T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı
Gelir Kanunları KDV-ÖTV Grup Müdürlüğü
Sayı
:
E-39044742-130[Özelge]-305601
10.03.2023
Konu
:
Geçici görevle Türkiye'de bulunan yabancı uyruklu kişiye konut tesliminde KDV istisnası
İlgi
:
… tarih ve … evrak kayıt numaralı özelge talep formunuz.
İlgide kayıtlı özelge talep formunda, Şirketiniz tarafından, Dünya Bankası … Şubesinde 1/2/2016-31/1/2023 tarihleri arasında geçici görevli olarak çalışan yabancı uyruklu kişiye konut satılacağı belirtilerek söz konusu konut satışının Katma Değer Vergisi (KDV) Kanununun 13/i maddesi kapsamında KDV'den istisna olup olmadığı hususunda Başkanlığımız görüşü talep edilmiştir.
GELİR VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun;
-"Mevzu" başlıklı 1 inci maddesinde, "Gerçek kişilerin gelirleri gelir vergisine tabidir. Gelir, bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratların safi tutarıdır.",
-"Mükellefler" başlıklı 3 üncü maddesinde; "Aşağıda yazılan gerçek kişiler Türkiye içinde ve dışında elde ettikleri kazanç ve iratlarının tamamı üzerinden vergilendirilirler.
1-Türkiye'de yerleşmiş olanlar;
...",
- "Türkiye'de yerleşme" başlıklı 4 üncü maddesinde,
"Aşağıda yazılı kimseler Türkiye'de yerleşmiş sayılır:
1. İkametgahı Türkiye'de bulunanlar (İkametgah, Kanunu Medeninin 19 uncu ve müteakip maddelerinde yazılı olan yerlerdir.);
2. Bir takvim yılı içinde Türkiye'de devamlı olarak altı aydan fazla oturanlar (Geçici ayrılmalar Türkiye'de oturma süresini kesmez.)",
-"Yerleşme sayılmayan haller" başlıklı 5 inci maddesinde ise;
"Aşağıda yazılı yabancılar memlekette altı aydan fazla kalsalar dahi, Türkiye'de yerleşmiş sayılmazlar:
1. Belli ve geçici görev veya iş için Türkiye'ye gelen iş, ilim ve fen adamları, uzmanlar, memurlar, basın ve yayın muhabirleri ve durumları bunlara benzeyen diğer kimselerle tahsil veya tedavi veya istirahat veya seyahat maksadıyla gelenler;
..."
hükümlerine yer verilmiştir.
Gelir Vergisi Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı hükmünün tatbikinde dikkat edilecek esas nokta; yabancı gerçek kişinin belli ve geçici bir görev veya iş için Türkiye'ye gelmiş olmasının tespit edilmesidir. Yani bu yabancının Türkiye'de yapacağı işin veya görevin ne olduğu açık olarak izah edilebilmeli ve bu iş veya görev yapılıp neticelendirildikten sonra Türkiye'den ayrılmayı behemehal icap ettirecek bir mahiyet göstermelidir.
Yukarıda yer verilen hüküm ve açıklamalara göre, Dünya Bankası … Şubesi bünyesinde görev yapan yabancı uyruklu kişinin, Türkiye'de geçici olarak nitelendirilecek bir görevi ifa etmediği ve söz konusu şirketin Türkiye'deki oluşumu içerisinde devamlılık arz eden bir pozisyondan kaynaklı görevi üstlendiği anlaşılmaktadır. Başka bir ifade ile kişinin Türkiye'de bulunmasına neden olan iş veya görev geçici olmayıp, kişinin Türkiye'den ayrılmasından sonra da Şirketin İstanbul Şubesinde devamlılığını sürdürecektir.
Bu nedenle, Dünya Bankası Grubu'nun Türkiye'deki oluşumu bünyesinde sabit nitelik arz eden bir pozisyonda (özel operasyonlar direktörü) ücret karşılığı yapılan faaliyetin geçici görev ya da iş niteliğinde değerlendirilmesi mümkün bulunmamakta olup, … adlı şahsın Türkiye'ye atanma tarihi olan 1/2/2016 tarihinden ikametgah kaydının yapıldığı tarihe kadar olan dönem için her bir takvim yılında Türkiye'de 6 aydan fazla kalmış olması halinde Türkiye'de yerleşmiş sayılarak tam mükellefiyet esasında vergilendirilecektir.
Diğer taraftan, GİB İntranet Yönetim Bilgi Sistemi MERNİS Adres Bilgileri Sorgulama kayıtlarında adı geçenin 6/6/2022 tarihi itibarıyla ikametgah adresinin, İSTANBUL olduğu görüldüğünden, bir takvim yılında Türkiye'de 6 aydan fazla bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, 6/6/2022 tarihinden itibaren Türkiye'de tam mükellef olduğunun kabulü gerekmektedir.
KATMA DEĞER VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN
3065 sayılı KDV Kanununun 13/i maddesinde, konut veya iş yeri olarak inşa edilen binaların ilk tesliminde uygulanmak ve bedeli döviz olarak Türkiye'ye getirilmek kaydıyla, Gelir Vergisi Kanununun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının 2 numaralı bendinde belirtilenler hariç olmak üzere çalışma veya oturma izni alarak altı aydan daha fazla yurt dışında yaşayan Türk vatandaşları, Türkiye'de yerleşmiş olmayan yabancı uyruklu gerçek kişiler ile kanuni ve iş merkezi Türkiye'de olmayan ve bir iş yeri ya da daimi temsilci vasıtasıyla Türkiye'de kazanç elde etmeyen kurumlara yapılan konut veya iş yeri teslimlerinin KDV den istisna olduğu hüküm altına alınmıştır.
KDV Genel Uygulama Tebliğinin "Konut veya İş Yeri Teslimlerinde İstisna" başlıklı (II/B-12) bölümünün "İstisnadan Yararlanacak Alıcılar" alt başlıklı (II/B-12.1.3.) bölümünde;
"b) Yabancı Uyruklu Gerçek Kişiler
5901 sayılı Kanunun (3/1-d) maddesinde, yabancının Türkiye Cumhuriyeti Devleti ile vatandaşlık bağı bulunmayan kişiyi ifade ettiği hüküm altına alınmıştır.
193 sayılı Kanunun "Türkiye'de yerleşme" başlıklı 4 üncü maddesine göre, ikametgahı Türkiye'de bulunanlar ile bir takvim yılı içinde Türkiye'de devamlı olarak altı aydan fazla oturanlar (Geçici ayrılmalar Türkiye'de oturma süresini kesmez.) Türkiye'de yerleşmiş sayılır.
Aynı Kanunun 5 inci maddesi uyarınca, belli ve geçici görev veya iş için Türkiye'ye gelen iş, ilim ve fen adamları, uzmanlar, memurlar, basın ve yayın muhabirleri ve durumları bunlara benzeyen diğer kimselerle tahsil veya tedavi veya istirahat veya seyahat maksadıyla gelenler ile tutukluluk, hükümlülük veya hastalık gibi elde olmayan sebeplerle Türkiye'de alıkonulmuş veya kalmış olan yabancılar memlekette altı aydan fazla kalsalar dahi, Türkiye'de yerleşmiş sayılmazlar.
Buna göre, Türkiye Cumhuriyeti Devleti ile vatandaşlık bağı bulunmayan ve 193 sayılı Kanuna göre Türkiye'de yerleşmiş olmayan yabancı uyruklu gerçek kişiler bu istisnadan faydalanabilir."
açıklamalarına yer verilmiştir.
Buna göre, … adlı şahsın Türkiye'ye atanma tarihi olan 1/2/2016 tarihinden ikametgah kaydının yapıldığı tarihe kadar olan dönem için her bir takvim yılında Türkiye'de 6 aydan fazla kalmış olması halinde, Türkiye'de yerleşmiş sayılarak tam mükellefiyet esasında vergilendirileceğinden ve 6/6/2022 tarihinden itibaren ise Türkiye'de tam mükellef olduğundan yabancı uyruklu kişiye taşınmaz satışında KDV Kanununun 13/i maddesi kapsamında istisna uygulanması mümkün bulunmamaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.