Stati terzi, kif rikjest mill-impenn ta’ nondiskriminazzjoni stabbilit fit-tieni sentenza tal-premessa 3 tar-Regolament REACH.
77.
Għalhekk, filwaqt li nirrikonoxxi t-tħassib tal-Ġermanja u tal-belt ta’ Hamburg li interpretazzjoni ta’ “imqegħdin fis-suq” tal-Artikolu 5 tar-Regolament REACH li teskludi l-esportazzjoni ta’ sustanzi kimiċi mhux irreġistrati mal-importazzjoni, tista’ tiftaħ il-bieb għal importaturi diżonesti li intenzjonalment jiksru r-rekwiżiti tal-UE tar-reġistrazzjoni tal-kimiki bl-għarfien li jistgħu sempliċement jesportaw, din l-eventwalità tidher li tista’ tiġi evitata b’applikazzjoni rigoruża kkombinata tal-Artikoli 5, 6, 7 u 126 tar-Regolament REACH.
IV – Konklużjoni
78.
Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex tirrispondi għat-talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Bundesverwaltungsgericht (qorti amministrattiva federali, il-Ġermanja) kif ġej:
L-Artikolu 5 tar-Regolament (KE) Nru 1907/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat‑18 ta’ Diċembru 2006, dwar ir-reġistrazzjoni, il-valutazzjoni, l-awtorizzazzjoni u r-restrizzjoni ta’ sustanzi kimiċi (REACH), li jistabbilixxi Aġenzija Ewropea għas-Sustanzi Kimiċi, li jemenda d-Direttiva 1999/45/KE u li jħassar ir-Regolament (KEE) Nru 793/93 tal-Kunsill u r-Regolament (KE) Nru 1488/94 tal-Kummissjoni kif ukoll id-Direttiva 76/769/KEE tal-Kunsill u d-Direttivi 91/155/KEE, 93/67/KEE, 93/105/KE u 2000/21/KE tal-Kummissjoni (ĠU 2006 L 396, p. 1), kif emendat bir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 552/2009 tat‑22 ta’ Ġunju 2009, għandu jiġi interpretat fis-sens li, bla ħsara għar-rekwiżiti kollha tal-Artikoli 6, 7, 21, 23 u 126 tar-Regolament REACH, sustanzi li ma ġewx irreġistrati b’konformità mad-dispożizzjonijiet rilevanti tat-Titolu II tar-Regolament REACH, jistgħu jiġu esportati barra mill-Unjoni Ewropea.
( 1 ) Lingwa oriġinali: l-Ingliż.
( 2 ) Regolament (KE) Nru 1907/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat‑18 ta’ Diċembru 2006, dwar ir-reġistrazzjoni, il-valutazzjoni, l-awtorizzazzjoni u r-restrizzjoni ta’ sustanzi kimiċi (REACH), li jistabbilixxi Aġenzija Ewropea għas-Sustanzi Kimiċi, li jemenda d-Direttiva 1999/45/KE u li jħassar ir-Regolament (KEE) Nru 793/93 tal-Kunsill u r-Regolament (KE) Nru 1488/94 tal-Kummissjoni kif ukoll id-Direttiva 76/769/KEE tal-Kunsill u d-Direttivi 91/155/KEE, 93/67/KEE, 93/105/KE u 2000/21/KE tal-Kummissjoni (ĠU 2006 L 396, p. 1). Il-verżjoni tar-Regolament REACH li hija rilevanti għall-fatti fil-kawża prinċipali hija dik emendata għall-aħħar darba bir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 552/2009 tat‑22 ta’ Ġunju 2009 (ĠU 2009 L 164, p. 7).
( 3 ) Skont l-osservazzjonijiet bil-miktub tal-Kummissjoni.
( 4 ) Ibid. Il-Kummissjoni fost l-oħrajn tiċċita r-Regolament (UE) Nru 528/2012 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-22 ta’ Mejju 2012, dwar it-tqegħid fis-suq u l-użu tal-prodotti bijoċidali (ĠU 2012 L 167, p. 1).
( 5 ) Skont l-osservazzjonijiet bil-miktub tal-Kummissjoni.
( 6 ) Ibid.
( 7 ) Waqt is-seduta, ir-rappreżentant ta’ J. Pinckernelle qal li l-proċeduri kriminali ġew fi tmiemhom f’Jannar 2012
( 8 ) Skont is-sottomissjonijiet orali tal-belt ta’ Hamburg.
( 9 ) Ara l-Anness III tar-Regolament REACH kif ukoll is-sit
( 10 ) Bergkamp, L., u Penman, M., ‘Introduction’ in Bergkamp, L. (ed), The European Union Reach Regulation for Chemicals: Law and Practice, Oxford University PressV, 2013, p. 1, at p. 2.
( 11 ) Ibid.
( 12 ) Dan mingħajr ħsara għall-fatt li REACH japplika għall-Iżlanda, il-Lichtenstein, u n-Norveġja. Ara l-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea, Anness II, Parti II (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 11, Vol. 19, p. 146). Barra minn hekk, dawn il-konklużjonijiet ser jirreferu għall-“Komunità Ewropea” meta l-istess jiġri fir-Regolament REACH.
( 13 ) Sentenza tas-27 ta’ Ottubru 2009, ČEZ (C‑115/08, EU:C:2009:660, punt 81 u l-ġurisprudenza ċċitata).
( 14 ) L-informazzjoni mogħtija fid-deċiżjoni tar-rinviju sservi mhux biss biex ikun żgurat li l-Qorti tal-Ġustizzja tkun tista’ tagħti risposta utli, iżda anki biex tagħti lill-gvernijiet tal-Istati Membri u lil partijiet oħra kkonċernati l-għażla li jippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom b’konformità mal-Artikolu 23 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja. Ara l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Jääskinen fil-kawża Banif Plus Bank (C‑312/14, EU:C:2015:621, punti 20 sa 21).
( 15 ) Il-Qorti tal-Ġustizzja kkunsidrat taħlita ta’ sanzjonijiet kriminali u amministrattivi għall-infurzar tal-liġi tal-UE, u l-prinċipju ta’ ne bis in idem skont l-Artikolu 50 tal-Karta fis-sentenza tas-26 ta’ Frar 2013, Åkerberg Fransson (C‑617/10, EU:C:2013:105).
( 16 ) Bergkamp, op.cit., p. 2.
( 17 ) Dan it-tħassib huwa riflessi fil-white paper tal-Kummissjoni li tipproponi r-REACH COM/2003/0644 finali - COD 2003/0256 pereżempju fil-paragrafi 2 sa 5.
( 18 ) Sentenzi tal-10 ta’ Settembru 2015, FCD u FMB (C‑106/14, EU:C:2015:576, punt 32) u tas-17 ta’ Marzu 2016, Canadian Oil Company Sweden u Rantén (C‑472/14, EU:C:2016:171, punt 25).
( 19 ) Pereżempju s-sentenza tat-31 ta’ Marzu 1998, Franza u Société commercial des potasses et de l’azote u Enterprise minière et chimique vs Il-Kummissjoni (C‑68/94 u C‑30/95, EU:C:1998:148, punt 168).
( 20 ) Pereżempju s-sentenza tad-9 ta’ Novembru 2000, Yiadom (C‑357/98, EU:C:2000:604, punt 26).
( 21 ) Dwar il-metodi interpretattivi applikati mill-Qorti tal-Ġustizzja ara pereżempju Lenaerts, K., u Gutiérrez-Fons, J., ‘To Say What the Law of the EU is: Methods of Interpretation and the European Court of Justice’, (2014) 20, Columbia Journal of European Law, p. 3; Sebastian Martens, A.E., Methodenlehre des Unionsrechts, Max Planck Institut für ausländisches und internationals Privatrecht, 2013; Beck, G., The Legal Reasoning of the Court of Justice, Hart Publishing, 2012, b’mod partikolari l-Kapitolu 7.
( 22 ) Fl-osservazzjonijiet bil-miktub tagħha, il-Kummissjoni tosserva li l-verżjonijiet tal-Ispanjol, il-Latvjana u l-Ġermaniż jistgħu jiġu interpretati b’żewġ modi. Il-verżjonijiet lingwistiċi tal-Bulgaru, l-Estonjan, il-Finlandiż, il-Grieg, it-Taljan, l-Olandiż, il-Pollakk u l-Portugiż, bħall-verżjonijiet tal-Franċiż u l-Ingliż, jagħtu l-impressjoni li t-terminu “fil-Komunità” jirreferi biss għall-manifattura. Il-verżjonijiet tad-Daniż, il-Latvjan, l-Ungeriż, ir-Rumen, is-Slovakk, l-Iżvediż, is-Sloven u ċ-Ċek huma ċari ħafna, u jorbtu t-terminu ‘fil-Komunità’ bħala li jirreferi kemm għall-manifattura kif ukoll għat-tqegħid fis-suq.
( 23 ) Il-verżjonijiet lingwistiċi kollha għandhom l-istess piż u dan ma jvarjax b’riferiment għad-daqs tal-Istat Membru li juża l-lingwa inkwistjoni. Sentenza tat-2 ta’ April 1998, EMU Tabac et (C‑296/95, EU:C:1998:152, punt 36).
( 24 ) Sentenza tat-18 ta’ Settembru 2014, Vueling Airlines (C-487/12, EU:C:2014:2232, punt 31 u l-ġurisprudenza ċċitata). Ara wkoll, is-sentenzi tat-22 ta’ Ġunju 2016, Thomas Philipps (C‑419/15, EU:C:2016:468, punt 18 u l-ġurisprudenza ċċitata) u tal-4 ta’ Frar 2016, Hassan (C‑163/15, EU:C:2016:71, punt 19 u l-ġurisprudenza ċċitata).
( 25 ) Sentenza tas-27 ta’ Ottubru 2016, Il-Kummissjoni vs il-Ġermanja, (C‑220/15, EU:C:2016:815, punt 39).
( 26 ) Pereżempju: konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Øe fis-sentenza Carrefour Hypermarchés (C‑562/15, EU:C:2016:781, punt 23) (kawża li għadha pendenti).
( 27 ) Għal diskussjoni ddettaljata ara Beck, iċċitat iktar ’il fuq, nota 21 fil-paġna 193. Ara pereżempju, is-sentenzi tas-16 ta’ Lulju 1998, Gut Springenheide u Tusky (C‑210/96, EU:C:1998:369, punti 28 sa 30) u tas-27 ta’ Settembru 2001, Bacardi (C‑253/99, EU:C:2001:490, punt 50).
( 28 ) Ara l-Artikolu 1(1) u l-Artikolu 1(2)(b) tad-Direttiva tal-Kunsill 76/769/KEE, tas‑27 ta’ Lulju 1976, dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet, regolamenti u dispożizzjonijiet amministrattivi tal-Istati Membri li għandhom x’jaqsmu mar-restrizzjonijiet dwar il-marketing u l-użu ta’ ċerti sustanzi u preparazzjonijiet perikolużi (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 13, Vol. 3, p. 317) u l-Artikolu 1(1) tad-Direttiva tal-Kummissjoni 91/155/KEE, tal-5 ta’ Marzu 1991, li tiddefinixxi u tistabbilixxi l-arranġamenti ddettaljati għas-sistema tat-tagħrif speċifiku dwar il-preparazzjonijiet perikolużi fl-implimentazzjoni tal-Artikolu 10 tad-Direttiva 88/379/KEE (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 13, Vol. 10, p. 233.
( 29 ) ĠU 2016, C 272, p. 1 (il-“Gwida Blu”). Ma hemm xejn fil-Linji gwida tal-ECHA dwar l-Artikolu 5 tar-Regolament REACH li jissuġġerixxi li l-Artikolu 5 jinkludi esportazzjonijiet mhux irreġistrati mal-importazzjoni. Ninnota li, fi kwalunkwe każ, il-Linji gwida tal-ECHA ma humiex legalment vinkolanti. Ara s-sentenza tal-10 ta’ Settembru 2015, FCD u FMB (C‑106/14, EU:C:2015:576, punti 28 u 29), u l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Mengozzo fil-kawża Polynt vs Hitachi u l-kawża Hitachi Chemical Europe u Polynt vs ECHA (C‑323/15 P u C‑324/15 P, EU:C:2016:727).
( 30 ) Gwida Blu, ibid p. 18.
( 31 ) Dwar ir-relazzjoni bejn tifsira litterali, skop u kuntest, ara s-sentenza tas‑27 ta’ Ottubru 2016, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja (C‑220/15, EU:C:2016:815, punti 37 sa 39). Ara l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali fil-kawża Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja (C‑220/15, EU:C:2016:534, b’mod partikolari l-punt 38). Jekk it-tifsira litterali ta’ dispożizzjoni twassal għal riżultat li ma jagħmilx sens, għandha tiġi interpretata b’riferiment għall-kuntest. Ara l-punt 37 tal-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Bobek f’European Federation for Cosmetic Ingredients (C‑592/14, EU:C:2016:179) u l-ġurisprudenza ċċitata.
( 32 ) Il-premessi fil-preambolu għandhom ir-rwol doppju kemm tal-kostruzzjoni ta’ dispożizzjoni rilevanti kif ukoll tal-identifikazzjoni tal-għan tal-miżura inkwistjoni. Ara Beck, iċċitat iktar ’il fuq, p. 191.
( 33 ) Ara l-punt 31 iktar ’il fuq
( 34 ) Għal eżempju ta’ użu ta’ pożizzjonament skematiku sabiex tiġi ddeterminata t-tifsira ta’ dispożizzjoni ara l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Stix-Hackl f’Transport Maatschappij Traffic (C‑247/04, EU:C:2005:277, punti 20 sa 25).
( 35 ) Għalhekk, ir-riferimenti għal “tqegħid fis-suq” fl-Artikoli 69(1) u (4) tar-Regolament REACH li jirregolaw preparazzjonijiet għal proposti mill-Kummissjoni fil-każ ta’ riskju għas-saħħa tal-bniedem jew għall-ambjent, daqstant ieħor għandhom jiġu ristretti għal proposti li jindirizzaw reazzjoni mill-Komunità kollha.
( 36 ) Ma hemm xejn fil-proċess li jissuġġerixxi li l-kunsinna tammonta għal sustanza f’artikolu kif irregolat mill-Artikolu 7. Ara b’mod ġenerali s-sentenza tal-10 ta’ Settembru 2015, FCD u FMB (C‑106/14, EU:C:2015:576).
( 37 ) Utenti downstream huma rregolati ħafna wkoll, iżda l-iktar fit-Titolu V.
( 38 ) L-Artikolu 31 jikkonċerna r-rekwiżiti dwar l-iskeda ta’ data ta’ sigurtà u l-Artikolu 32 l-obbligu li tiġi kkomunikata informazzjoni fil-katina tal-provvista għal sustanzi waħidhom jew f’taħlitiet li għalihom l-iskeda ta’ data ta’ sigurtà ma hijiex meħtieġa.
( 39 ) Ara wkoll il-premessa 10. Jiena tal-opinjoni li l-Anness XVII tar-Regolament REACH, kif emendat bir-Regolament Nru 552/2009, sa fejn jipprekludi l-applikazzjoni għall-esportazzjonijiet taħt ir-REACH ta’ restrizzjonijiet imposti mid-Direttiva 76/769, jappoġġja din l-interpretazzjoni
( 40 ) ĠU 2012, L 201, p.60
( 41 ) Ara d-Dokument tal-Kummissjoni CA/20/2012, tad-9 ta’ Marzu 2012, dwar l-Għaxar Laqgħa tal-Awtoritajiet Kompetenti għar-REACH u s-CLP (CARACAL), p. 2.
( 42 ) Bergkamp, L., and Herbatschek, K., ‘Key concepts and Scope’, in Bergkamp, L. (ed), iċċitat iktar ’il fuq, p. 40 fil-p. 73.
( 43 ) L-importanza tal-oriġini ta’ dispożizzjoni għall-interpretazzjoni tagħha kienet reċentiment imsemmija mill-Qorti tal-Ġustizzja fis-sentenza tas-27 ta’ Ottubru 2016, Il-Kummissjoni vs Il-Ġermanja (C-220/15, EU:C:2016:815, punt 39).
( 44 ) Dokument ta’ Ħidma tal-Kunsill 168/05, Grupp ta’ Ħidma ad-hoc dwar is-sustanzi kimiċi, 30 ta’ Mejju 2005, p. 3.
( 45 ) Dwar il-pożizzjoni tal-Kummissjoni ara Dok CA/20/2012, 9 ta’ Marzu 2012, l-Għaxar Laqgħa tal-Awtoritajiet Kompetenti għar-REACH u s-CLP (CARACAL) 21-22-23 ta’ Marzu 2012.
( 46 ) Segwitu tal-Għaxar Laqgħa CARACAL. Kumment tal-Ġermanja dwar id-dokument CA/20/2012, “Kjarifika dwar il-kunċett tat-tqegħid fis-suq”.
( 47 ) Fl-osservazzjonijiet bil-miktub tal-Kummissjoni, qed jiġi argumentat iktar li t-terminu ‘imqegħdin fis-suq’ iddaħħal fl-Artikolu 5 tar-Regolament REACH wara proposta għal emenda mressqa mill-Gvern Olandiz, u li ma kinitx ikkonċernata milli ġġib l-esportazzjonijiet mhux irreġistrati mal-importazzjoni fil-kamp ta’ applikazzjoni tar-Regolament REACH. Il-Kummissjoni tirreferi għas-segwenti; Kunsill tal-Unjoni Ewropea, DG C I, Dokument ta’ Ħidma 214/05 (Ġrupp ta’ Ħidma ad-hoc dwar is-sustanzi kimiċi), Brussell, 11 ta’ Lulju 2005.
( 48 ) Punt 25 li jiċċita s-sentenza tal-10 ta’ Settembru 2015, FCD u FMB (C‑106/14, EU:C:2015:576, punt 32).
( 49 ) Sentenza tal-10 ta’ Settembru 2015, FCD u FMB (C‑106/14, EU:C:2015:576, punt 49). Fis-sentenza tat-13 ta’ Mejju 2014, Google Spain u Google (C-131/12, EC:C:2014:317, paragraph 54) il-Qorti tal-Ġustizzja sostniet li “l-leġiżlatur tal-Unjoni, billi ppreveda kamp ta’ applikazzjoni territorjali partikolarment wiesa’, kellu l-intenzjoni li jevita li persuna tiġi eskluża mill-protezzjoni ggarantita mi[...]d-direttiva [inkwistjoni f’dan il-każ] u li jevita li din il-protezzjoni tiġi ffrustrata.” Applikazzjoni tar-regoli ta’ interpretazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-UE turi li l-istess ma jistax jiġi konkluż fir-rigward tar-Regolament REACH.
( 50 ) Dwar ir-rwol tal-effet utile fl-interpretazzjoni tal-miżuri tal-UE, ara l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Bobek fis-sentenza Il-Kummissjoni vs Il‑Ġermanja (C‑220/15, EU:C:2016:534, punt 33 u l-ġurisprudenza ċċitata).
( 51 ) ĠU 2009 L 342, p. 59
( 52 ) Il-Ġermanja irreferiet ukoll għall-“Aġenda 21”, pjan ta’ azzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti implementat b’mod volontarju fir-rigward tal-iżvilupp sostenibbli li kien riżultat tas-Summit dwar id-Dinja (Konferenza tan-Nazzjonijiet Uniti dwar l-Ambjent u l-Iżvilupp) li sar f’Rio de Janeiro, il-Brażil fl-1992.
( 53 ) Dwar l-użu ta’ strumenti internazzjonali konklużi mill-UE bħala għajnuna għall-interpretazzjoni ara s-sentenza tal-11 ta’ April 2013, HK Danmark (C‑335/11 u C‑337/11, EU:C:2013:222, punti 37 u 39).
( 54 ) Il-kwistjoni kontroversjali dwar il-ġurisdizzjoni extraterritorjali taħt il-liġi tal-UE bħalissa tinsab quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja. Ara fil-kuntest tal-liġi tal-kompetizzjoni, il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Wahl fil-kawża Intel Corporation vs Il-Kummissjoni (C‑413/14 P, EU:C:2016:788). Ara wkoll il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Wathelet fil-kawża InnoLux vs Il-Kummissjoni (C‑231/14 P, EU:C:2015:292).
( 55 ) Ara s-sentenza tat-23 ta’ Marzu 2000, Met-Trans u Sagpol (C‑310/98 u C‑406/98, EU:C:2000:154 punt 47). Dan japplika wkoll għat-tħassib tal-qorti tar-rinviju nazzjonali rigward l-Artikoli 21 u 23 tar-Regolament REACH.
( 56 ) Il-Ġermanja u l-belt ta’ Hamburg esprimew tħassib li d-dritt tal-UE ma jipprovdix biżżejjed salvagwardji li jipprevjenu l-importazzjoni fl-UE ta’ oġġetti tal-ikel ikkontaminati barra mill-UE minn kimiċi perikolużi. Dan huwa kkontestat mill-Kummissjoni, li fl-osservazzjonijiet bil-miktub tagħha tagħmel riferiment għar-Regolament (KE) Nru 852/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tad-29 ta’ April 2004, dwar l-iġjene tal-oġġetti tal-ikel (ĠU 2004 L 139, p. 1, ir-Regolament (KE) Nru 853/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tad-29 ta’ April 2004, li jistabbilixi ċerti regoli speċifiċi ta’ iġjene għall-ikel li joriġina mill-annimali (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 3, Vol. 45, p. 14) u r-Regolament (KE) Nru 396/2005 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-23 ta’ Frar 2005, dwar il-livelli massimi ta’ residwu ta’ pestiċidi fi jew fuq ikel u għalf li joriġina minn pjanti u annimali u jemenda d-Direttiva tal-Kunsill 91/414/KEE (ĠU 2005 L 70, p. 1). Din it-tip ta’ problema li għandha diversi perspettivi l-aħjar li titħalla għar-riżoluzzjoni mil-leġiżlatura tal-UE, minħabba li hija kwistjoni kumplessa dwar kif jintlaħaq bilanċ bejn l-impenn tal-UE lejn livell għoli ta’ saħħa tal-bniedem u protezzjoni tal-ambjent u l-oblazzjonijiet tagħha lill-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO), minħabba d-delikatezza tat-tħassibiet dwar ir-rekwiżiti tar-reġistrazzjoni tar-REACH li tqajmu mill-imsieħba kummerċjali internazzjonali tal-UE fil-Kumitat tal-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO) dwar l-Ostakoli Tekniċi għall-Kummerċ. Għal diskussjoni reċenti ara Korkea-aho, E., “Effects of the EU Chemicals Regulation REACH in a globalized internal market” 53 (2016) Common Market Law Review 764.
( 57 ) Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Kokott fil-kawża S.P.C.M. et (C‑558/07, EU:C:2009:142, punt 82). Ara wkoll is-sentenza tas-7 ta’ Lulju 2009, S.P.C.M. et (C‑558/07 EU:C:2009:430, punt 52
( 58 ) Il-Kummissjoni tirreferi għall-importazzjoni mingħajr reġistrazzjoni bi ksur tal-Artikolu 5; nuqqas li jiġi kkompletat rapport dwar is-sigurtà tal-kimiċi bi ksur tal-Artikolu 14; il-bejgħ tas-sulfat tan-nikotina lill-klijenti fil-Ġermanja, il-Pajjiżi l-Baxxi u l-Polonja mingħajr ma timtela skeda ta’ data ta’ sigurtà b’konformità mal-Artikolu 3; u ħażna tas-sulfat tan-nikotina skont l-Artikolu 3(24) tar-Regolament REACH, li mhux suppost li seħħet qabel ma saret ir-reġistrazzjoni. Ara wkoll ir-rekwiżiti imposti mir-Regolament 1272/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tas-16 ta’ Diċembru 2008, dwar il-klassifikazzjoni, it-tikkettar u l-imballaġġ tas-sustanzi u t-taħlitiet, li jemenda u jħassar id-Direttivi 67/548/KEE u 1999/45/KE, u li jemenda r-Regolament (KE) Nru 1907/2006 (ĠU 2008 L 353, p. 1).
( 59 ) Ara wkoll l-Artikolu 191(2) TFUE u l-Artikolu 3(3) TUE. Għal analiżi reċenti tat-tifsira ta’ “livell għoli ta’ protezzjoni ambjentali” fil-politika tal-UE ara l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Kokott fil-kawża Associazione Italia Nostra Onlus (C‑444/15, EU:C:2016:665, punti 24 sa 35).
( 60 ) Sentenzi tad-9 ta’ Novembru 2016, Home Credit Slovakia (C‑42/15, EU:C:2016:842, punt 63) u tad-9 ta’ Ġunju 2016, Nutrivet (C‑69/15, EU:C:2016:425, punti 48 sa 56).
( 61 ) Sentenza tas-26 ta’ Novembru 2015, Total Waste Recycling (C‑487/14, EU:C:2015:780, punt 52).
( 62 ) Pereżempju s-sentenzi tas-27 ta’ Marzu 2014, LCL Le Crédit Lyonnais (C‑565/12, EU:C:2014:190, punt 44), u tat-13 ta’ Novembru 2014, Reindl (C‑443/13, EU:C:2014:2370, punt 38).
( 63 ) Sentenza tas-27 ta’ Marzu 2014, LCL Le Crédit Lyonnais (C‑565/12, EU:C:2014:190). Għal kummentarju reċenti dwar klawżoli ta’ penali ara Ensig Sorensen, K., ‘Member States’ Implementation of Penalties to Enforce EU Law: Balancing the Avoidance of Enforcement Deficits and the Protection of Individuals’, 40 (2015), ELRev 811.
( 64 ) Dettalji tal-mezzi applikati mill-Istati Membri għall-infurzar tar-REACH huma disponibbli fuq is-sit elettroniku tad-Direttorat Ġenerali XI tal-Kummissjoni Ewropea. Ara . Ara wkoll Milieu Ltd ‘Report on penalties applicable for infringement of the provisions of the REACH Regulation in the Member States’ .
( 65 ) Sentenza tal-10 ta’ Settembru 2014, Kušionová (C‑34/13, EU:C:2014:2189, punt 67).
( 66 ) Dwar il-koeżistenza tar-rekwiżiti nazzjonali tar-reġistrazzjoni tal-kimiċi u r-rekwiżiti tal-UE tar-reġistrazzjoni tal-kimiċi ara s-sentenza tas-17 ta’ Marzu 2016, Canadian Oil Company Sweden u Rantén (C‑472/14, EU:C:2016:171) u l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Sharpston f’din il-kawża (EU:C:2015:809, b’mod partikolari l-punt 41). F’dawn il-konklużjonijiet, l-Avukat Ġenerali rrilevat li “r-reġistru Svediż tal-prodotti kimiċi u dak tal-Unjoni huma differenti minn xulxin b’mod sinjifikattiv, kemm mill-perspettiva tal-portata tagħhom kif ukoll mill-informazzjoni ddettaljata li għandhom”.
( 67 ) Ara, pereżempju, is-sentenzi tat-30 ta’ Ġunju 2016, Toma (C‑205/15, EU: 2016 499, puntt 46); tat-30 ta’ Ġunju 2016, Câmpean (C‑200/14, EU:C:2016, punt 70) u tal-10 ta’ Settembru 2014, Kušionová (C‑34/13, EU:C:2014:2189, punti 45 sa 47).
( 68 ) Għal eżempju reċenti tal-applikazzjoni tal-prinċipju tal-proporzjonalità għal rimedju mmirat għas-sanzjonar ta’ dannu li jagħmel ħsara lill-ambjent ara l-punt 44 tas-sentenza tad-29 ta’ April 2015, Nordzucker (C‑148/14, EU:C:2015:287), “huma l-awtoritajiet nazzjonali kompetenti li għandhom iqisu ċ-ċirkustanzi ta’ fatt u ta’ liġi kollha speċifiċi għal kull każ sabiex jiġi ddeterminat jekk sanzjoni għandhiex tiġi imposta fuq operatur u, jekk dan ikun il-każ, liema waħda. Din l-evalwazzjoni teħtieġ, b’mod partikolari, li jittieħed kont tal-aġir tal-operatur kif ukoll tal-bona fide tiegħu jew tal-intenzjonijiet frawdolenti tiegħu”.
Full & Egal Universal Law Academy