T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı
Gelir Kanunları Usul Grup Müdürlüğü
Sayı
:
11395140-105[VUK-1-21008]-E.761255
14.10.2020
Konu
:
Finansal kiralama sözleşmesinin devri halinde belge düzeni ve devrin KDV karşısındaki durumu.
İlgide kayıtlı özelge talep formunuz ve eklerinin incelenmesinden; plastik enjeksiyon makinaları ve ekipmanları ile fason plastik parça üretimi yapan … Ltd. Şti.'nin … Bankası A.Ş. ile yaptığı finansal kiralama sözleşmesi yolu ile üretim faaliyetinde kullandığı makineleri temin ettiği, ancak finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmekte zorlanması nedeniyle … Ltd. Şti. ve … Bankası A.Ş. ile karşılıklı mutabakat sağlanarak finansal kiralama sözleşmesini devir aldığınız, finansal kiralamaya konu makinelerin … Ltd. Şti.’nin devir tarihine kadar finansal kiralama şirketi … Bankası A.Ş 'ye ödemiş olduğu taksitleri şirketinize fatura etmek zorunda olup olmadığı ile fatura edilmesi durumunda KDV oranının ne olması gerektiği hususlarında görüş talep edildiği anlaşılmıştır.
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 229 uncu maddesinde faturanın, satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesika olduğu belirtilmiştir.
Anılan Kanunun mükerrer 290 ıncı maddesinde, kira süresi sonunda mülkiyet hakkının kiracıya devredilip devredilmediğine bakılmaksızın, bir iktisadî kıymetin mülkiyetine sahip olmaktan kaynaklanan tüm riskler ile yararların kiracıya bırakılması sonucunu doğuran kiralamalar finansal kiralama olarak kabul edilmiş; finansal kiralamaya konu iktisadî kıymetin kullanma hakkının kiracı tarafından aktifleştirileceği; kiralama işleminde iktisadî kıymetin mülkiyetinin kira süresi sonunda kiracıya devredilmesi, kiracıya kira süresi sonunda iktisadî kıymeti rayiç bedelinden düşük bir bedelle satın alma hakkı tanınması, kiralama süresinin iktisadî kıymetin ekonomik ömrünün %80'inden daha büyük bir bölümünü kapsaması veya sözleşmeye göre yapılacak kira ödemelerinin bugünkü değerlerinin toplamının iktisadî kıymetin rayiç bedelinin % 90'ından daha büyük bir değeri oluşturması hallerinden herhangi birinin varlığı durumunda kiralama işleminin finansal kiralama olarak kabul edileceği hükme bağlanmış olup, 319 ve 334 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğlerinde de finansal kiralama uygulaması hakkında gerekli açıklamalar yapılmıştır.
Ayrıca, aynı Kanunun 328 inci maddesi uyarınca da, devir ve trampa 213 sayılı Kanun uygulamasında satış hükmündedir.
Öte yandan 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun;
- (1/1) maddesinde, ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde Türkiye'de yapılan teslim ve hizmetlerin KDV'ye tabi olduğu,
- 4 üncü maddesinde, hizmetin teslim ve teslim sayılan haller ile mal ithalatı dışında kalan işlemler olduğu; bu işlemlerin bir şeyi yapmak, işlemek, meydana getirmek, imal etmek, onarmak, temizlemek, muhafaza etmek, hazırlamak, değerlendirmek, kiralamak, bir şeyi yapmamayı taahhüt etmek gibi şekillerde gerçekleşebileceği,
- 20 nci maddesinde, teslim ve hizmet işlemlerinde matrahın, bu işlemlerin karşılığını teşkil eden bedel olduğu, bedel deyiminin ise malı teslim alan veya kendisine hizmet yapılan veyahut bunlar adına hareket edenlerden bu işlemler karşılığında her ne suretle olursa olsun alınan veya bunlarca borçlanılan para, mal ve diğer suretlerde sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaat, hizmet ve değerler toplamını ifade ettiği
hüküm altına alınmıştır.
Bu bağlamda, Katma Değer Vergisi Kanununa göre;
- "Teslim" bir malın tasarruf hakkının devrini, hizmet ise teslim ve teslim sayılan haller ile ithalat dışındaki işlemleri,
- "Bedel" deyimi ise malı teslim alan veya kendisine hizmet yapılan veyahut bunlar adına hareket edenlerden bu işlemler karşılığında her ne suretle olursa olsun alınan veya bunlarca borçlanılan para, mal ve diğer suretlerde sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaat, hizmet ve değerler toplamını
ifade etmektedir.
Diğer taraftan, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanununun "Zilyetliğin ve kiracılık sıfatının devri" başlıklı 26 ncı maddesinde; kiracının, kiracılık sıfatının veya sözleşmeden doğan hak veya yükümlülüklerinin, kiralayandan yazılı izin alınmak kaydıyla devredilmesinin mümkün olduğu, bu devir nedeniyle finansal kiralama sözleşmesinde yapılan kiracı değişikliğinin, ilgisine göre 21 inci veya 22 nci madde çerçevesinde tescil edileceği veya şerh olunacağı belirtilmektedir.
Buna göre; … Ltd. Şti. 'nin (eski kiracı) 6361 sayılı Kanunun 26 ncı maddesi kapsamında hak ve yükümlülüklerini (kiracılık sıfatını) şirketinize devretmesi, bir hakkın satışı mahiyetinde olup, söz konusu satış karşılığında eski kiracıya ödenen toplam bedel üzerinden genel hükümler çerçevesinde %18 oranında KDV hesaplanması gerekmektedir. Diğer taraftan, bu işleme ait bedel ve KDV için … Ltd. Şti. tarafından adınıza, devir tarihinden itibaren yedi gün içerisinde fatura düzenlenmesi gerektiği tabiidir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.