T.C.
GAZİANTEP
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI:
VEKİLLERİ:
DAVALI:
VEKİLİ:
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 22/03/2021
KARAR TARİHİ: 14/12/2021
GEREKÇE TARİHİ : 05/01/2021
Mahkememizde görülmekte bulunan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı.... plaka sayılı aracın 21/11/2020 tarihinde müvekkiline ait ... plaka araca çarpması neticesinde gerçekleşen trafik kazasında müvekkiline ait araçta değer kaybı meydana gelmiş olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 100-TL değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmişlerdir.
Dava Değerinin Belirlenmesi: Davacı vekili dava dilekçesi ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 100-TL değer kaybı bedelinin tazmini olarak açmış oldukları dava değerini bilirkişi raporu doğrultusunda, 4.360,58-TL artırdıklarını belirterek, bu bedelin davalıdan tahsilini talep etmiştir.
Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı vekilinin dava dilekçesinde belirttiği 21/11/2020 tarihinde yaralamalı trafik kazasına karıştığını belirttiği ...Plakalı aracın ZMMS poliçesi ile sigortalandığını, müvekkili şirketin sigortalısının kusur oranında sorumluluğunun bulunduğunu ilgili yerlerden gerekli raporlar alınması gerektiğini belirterek açılan davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER:
1- Davalı sigorta şirketi nezdindeki hasar dosyası;
Davalı sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi ile hasar dosyası Mahkememize sunulmuş, hasar dosyası kapsamında davacıya 05/02/2021 tarihinde 639,42-TL davacı vekiline ödendiği bildirilmiştir.
2- Bilirkişi raporları;
i) İddia ve savunmanın değerlendirilmesi bakımından, dosyaya toplanan kayıt ve belgeler, tarafların iddia ve savunmaları, gelen cevabi yazılar ve tüm dosya kapsamı nazara alınarak, meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur durumlarının tespiti bakımından dosyanın trafik kazalarında kusur ve değer kaybı alanında uzman ve sigorta eksperinden müteşekkil bilirkişi heyetine tevdiine karar verilmiş olup, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 11/08/2021 tarihli raporda, trafik kazasıı sonrası araçta meydana gelen hasarın maddi sonucu 7.959,01-TL olarak hesap edildiği, meydana gelen kaza nedeniyle oluşa n hasarın araçtaki hesaplanan değer kaybı = 1.299,22-TL olduğu, dosya kapsamında bulunan ve taraflarca tanzim edilen maddi hasarlı kaza tespit tutanağı ve resimler üzerinde yaılan inceleme ve değerlendirmeler sonucu meydana gelen kazadaki hasarın meydana gelen kaza ile uyumlu olabileceği, zararın poliçe limiti kapsamında davalı tarafından teminat altına alınıp alınmadığı hususunda .... marka tip 1995 model kamyonetin ZMMS poliçesi üzerinde yapılan incelemede sigorta teminatları ve bedellerinin araç başı maddi zarar 41.000,00-TL kaza başı maddi zarar 82.000,00-TL olarak teminat altına alınmış olduğu rapor edilmiştir.
ii) Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 03/11/2021 tarihli ek raporda: trafik kazası sonrası araçta meydana gelen hasarın 7.959,01.-TL olarak hesap edildiği, davalının istediği başbakan yardımcılığı (Hazine Müsteşarlığı) tarafından 14 Mayıs 2015 tarihli ve 29355 sayılı resmi gazetede yayınlanan ve 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Tebliği ekinde yer alan tabloda, değer kaybının 2. tespitinde kullanılacak kat sayı ve formüllere göre hesaplama yapılması haliinde araç km'sinin 162.762 olan aracın km'sinin yüksek olması nedeniyle nedeniyle değer kaybının hesaplamalar sonucunun Sıfir (0) çıkacağı, serbest piyasada araçta bir değer kaybınına olacağı, hasarsız değerinin altında satılacağı, değer kaybı hesaplaması aracın kaza tarihine göre yayımlanmış olan tebliğe uygun, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartalarında Değişiklik Yapılmasına dair resmi gazetenin 20 mart 2020 cuma sayı : 31074 ile Genel Şartaları belirleyen tebliğe göre hesaplama yapıldığı, meydana gelen kaza nedeniyle araçta oluşan hasar için hesaplanan değer kaybı 1.299,22-TL olduğu, aracın hasarlı konumunu gösteren resimler ve yapılan gng sigorta eksperliği hizmetleri tarafından yapılan ekspertiz raporu tarafımızdan incelemesi neticesinde, sağ ön kapı ve çamurluğun değiştirilerek boyanmış olduğunun tespit edildiği, araç hasarı yapılan hesaplamalara göre 7.959,01.-TL olarak hesaplanmış olduğu, tamirini yaılpmış olan ....model otomobilin, kaza öncesi darbesiz olduğu göz önüne alınarak, değişen parça ve “aracm boyanan kısımları ve araç tramer kayıtlarında hasarlı olarak değerlendirilmesi dikkatte alınarak, tamir sonrası normal değerinde satılamayacağının ve bu doğrultuda gaziantep otomotiv “ piyasasında boyanan değişen parçalar nedeni ile aracın tamir sonrası normal ederinin altında bir değerle satılabileceği, aracın hasar tutarı 7.959,01 TL. olduğu dikkatte alınarak, aracın "Sağ ön çamurluk, Sağ ön kapı değiştirilerek boyandığı, tespit edilerek ve kaza sonrası (sağ ön kapı, sağ ön çamurluk boyalı) boyanmış olduğu kabul edilerek tamir sonrası normal değerinde satılamayacağı belirlenmiş ve bu doğrultuda Gaziantep otomotiv piyasasında boyanan vc değişen parçalar nedeni ile aracın tamir sonrası normal ederinin yaklaşık %4 altında bir değerle satılabileceği, aracın hasarsız ikinci el değeri, tamiri sonrası serbest piyasa ikinci el değeri 136.760,00 TL - 131.760,00 TL — 5.000, 00 TL olduğu, Serbest piyasada yapılan araştırmada aracın 5.000,00 TL değer kaybı ile satılabileceğinin tespit edilmiş olması nedeniyle objektif değer kaybının 5.000,00 TL olacağı, dosya kapsamında bulunan ve taraflarca tanzim edilen maddi hasarlı kaza tespit tutanağı ve 8. resimler üzerinde yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucu meydana gelen kazadaki hasarın meydan gelen kaza ile uyumlu olacağı, Zararın KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçe limiti kapsamında davalı tarafından teminat altına alınıp alınmadığı hususunda ....Plakalı Ford/ Otosan marka /tip 1995 model Kamyonetin "KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigort Poliçesi üzerinde yapılan incelemede, Sigorta teminatları ve bedelleri : Araç Başı Maddi Zarar 41.000,00 TL Kaza Başı Maddi Zarar 82.000,00 TL olarak teminat altına alınmış olduğu, rapor edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazası sonucunda kazaya karışan araçta oluşan hasara bağlı oluşan değer kaybı zararının zorunlu mali mesuliyet sigortasına istinaden ve borçlar hukuku çerçevesinde sigorta şirketinden tazmin edilmesi talebine ilişkindir.
Davacı vekili dava dilekçesi ile, .... plakalı araç ile .... plakalı aracın karıştığı 21/11/2020 tarihli trafik kazası sebebiyle, oluşan hasara bağlı değer kaybı zararının tazminini talep etmiş, davalı vekili ise davanın reddini dilemiştir.
Dosya içerisinde bulunan bilgi ve belgelerden 21/11/2020 tarihinde meydana gelen kazada ... plakalı aracın kaza tarihi itibariyle sigorta ettirenin ... ..... ve sürücüsünün ...... ... olduğu, 01/04/2020 başlangıç tarihli, bir yıl süreli poliçe ile davalı tarafından sigortalandığı, hasar gördüğü iddia edilen aracın .... plakalı araç olduğu anlaşılmıştır.
Davalı yetki itirazında bulunmuştur. 6100 sayılı HMK'nın 16. maddesinde "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir." hükmü yer almaktadır. Diğer taraftan, 2918 sayılı KTK'nun "Hukuki Sorumluluk ve Sigorta" başlıklı sekizinci kısmının beşinci bölümünde "Ortak Hükümler" ana başlığı altında "Yetkili Mahkeme" alt başlıklı 110. maddesinde ise; "Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi, kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir" ifadesine yer verilmiştir. HMK'nin haksız fiillerde yetkiyi düzenleyen anılan 16. maddesinde esasen HMK'nın 7/I-2. cümlesindeki düzenleme anlamında kesin yetkinin sözkonusu olmadığı da açıktır. Bir dava için birden fazla (genel ve özel) yetkili mahkeme varsa, davacı, bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Eldeki davada, davacının yerleşim yerinin Şehitkamil/Gaziantep olduğu gözetildiğinde davanın mahkememizde ikame edilmiş olmasında bir isabetsizlik yoktur; davalı vekilinin yetki itirazı yerinde görülmemiştir.
Davalıya sigortalı araç sürücüsü ile davacının birlikte düzenlediği tespit tutanağı incelendiğinde davalıya sigortalı araç sürücüsünün % 100 oranında kusurlu olduğu, davacının ise kazanın meydana gelmesine etken davranışının bulunmadığı dolayısıyla kusurunun bulunmadığı anlaşılmıştır.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2020/89 esas, 2021/1988 karar sayılı emsal niteliğindeki kararında; "Dairemizin formülüne göre "aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının hesaplanması” gerekmektedir. Buna göre aynı bilirkişiden ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile ve yetersiz gerekçe ile araç değer kaybına ilişkin talebin reddine karar verilmesi doğru olmamıştır." şeklinde karar vererek değer kaybına ilişkin hesabın nasıl yapılacağına ilişkin müstekar içtihadını tekrar etmiştir.
Hasar ve değer kaybı bakımından yapılan incelemede; trafik kazası sonrası araçta meydana gelen hasarın 7.959,01.-TL olarak hesap edildiği, davalının istediği başbakan yardımcılığı (Hazine Müsteşarlığı) tarafından 14 Mayıs 2015 tarihli ve 29355 sayılı resmi gazetede yayınlanan ve 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Tebliği ekinde yer alan tabloda, değer kaybının 2. tespitinde kullanılacak kat sayı ve formüllere göre hesaplama yapılması haliinde araç km'sinin 162.762 olan aracın km'sinin yüksek olması nedeniyle nedeniyle değer kaybının hesaplamalar sonucunun Sıfir (0) çıkacağı, serbest piyasada araçta bir değer kaybınına olacağı, hasarsız değerinin altında satılacağı, değer kaybı hesaplaması aracın kaza tarihine göre yayımlanmış olan tebliğe uygun, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartalarında Değişiklik Yapılmasına dair resmi gazetenin 20 mart 2020 cuma sayı : 31074 ile Genel Şartaları belirleyen tebliğe göre hesaplama yapıldığı, meydana gelen kaza nedeniyle araçta oluşan hasar için hesaplanan değer kaybı 1.299,22-TL olduğu, aracın hasarlı konumunu gösteren resimler ve yapılan gng sigorta eksperliği hizmetleri tarafından yapılan ekspertiz raporu tarafımızdan incelemesi neticesinde, sağ ön kapı ve çamurluğun değiştirilerek boyanmış olduğunun tespit edildiği, araç hasarı yapılan hesaplamalara göre 7.959,01.-TL olarak hesaplanmış olduğu, tamirini yaılpmış olan R.. hb 2017 model otomobilin, kaza öncesi darbesiz olduğu göz önüne alınarak, değişen parça ve “aracm boyanan kısımları ve araç tramer kayıtlarında hasarlı olarak değerlendirilmesi dikkatte alınarak, tamir sonrası normal değerinde satılamayacağının ve bu doğrultuda gaziantep otomotiv “ piyasasında boyanan değişen parçalar nedeni ile aracın tamir sonrası normal ederinin altında bir değerle satılabileceği, aracın hasar tutarı 7.959,01 TL. olduğu dikkatte alınarak, aracın "Sağ ön çamurluk, Sağ ön kapı değiştirilerek boyandığı, tespit edilerek ve kaza sonrası (sağ ön kapı, sağ ön çamurluk boyalı) boyanmış olduğu kabul edilerek tamir sonrası normal değerinde satılamayacağı belirlenmiş ve bu doğrultuda Gaziantep otomotiv piyasasında boyanan vc değişen parçalar nedeni ile aracın tamir sonrası normal ederinin yaklaşık %4 altında bir değerle satılabileceği, aracın hasarsız ikinci el değeri, tamiri sonrası serbest piyasa ikinci el değeri 136.760,00 TL - 131.760,00 TL — 5.000, 00 TL olduğu, Serbest piyasada yapılan araştırmada aracın 5.000,00 TL değer kaybı ile satılabileceğinin tespit edilmiş olması nedeniyle objektif değer kaybının 5.000,00 TL olacağı, dosya kapsamında bulunan ve taraflarca tanzim edilen maddi hasarlı kaza tespit tutanağı ve 8. resimler üzerinde yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucu meydana gelen kazadaki hasarın meydan gelen kaza ile uyumlu olacağı, Zararın KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçe limiti kapsamında davalı tarafından teminat altına alınıp alınmadığı hususunda .... Plakalı Ford/ Otosan marka /tip 1995 model Kamyonetin "KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigort Poliçesi üzerinde yapılan incelemede, Sigorta teminatları ve bedelleri : Araç Başı Maddi Zarar 41.000,00 TL Kaza Başı Maddi Zarar 82.000,00 TL olarak teminat altına alınmış olduğu, rapor edilmiştir. Buna göre davacının aracının hasar gördüğü, hasarsız 2. El değeri ile tamir sonrası serbest piyasa değeri arasında 5.000,00TL fark oluştuğu anlaşılmıştır. Bu miktar davacının/ davacıya ait aracı kullanan sürücünün ve davalıya sigortalı araç sürücüsünün kusuruna oranlandığında davacının talep edebileceği miktarın 5.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır. Davalı tarafın 05/02//2021 tarihinde 639,42 TL ödeme yaptığı anlaşılmıştır. Bu miktar 5.000,00 TL'den indirildiğinde 4.360,58 TL tutmaktadır. Davacı vekili 17/11/2021 tarihli bedel arttırım dilekçesinde 4.360,58 TL'ye yükseltmiş ve ticari faiz talep etmiştir. Her ne kadar bedel arttırım dilekçesinde 4.260,58 TL yazılmış ise de davacının yatırdığı harç ve 14/12/2021 tarihili duruşmadaki beyanı dikkate alındığında dava değerinin 4.360,58 TL olduğu anlaşılmıştır.
Trafik kazaları esas itibariyle haksız eylem sayılan hallerden olmakla birlikte ZMMS'nı yapan sigortacı bakımından temerrüdün haksız eylem tarihinde oluştuğunun kabulü mümkün değildir. Sigortacının tazminat giderim yükümlülüğünü düzenleyen 2918 sayılı KTK m. 98/1 hükmü uyarınca sigortacı maddede belirtilen belgelerin iletildiği tarihten itibaren 8 iş günü sonrasında temerrüde düşer. Davadan önce böyle bir başvurunun bulunmaması halinde ise dava tarihinde temerrüde düşmüş sayılır. Eldeki davada, davalı şirkete sigortalı aracın ticari olduğu ve dosyaya sunulan belgelerden davalıya başvurunun yapıldığı anlaşılsa bile yapılan başvurunun tarihi belgelendirilemediğinden dava tarihinden itibaren ticare faize hükmedilmiştir.
Mahkememizce yapılan inceleme ve tüm dosya kapsamına göre; dosyada bulunan tüm raporlar taraf vekillerine tebliğ edilmiş olup denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişinin raporunda hesap edilen değer kaybının Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin içtihatları doğrultusunda aracın hasarsız hali ile ikinci el piyasa değeri hasarlı hali ile serbest piyasadaki ikinci el değeri arasındaki farka göre hesaplandığı ve mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca hasar ile kaza tarihi itibariyle davacıya ait aracın; yaşı ve kilometresi ile hasarlı kısımlarının özelliği dikkate alınarak 21/11/2020 tarihli kazadan dolayı aracın ikinci el piyasasında 5.000,0 -TL değer kaybı meydana geldiği belirlenmiş, bu surette belirlenen değer kaybından sigortalısının kusur oranına göre tümünden sorumlu olduğu, ödenen miktar güncellenerek indirildiğinde ortaya çıkan rakam ve davacı vekilinin talebi dikkate alınarak taleple bağlılık ilkesi gözardı edilmeden 4.360,58 -TL değer kaybı tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kabulü ile; 4.360,58-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 297,87-TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 132,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 165,27-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Zorunlu Arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabulucu gideri 6325 sayılı Kanun'un 18/A maddesinin 13.fıkrasının son cümlesi gereğince yargılama gideri olarak kabul edilmiş olup, bu miktarın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacının yaptığı karşıladığı harçlar dahil toplam 1.362,16-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap edilen 4.360,58-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
7-Karar kesinleştiğinde artan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı yanın yokluğunda HMK md. 341/2 hükmü uyarınca miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.14/12/2021