T.C.
G A Z İ A N T E P
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ
3. H U K U K D A İ R E S İ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İSTİNAF KARARI
ESAS NO: ...
KARAR NO: ....
BAŞKAN : ....
ÜYE .....
ÜYE :....
KATİP :....
İNCELENEN KARARIN:
MAHKEMESİ: ŞANLIURFA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: ...
NUMARASI: ....
DAVACILAR: 1-....
2-....
VEKİLLERİ: Av.....
DAVALI: 1 -....
DAVALI: 2 -....
VEKİLLERİ: Av. ....
Av....
Av....
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açıla Tazminat)
BİRLEŞEN DAVA....
DAVACILAR: 1-.....
2-....
VEKİLLERİ: Av. ...
DAVALI: 1 ....
VEKLLERİİ: Av. ....
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan
İSTİNAF KARARININ
TARİHİ: ...
YAZIM TARİHİ : ...
Daval.... vekili tarafından süresinde verilen dilekçe ile yukarıda tarih ve sayısı gösterilen mahkeme kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılması talep edildiğinden, istinaf sebepleri ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda, gereği düşünüldü;
I. DAVA
1. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;.....tarihinde davalı .. .... ...... kullandığı davalı sigorta şirketince .. poliçesi ile sigortalı olan ... plakalı aracın, yaya olan müvekkillerinin oğlu . .... çarpması neticesinde, . . vefat ettiğini, davalı sigorta şirketine başvuru yaptıklarını ancak herhangi bir ödeme yapılmadığını, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik müvekkillerinin her biri için ayrı ayrı ...'er TL olmak üzere toplam ... TL maddi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, ....'er TL olmak üzere toplam ... TL manevi tazminatın davalı . . .... dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacılara ödenmesine karar verilmesini dava etmiş, yargılama aşamasında talebini HMK'nın 107/2. maddesi gereğince ...... TL olarak arttırmıştır.
2. Birleşen dava yönünden davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde davalı . . ..... kullandığı davalı sigorta şirketince .. poliçesi ile sigortalı olan ....plakalı aracın, yaya olan müvekkillerinin oğlu . . çarpması neticesinde, . ... vefat ettiğini, araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunu, .... Esas sayılı dosyası ile maddi tazminat istemli dava açtıklarını ve dosyanın derdest olduğunu, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik davacılar . . için ... TL, . . için ... TL olmak üzere toplam .... TL destekten yoksun kalma tazminatının ...tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsiline karar verilmesini dava etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı ....) vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe limitiyle sınırlı olduğunu, kaza tutanağının kendilerine tebliğ edilmediğini, kazanın poliçe vadesi içinde gerçekleşmemesi nedeniyle davanın müvekkili yönünden husumet yokluğundan reddedilmesi gerektiğini, davacı tarafından KTK'nın 6704 sayılı yasa ile değişik 97. maddesine ve . . . uygun başvuru yapılmaması nedeniyle davanın dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, davanın açılmasına müvekkili sebep olmadığından aleyhe yargılama giderleri ile vekalet ücretine ve faize hükmedilmemesini, kusur tespitinin ....
2. Davalı . . ..... vekili cevap dilekçesinde özetle; ceza davasının bekletici mesele yapılmasını, kazanın oluşumunda müvekkilinin kusuru olmadığını, kazaya ilişkin herhangi bir görgü tanığının bulunmadığını, müvekkilinin aracından alınan ve kan lekesi olduğu düşünülen örneklerin.....numaralı bulgularda müteveffaya ait ... bulgusunun tespit edilmediğini, ...numaralı bulgununda müteveffaya ait olmadığının tespit edildiğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
1. Mahkemece yapılan yargılama sonunda; asıl dava dosyasında maddi tazminat talebi yönünden, davanın kabulü ile, davacılar . . için ... TL, . (.) için .... TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsil edilecek davacılara ödenmesine, manevi tazminat talebi yönünden, davanın kabulü ile, davacılar . . ile . . (.) için ayrı ayrı ....'er TL, manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı . . . tahsili ile davacılara ödenmesine, birleşen dava bakımından; maddi tazminat talebi yönünden davanın kabulü ile, davacılar . ... için ... TL, . . . için .... TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsil edilerek davacılara ödenmesine, davacılar . . için ... TL, . . .. için ... TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı . . ... tahsili ile davacılara ödenmesine karar verilmiştir.
2. Birleşen dosya yönünden Mahkemece yapılan yargılama sonunda; Mahkememizin ... E. sayılı dosyası ile Mahkememizin ... Esasında kayıtlı dava dosyası arasında hukuki ve fiili irtibat bulunduğu anlaşılmakla, işbu dosyanın Mahkememizin .... Esas sayılı dosyası birleştirilmesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı daval... vekili süresi içerisinde istinaf yoluna başvurmuştur.
B. İstinaf Sebepleri:
Davalı .... vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının ek dava açarak tazminat talebinde bulunmasının ve bu yönde mahkemece karar verilmesinin hatalı olduğunu, davacının .... tarihli rapor doğrultusunda talep arttırımında bulunduğunu, işbu rapordaki verilerin kesin olduğunu ve bu rapora müvekkili tarafından itiraz edilmediğini, mahkemece usuli kazanılmış hak ilkesi gözetilmeden karar verildiğini, davacı anne ve babanın bakım ve gözetim yükümlülüklerini yerine getirmediğini, davacıların ağır kusurlu olduğunu, kaza ile oluşan netice arasında illiyet bağının kesildiğini, işlemiş dönemde .... dahil asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması gerektiğini, poliçe başlangıç tarihi itibariyle .....göre hesaplama yapılması gerektiğini, dava tarihinden itibaren ticari faiz işletilmesinin hukuka aykırı olduğunu, bu nedenlerle mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Değerlendirme ve Sonuç
1. Dava, trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin yakınının destekten yoksun kalma tazminatı talebine ilişkindir.
2. Bilindiği üzere, alacağın bir kısmı için dava açılabilir. Fazlaya ilişkin hakların saklı tutulması koşulu ile de ek dava açılması olanaklıdır. Mahkemenin de kabulünde olduğu üzere ek dava; ya asıl dava kesinleştikten sonra ya da zaman aşımını kesmek gibi amaçlarla asıl dava kesinleşmeden önce açılabilmektedir. Davalı taraf, bu ek davada derdestlik itirazında da bulunamaz. Zira, kısmi dava ile ek davanın ilişkin olduğu alacak kesimleri, yani müddeabihleri farklıdır. Ancak; kısmi davada verilen hüküm, ek davayı etkileyecekti....
3. Derdestlik, yani davanın görülmekte olması, 6100 sayılı HMK'nın 114/I-ı. maddesinde dava şartı olarak düzenlenmiştir. Dava şartı olan derdestlik nedeni ile davanın reddi için iki davanın taraflarının, konusunun ve dava sebeplerinin aynı olması gerekir.
4. Somut olayda; ek dava, asıl dava kesinleşmeden açılmıştır. Bu şekilde ek davanın asıl dava kesinleşmeden açılmasına yasal bir engel bulunmamaktadır. Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında, eldeki dava ile ilk dava arasında derdestlikten söz etmek mümkün olmadığından davalı .... vekilinin bu husustaki istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.
5. Davaya konu trafik kazasının oluşumunda.... plakalı araç sürücüsü . . . % .., yaya . . % .. oranında kusurlu olduğuna dair, oluşa uygun ve yeterli gerekçeyi içeren,..... Sayılı dosyasından alınan rapor ile de uyumlu .... tarihli bilirkişi raporunun hükme esas alınmasında bir isabetsizlik bulunmamıştır.
6. Bilirkişi raporunda itiraz edilmeyen hususlar, diğer taraf bakımından usuli kazanılmış hak oluşturur. Dosya içinde bulunan hesap raporu davacı vekiline tebliğ edilmiş olup, davacı vekili duruşmaya gelerek rapora karşı varsa itirazlarını bildirmediği gibi rapora karşı yazılı beyan da göndermemiştir. Bu halin, duruşmaya katılıp rapora karşı "bir diyeceğim yoktur" ya da "raporun şu kısımlarına itiraz ediyorum" şeklinde beyanda bulunulması, veyahut gönderilen yazılı beyanda itiraz edilmeyen kısımlar açısından usuli hak kazanılması ile karıştırılmaması gerekir. Bu nedenle tamamına karşı sessiz kalınan bilirkişi raporu yönünden karşı taraf için usuli kazanılmış haktan söz etme olanağı bulunmamaktadır.
7. Öte yandan, HMK'nın 281/1.maddesine göre tarafların iki hafta içerisinde rapora itiraz etmemeleri hali, mahkemenin ihtiyaç duyması halinde aynı maddenin ikinci ve üçüncü fıkralarında öngörülen yetkilerini kullanmasına, yani bilirkişiden re'sen ek rapor talep etmesine engel bir durum oluşturmaz. Mahkeme bilirkişi raporunda bir eksiklik görüyorsa bu eksikliğin tamamlanması için ek ya da yeni bir rapor alabilir.
8. Sorumluluk hukukunun temel amacı, bir kimsenin mal varlığında iradesi dışında meydana gelen eksilmeleri aynen veya nakden gidererek zarar görenin zarar verici olay sonucunda mal varlığında eksilen değer yerine nitelik veya nicelik yönünden eş bir değer koymaktır. Bu anlamda gerçek zararın belirlenmesi ve giderilmesi önem arz etmektedir. TBK'nın 75. maddesi gereğince gerçek zararın belirlenmesi bakımından karar tarihine en yakın tarihlerdeki ölçütlerin kullanılması gerekir.
9. Tazminat hesabı yönünden yargı kurumları ile ... gibi diğer kurumlar arasında uygulama birliğinin sağlanması açısından,... ortak çalışmasıyla belirlenmiş olan ve ülkemize özgü güncel verileri içeren ..... tablosuna göre bakiye ömür belirlenerek, .... sayılı kararı ile.... maddesindeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir" bölümündeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda" ibaresinin .... aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verildiği gözetilerek genel şart değişikliğinden önceki yargısal uygulamalar doğrultusunda progresif rant formülüne göre, karar tarihine en yakın asgari ücrete göre hesaplama yapılmış olan, denetime elverişli aktüerya ek raporunun hükme esas alınmasında ve yasal faize hükmedilmesinde bir isabetsizlik görülmemiş, davalı .... vekilinin istinaf başvurunun HMK'nın .....maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
V. KARAR
Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
1. İncelenen kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı....vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b,1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2. Alınması gerekli 36.561,42 TL nispi istinaf karar ve ilam harcından istinaf yoluna başvurulurken peşin alınan 4.269,37 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 32.292,05 TL harcın davalı .... alınarak hazineye irad kaydına,
3. İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
4. Daval.... tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5. Gider avansından varsa artan kısmın yatırana iadesine,
6. HMK'nın 302. ve 359. maddeleri uyarınca tebligat ve kararın gereğinin yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin ilk derece mahkemesince yapılmasına dair,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle KESİN olarak oybirliği ile karar verildi.30/04/2024
Başkan Üye Üye Katip
İ.P.