T.C.
GAZİANTEP
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: ....
KARAR NO: .....
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: GAZİANTEP 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: ......
NUMARASI:....
DAVACI BİRLEŞEN
DAVADA DAVALI: ... - ...
VEKİLLERİ:...
DAVALI BİRLEŞEN
DAVADA DAVACI: .....
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (asıl dava), İstirdat, Menfi Tespit (birleşen dava)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ: .......
YAZIM TARİHİ: .....
Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar taraf vekillerince istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
DAVA: Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında ticari ilişki olduğunu, davalı şirketin takibe konu faturadan anlaşılacağı üzere .. adet eşofman takımı, .. adet eşofman tek alt, .. adet kısa kol tişört ve .. adet tek üst montu .. TL karşılığında sattığını, müvekkilinin yapılan satış sözleşmesinin gereği olarak malların teslimini gerçekleştirdiğini, davalı şirketin ise teslimi gerçekleşen malların bedelini ödemediğini, bunun üzerine . .. esas sayılı takip dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, davalının başlatılan takibe itiraz etmesi neticesinde takibin durduğunu, itirazın haksız olduğunu belirterek ...... esas sayılı dosyasına vaki itirazın iptaline, takibin devamına, alacağın %..' sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen dava yönünden;
Davacı vekili, müvekkiliyle davalı arasında ticari münasebetlerin olduğunu, bu ticari münasebetler neticesinde müvekkilinin davalıya okul ürünleri siparişi verdiğini, davalıya verilen okul ürünleri siparişleri gereği müvekkilinin davalıya .. TL banka havalesiyle ödeme yaptığını, kalan .. TL için de iki adet .. TL tutarlı çeklerin verildiğini, davalıya verilen siparişlerin ...... tarihinde müvekkiline teslimin yapılmasının gerektiğini, müvekkilinin davalıya verdiği ......TL tutarlı çekin günü geldiğinde ödendiğini, sipariş edilen malların teslim edilmeyince ..... tarih .... nolu ..... TL tutarlı çekin ödenmediğini, sipariş gereği davalıya ödenen .... TL ve ödenmeyen ...... TL tutarlı çekin müvekkiline iadesinin istendiğini, ancak davalının müvekkilini sürekli oyaladığını, bunun üzerine müvekkilinin davalıya ...... yevmiye numaralı ihtarnameyle ..... TL ödenenin iadesi ve karşılıksız şerhi verilen .... nolu ..... TL tutarlı çekin iadesinin talep edildiğini, davalının anılan bu ihtarnameye cevap vermediğini, iadeyi de yapmadığını, davalının .... TL ödemeyi iade etmediği gibi müvekkilinin menfi tespit ve istirdat davası açmayı düşünürken davalının kötü niyetli olarak ... tarih .. nolu .. tutarlı çeki...... esas sayılı dosyasıyla müvekkilini aleyhine icra takibi yaptığını ileri sürerek müvekkilinin davalıya anılan icra takibi nedeniyle borcunun olmadığına müvekkilinin davalıya yaptığı toplamda .... TL ödemenin iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, müvekkili ile davacı arasında ticari ilişki bulunduğunu, bu ticari münasebetler neticesinde müvekkilinin davacıya okul ürünleri siparişi verdiğini, davacıya verilen okul ürünleri siparişleri gereği müvekkilinin davacıya ... TL banka havalesiyle ödeme yaptığını, kalan .... TL için de iki adet ...... TL tutarlı çeklerin verildiğini, davacıya verilen siparişlerin ..... tarihinde müvekkiline tesliminin yapılması gerektiğini, müvekkilinin davacıya verdiği ....TL tutarlı çekin günü geldiğinde ödendiğini, sipariş edilen mallar teslim edilmeyince ... tarih, . nolu, ... TL tutarlı çekin ödenmediğini, sipariş gereği davacıya ödenen ... TL ile ödenmeyen ... TL tutarlı çekin müvekkiline iadesinin istendiğini, ancak davacının müvekkilini sürekli oyaladığını, bunun üzerine müvekkilinin davacıya ...... yevmiye numaralı ihtarnameyle .... TL ödemenin iadesi ve karşılıksız şerhi verilen ..... nolu, .... TL tutarlı çekin iadesinin talep edildiğini, davacının anılan bu ihtarnameye cevap vermediğini, iadeyi de yapmadığını, davacının kötü niyetli olarak ... tarih, .... nolu, ..... TL tutarlı çek için....... esas sayılı dosyasıyla müvekkilini aleyhine icra takibi başlattığını, müvekkilinin takibe konu faturadan dolayı davacıya borcunun bulunmadığını, bu nedenle açılan davanın reddine, takip konusu alacağın %20' sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen dava yönünden;
Davalı vekili, davacının müvekkiline olan borcundan dolayı açılmış olan itirazın iptali davasının .......esas sayılı dosyasında devam ettiğini, davacının kendisine açılan tazminat davalarının çek şikayetinin icra takibinin önünü kesmek için müvekkili aleyhine bu davayı açtığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
YEREL MAHKEME KARARI: Mahkemece, ...asıl dava yönünden; davacının üzerinde bulunan ispat külfetini sağlayamadığı, bu nedenle davanın reddine, davalının ise takibin salt kötü niyetle başlatıldığını ispat edemediği gerekçesiyle davalının lehine kötü niyet tazminatı talebinin reddine, birleşen dava yönünden; çekin bir ödeme vasıtası olup, aksini ispat ancak kesin deliller ile ve iddia eden tarafça sağlanması gerektiği, bu çek yönünden de birleşen dosya davacısı hasrettiği deliller ile üzerindeki ispat külfetini sağlayamadığı, dava dilekçesinde yemin deliline dayandığı için kendilerine bu hususun hatırlatıldığı, taraflarınca davalıya yemin teklif edildiği, birleşen dosya davalısı ... tarihli celsede; "Dava konusu ....... TL bedelli çeki dava konusu siparişler için almadığıma, bu çekin tarafıma avans olarak verilmediğine, aramızdaki başkaca borç ilişkileri sebebiyle verildiğine namusum, şerefim ve kutsal saydığımı bütün inanç ve değerler üzerine yemin ederim." şeklinde yemin ettiği, bu durumda davanın kısmen kabulüne, . TL'nin..... tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte birleşen dosya davalısından alınarak birleşen dosya davacısına verilmesine, ... nolu çek bedeli olan .. TL' nin istirdatına yönelik talebin reddine,....... esas sayılı takibin dayanağı olan .... nolu, ... TL bedelli çek yönünden menfi tespit talebinin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ : Davalı birleşen davada davacı vekili, birleşen davanın kısmen reddine yönelik verilen kararın usul ve esasa aykırı olduğunu, ret gerekçesinin yeterli ve anlaşılır olmadığını, müvekkilinin ticari defter kayıtlarında dava konusu çek ve ödemelerin gözüktüğünü, bu çeklerin ...'a verildiğinin açık olduğunu, bu çeklerin karşılığında ...'da malı teslim ettiğine ilişkin bir belge irsaliye bulunmadığını, mahkeme dosyasına sunulan sipariş evrakları göz önüne alındığında verilen çeklerin avans olarak verildiğinin göz ardı edildiğini ve değerlendirmeye alınmadığını, sipariş formlarının delil olarak kabul edilmemesini kabul etmediklerini, mahkemenin usul eksikliği yaptığını, mahkemenin ticari defterleri asıl dava yönünden değerlendirdiğini, verilen çek ve ..... TL banka havalesinin mal almak için verildiğini, verilen çeklerin davalı tarafından kesilen .... tarihli faturadan önce olduğunu, yine yapılan banka havalesinin .... olduğunu, havalenin siparişten altı gün sonra olup, avans olduğunun da dekontta açıkça belirtildiğini, mahkemenin de banka dekontunu avans olarak kabul ettiğini, verilen çeklerin ve yapılan ödemenin avans olduğu siparişlerden, tarafların ticari defterlerinden anlaşıldığını, mal teslimi yapılmayınca çeklerin iadesi için ihtar çekildiğini, bu ihtarında dosyaya sunulduğunu, mahkemenin çeklerin avans olduğuna dair ispatın davacı da olduğu ve bunu yazılı delil ile ispatlayamadığı geçekçesinin yerinde olmadığını, birleşen dosya davalısının dava konusu çekleri başka bir ticari ilişkiye istinaden aldığına ilişkin yemin ettiğini, başka bir ticari ilişkinin mevcut olmadığını, ispat yükünün birleşen dosya davalısına geçtiğini, bu nedenle birleşen dava yönünden; kararın reddedilen kısmının kaldırılması gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davacı birleşen davada davalı vekili, müvekkilinin yapılan satış sözleşmesi gereğince malların teslimini gerçekleştirdiğini, davalı şirketin ise teslimi yapılan malların bedelini ödemediğini, davalının itiraz dilekçesinde alacaklı ile herhangi bir ticari ilişkisinin bulunmadığını iddia etse de; takibe dayanak faturadan ve...... tarihli mali müşavir bilirkişi tarafından tanzim edilen raporda davalı şirkete ait defter ve kayıtların incelenmesinde davacı ile ... yılında ticari ilişki olduğunun görüldüğünü, davalının teslim almış olduğu mallara istinaden verdiği çeklerin vade tarihlerini ileri tarihli olarak koçanlara yazarak, sanki davacıdan teslim aldığı malları almamış gibi göstermek amacında olduğunu, davalının kendi sunduğu sipariş fişlerinin üzerinden zaman geçmesine rağmen davacıya çek vermesinin o malları teslim aldığını gösterdiğini, davalının sunmuş olduğu ticari defterlerde tahribat olup olmadığı konusunda ayrı bir bilirkişi raporu tanzim edilmesi gerekirken bu talepleri hakkında mahkemece herhangi bir işlem yapılmadığını, ..... kararları ışığında delillerin yeterince değerlendirilmemesi nedeniyle davacının adil yargılanma hakkı ve tarafların eşitliği ilkesinin ihlal edildiğini, birleşen dava yönünden ise; davacının iddiasını yazılı delillerle ispat etmek zorunda olduğunu, davacı şirket tarafından dava dilekçesindeki alacak iddialarını doğrulayacak, müvekkili tarafından imzalı herhangi bir belge dosya içerisine sunulmadığını, soyut beyanlar dışında alacağını ispata yarar herhangi bir delil de ortaya konulmamasına rağmen mahkemenin birleşen dosya davasının taleplerine dayanak yaptığı ... tarihli, .... EFT numaralı banka dekontunun EFT miktarının .... TL olduğu dekontun açıklama kısmına "... adına kolu ödemesine mahsuben avans ödemesidir" yazılı olmasının davacının yemin merasimi ve dosya davalısının avans olarak ödemesi gerçekleştirilen ..... TL karşılığında mal aldığını ispatlayamaması nedeniyle bu bedel yönünden istirdat talebini kabul ettiğini, .. kararları ışığında müvekkilinin malların teslim edildiğini ispat yükümlülüğü bulunmamasına rağmen mahkemenin ispat yükünde yanılgıya düşerek .... TL bedel yönünden davacının istirdat talebini kabul etmesinin hukuka aykırı olduğunu, bu nedenle kararın kaldırılması gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.
İNCELEME VE GEREKÇE: Asıl dava hukuki niteliği itibariyle, itirazın iptali, birleşen dava ise; menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir.
Dairemizce inceleme, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf nedenleri ve kamu düzeni gözetilerek yapılmıştır.
Taraflar arasında okul kıyafeti ve eşofman alımına ilişkin anlaşma yapılmış olup, asıl dava davacısı, davalıya verdiği malların bedelini alamadığı iddiası ile .... E. sayılı dosyasında takip başlatmıştır. Davalı tarafça başlatılan takibe yapılan itiraz üzerine....... sayılı dosyasında itirazın iptali davası açılmıştır.
Yerel mahkemece asıl dosya yönünden, davalının davaya konu malların tesliminin kesin deliller ile ispat edilemediği, ticari defterlerin de davacının iddiasının ispata elverişli olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir. Birleşen dava olan asıl dava davalısının açtığı menfi tespit ve istirdat davasında ise davacı tarafça avans olarak gönderilen .... TL'nin dekontunda açıkça avans ödemesi olduğunun yazıldığı, ancak ödemesi yapılan . TL'lik .. çek nolu ..... E. sayılı takibine konu yapılan ... çek nolu...... çekinin avans olarak verildiğinin anlaşılamadığı ve bu konuda davacı tarafça davalıya yapılan yemin teklifi neticesinde davalının yemin etmesi sonucu davanın ... TL havale yönünden kabulüne bu bahsi geçen çekler yönünden ise reddine karar verilmiştir. Her iki tarafça kararın kaldırılması yönünde istinaf başvurusu yapılmıştır.
Birleşen dava davacısı tarafından avans olarak davalıya verildiği iddia edilen çekler ile ilgili olarak davacının bu iddiasını kesin deliller ile ispatlaması gerekmektedir. Çek sebepten mücerrettir ve ödeme vasıtasıdır. Avans olarak verildiğini iddia eden bu durumu ispatlamakla yükümlüdür. Karşı tarafın bu çekleri alma sebebini açıklama yükümlülüğü de bulunmamaktadır. Asıl davada davacı alacağını kesin deliller ile ispat edememiş, birleşen davada ise davacı sadece .. TL yönünden davasını ispat edebilmiştir.
Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklara ve gerekçe içeriğine göre, mahkemece taraflar arasındaki uyuşmazlığın somut olayın özelliklerine uygun olarak belirlendiği, yargılamanın HMK'da belirtilen usullere uygun olarak yürütüldüğü, taraflarca gösterilen hükme etki edecek delillerin usulüne uygun olarak toplandığı, delillerin takdirinde ve yasa kurallarının olaya uygulanmasında bir isabetsizlik görülmediği, kararda kamu düzenine aykırı herhangi bir husus bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle ;
1-Taraf vekillerinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.(1) maddesi gereğince ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,
2-Asıl dava yönünden; alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Birleşen dava yönünden; davacıdan alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından peşin alınan 179,90 TL’nin mahsubu ile bakiye 247,70 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Birleşen dava yönünden; davalı ...'tan alınması gereken 1.366,20 TL istinaf karar harcından peşin alınan 341,75 TL’nin mahsubu ile bakiye 1.024,45 TL harcın davalı ...'tan tahsili ile hazineye irad kaydına,
5-Taraflarca yapılan istinaf yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
6-HMK'nın 333. maddesi uyarınca artan gider avansının ilgili tarafa geri verilmesine,
7-İstinaf yargılaması duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,
8-HMK'nın 359/4. maddesine göre kararın taraflara ilk derece mahkemesince tebliğine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nin 353 ve 362/1-a bendi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verilmiştir. ..
...
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Dr. ...
Üye ...
¸e-imzalıdır
...
Üye ... *
¸e-imzalıdır
...
Katip ...
¸e-imzalıdır
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."