T.C.
GAZİANTEP
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : ..
KARAR NO : ..
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ..
ÜYE : ..
ÜYE : ..
KATİP : ..
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : GAZİANTEP 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : ..
NUMARASI :..
DAVACI : ..
VEKİLİ : Av...
DAVALI : ..
VEKİLİ : Av...
KARAR TARİHİ : ..
Mahkemece verilen karara karşı davalı vekilinin istinaf talebinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya okunup gereği düşünüldü:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili adına davalı aleyhine .. İcra Müdürlüğünün..esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı yanca ..arihinde ödeme emrine, borca, faize ve ferilere itiraz edildiğini, icra Müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiğini, müvekkili tarafından başlatılan icra takibinin dayanağı icra takip dosyasına sunulan faturalar olduğunu, bu faturaların davalı yanın defterlerine de kayıtlı olduğunu, davalı yanın bu konuda itirazı olmadığını, davalı yanın icra takip konusu edilen fatura alacağına itirazı bulunmadığını, müvekkili ile haricen anlaşalarak müvekkilinin alacağının tamamını temlik ve diğer yollarla haricen ödediğini, müvekkili şirketin alacağı ödenirken icra takip dosyasında avukatlık Kanunu gereği tahahhuk eden vekalet ücreti ve takip masraflarının ödenmediğini, konu hakkında davalı yana göndermiş oldukları.. tarihli ihtar ile .. TL vekalet ücreti alacaklarının olduğunu bunun ödenmesi gerektiğinin bildirildiğini, davalı yanca verilen .. tarihli cevabı yazıda ödeme yapamayacaklarının bildirildiğini, davanın kabulüne, .. Müdürlüğünün .. esas sayılı dosyasına vekalet ücreti yönünden yapılan itirazın iptaline, takibin vekalet ücreti yönünden devamına, takibe haksız olarak itiraz eden davalı borçlunun aleyhine icra takip konusu alacağın ..sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, bu talep kabul görmez ise dava konusu edilen miktar yönünden..inden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmişlerdir.
Davalı vekili; süre geçtikten sonra açılmış itirazın iptali davasının HUMK.74.maddesine aykırı olarak, tahsil davası olarak kabul ve rüyeti mümkün olmadığını, Davacı vekili dilekçesinde, müvekkili tarafından başlatılan icra takibinin dayanağı icra dosyasına sunulan faturalar olduğunu, davalı yanın icra takibi konusu edilen fatura alacağına itirazı olmadığını, davalı müvekkili idarenin .. ürünleri San. ve Tic. Ltd.Şti. İle haricen anlaşarak şirket alacağını tamamını temlik ve diğer yollarla haricen ödediğini belirtildiğini, Ancak davacı tarafından başlatılan icra takibi henüz muaccel hale gelmemiş fatura alacaklarına dayanarak açılmıştır ve bu durum müvekkili idare ile davacı şirket arasında imzalanan sözleşmeye aykırı olduğunu, Bu durumda icra masrafları ve vekalet ücretinin müvekkil idareden talep edilmesi hukuka aykırı olduğunu, Müvekkili idareye bağlı . ..i ile diğer taraf .. ürünleri San. ve Tic. Ltd.Şti. arasında; 4734 Sayılı Kanunu'nun 22 nci maddesinin (F) bendi kapsamında yapılan..Malzemesine ait Belirli Süreli Tip Sözleşmenin 11.4. Maddesi '' İdare, Muayene ve Kabul Komisyonunca kabul raporu düzenlenmesinden itibaren yüklenicinin talebi üzerine en geç . gün içinde yükleniciye veya vekiline ödemeyi yapacaktır.'' hükmü mevcuttur. Davacı tarafından ödeme talepli ihtarnamenin davalı müvekkili idareye tebliğinden itibaren borcun muaccel hale gelmesi için belirlenen süre geçmeden icra takibi başlatıldığını, Belirtmiş oldukları nedenlerle davanın usulden reddi gerektiğini, Davacı vekili dilekçesinde, müvekkili tarafından başlatılan icra takibinin dayanağı icra dosyasına sunulan faturalar olduğunu, davalı yanın icra takibi konusu edilen fatura alacağına itirazı olmadığını, davalı müvekkil idarenin... İle haricen anlaşarak şirket alacağını tamamını temlik ve diğer yollarla haricen ödediğini belirtmiştir. Ancak davacı tarafından başlatılan icra takibi henüz muaccel hale gelmemiş fatura alacaklarına dayanarak açılmıştır ve bu durum müvekkil idare ile davacı şirket arasında imzalanan sözleşmeye aykırıdır. Bu durumda icra masrafları ve vekalet ücretinin müvekkil idareden talep edilmesi hukuka aykırıdır.Şöyle ki; Müvekkili idareye bağlı ...Hastanesi ile diğer tara.. arasında; .. Sayılı Kanunu'nun .. nci maddesinin (F) bendi kapsamında yapılan 658 Kalem ...f Malzemesine ait Belirli.. imzalanmıştır. Sözleşmenin Ödeme Yeri ve Şartları başlıklı 11. Maddesi '' 11.1. Ödeme Yeri: İdare tarafından sözleşmeye ilişkin ödemeler .. tarafından yapılacağını, haksız ve hukuka aykırı olarak açılan davanın öncelikli olarak usulden, bu yöndeki talebimizin mahkemece kabul edilmemesi halinde esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ :
Mahkemece; "...ihtara konu faturalara ait adet ve toplam tutar bilgisi hatalı olduğundan söz konusu ihtarı, konu ve içerik bakımından kabul etmemekteyiz'' şeklinde belirtilen faturalara da itiraz edildiği, davalı tarafın itiraz ettiği faturalar ile .. tarihinden sonra ki faturalar ve işlemiş faizlerinin talep edilen alacaktan düşülmesi vasıtasıyla bulunacak bedel üzerinden .. tarihli bilirkişi raporunda belirtildiği şekilde hesap yapılması durumunda davacı yararına .. TL ödenmemiş vekalet ücreti alacağının bulunduğu, bu bedele ise yargılama faaliyeti ve bilirkişi incelemesi ile ulaşıldığı görülmekle..." davanın kısmen kabulü ile; .. İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına yönelen davalı borçlu itirazının icra vekalet ücreti alacağının .. TL’lik kısmının iptali ile takibin bu alacak ve bedel yönünden kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine yönelik karar verilmiştir. Davalı kurum karara karşı istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, öncelikle davacı tarafından ödeme talepli ihtarnamenin davalı müvekkili idareye tebliğinden itibaren borcun muaccel hale gelmesi için belirlenen süre geçmeden icra takibi başlattığını, bu sebeple öncelikle davanın usulden reddinin gerektiğini, bu davanın terkin olan şirket üzerinden sürdürüldüğünü, davada taraf sıfatının bulunmadığını, şirketin bu dava süresince geçerli olmak üzere ihya davası yoluyla aktif olması gerektiğini, bu hususta davacı tarafa ihya davası açılması için süre verilmesi yönünde ki mahkemeye sunmuş oldukları dilekçelerin mahkemece dikkate alınmadığını, davacı şirketin ticaret sicilden terkin olması nedeniyle, dava sonucunda davacı aleyhine hükmedilecek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin tahsilinin mümkün olmayacağını, belirtmiş oldukları nedenlerle, davacı şirket adına bu dava için teminat yatırılması gerektiğini dava devam ederken beyan dilekçesi ve bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde talep ettiklerini ancak taleplerinin dikkate alınmadığını, davacı tarafından başlatılan icra takibinin henüz muaccel hale gelmemiş fatura alacaklarına dayanarak açıldığını ve bu durumun müvekkili idare ile davacı şirket arasında imzalanan sözleşmeye aykırı olduğunu, bu durumda icra masrafları ve vekalet ücretinin müvekkili idareden talep edilmesinin de hukuka aykırı olduğunu, davacının ödenmediği iddiasında bulunarak takip başlatmış olduğu faturalara ilişkin yapılan ödemeleri gösteren ödeme emirlerinin dilekçe ekinde olduğunu, Ayrıca davacı vekilinin de dilekçesinde borcun ödenmiş olduğunu kabul ettiğini, davacının takip konusu faturalara ilişkin alacağının bulunmadığını, Davacının iddiasının aksine yapılan itirazda borcun kabul edilmesi durumunun söz konusu olmadığını, beyanlardan anlaşılacağı üzere taraflar arasında ki sözleşmesel ilişkinin varlığına dair beyanlarda bulunulduğunu, davanın ve somut olayın niteliği dikkate alındığında likit bir alacağın varlığından söz edilemeyeceğini, diğer bir anlatımla, alacağın tayininin alınacak uzman bilirkişi raporu doğrultusunda Mahkemenin takdirinde bulunduğu sabit olduğundan icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini, sözleşmede belirtilen temmerüt şartı gerçekleşmeden davacı vekili tarafından .. İcra Dairesi nezdinde .. icra esasıyla ilmasız icra takibi başlatıldığını, bu durumda icra takibinin haksız olduğunu, davacı tarafından muaccel bir borcun varlığının ispatlanması gerektiğini, haksız icra takibine dayanarak icra vekalet ücretinin itirazın iptali davası yoluyla talep edilmesinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu belirterek mahkemece verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
6100 sayılı HMK'nın 353. Maddesine göre evrak üzerinden ve HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzeni ile ilgili hususlar yönünden, ayrıca HMK'nın 357/1. maddesinin "....ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar istinafta dinlenemez ve yeni delillere dayanılamaz." hükmü ile istinaf kanun yoluna başvuran tarafın sıfatı dikkate alınarak yapılan inceleme sonucunda:
Dava, faturalardan kaynaklı alacakların tahsili amacıyla başlatılan takipte ödenmeyen takip vekalet ücreti ile takip masrafı bedelleri için başlatılan icra takibinden kaynaklı itirazın iptali davasıdır.
İlk derece Mahkemesi yukarıda açıklanan gerekçeyle davanın kısmen kabulüne; .. İcra Müdürlüğünün.. sayılı takip dosyasına yönelen davalı borçlu itirazının icra vekalet ücreti alacağının ..-TL’lik kısmının iptali ile takibin bu alacak ve bedel yönünden kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine şeklinde karar vermiş, verilen karar davalı kurum vekili tarafından yasal süresinde istinaf edilmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; faturaya dayalı başlatılan icra takibinde davalının takibe itiraz etmesi sebebiyle, duran takipte davacının haricen ödeme yapması neticesinde talep edilen icra vekalet ücreti ve takip masrafları bakımından davalı itirazının iptalinin gerekip gerekmediği, davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesinin mümkün olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Somut olayda, davacının verdiği sağlık hizmeti sebebiyle davacı tarafından toplam ..-TL alacak için.. tarihinde davalı kurum aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği, davalı borçlunun.. tarihinde borca itiraz etmesi üzerinde takibin durdurulduğu anlaşılmış olup, tarafların beyanlarıyla da sabit olduğu üzere, davalı takip konusu asıl alacakları takipten sonra davacıya ödemiştir. Davacı, takip harç ve masrafları ile vekalet ücreti için talepte bulunmakta olup, taraflar arasınd.. Kanunu'nun 22 nci maddesinin (F) bendi kapsamında yapılan ..Sarf Malzemesine ait .. Maddesinde; "İdare, Muayene ve Kabul Komisyonunca kabul raporu düzenlenmesinden itibaren yüklenicinin talebi üzerine en geç . gün içinde yükleniciye veya vekiline ödemeyi yapacaktır.'' hükmü mevcuttur. Dolayısıyla taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümü için davacının muaccel olan ve ödenmeyen alacağı bakımından takip başlatılıp başlatılmadığının tespiti gerekir. Söz konusu sözleşmenin 11. maddesine göre davacı iş bu ödeme süresinin dolmasından önce takip başlatılmışsa harç ve masrafları da davalıdan talep edemez. .. tarafından bu yönlere ilişkin olarak hükme esas alınan bilirkişi raporunda ve .. kararında bu husularda herhangi bir değerlendirme yapılmamıştır. Bu durum karşısında, uyuşmazlığı çözmekten uzak nitelikte görülen bilirkişi raporuna göre sonuca gidilmesi hukuka aykırı bulunmuş olup, bu hususlara dair davalı tarafça ileri sürülen istinaf sebepleri yerinde görülmüştür.
6100 sayılı HMK'nun 266. maddesi hükmüne göre, çözümü özel veya teknik bir bilgiyi gerektiren konularda bilirkişi oy ve görüşünün alınması zorunludur. Genel hayat tecrübesi ve kültürünün sonucu olarak herkes gibi hakimin de bildiği konularda bilirkişi dinlenmesine karar verilemeyeceği gibi, hakimlik mesleğinin gereği olarak hakimin hukuki bilgisi ile çözümleyebileceği konularda da bilirkişi dinlenemez. Her halde seçilecek bilirkişinin mesleği itibarıyla konunun uzmanı olması gerekir.
HMK’nun 281. maddesinde, tarafların, bilirkişi raporunda eksik gördükleri hususların, bilirkişiye tamamlattırılmasını; belirsizlik gösteren hususlar hakkında ise bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebilecekleri; mahkeme, bilirkişi raporundaki eksiklik yahut belirsizliğin tamamlanması veya açıklığa kavuşturulmasını sağlamak için, bilirkişiden ek rapor alabileceği; ayrıca gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla, tekrar inceleme yaptırabileceği açıklanmıştır.
Bilirkişiler, raporlarını hazırlarken raporun dayanağı olan somut ve özel nedenleri bilimsel verilere uygun olarak göstermek zorundadır. Bilirkişi raporu aynı zamanda Yargıtay denetimine de elverişli olacak şekilde bilgi ve belgeye dayanan gerekçe ihtiva etmelidir. Ancak bu şekilde hazırlanmış raporun denetimi mümkün olup, hüküm kurmaya dayanak yapılabilir.
Hal böyle olunca, mahkemece dosyada yapılması gerekli iş; dosyada başka bir konusunda uzman bilirkişiden sözleşme hükümleri de göz önüne alınarak, yukarıda açıklanan asıl alacağın varlığına dair hususların da dikkate alınması suretiyle, dava konusu alacaklar bakımından ayrıntılı, gerekçeli taraf, mahkeme ve istinaf denetimine açık önceki raporlara yapılan itirazları değerlendirir nitelikte rapor alınması ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekli olup, dairemiz kaldırma kararında belirtildiği şekilde tahkikat tam olarak tamamlanmadan yazılı şekilde karar verilmiş olması usule ve yasaya aykırı bulunmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle ve 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebepler ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda; tarafların iddia ve savunmalarının esaslı unsurlarını oluşturan ve eldeki davanın niteliği itibariyle mahkemenin hüküm kurmasını sağlayacak tüm esaslı delillerin toplanmamış ve mahkemece değerlendirilmemiş olması nedeniyle, HMK'nun 353/1-a.6 maddesinde öngörülen şartlar gerçekleştiğinden, davalının belirtilen nedenle yerinde görülen istinaf talebinin kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile, .. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ .. kararı usul ve yasaya uygun olmadığından HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
2-Gerekçede belirtilen nedenlerle dosyanın yeniden yargılama yapılması için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-Davalı tarafın sair istinaf sebeplerinin bu aşamada incelenmesine yer olmadığına,
4-Davalı kurum harçtan muaf olduğundan bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
6-Dosyada teminat bulunması durumunda ve teminatın iadesi talebi olması halinde teminatın yatıran tarafa iadesine,
7-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 353/1-a maddesi gereğince KESİN olmak üzere oybirliğiyle karar verildi. 27/04/2026.
Başkan
Üye
Üye
Katip
..
İş bu karar 28/04/2026 tarihinde yazılmıştır.