Gaziantep ilindeki çiğ köfte üreticilerinin aralarında anlaşarak rekabet karşıtı eylem ve davranışlar içerisinde bulunduğu iddiası - Karar Sayı 19-03/13-5

Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2018-3-72 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 19-03/13-5
Karar Tarihi : 10.01.2019
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Adem BİRCAN, Mehmet AYAN,
Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ
B. RAPORTÖRLER: Kerem TOMUR, Ömer Volkan YAZAR, Ahmet SAĞDUYU,
İbrahim ŞAHİN
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : - Gizlilik talebi bulunmaktadır.
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILANLAR : - Cevizli Köfteci
Batıkent Mah. Adnan İnarıcı Cad. Şarkıcı Plaza No:13/D
Şehitkamil, Gaziantep
- İsot Köfte
Zeytinli Mah. Çetin Emeç Cad No:17/A Şehitkamil, Gaziantep
- Padişah Köfte
Şirinevler Mah. 69010 nolu Cadde No:4/A Şehitkamil,
Gaziantep
- Şifa Köfte
Eydibaba Mah. Bademci Sokak No:89/B Şehitkamil, Gaziantep
- Fıstık Köfte
İstiklal Mah. 138. Sokak, No:89, Gaziantep
- Bereket Köfte
23 Nisan Mah. 82020 nolu Sok. No:12/A Şahinbey, Gaziantep
- SanpaUğur Gıda Dağıtım Pazarlama Ltd. Şti.
Aydınlar Mah. Bahattin Nakıpoğlu Bul.3042 nolu Sok. No:4
Şehitkamil, Gaziantep
- Gaziantep Ticaret Odası
İncilipınar Mah. Ticaret Odası Hizmet Kompleksi Şehitkamil,
Gaziantep
E. DOSYA KONUSU: Gaziantep ilindeki çiğ köfte üreticilerinin aralarında
anlaşarak rekabet karşıtı eylem ve davranışlar içerisinde bulunduğu iddiası.
(1) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle Gaziantep Ticaret Odasında (GTO)
yapılan toplantıda piyasada satılan çiğ köftenin satış fiyatının belirlendiği, satış
fiyatına uymayan işletmelere cezai müeeyyide uygulanmasının kararlaştırıldığı iddia
edilerek, ilgili teşebbüsler hakkında 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında
Kanun (4054 sayılı Kanun) kapsamında gereğinin yapılması talep edilmiştir.
(2) G. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 08.10.2018 tarih ve 7251 sayıyla
intikal eden başvuru ile 12.10.2018 tarih ve 7443 sayılı ek bilgi üzerine düzenlenen
18.10.2018 tarihli, 2018-3-72/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu Rekabet Kurulunun
25.10.2018 tarihli toplantısında görüşülmüş ve 18-40/648-M sayı ile 4054 sayılı
19-03/13-5
2/7

Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 40. maddesinin birinci fıkrası uyarınca
önaraştırma yapılmasına karar verilmiştir.
(3) Önaraştırma kapsamında 04.12.2018 ve 05.12.2018 tarihlerinde Gaziantep ilinde
faaliyet gösteren çiğ köfte üreticilerinde yerinde incelemeler yapılmıştır. Şikayet
dilekçesinin ekinde iletilen “Çiğköfte Üreticileri İstişare Toplantısı” başlıklı belgede;
toplantının GTO’da yapıldığı ifadesinin yer alması ve söz konusu belgenin altında
isminin bulunması nedeniyle GTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (…..) ile
görüşme gerçekleştirilmiştir. Düzenlenen 03.01.2019 tarihli ve 2018-3-72/ÖA sayılı
Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda Gaziantep ilinde faaliyet gösteren çiğ köfte
üreticilerinin 4054 sayılı Kanunun 4. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespiti
amacıyla; Cevizli Köfteci, İsot Köfte, Padişah Köfte, Şifa Köfte, Fıstık Köfte, Bereket
Köfte, SanpaUğur Gıda Dağıtım Pazarlama Ltd. Şti. hakkında 4054 sayılı Kanun’un
41. maddesi kapsamında soruşturma açılması gerektiği; diğer yandan, her ne kadar
GTO yetkilisi tarafından şikayet konusu toplantının Oda bünyesinde yapılmadığı
beyan edilmişse de, söz konusu toplantının rekabet açısından sakıncalı unsurlar
içermesi nedeniyle; GTO yetkililerine 4054 sayılı Kanun kapsamında rekabet ihlali
oluşturabilecek bu tür davranışlardan kaçınılması gerektiği yönünde 4054 sayılı
Kanun’un 9. maddesinin üçüncü fıkrası çerçevesinde görüş yazısı gönderilmesinin
uygun olacağı kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
I. YAPILAN İNCELEME VE TESPİTLER
I.1. İlgili Pazar
I.1.1. İlgili Ürün Pazarı
(5) Çiğ köfte; bulgur, isot, salça ve çeşitli baharatlar ile hazırlanan ve pişirilmeden
tüketilen bir yiyecektir. Demografik özelliklerin ve yaşam tarzlarının değişmesi ile
birlikte hazır yemek sektörü tüketiciler için önemli bir alternatif haline gelmiştir. Hazır
yemek sektörünün alt kırılımından olan çiğ köfte pazarı, çiğ köfte dükkânlarının son
yirmi yıl içerisinde açılmaya başlamasını takiben önem kazanarak gelişme
kaydetmiştir. Kurumsal çiğ köfte zinciri markalarının bayi kanalıyla, yerel olarak
faaliyet gösteren çiğ köfte markalarının ise kendi bünyelerinde üretim ve satış
yapması gibi yollarla çiğ köfte tüketiciye satış noktaları ve marketler kanalıyla
ulaştırılmaktadır. Başvuruda yer alan teşebbüsler ve faaliyet alanları göz önüne
alındığında söz konusu teşebbüslerin Gaziantep ilinde çiğ köfte imalatı ve satışıyla
iştigal ettiği görülmektedir.
(6) İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz’un 20. maddesinde “…inceleme konusu
işlem, gerek ürün gerekse de coğrafi açıdan olası alternatif pazar tanımları
çerçevesinde rekabet açısından endişeler yaratmıyor ya da alternatif tüm tanımlar
açısından rekabeti bozucu bir etki söz konusu oluyorsa pazar tanımı yapılmayabilir.”
Denilmektedir. Başvuru konusu anlaşma değerlendirilirken “çiğ köfte imalatı” pazarı
temel alınacak olmakla birlikte, alternatif ürün pazarı tanımları çerçevesinde yapılacak
rekabet hukuku değerlendirmesi değişmeyeceğinden kesin pazar tanımı
yapılmamıştır.
I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar
(7) Başvuruya konu çiğ köfte üretiminin Gaziantep’te gerçekleştirdiği ve üretilen ürünün
çevre illere dağıtım yapacak şekilde organize edildiği görülmektedir. Bununla birlikte,
İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz’un 20. paragrafı da dikkate alınarak
19-03/13-5
3/7

dosya konusu iddialar bakımından bu aşamada ilgili coğrafi pazarın tanımlanmasına
gerek görülmemiştir.
I.2. Elde Edilen Bilgi ve Belgeler
(8) Gaziantep ilindeki çiğ köfte üreticilerinin aralarında anlaşarak rekabet karşıtı eylem ve
davranışlar içerisinde bulunduğu iddiasına yönelik olarak yapılan önaraştırma
kapsamında 04-05.12.2018 tarihlerinde Cevizli Köfteci ve Padişah Köfte’de yerinde
inceleme, GTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (…..) ve şikayetçi ile görüşmeler
gerçekleştirilmiştir. Başvuru sahibi ile taraflarca iletilen belgelere ve yapılan
görüşmelere aşağıda yer verilmektedir.
(9) Belge 1: 08.10.2018 tarihli, 7251 sayılı başvurunun ekinde yer alan “Çiğköfte
Üreticileri İstişare Toplantısı” başlıklı belgede Gaziantep ilinde faaliyet gösteren İsot
Köfte, Padişah Köfte, Bereket Köfte, Cevizli Köfteci, Fıstık Köfte ve Şifa Köfte adına
açılmış imzalar bulunmakta olup ilgili belgeye aşağıda yer verilmektedir;
“Çiğ Köfte Üreticileri İstişare Toplantısı
15.09.2018 SAAT 13:00 GAZİANTEP TİCARET ODASI
15.09.2018 saat 13:00’da Gaziantep Ticaret Odası Toplantısı Salonunda
Odamız Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (…..) başkanlığında, Tüketiciler
Derneği Başkanı (…..), Tüketiciler Derneği Başkan Yard. (…..) ve çiğköfte
üreticilerinin katılımıyla sektöre yönelik bir istişare toplantısı gerçekleştirilmiştir.
Sektör temsilcileri aşağıda belirtilen kararları gündeme alarak, söz konusu
kararlara kayıtsız şartsız uyma kararı almışlardır.
KARARLAR
1-(…..) tarihinden başlamak üzere (…..) tarihine kadar 1 kg çiğköfte fiyatı
(…..) TL olarak belirlenmiştir.
2-Üretici yada satıcılar promosyon ürünü verebilir ancak bedelsiz çiğköfte
satışı yapamazlar.
3-Marketlerde satılan yarım kg’lık çiğköfte fiyatı (…..) Tl olacaktır.
4-Yapılan bu sözleşmedeki fiyat Gaziantep il ve ilçe sınırları içerisinde
geçerli olacaktır. Ayrıca; Türkiye sınırları içerisinde taban fiyat (…..) TL/kg
olarak belirlenmiştir.
5-Firma elemanlarının, tüccarların, plasiyerlerin ve ana toptancılar ile
distribütörlerin satış politikası işletmeye bağlar.
6-Bir whatsapp grubu kurularak, şahit olunan yada duyulan
olumsuzlukların anında isimle paylaşılması sağlanacaktır.
7-Kantinciler Odası Başkanından kendi firmasından ürün alınması
yönünde kantin işletmecilerine herhangi bir baskı yapmayacağı sözü
kalmıştır.
8-İşletmeler kendi bünyesinde farklı marka ile piyasa değerinin altında
ürün satışı yapmayacaktır.
9-Yukarıdaki kararlara uymayan işletmeci 13.000 TL (Onüçbin Türk Lirası)
ceza bedeli ödeyecektir.
10-Kasiyer ve satıcılar alınan kararlara uymamaları durumunda da 13.000
TL (Onüçbin Türk Lirası) ceza bedeli ödeyeceklerdir.”
(10) Yukarıda sayılan tüm çiğ köfte üreticileri söz konusu toplantıya katılım sağlamıştır.
Şifa Köfte hariç diğer teşebbüslerden en az bir temsilcinin ise belgede imzası
bulunmaktadır. Üreticilere ek olarak söz konusu belgede Tüketiciler Derneği Başkanı
(…..), Tüketiciler Derneği Başkan Yardımcısı (…..), GTO Yönetim Kurulu Başkan
Yardımcısı (…..) ve Kantinciler Odası Başkanı (…..)’a imza yerinin açılmış olduğu
19-03/13-5
4/7

görülmekle birlikte sadece Tüketiciler Derneği Başkan Yardımcısı (…..)’nın imza attığı
anlaşılmaktadır.
(11) Belge 2: 04.12.2018 tarihinde Cevizli Köfteci’de yapılan görüşmede firma sahibi (…..)
tarafından belirtilen hususlar yerinde inceleme tutanağına aşağıdaki şekilde
yansımıştır:
“Daha önce İsot Köfte’de çalışan beş kişi Padişah Köfte’yi kurduktan sonra fiyat
kırarak zararına satış yapmaya başlamıştır. Piyasa şartlarında oluşan fiyatların
altında Padişah firması fiyatlamalar yapıyordu. Diğer firmaları da çağırarak
birbirimizle rekabet ederken bir orta yol bulma anlamında belirtilen sözleşmeyi
yaptık. Firma olarak çiğ köftenin kilosunu (…..) TL’den satıyoruz. Whats App
grubundan da durumun kontrolünü yapmaktayız ancak şikayet konusu
anlaşmada yer alan ceza maddesi uygulanmamıştır. Biz zor durumda olan
firmalara yardım etmek niyetiyle böyle bir toplantı gerçekleştirerek bu kararları
aldık. Daha çok İsot Köfte’nin ciddi anlamda sıkıntılar yaşaması üzerine
firmaya da yardımcı olmak için bu çalışmaları yaptık. Anlaşmada yer alan
firmalar haricinde üretici firma bulunmamaktadır. Markete yapılan satışlarda
ürünü paketlemeye yönelik olarak farklı maliyetlere katlanıyoruz. Bu sebeple
marketlere sattığımız yarım kiloluk ürünleri marketlerde (…..) TL olarak
satılmaktadır. Bu fiyatlamayı beğenmeyen perakende firmaları da bizden
herhangi bir alım yapmıyor. Komagene, Adıyaman köftecisi gibi ulusal firmalar
bizim fiyatlarımızın çok üzerinde fiyatlama yapmaktadır.”
(12) Belge 3: 04.12.2018 tarihinde şikayetçi ile yapılan görüşmede belirtilen hususlar
yerinde inceleme tutanağına aşağıdaki şekilde yansımıştır:
“…Söz konusu başvuruda belirtilen uygulamalar fatura üzerinde devam
etmektedir. Şikayet konusu uygulamadan önce yarım kilosunu (…..) TL’den
almaktayken halihazırda (…..) TL olarak satın almaktayız. Piyasada yarım kilo
fiyatının (…..) TL olarak gerçekleştiğine dair bilgimiz bulunmaktadır. Ulusal
olarak faaliyet gösteren firmalardan ürün almıyoruz…”
(13) Belge 4: 05.12.2018 tarihinde iddia konusu belgede imzası yer alan GTO Yönetim
Kurulu Başkan Yardımcısı (…..) tarafından belirtilen hususlar yerinde inceleme
tutanağına aşağıdaki şekilde yansımıştır:
“Söz konusu toplantı anlaşmada geçtiği gibi ticaret odasında değil sahibi
olduğum (…..)’nda gerçekleşti. Bu firma sahipleri ciddi anlamda rekabet eden
firmalardı. Fiyat artışlarının da temel sebebi salçanın 30 TL olan fiyatı 90 TL’ye
ve baharatın fiyatlarının iki misline çıkmasıydı. Bu firmalar daha önce bu
konuda anlaşmışlardı; ancak uygulayamadıkları için bize geldiler. Söz konusu
toplantıya katılanlardan Kantinciler Odası Başkanı (…..) aynı zamanda çiğ
köfte üreticisiydi; haksızlık olmaması amacıyla ürünü kendisinden almalarına
yönelik bir baskıda bulunmayacağı yönünde taahhütte bulundu. Toplantı
katılımcılarından bir diğeri olan Tüketiciler Derneği Başkan Yardımcısı (…..)
toptan gıda işinde faaliyet gösteriyor. Çiğ köfte üretiminde kullanılan salça, yağ
vb. ürünlerin tedarikiyle uğraşmaktadır. (…..) iyi niyetli olarak çiğ köfte
fiyatlarının maliyetleri kadar artmadığını da göz önüne alarak firmalara bu
rekabet ortamında sıkıntı yaşayacaklarını belirtti. Bu anlaşmaya da kendisi
öncelik etmiştir. Bununla birlikte söz konusu toplantıdan sonra fiyatın takibine
yönelik taraflardan herhangi bir talep olmamıştır.”
(14) Belge 5: 05.12.2018 tarihinde yapılan yerinde incelemede iddia konusu belgede
imzası yer alan Padişah Köfte firma sahibi (…..) tarafından belirtilen hususlar yerinde
inceleme tutanağına aşağıdaki şekilde yansımıştır:
19-03/13-5
5/7

“…Müşterileri kendi tarafımıza çekebilmek amacıyla kilo fiyatlarında (…..)
Kuruş indirime giderek (…..) TL’ye indirdik. Bunun üzerine İsot Köfte de buna
karşılık vererek kilo başına (…..) TL’lik indirim yaptı ve (…..) TL’den 2 ay
boyunca satış yaptı, bu sebeple piyasada daha önce görülmemiş şekilde
fiyatlar çok düşük seviyelere çekildi, sonrasında fiyatlar tekrar (…..) TL
seviyesine çıktı akabinde çiğ köftenin maliyetinde en büyük kalem olan salça
fiyatı (…..) TL’den (…..) TL’ye kadar yükseldi, aynı şekilde ketçap fiyatları da
(…..) TL’den (…..) TL’ye yükseldi, ek olarak baharat fiyatları da benzer şekilde
yükseldi, buna rağmen yukarıda da belirttiğim gibi önceki zararların etkisi ve
(…..) TL’lik kilo fiyatı da zarara sebep olmaya başladı biz de zarar dahi olsa bu
rakamdan satmaya devam ettik. Mevcut durumda okul kantinlerine (…..) TL’ye,
esnaflara (…..) TL’ye, marketlere ise ambalaj farkından dolayı (…..) TL’ye ürün
temin ediyoruz...”
I.3. Değerlendirme
(15) 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinde, “belirli bir mal veya hizmet piyasasında
doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını
taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası
anlaşmalar” yasaklanmış ve aynı maddenin ikinci fıkrasında ise tahdidi olmamak
üzere yasaklanan hallere ilişkin örneklere yer verilmiştir. Söz konusu fıkranın (a)
bendinde, “mal veya hizmetlerin alım ya da satım fiyatının, fiyatı oluşturan maliyet, kar
gibi unsurlar ile her türlü alım yahut satım şartlarının tespit edilmesi” yasaklanan
hallerden sayılmıştır.
(16) Yukarıda özetlenen başvuruda, Gaziantep ilinde faaliyet gösteren çiğ köfte
üreticilerinin, çiğ köfte satış fiyatını belirlemek hususunda anlaşma içerisinde olduğu
iddia edilmektedir. Bu bakımdan başvuru, 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin ikinci
fıkrasının (a) bendinde sayılan hallere uyabilecek türden uygulamalara ilişkindir.
(17) Şikâyete konu teşebbüslerin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettikleri
yönündeki iddiaları araştırmak üzere önaraştırma kapsamında Gaziantep ilinin
merkezinde faaliyet gösteren ve şikayet dilekçesinde yer verilen teşebbüslerden
Cevizli Köfteci ve Padişah Köfte’de yerinde inceleme yapılmıştır. Yapılan yerinde
incelemelerde herhangi bir belge alınmamış olmakla birlikte, üreticiler ve GTO
Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı ile yapılan görüşmeler tutanak altında alınmıştır.
(18) Şikayet dilekçesi ekinde yer alan “Çiğköfte Üreticileri İstişare Toplantısı” başlıklı Belge
1’de; “15.09.2018 tarihinden başlamak üzere 01.01.2019 tarihine kadar 1 kg çiğköfte
fiyatı 8 TL olarak belirlenmiştir.” ifadesi yer alırken, söz konusu belgenin altında çiğ
köfte üreticilerinden (…..) (İsot Köfte), (…..) (İsot Köfte), (…..) (Cevizli Köfteci), (…..)
(Padişah Köfte), (…..) (Padişah Köfte), (…..) (Fıstık Köfte) ve (…..) (Bereket Köfte)
imzaları bulunmaktadır. Burada değerlendirilmesi gereken konulardan biri, belgenin
altında imza yeri açılmış olmakla beraber Şifa Köfte temsilcisinin belgede imzasının
olmamasıdır. GTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (…..)’ndan konuya ilişkin bilgi
talep edilmiştir. Elde edilen bilgilere göre ŞİFA KÖFTE yetkilisi (…..)’ın da toplantıya
katıldığı belirlenmiştir.
(19) Söz konusu anlaşma öncesinde uygulanan fiyat ile anlaşma sonrasında oluşan çiğ
köfte fiyatları dosya kapsamında önem arz etmektedir. Padişah Köfte’nin piyasaya
girdikten sonra kg fiyatında (…..) kuruş indirim yaparak (…..) TL’ye sattığı, bunun
üzerine rakiplerinden İsot Köfte’nin ise karşı hamle ile kg fiyatını (…..) TL’ye
düşürerek iki ay boyunca bu fiyattan satış gerçekleştirdiği ifade edilmiştir. Daha sonra
çiğ köftenin kg satış fiyatı piyasa genelinde (…..) TL seviyelerine yükselse de artan
19-03/13-5
6/7

maliyetler nedeniyle bu fiyatın da zarara sebep olduğu belirtimiştir. Söz konusu
anlaşma ile taraflar kg satış fiyatını (…..) TL’ye sabitleyerek, kg başına ortalama (…..)
TL’lik bir artış gerçekleştirmişlerdir.
(20) Yapılan görüşmelerde söz konusu toplantıda alınan fiyat kararının anlaşmada isimleri
geçen tüm üreticiler tarafından uygunlandığı ve bir “WhatsApp” grubu kurularak
takibinin sağlandığı ifade edilmiştir. Ayrıca alınan bu karara uyulmaması durumunda
ödenecek cezayı içeren anlaşmanın 10. maddesinin de teşebbüslerin konuya ilişkin
ciddiyetlerini göstermek amacıyla anlaşmaya eklendiği belirtilmiştir.
(21) Bu kapsamda söz konusu belge; imzalı bir belge oluşu, içeriği ve teşebbüsler
tarafından uygulandığının kabul edilmiş olması itibarıyla rekabeti sınırlayıcı bir
anlaşmayı, bu çerçevede bir rekabet ihlalini ortaya koymaktadır.
(22) Her ne kadar belgede toplantının GTO binasında yapıldığı belirtilse de GTO Yönetim
Kurulu Başkan Yardımcısı (…..) tarafından söz konusu toplantının kendi işletmesinde
organize edildiği ifade edilmiştir. Ayrıca GTO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı (…..)
tarafından çiğ köfte üreticilerinin daha önce de benzer amaçla bir toplantı
gerçekleştirdikleri, bu toplantıda da yine benzer bir fiyat anlaşmasının sağlandığını
ancak uygulamada yaşanan sorunlar nedeniyle kendisinden yeni bir toplantı organize
etmesinin istendiği ifade edilmiştir.
(23) Söz konusu fiyat anlaşmasının yapıldığı toplantıya üreticiler dışında GTO, Gaziantep
Tüketici Koruma Derneği ve Gaziantep Kantinciler Odası tarafından katılım
sağlanmıştır. GTO yetkilisi tarafından katılım gerekçesi, konumu nedeniyle taraflardan
bu yönde bir talep gelmesi olarak açıklanmıştır.
(24) Gaziantep Tüketici Koruma Derneği Başkan Yardımcısı (…..)’nın toplantıya katılım
amacının, çiğ köfte üretiminde kullanılan ürünlerin toptan satışını yapması nedeniyle,
üreticilerin rekabetçi davranışları sonucunda piyasadan çıkacak oyuncuların olması
halinde kendi faaliyetlerinin zarar göreceğinden endişe duyması olduğu ifade
edilmiştir. Bu kapsamda anlaşmada imzası bulunan (…..)’nın sahibi olduğu ve
üreticilerin tedarikçisi konumunda olan SanpaUğur Gıda Dağıtım Pazarlama Ltd.
Şti.’nin üreticilerle bulunduğu dikey ilişki de dikkate alınmalıdır.
(25) Kantinciler Odasının katılım gerekçesi olarak ise, Odanın Başkanı olarak görev yapan
(…..)’un okul kantinlerinde, sahibi olduğu FISTIK KÖFTE lehine yaptığı
uygulamalarını sonlandırması amacıyla toplantıda bulunduğu belirtilmiştir. FISTIK
KÖFTE adına ise anlaşmaya şirket yetkilisi (…..)’ın imza attığı görülmektedir.
(26) Bununla birlikte anlaşmada imzası bulunan Bereket Köfte, İsot Köfte, Cevizli Köfteci
ve Padişah Köfte tarafından 03.01.2019 tarih ve 67 sayı ile gönderilen yazıda,
anlaşmada bahsi geçen kararların tamamen iyiniyetle alındığı, ancak artık
uygulanmayacağı ifade edilmiştir. Yapılan görüşmelerde tarafların yaşanan maliyet
artışı nedeniyle böyle bir karar alma ihtiyacı duydukları belirtilmiştir.
(27) 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin üçüncü fıkrası “Kurul, birinci fıkraya göre bir karar
almadan önce ilgili teşebbüs veya teşebbüs birliklerine ihlale ne şekilde son
vereceklerine ilişkin görüşlerini yazılı olarak bildirir.” şeklindedir. Danıştay 13.
Dairesinin 2010/4818 E. 2014/2197 K. sayılı Burdur Tüketicileri Koruma Derneği
kararında;
“…re’sen araştırma sonucunda elde edilen bilgi ve bulguların noksan olduğu ve
dolayısıyla önaraştırmaya konu edilen olayın soruşturma açılmasına gerek
bulunmadığı yönünde kesin bir kanaate ulaşmaya yetecek ölçüde aydınlatılmadığı
hallerde, Kurulca soruşturma açılmasına karar verilerek 4054 sayılı Kanun’un 43. ve
19-03/13-5
7/7

devamı maddelerinde düzenlenen idari usulün uygulanması sonucunda yapılacak
değerlendirmenin 48. maddede öngörülen nihai kararla sonuçlandırılması gerekir.
Aksi takdirde rekabet kurallarının ihlal edildiğine ilişkin iddialar açıklığa kavuşmadan
soruşturma açılmaması yönünde alınan kararın rekabetin korunmayacağı amacına
hizmet etmeyeceği kuşkusuzdur.
Ancak, bununla birlikte, ihlalin tespit edilememesi ve önaraştırma aşamasına ihlal
konusu olayın tamamen açıklığa kavuşturulması imkânının varlığı ihtimalinde; ihlalin
soruşturma açılmasını gerektirmeyecek ölçüde hafif olması ve/veya soruşturma
açılmadan da ihlalin tüm etkileriyle ortadan kaldırılabileceği ya da ihlalin tüm etkileriyle
sona erdirilmiş ve anti rekabetçi zararın telafi edilmiş olması veya yapısal engeller ve
yasal düzenlemeler nedeniyle rekabete tam olarak açılmamış pazarlarda ihlal
oluşturabilecek davranışların saptanması halinde Kurul’un soruşturma açılmasına
gerek olmaksızın Kanun’da öngörülen diğer tedbirlere başvurabileceği de açıktır.”
denilmek suretiyle belirli koşulların varlığı halinde Kanun’un 9. maddesinde sayılan
tedbirlerin alınabileceği ifade edilmiştir.
(28) Dosya kapsamında elde edilen bilgi ve belgeler çerçevesinde, yukarıda yer verilen
ilgili Danıştay kararında belirtilen “önaraştırma aşamasına ihlal konusu olayın
tamamen açıklığa kavuşturulması imkânının varlığı…” şartının bu dosyada yerine
geldiği görülmektedir. Ayrıca inceleme konusu anlaşmanın yerinde incelemeden
sonra uygulanmadığı beyanı “soruşturma açılmadan da ihlalin tüm etkileriyle ortadan
kaldırılabileceği ya da ihlalin tüm etkileriyle sona erdirilmiş ve anti rekabetçi zararın
telafi edilmiş olması” şartının da karşılanması şeklinde değerlendirilmektedir. Bu
nedenlerle, hakkında önaraştırma yürütülen taraflara 4054 sayılı Kanun kapsamında
rekabet ihlali oluşturabilecek bu tür davranışlardan kaçınılması gerektiği yönünde aynı
kanunun 9. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca görüş yazısı gönderilmesi sonucuna
varılmıştır. Benzer şekilde GTO’ya da görüş bildirilmesi uygun bulunmuştur.
J. SONUÇ
(29) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,
1. Dosya konusu iddialara yönelik olarak 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca
soruşturma açılmasına gerek olmadığına,
2. Bununla birlikte; fiyat, satış koşulları gibi ticari şartların ortak kararlar alınarak
tespit edilmesinin 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesi kapsamında olması nedeniyle,
bu tür uygulamalardan kaçınılması gerektiğinin, aksi takdirde anılan Kanun
çerçevesinde haklarında işlem başlatılacağının, Kanun’un 9. maddesinin üçüncü
fıkrası uyarınca Cevizli Köfteci, İsot Köfte, Padişah Köfte, Şifa Köfte, Fıstık Köfte,
Bereket Köfte ve SanpaUğur Gıda Dağıtım Pazarlama Ltd. Şti.’ne bildirilmesi için
Başkanlığın görevlendirilmesine,
3. Dosya konusu uygulamaların 4054 sayılı Kanun kapsamındaki niteliği hakkında
bilgilendirilmesini ve uyarılmasını teminen Gaziantep Ticaret Odasına görüş
bildirilmesi için Başkanlığın görevlendirilmesine
gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde
yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.



Full & Egal Universal Law Academy