T.C.
GAZİANTEP
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: .
KARAR NO: .
HAKİM: .
KATİP: .
DAVACILAR: .
.
VEKİLİ: .
DAVALI: .
VEKİLLERİ: .
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 20/04/2022
KARAR TARİHİ: 09/11/2022
GEREKÇELİ KARAR
YAZIM TARİHİ : 05/12/2022
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 02/06/2021 günü davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı ...plaka sayılı aracın dikkatsiz ve tedbirsiz davranması sonucunda oluşan trafik kazasında müvekkilinin maluliyet oluşacak derecede yaralanmış olduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 100-TL sürekli iş göremezlik ve 100-TL bakıcı gideri zararı olmak üzere 200,00-TL maddi tazminatın, yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmişlerdir.
Dava Değerinin Belirlenmesi: Davacı vekili dava dilekçesi ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 100-TL sürekli iş göremezlik ve 100-TL bakıcı gideri zararı olmak üzere 200,00-TL maddi tazminatın, yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili yönünde açlım olduğu dava değerini bilirkişi raporu doğrultusunda 32.226,00-TL sürekli iş göremezlik ve 1.252,00-TL bakıcı gideri zararı olmak üzere dava değerini toplamda 33.478,00-TL'ye artırmış olduğunu belirterek bu bedelin dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı vekilinin dava dilekçesinde belirttiği 02/06/2021 tarihinde yaralamalı trafik kazasına karıştığını belirttiği ..... Plakalı aracın 26/04/2021-2022 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ZMMS poliçesi ile sigortalandığını, müvekkili şirketin adresi yerinin İstanbul olması sebebiyle davaya bakmaya mükellef mahkemenin İstanbul Anadolu Mahkemeleri olduğunu, davacının müvekkili şirkete hiçbir delil ibraz etmemiş ve başvuruda bulunmamış olduğunu, davacının meydana gelen kazada asli ve tam kusurlu olması sebebiyle müvekkili yönünde talep edilen tazminatın teminat dışı olduğunu, müvekkili şirket sigortalısının meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığını ve ancak kusur oranında sorumluluğunun bulunabileceğini ilgili yerlerden gerekli raporlar alınması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla; davacı tarafa SGK tarafından yapılan ödemelerin tespit edilmesi gerektiğini, faiz başlangıcının ancak dava tarihi olarak belirlenmesi ve faizin buna göre hesap edilmesi gerektiğini, müvekkilinin ancak ancak poliçe limitince sorumluluğunun bulunabileceğini belirterek açılan davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLER:
1- Davalı sigorta şirketi nezdindeki hasar dosyası;
Davalı sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi ile hasar dosyası Mahkememize sunulmuş, hasar dosyası kapsamında davacıya herhangi bir ödemenin yapılmadığı bildirilmiştir.
2-Gaziantep Cumhuriyet Başsavcılığının ..../... Soruşturma sayılı dosyası
UYAP üzerinden celp edilerek dosya arasına alınan dosyanın incelenmesinde; müştekini.... şüphelinin .n olduğu, 02/06/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle başlatılan soruşturma dosyasına konu suçun taksirle bir kişinin yaralanmasına neden olma olduğu, dosyanın derdest olduğu anlaşılmıştır.
3- Davacının meydana gelen trafik kazası sonrasına görmüş olduğu tedavilere ilişkin hastane kayıtları;
Davacıya ait tedavi kayıtları Gaziantep Abdulkadir Yüksel Devlet Hastanesinden celp edilerek dosya arasına eklenmiştir.
4- SGK Kayıtları;
02/06/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle davacıya geçici iş göremezlik sebebiyle ödeme yapılıp yapılmadığı, gelir bağlanıp bağlanmadığı hususunda SGK Gaziantep İl Müdürlüğüne müzekkere yazılmış, Gaziantep Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün 22/04/2022 tarihli sayılı cevabında; davacıya meydana gelen trafik kazası nedeniyle geçici iş göremezlik ödemesi yapılmadığı ve peşin sermaye değerli gelir bağlanmadığı belirtilmiştir.
5- Bilirkişi raporları;
i) Kusur Bilirkişi Raporu: İddia ve savunmanın değerlendirilmesi bakımından, dosyaya toplanan kayıt ve belgeler, tarafların iddia ve savunmaları, gelen cevabi yazılar ve tüm dosya kapsamı nazara alınarak, meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur durumlarının tespiti bakımından dosyanın trafik bilirkişisine tevdiine karar verilmiş olup, bilirkişi tarafından düzenlenen 08/08/2022 tarihli raporda, yaya .....ın 2918 sayılı KTK'nın 68/b maddesi (yaya geçidi veya işaretlerle belirli kavşak bulunmayan yerlerde yayalar, taşıt trafiği için bir engel teşkil etmemek şartı ile ve yolu kontorl ederek kendi güvenliklerini sağladıktan sonra en kısa doğrultuda ve en kısa zamanda taşıt yolunu geçebilirler) kuralı ile taşıt yolu üzerinde bulunan yayaların trafiği engelleyecek veya tehlikeye düşürecek şekilde davranışlarda bulunmaları yasaktır kuralını ihlal ettiği, ... plakalı otomobil sürücüsü ....'in 2918 sayılı KTK'nın 52/1-b maddesi kapsımını (sürücüler hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, hava, yol, görüş ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara göre ayarlamak zorundadır) ihlal ettiği, rapor edilmiştir.
ii) Maluliyet Oranı Tespitine İlişkin Bilirkişi Raporu: Mahkememizce resen seçilen Adli Tıp Uzmanı bilirkişi heyetince düzenlenen 14/09/2022 tarihli gerekçeli raporda; davacının meydana gelen tarfik kazası sebebiyle Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre kişinin özürlülük oranının %3 olduğu, tıbbi iyileşme ve rehabilitasyon süresi dikkate alındığından 6 ay süre ile geçici iş göremezliğe neden olduğu, iyileşme dönemi içeresinde 6 hafta tam gün bakıcı ihtiyacı olduğu, rapor edilmiştir.
iii) Aktüer Bilirkişi Raporu: Kusur ve maluliyet oranının tespitine müteakip dosya, gerçek zararın hesabı yönünden aktüer bilirkişiye tevdi edilmiş; aktüer bilirkişi tarafından düzenlenen 30/10/2022 tarihli gerekçeli raporda; davacının TRH 2010 yaşam tablosu ile 1/Kn katsayısına göre her yıl %10 oranında artırılmak ve iskonto edilmek suretiyle Progresif Rant Yöntemine göre, kusur indirimsiz; %3 oranında maluliyete ilişkin maddi zararının 128.904,78-TL davacının kusur indirimsiz iyileşme dönemi bakıcı gideri zararının 5.008,50-TL olduğu, davacının TRH 2010 yaşam tablosuna ve "Dönem Başı Ödemeli Tam Hayat (%1.65 iskonto) Yöntemi'ne göre kusur indirimsiz, %3 oranında maluliyete ilişkin maddi zararının 76.955,87-TL olduğu, davacının kusur indirimsiz iyileşme dönemi bakıcı gideri zararının 3.956,25-TL olduğu, 14.09.2022 tarihli bilirkişi raporu ile davacının 6 ay geçici iş göremezlik süresi olduğu belirlenmiş olduğu, olay tarihinde 02 yaşında olan davacının olay tarihinde ekonomik güce kavuştuğuna ilişkin bir delil ibraz edilmediği yaşı itibarıyla ekonomik güce kavuşmadığı, davacının bu dönem nedeniyle iyileşme dönemi efor kaybı bedelinin 15.345,54 TL olduğu, rapor edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava 6098 sayılı TBK md. 54 gereğince bedensel zarar nedeniyle maddi tazminat (sürekli iş göremezlik tazminatı ile bakıcı gideri) istemine ilişkindir.
Dava açılmadan önce başvuru şartının yerine getirilmediği iddiası yönünden:
KTK'nın 97.maddesi "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." şeklindedir. Davacının bu kapsamda dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvurduğu, madde metninde başvuru sırasında hangi belgelerin sunulacağına ilişkin bir hükmün bulunmadığı sabit olduğundan davalı vekilinin gerekli belgelerle başvurulmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğine ilişkin itirazlarına itibar edilememiştir. (Emsal olarak; Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nin 2019/2102 E., 2021/1494 K. Sayılı kararı ile Yargıtay 4. HD'nin 25/10/2021 tarih 2021/4498 E. 2021/7405 K. Sayılı kararı )
Davalının yetki itirazı yönünden:
6100 sayılı HMK'nin haksız fiillerde yetkiyi düzenleyen 16. maddesine göre; "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir." Bir dava için birden fazla (genel ve özel) yetkili mahkeme varsa, davacı, bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Eldeki davada, davacının yerleşim yeri ve trafik kazasının vuku bulduğu yer Gaziantep olduğuna göre davanın mahkememizde ikame edilmiş olmasında bir isabetsizlik yoktur; davalı vekilinin yetki itirazı bu sebeple yerinde görülmemiştir.
Davanın esası yönünden:
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, "İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur."; 85/1 maddesinde, "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar."; 85/son maddesinde ise, "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, "Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder." şeklinde ifade edilmiştir.
Sorumluluğu doğuran olayın, zarar görenin vücut bütünlüğünü ihlal etmesi hali 6098 sayılı TBK m. 54'te özel olarak hükme bağlanmıştır. Bu hüküm gereğince, vücut bütünlüğünün ihlali halinde mağdurun malvarlığında meydana gelmesi muhtemel olan azalmanın ve dolayısıyla maddi zararın türleri; tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar şeklinde düzenlenmiştir.
Bu açıklamalar doğrultusunda, tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde, davaya konu kazanın, 02/06/2021 günü saat 15.00 sıralarında dava dışı sürücü Mustafa Şahin'in sevk ve idaresinde olan ...... plakalı otomobili ile .....Caddesi üzerinden...... Caddesi istikametine seyir halinde iken No: 35/A hizasına geldiğinde aracının sol yan kısımları ile taşıt yolu içerisindeki davacı yayaya çarpması neticesinde meydana geldiği;
Kazanın oluşumunda davacı yayanın, bulunduğu alanda yaya geçidi ya da benzeri işaret ve levha olmadığını da dikkate alıp trafik akımını kontrol etmesi, taşıt trafiği için herhangi bir engel ya da zorluk yaratmaması, yolu karşıya geçecek ise seyir halinde yaklaşan araçlara ilk geçiş hakkını vermesi gerekirken, aksi yöndeki davranışı ile taşıt yolu içerisinde gayri nizami şekilde kalarak seyir halinde yaklaşan aracın hareket alanına kontrolsüz şekilde girmesi ve geçiş yapan aracın sol yan kısmına çarpması ile kazanın oluşumuna sebebiyet verdiğinden asli derecede (%75 oranında) kusurlu olduğu;
... plakalı araç sürücüsünün olay yeri gerisinde kalan üçlü-kontrolsüz kavşaktan dönüş yapıp, .. Caddesi üzerindeki trafiğe katıldıktan sonra, seyir ettiği mahalin yaya hareketi beklenen alanlardan oluşunu ve her an bir yayanın yola çıkabileceği ihtimalini göz önünde bulundurup, seyir esnasında aracını güvenle durdurabileceği hızla sürmesi gerekirken, aksi yöndeki davranışı ile kazanın oluşumunda tali derecede (%25 oranında) kusurlu olduğu değerlendirilmiştir.
Kazanın oluşumunda tali (%25) kusurlu olan ....plakalı aracın kaza tarihini de kapsayan süreçte davalı sigorta şirketi nezdinde geçerli bir ZMMS poliçesinin bulunduğu anlaşılmaktadır.
Dosya kapsamında kusur raporu aldırıldıktan sonra, davacının yaralanması sebebiyle sürekli iş göremezlik oranının, geçici iş göremezlik süresinin ve bakıcı ihtiyacı bulunup bulunmadığının belirlenmesi yönünden rapor alındıktan sonra konusunda uzman bilirkişiye maddi tazminat hesabı yaptırılmıştır.
Toplanan delillerden; davalının sigortalısı olan araç sürücüsünün tali (%25) kusurlu hareketi ile davacı tarafın yaralanmasına sebep olduğu anlaşılmıştır. Özellikle oluşa ve dosya içeriğine uygun olarak ve kaza tarihinde yürürlükte bulunan "Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik" (Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik kapsamında kişide özür oranının tespitinin yapılmasına yardımcı olarak herhangi bir cetvel bulunmadığından Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerinin esas alındığı uzman bilirkişi heyeti raporunda açılanmıştır.) hükümlerine uygun şekilde düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirlenen maluliyet oranının ve tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasının yerinde olacağı kanaatine varılmış, hükmedilen maddi tazminatın dava itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. (Kaza tarihinde yürürlükte bulunan yönetmelik hükümlerine göre maluliyet durumunun tespit edilmesi gerektiği yönünden bkz. Yargıtay 4. HD'nin 2021/15095E., 2021/3746 K. Sayılı kararı ve TRH 2010 tablosu ve progresif rant yöntemi uyarınca hesaplama yapılması gerektiğine dair bkz. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 2021/19605 Esas, 2021/6472 Karar sayılı kararı ) Mahkememizce aktüerya bilirkişiden TRH 2010 tablosu uyarınca progresif rant yöntemi ve dönem başı ödemeli tam hayat (%1.65 iskonto) yöntemine göre alternatifli olarak rapor aldırılmış ise de, poliçe tarihi itibariyle KTK md. 90/1-c ve genel şartların %1.65 iskontoya ilişkin düzenlemesi yürürlükte olmadığından progresif rant yöntemine göre yapılan hesaplama hükme esas alınmıştır.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜNE, 32.226,00-TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 1.252,00-TL bakıcı giderinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 2.286,88-TL karar ve ilam harcından, peşin yatırılan 80,70-TL harç ile 112,98-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 2.093,20-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Zorunlu Arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.560,00-TL arabulucu gideri 6325 sayılı Kanun'un 18/A maddesinin 13.fıkrasının son cümlesi gereğince yargılama gideri olarak kabul edilmiş olup, bu miktarın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
4-Davacının peşin yatırdığı 80,70-TL harç ve 112,98-TL ıslah harcı ile 571,90-TL keşif harcı toplamı olan 765,58-TL harç ile 2.806,75-TL yargılama gideri toplamı olan 3.572,33-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap edilen 9.200,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,
7-Karar kesinleştiğinde artan gider avansının ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı yanın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesine gönderilmek üzere verilecek dilekçe ile istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/11/2022