Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2003-1-73 (Muafiyet)
Karar Sayısı : 04-20/208-44
Karar Tarihi : 18.3.2004
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Mustafa PARLAK
Üyeler : Tuncay SONGÖR, A. Ersan GÖKMEN, R. Müfit SONBAY,
Murat GENCER, Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL,
Prof Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M.Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN
B. RAPORTÖR : Şenol KOCAER
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : - Girişim Pazarlama A.Ş.
Temsilcisi: Prof. Dr. Arif ESİN
Akaretler Sıraevleri S. Seba Cad. No:35
34357 Beşiktaş-İstanbul
D. TARAFLAR : - Girişim Pazarlama A.Ş. ile bayileri
Mehmetçik Cad. No:63 Mecidiyeköy-İstanbul
E. DOSYA KONUSU: Girişim Pazarlama A.Ş. ile bayileri arasında
imzalanan bayilik sözleşmesine menfi tespit/muafiyet talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 21.5.2003 tarih, 2212 sayı ile giren
ve en son 5.2.2004 tarih ve 536 sayılı yazı ile eksiklikleri tamamlanan başvuru
üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 5. ve 8.
maddeleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 9.3.2004 tarih,
2003-1-73/MM-04-ŞK sayılı Muafiyet Raporu, 15.3.2004 tarih,
REK.0.05.00.00/41 sayılı Başkanlık önergesi ile 04-20 sayılı Kurul
toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Girişim Pazarlama A.Ş. ile
bayileri arasında imzalanan bayilik sözleşmesine rekabeti sınırlayıcı hükümler
içermesi nedeniyle menfi tespit belgesi verilmesinin mümkün olmadığı,
bununla beraber sözkonusu bayilik sözleşmesinin 2002/2 sayılı Dikey
Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği kapsamında grup muafiyetinden
yararlanabileceği ifade edilmektedir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. İlgili Pazar
H.1.1. İlgili Ürün Pazarı
04-20/208-44
2
Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde ilgili ürün pazarı; temizlik kağıt ürünleri,
kişisel bakım ve kozmetik ürünleri, ev dışı kullanım ürünleri (profesyonel
temizlik ürünleri), ev bakım ürünleri, profesyonel saç bakım ürünleri,
insektisitler, ağız sağlığı ve cinsel sağlık ürünlerinin toptan ticareti pazarı
olarak belirlenmiştir.
H.1.2. İlgili Coğrafi Pazar
Bayilik sisteminin kapsamı dikkate alınarak coğrafi pazar, Türkiye Cumhuriyeti
sınırları olarak belirlenmiştir.
H.2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Başvuruya konu bayilik sözleşmesinin amacı, Girişim Pazarlama A.Ş. ile
bayileri arasında sözleşme konusu ürünlerin bayi tarafından yeniden
satılmasına ilişkin olarak tarafların hak ve yükümlülüklerini belirlemektir.
H.2.1. Menfi Tespit Değerlendirmesi
Bildirim konusu bayilik sözleşmesinin rekabet etmeme yükümlülüğünü
düzenleyen 3.1. maddesi aşağıdaki şekildedir :
“3. GENEL HÜKÜMLER
3.1. Anlaşma Konusu Ürünleri GİRİŞİM’den Satın Alma Yükümlülüğü
BAYİ işbu Sözleşme kapsamındaki ürünleri GİRİŞİM’den satın alacaktır. BAYİ
sözleşme kapsamındaki ürünler ile rekabet halinde bulunan ürünlerin yeniden
satışını yapmayacağını, ticari amaçla hiç bir suretle satın almayacağını,
tedarik etmeyeceğini ve bu ürünlerin promosyon malzemesi olarak kullanarak
dahi tanıtımını ve dağıtımını yapmayacağını; depolanmasını, aracılığını,
komisyonculuğunu, tellallığını üstlenmeyeceğini kabul, beyan ve taahhüt eder.
İşbu taahhüt BAYİ’nin doğrudan veya dolaylı olarak kontrol ettiği veya edildiği
diğer özel ve tüzel kişileri de bağladığı gibi, gerçek ve tüzel kişi olan BAYİ’nin
hissedarları hakkında da hüküm ifade eder.”
Bu maddede düzenlenen rekabet etmeme yükümlülüğünün, 4054 sayılı
Kanun’un 4. maddesi kapsamında rekabeti sınırlayıcı bir hüküm olması
nedeniyle bayilik sözleşmesine menfi tespit belgesi verilmesi mümkün
değildir.
H.2.2. Sözleşme'nin 2002/2 sayılı Tebliğ Açısından Değerlendirilmesi
Girişim Pazarlama A.Ş. ile bayileri arasında gerçekleştirilen bayilik
sözleşmeleri, dağıtım zincirinin farklı seviyelerinde faaliyet gösteren
teşebbüsler arasında malların yeniden satışı amacıyla yapılması nedeniyle
dikey anlaşma niteliğinde olup 2002/2 sayılı Tebliğ kapsamında
değerlendirilmiştir.
Bayilik sözleşmesinin 3.1. maddesinde rekabet etmeme yükümlülüğünün
süresine ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır. Ancak sözleşmenin 5.5.
04-20/208-44
3
maddesinde; “İşbu sözleşme 01.01.2003 tarihinde yürürlüğe girer ve 1 (bir) yıl
süre ile yürürlükte kalır. Süre bitiminden bir ay önce taraflardan herhangi
birince fesih ihbarında bulunulmadığı takdirde sözleşme bir yıl uzar.” hükmü
yer almaktadır.
Dosya mevcudu bilgilerden; bayilik sözleşmesinin süresine ilişkin olarak
Girişim Pazarlama A.Ş. yetkilisi ile görüşüldüğü, yapılan inceleme
çerçevesinde sözleşme süresinin 2 yıl olduğu ve uzatılmayacağı, dolayısıyla
rekabet etmeme yükümlülüğünün süresinin 2002/2 sayılı Tebliğ’in 5.
maddesinde öngörülen 5 yıllık süreyi aşmadığı anlaşılmıştır.
2002/2 sayılı Tebliğ ile teşebbüslerin dikey anlaşmalarda bulunmaması
gereken sınırlamalar sayılmış; bunların dışındaki rekabet sınırlamalarının ise
dikey anlaşmalarda bulunması grup muafiyeti kapsamına alınmıştır. Dosya
mevcudu bilgilerden başvuru konusu bayilik sözleşmesinde yer alan diğer
hükümlerin 2002/2 sayılı Tebliğ’de yasaklanmış kısıtlamalardan olmadığı
tespit edilmiştir.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; Girişim Pazarlama
A.Ş. ile bayileri arasında imzalanan bayilik sözleşmesine rekabeti sınırlayıcı
hükümler içermesi nedeniyle menfi tespit belgesinin verilmesinin mümkün
olmadığına; bununla beraber sözleşmenin 2002/2 sayılı Grup Muafiyeti Tebliği
kapsamında grup muafiyetinden yararlanmakta olduğuna OYBİRLİĞİ ile karar
verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy