1 REKABET KURUMU
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2002-4-105 (Devralma)
Karar Sayısı : 02-46/562-228
Karar Tarihi : 1.8.2002
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. M. Tamer MÜFTÜOĞLU
Üyeler : Dr. Kemal EROL, İsmet CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM,
A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR, Mustafa PARLAK,
Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL
B- RAPORTÖRLER : Metin HASSU, Mehmet ÖZDEN
C- BİLDİRİMDE BULUNAN: General Motors Corporation
Temsilcisi: Esin TAYLAN
Cumhuriyet Bulvarı 140/2 35210 Alsancak/İzmir
D- TARAFLAR: - General Motors Corporation
100 Renaissance Center P.O. Box 100 Detroit MI
48265-2000 A.B.D.
- Daewoo Motors Co. Ltd.
199 Cheongcheon-Dong, Bupyung-Gu, Incheon
403-032 KORE CUMHURİYETİ
E- DOSYA KONUSU: General Motors Corporation (GM) tarafından Daewoo
Motors Co. Ltd. (Daewoo)'nin belirli mal varlığının devralması işlemine izin
verilmesi talebi.
F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına en son 16.07.2002 tarih, 3175 sayı ile
giren bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7.
maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ’in ilgili hükümleri uyarınca düzenlenen 23.7.2002 tarih,
2002-4-105/Ö.İ.-2002-M.H. sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu 29.7.2002 tarih,
REK.0.08.00.00/81 sayılı Başkanlık önergesi ile 02-46 sayılı Kurul toplantısında
görüşülerek karara bağlanmıştır.
G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, devralma işleminin pazarın genel
yapısında bir değişiklik yaratmayacağı ve rekabeti önemli ölçüde
sınırlandırmayacağı, bu nedenle söz konusu işleme izin verilmesi gerektiği görüşüne
yer verilmiştir.
2 REKABET KURUMU
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İlgili Pazar
İlgili Ürün Pazarı: Bildirim konusu çerçevesinde tarafların faaliyet alanları dikkate
alınarak, ilgili ürün pazarı, "ilk defa piyasaya sunulan binek otomobil pazarı ile hafif
ticari araç pazarı" olarak belirlenmiştir.
İlgili Coğrafi Pazar: İlgili ürünler olarak tespit edilen binek otomobiller ile hafif ticari
araçların, ülkemiz genelinde arz ve talep edilen ürünler olması ve farklı homojen
pazarlar bulunmaması nedeniyle coğrafi pazar, "Türkiye Cumhuriyeti sınırları" olarak
tespit edilmiştir.
H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Başvuru konusu işlem, GM'nin büyük hissedarı olacağı GM-Daewoo Auto
Technology (GMDAT) ünvanlı ortaklığın, Daewoo'nun binek otomobil ve hafif ticari
araç üretim ve pazarlamasına ilişkin malvarlığını devralmasına ilişkindir.
GMDAT henüz kurulmamış ancak kurulması planlanan bir ortaklık şirketidir.
Başvuru formunda devralan teşebbüsün GM olarak belirtilmesinin nedeni GMDAT'ın
en büyük hissedarının söz konusu şirket olmasıdır. GMDAT'ın muhtemel ortaklık
yapısı; GM %42,1, Suzuki Motor Corporation (Suzuki) %14,9, Shangai Automotive
Industry Group Co. (SAIC) %10, Belirli Daewoo Alacaklıları %33 şeklindedir.
Daewoo'nun binek otomobil ve hafif ticari araç üretim ve pazarlamasına ilişkin
malvarlığını devralacak olan GMDAT'ın muhtemel ortaklarından Türkiye'de faaliyeti
bulunanlar GM ve Suzuki'dir.
Anılan işlem, 1997/1 sayılı Tebliğ'in birleşme ve devralma sayılan hallerin
belirlendiği 2. maddesinin, “Herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir
teşebbüsün mal varlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da
kendisine yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları devralması veya kontrol
etmesi” şeklindeki (b) bendi kapsamında bir devralmadır.
Söz konusu Tebliğ'in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde yer alan,
“birleşme veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin ülkenin tamamında veya bir
bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın % 25’ini
aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmibeş trilyon Türk
Lirası’nı aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur.” hükmü ile
izne tabi birleşme ve devralmalara pazar payı ve ciro eşiği getirilmiştir.
Buna göre 2001 yılı rakamları dikkate alındığında tarafların ciro ve pazar
payları aşağıdaki gibidir:
- GM'nin binek otomobiller ilgili pazarındaki cirosu ……………………….. TL, pazar
payı %….., hafif ticari araçlar ilgili pazarındaki cirosu ..………………………. TL,
pazar payı ise %…..'dir.
- Binek otomobiller pazarında %….., hafif ticari araçlar pazarında %…... pazar
payına sahip olan Suzuki'nin hafif ticari araç pazarında ……………………… TL'den
binek otomobil pazarında ise ………………………. TL'ye yaklaşan bir ciroya sahip
olduğu anlaşılmıştır.
3 REKABET KURUMU
- Devralınan Daewoo'nun 2001 yılındaki cirosu binek otomobillerde
………………………. TL, hafif ticari araçlarda ………………………… TL, ilgili
pazarlardaki payları ise sırasıyla %…... ve %….. olarak gerçekleşmiştir.
Söz konusu bilgiler göz önünde bulundurulduğunda, tarafların binek otomobil
ilgili pazarındaki toplam cirolarının 1997/1 sayılı Tebliğ’de belirtilen eşiği aşması
nedeniyle başvuru konusu devralma işlemi Kurul'un iznine tabidir.
4054 sayılı Kanun’un "Birleşme veya Devralma" başlıklı 7. maddesi, “Bir ya da
birden fazla teşebbüsün hakim durum yaratmaya veya hakim durumlarını daha da
güçlendirmeye yönelik olarak, ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal
veya hizmet piyasasındaki rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunu doğuracak
şekilde birleşmeleri veya herhangi bir teşebbüsün ya da kişinin diğer bir teşebbüsün
malvarlığını yahut ortaklık paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine
yönetimde hak sahibi olma yetkisi veren araçları miras yoluyla iktisap durumu hariç
olmak üzere devralması hukuka aykırı ve yasaktır” şeklindeki hükümle hakim durum
yaratma veya mevcut hakim durumu güçlendirme neticesini verebilecek devralma
işlemlerini yasaklamıştır.
Anılan Kanun maddesi kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda,
bildirim konusu devralma işleminin taraflarının toplam pazar paylarının, hakim durum
yaratılması ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasına neden olamayacak
seviyede olduğu kanaatine varılmıştır.
İ- SONUÇ
Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler doğrultusunda, kurulması
planlanan ve General Motors Corporation'ın %42.1 oranında hissesine sahip
olacağı, GM-Daewoo Auto Technology unvanlı ortaklığın, Daewoo Motors Co.
Ltd.'nin binek otomobil ve hafif ticari araç üretim ve pazarlaması alanındaki
malvarlığını devralmasına ilişkin bildirimin değerlendirilmesi sonucunda; 4054 sayılı
Kanun'un 7. maddesi hükmünde belirtilen, hakim durum yaratılması veya mevcut bir
hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının
söz konusu olmadığına, bu nedenle bildirim konusu işleme izin verilmesine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy