Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2023-4-002 (Devralma) Karar Sayısı : 23-15/258-88 Karar Tarihi : 23.03.2023 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN, Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN B. RAPORTÖRLER : Esma AKSU, Burçin GÜLEŞ, Rabia BALTACI, Büşra ÖZKUL, Emre NEBİOĞLU C. BİLDİRİMDE BULUNAN : AXA Mediterranean Holding S.A.U Temsilcileri: Av. Arpat Burçak ŞENOCAK, Av. İklim Gülsün AYTEKİN, Av. Ecem Nur AKSOY, Av. Mustafa KARADAŞ Esentepe Mah. Büyükdere Caddesi No:175 Ferko Signature (A Blok) Kat:16 34394 Şişli/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: Groupama Investment Bosphorus Holding Anonim Şirketi'nin tek kontrolünün AXA Mediterranean Holding S.A.U. aracılığıyla AXA S.A. tarafından devralınması işlemi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 10.02.2023 tarih ve 35563 sayılı yazı ile intikal eden ve eksiklikleri 13.03.2023 tarih ve 36447 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 17.03.2023 tarih ve 2023-4-002/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle, dosya konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Yapılan bildirimde, Groupama Investment Bosphorus Holding Anonim Şirketi’nin (GROUPAMA HOLDİNG) kayıtlı hisselerinin %100’ünün AXA Mediterranean Holding S.A.U. (AXA MEDITERRANEAN) aracılığıyla AXA S.A. (AXA GRUBU) tarafından devralınması işlemine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) ve 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ) çerçevesinde izin verilmesi talep edilmektedir. (5) İşlemin temelini, taraflar arasında akdedilen 18.01.2023 tarihli Hisse Satın Alım Sözleşmesi (Sözleşme) oluşturmaktadır. İşlemin ekonomik gerekçesi (.....) şeklinde belirtilmiştir. (6) İşlem öncesinde, GROUPAMA HOLDİNG’in sermayesini oluşturan payların tamamının GROUPAMA FILIALES’e ait olduğu görülmektedir. Bildirime konu işlem sonrasında ise AXA GRUBU’nun tek kontrolünde olan AXA MEDITERRANEAN, GROUPAMA HOLDİNG’in sermayesini oluşturan payların tamamının sahibi olacaktır.
23-15/258-88 2/9 Bildirim konusu işlemin tamamlanması halinde1 devre konu GROUPAMA HOLDİNG, GROUPAMA FILIALES’in tek kontrolünden AXA MEDITERRANEAN ve nihai olarak AXA GRUBU’nun tek kontrolüne geçeceğinden kontrol yapısında kalıcı olarak değişiklik meydana gelecektir. Dolayısıyla kontrolde kalıcı değişiklik içeren söz konusu işlemin, 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi kapsamında bir devralma işlemi olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca, tarafların ciroları 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinde belirtilen eşikleri aştığından, işlemin izne tabi bir devralma işlemi niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır. (7) Devre konu GROUPAMA HOLDİNG’in, Türkiye’de temel olarak Groupama Hayat AŞ (GROUPAMA HAYAT) aracılığıyla hayat sigortası2, Groupama Sigorta AŞ (GROUPAMA SİGORTA) aracılığıyla ise hayat dışı sigorta3 alanında faaliyet gösterdiği görülmektedir. Devralan teşebbüs AXA MEDITERRANEAN üzerinde tam kontrol sahibi olan AXA GRUBU ise Türkiye’de; AXA Sigorta AŞ (AXA SİGORTA) ve AXA XL’nin iştiraki XL Insurance Company SE (XLICSE) aracılığıyla hayat dışı sigorta, Axa Hayat ve Emeklilik AŞ (AXA HAYAT) ve AXA XL’nin iştiraki XLICSE aracılığıyla hayat sigortası ve emeklilik fonları ve AXA XL’nin iştiraki XL Re Europe SE (XL Re) aracılığıyla ise reasürans ve risk yönetimi danışmanlığı hizmetleri alanlarında faaliyet göstermektedir. (8) Hayat sigortası4 genellikle poliçe sahibinin ölümü veya ciddi hastalığı durumlarına karşı koruma içerirken, hayat dışı sigorta5, kişisel riskler ve şirketlerin ticari riskleri dâhil olmak üzere diğer tüm risk türlerini kapsamaktadır. Reasürans ise, sigorta edilmiş riskin, belli bir kısmının veya tamamının yeniden sigorta edilmesidir. Sigorta şirketleri, teminat verdikleri rizikolarda büyük hasarların aynı zamana denk gelmesi ihtimaline karşı, hasar ödemelerinde zorlanmamak için reasürans (mükerrer sigorta) yaptırmaktadır. Bir başka deyişle, sigortacılık sektöründe faaliyet gösteren teşebbüsler nihai tüketicilere satmış oldukları sigorta poliçeleri ile yüklendikleri riskleri, reasürans hizmeti veren teşebbüslere devretmektedir. Kurulun sigorta sektörüne ilişkin almış olduğu önceki kararlarında6, ilgili ürün pazarlarının hayat dışı sigorta hizmetleri ve 1 Sözleşme’de ilgili işlemin kapanışının Rekabet Kurulu ve Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu'ndan (SEDDK) izin alındıktan 10 iş günü sonrasına tekabül eden tarihte veya işlem taraflarının yazılı bir şekilde mutabık kalacağı başka bir tarihte gerçekleştirileceği ifade edilmektedir. 2 Hayat sigortası hizmetleri, kişinin vefatı, kaza sonucu iş göremez hale gelmesi, yaşlılık ve sakatlık gibi durumlarda kişinin geçimini sağlamasına ve ekonomik kayıpların telafi edilmesine yönelik “risk ağırlıklı hayat sigortaları” olarak tanımlanabilecek sigorta ürünleri ile kişilerin ödemiş oldukları primlerin belirli bir kısmı ile birikim taahhüdünde bulunması yoluyla emeklilik programlarına bir destek niteliği ve yatırım gayesi taşıyan “birikimli hayat sigortaları” olarak tanımlanabilecek sigorta ürünlerini kapsamaktadır. 3 Hayat dışı sigorta hizmetleri kaza, sağlık, kara araçları, raylı araçlar, hava araçları, su araçları, nakliyat, yangın ve doğal afetler, genel zararlar, kara araçları sorumluluk, hava araçları sorumluluk, su araçları sorumluluk, genel sorumluluk, kredi, emniyeti suistimal, finansal kayıplar, hukuksal koruma ve destek sigortası olmak üzere 18 alt segmente ayrılmaktadır. 4 Güvence Ürünleri, tasarruf ürünleri, bireysel emeklilik. 5 Kaza, hastalık/sağlık, kara araçları, hava araçları, su araçları, nakliyat ve ulaşım, yangın ve doğal afetler, genel zarar, trafik sigortası, hukuksal koruma, kara araçları sorumluluk, hava araçları sorumluluk, genel sorumluluk, raylı araçlar, su araçları sorumluluk, kredi, emniyet suistimal, finansal zarar, destek. 6 Kurulun hayat-dışı sigorta hizmetlerini ayrı bir ilgili ürün pazarı olarak tanımladığı 18.07.2012 tarihli ve 12-38/1089- 348 sayılı kararı; 26.06.2013 tarihli ve 13-40/520-229 sayılı kararı; 27.05.2010 tarihli ve 10-38/650-218 sayılı kararı, 26.09.2018 tarihli ve 18-34/568-281 sayılı kararı; 30.05.2019 tarihli ve 19-20/289-124 sayılı kararı. Kurulun hayat sigortası hizmetleri pazarını ayrı bir ilgili ürün pazarı olarak tanımladığı 26.06.2013 tarihli ve 13- 40/520-229 sayılı kararı; 25.08.2011 tarihli ve 11-46/1115-386 sayılı kararı; 30.09.2010 tarihli ve 10-62/1279-483 sayılı kararı; 25.08.2011 tarihli ve 11-46/1115-386 sayılı kararı. Kurulun reasürans hizmetleri pazarını ayrı bir ilgili ürün pazarı olarak tanımladığı 28.04.2022 tarihli ve 22-20/337-145 sayılı kararı; 15.09.2022 tarihli ve 22-42/625-261 sayılı kararı.
23-15/258-88 3/9 hayat sigortası hizmetleri pazarı ile reasürans hizmetleri pazarı olarak ayrı alt pazarlara ayrılmıştır. Ayrıca anılan bazı kararlarda, olay özelinde risk türüne göre ilave alt-kırılımların tanımlanabileceğini değerlendirilmiştir7. (9) Bu bilgiler doğrultusunda tarafların Türkiye’deki faaliyetlerine bakıldığında, GROUPAMA HOLDİNG (GROUPAMA HAYAT aracılığıyla) ile AXA GRUBU’nun (AXA HAYAT ve AXA XL aracılığıyla) hayat sigortası hizmetleri ve GROUPAMA HOLDİNG (GROUPAMA SİGORTA aracılığıyla) ile AXA GRUBU’nun (AXA SİGORTA ve AXA XL aracılığıyla) hayat dışı sigorta hizmetleri ve hayat dışı sigorta hizmetleri pazarının alt branşları olan kara araçları, su araçları, kara araçları sorumluluk, nakliyat, yangın ve doğal afet, genel zararlar, kefalet, hukuksal koruma, finansal kayıplar, genel sorumluluk, hastalık/sağlık, inşaat ve kaza sigortası pazarlarındaki faaliyetleri arasında yatay örtüşme olduğu görülmektedir. (10) Öte yandan sigorta hizmeti sunan şirketler (üst pazar) ile reasürans hizmeti veren teşebbüsler (alt pazar) arasında dikey bir ilişki bulunmaktadır. Devre konu teşebbüsün sigorta alanında, devralan teşebbüsün de iştiraki AXA XL8 aracılığıyla doğrudan satış/hizmet yoluyla reasürans hizmetleri alanında faaliyet gösterdiği düşünüldüğünde, tarafların faaliyetleri arasında dikey bir örtüşme de olduğu değerlendirilmektedir. (11) Bu çerçevede öncelikle Türkiye’de yatay yoğunlaşmanın gerçekleştiği hayat sigortası hizmetleri pazarına ilişkin olarak tarafların ve rakiplerin prim üretim değeri bazındaki pazar paylarına aşağıdaki tabloda yer verilmektedir: Tablo 1: Hayat Sigortası Pazarına İlişkin Tarafların ve Rakiplerin Prim Üretimine Göre Pazar Payları (2020-2022) Teşebbüsler Pazar Payları (%) 2020 2021 2022 AXA HAYAT + AXA XL (XLICSE aracılığıyla) (.....) (.....) (.....) GROUPAMA HAYAT 0,22 0,14 0,13 TOPLAM (.....) (.....) (.....) Türkiye Hayat ve Emeklilik AŞ (TÜRKİYE HAYAT) 27,92 22,62 22,71 AgeSA Hayat ve Emeklilik AŞ (AGESA HAYAT) 8,86 11,34 12,07 Anadolu Hayat ve Emeklilik A.Ş (ANADOLU HAYAT) 11,78 11,36 11,67 Viennalife Emeklilik ve Hayat AŞ (VIENNALIFE) - - 11,53 Allianz Yaşam ve Emeklilik AŞ (ALLIANZ HAYAT) 10,19 10,79 10,04 Garanti Emeklilik ve Hayat AŞ (GARANTİ) 7,78 8,41 8,55 Cigna Sağlık ve Hayat Emeklilik AŞ (CIGNA) 5,85 5,78 6,93 Metlife Emeklilik ve Hayat AŞ (METLIFE) 9,40 8,38 6,65 Diğer9 17,90 21,04 9,58 Toplam 100,00 100,00 100,00 Kaynak: Bildirim Formu ve TSB (12) Tablo 1 incelendiğinde işleme izin verilmesi halinde işlem taraflarının hayat sigortası hizmetleri pazarındaki toplam pazar payının 2022 yılı pazar payları esas alındığında %1’in altında (%(.....)) olacağı görülmektedir. Ayrıca pazarda TÜRKİYE HAYAT (%22,71), AGESA HAYAT (%12,07), ANADOLU HAYAT (%11,67), VIENNALIFE (%11,53), ALLIANZ HAYAT (%10,04) gibi yüksek pazar payına sahip yerli ve yabancı rakip oyuncu da bulunmaktadır. Bununla birlikte ilgili pazarda faaliyet gösteren çok sayıda teşebbüsün bulunduğu görülmektedir. 7 Kurulun 26.06.2013 tarihli ve 13-40/520-229 sayılı kararı, 21.02.2019 tarihli ve 19-08/100-40 sayılı kararı; 28.11.2017 tarihli ve 17-39/629-275 sayılı kararı; 21.02.2019 tarihli ve 19-08/100-40 sayılı kararı; 17.10.2018 tarihli ve 18-39/631-306 sayılı kararı; 10.02.2016 tarihli ve 16-04/87-38 sayılı kararı. 8 Kurulun 28.06.2018 tarih ve 18-21/362-179 sayılı kararı uyarınca AXA XL’nin tek kontrolünün AXA GRUBU tarafından devralınması işlemine izin verilmiştir. 9 Diğer olarak belirtilen kısımda 11 teşebbüs bulunmaktadır.
23-15/258-88 4/9 (13) Görüldüğü üzere, bildirime konu işlemin gerçekleşmesi halinde hayat sigortası pazarında oldukça sınırlı düzeyde bir pazar payı artışının öngörülüyor olması nedeniyle, ilgili pazarda rekabetçi baskı uygulayabilecek güçlü rakip teşebbüslerin varlığı gibi hususlar da dikkate alındığında, bahse konu yatay örtüşme bakımından herhangi bir rekabetçi endişenin bulunmadığı değerlendirilmektedir. (14) Bununla birlikte, tarafların hayat dışı sigorta hizmetleri pazarındaki faaliyetleri ile bu pazarın alt pazarlarındaki faaliyetleri arasında da yatay örtüşme bulunmaktadır. Bu çerçevede, işlem taraflarının ve rakiplerinin hayat dışı sigortacılık pazarı ile bu pazarın alt branşlarına ilişkin prim üretim değeri bazındaki pazar paylarına aşağıdaki tablolarda yer verilmektedir: Tablo 2: Hayat Dışı Sigorta Hizmetleri Pazarına İlişkin Tarafların ve Rakiplerin Prim Üretimine Göre Pazar Payları (2020-2022) Teşebbüsler Pazar Payları (%) 2020 2021 2022 AXA SİGORTA 7,18 7,11 6,78 AXA XL (XLICSE aracılığıyla)10 (.....) (.....) (.....) GROUPAMA SİGORTA 2,0 1,98 2,05 TOPLAM (.....) (.....) (.....) Türkiye Sigorta AŞ (TÜRKİYE SİGORTA) 13,29 13,85 12,58 Allianz Sigorta AŞ (ALLIANZ) 12,61 11,90 11,51 Anadolu Anonim Türk Sigorta Şirketi (ANADOLU SİGORTA) 11,34 11,80 11,13 HDI Sigorta AŞ (HDI) 5,35 5,74 7,12 Aksigorta AŞ (AKSİGORTA) 8,16 8,38 6,84 Sompo Sigorta AŞ (SOMPO) - - 5,05 Diğer11 40,07 39,24 36,94 Toplam 100,00 100,00 100,00 Kaynak: Bildirim Formu ve TSB Tablo 3: Hayat Dışı Sigorta Alt Pazarlarına İlişkin Tarafların12 ve Rakiplerin Prim Üretimine Göre Pazar Payları (2020-2022) 10 Sigorta pazarına ilişkin toplam pazar büyüklüğü bilgileri, Türkiye’de yerleşik olmayan sigorta şirketlerinin verilerini içermemektedir. AXA GRUBU’nun Türkiye sigorta pazarında doğrudan satışları/hizmetleri nedeniyle ortaya çıkan pazar payına ilişkin tahmini bir veri sunmak ve bu pazardaki payının her halükarda son derece düşük olduğunu göstermek amacıyla ilgili pazar payı verileri TSB veri tabanındaki toplam pazar büyüklüğü esas alınarak hesaplanmıştır. 11 Diğer olarak belirtilen kısımda 36 teşebbüs bulunmaktadır. 12 Taraflardan AXA GRUBU’nun pazar payları, AXA GRUBU’nun iştirakleri AXA SİGORTA ve AXA XL’nin (iştiraki XLICSE) pazar payı verileri toplanarak; GROUPAMA HOLDİNG’in pazar payları ise GROUPAMA SİGORTA’nın pazar payı verisi dikkate alınarak hesaplanmıştır. Etkilenen Pazar Teşebbüsler Pazar Payı (%) 2020 2021 2022 Kara Araçları Sigortası AXA GRUBU 10,29 9,47 7,70 GROUPAMA HOLDİNG 4,69 4,18 4,06 TOPLAM 14,98 13,65 11,76 ANADOLU SİGORTA 13,82 13,49 14,51 HDI 11,89 13,78 14,26 ALLIANZ 9,94 9,81 10,42 SOMPO 6,82 6,22 7,96 AKSİGORTA 9,72 8,97 7,83 TÜRKİYE SİGORTA 7,70 7,92 5,30 Su Araçları Sigortası AXA GRUBU (.....) (.....) (.....) GROUPAMA HOLDİNG 2,81 2,46 2,71 TOPLAM (.....) (.....) (.....) ANADOLU SİGORTA 31,13 33,16 33,03
23-15/258-88 5/9 TÜRKİYE SİGORTA 16,56 18,76 12,89 Türk P&I Sigorta AŞ 11,92 9,27 11,92 AKSİGORTA 5,37 6,19 7,23 ALLIANZ 7,28 5,98 5,71 HDI 6,95 5,25 - Kara Araçları Sorumluluk Sigortası AXA GRUBU 6,27 5,34 6,41 GROUPAMA HOLDİNG 0,86 0,95 0,85 TOPLAM 7,13 6,29 7,26 TÜRKİYE SİGORTA 6,41 9,87 12,35 Quick Sigorta 7,22 5,45 10,92 ANADOLU SİGORTA 11,45 12,65 10,19 ALLIANZ 9,15 9,30 6,69 SOMPO 8,21 5,24 6,36 Ethica Sigorta AŞ 6,22 5,88 - HDI - 3,26 5,58 AKSİGORTA 9,26 10,47 5,37 Neova Katılım Sigorta AŞ (NEOVA) 6,86 7,48 - Doğa Sigorta AŞ (DOĞA) 5,56 5,25 - Nakliyat Sigortası AXA GRUBU 7,97 8,02 6,55 GROUPAMA HOLDİNG 2,11 2,02 1,78 TOPLAM 10,08 10,04 8,33 HDI 18,74 19,35 20,00 ANADOLU SİGORTA 13,26 12,90 13,91 AKSİGORTA 7,54 7,31 7,78 Ray Sigorta - - 6,48 DOĞA - 5,00 5,61 ALLIANZ 7,54 6,06 5,13 Mapfre Sigorta AŞ 5,17 5,22 - Yangın ve Doğal Afetler Sigortası AXA GRUBU (.....) (.....) (.....) GROUPAMA HOLDİNG 2,00 2,12 2,13 TOPLAM (.....) (.....) (.....) TÜRKİYE SİGORTA 17,61 16,57 15,97 ANADOLU SİGORTA 12,19 12,55 12,76 AKSİGORTA 9,85 10,19 10,41 Eureko Sigorta AŞ 5,87 7,13 6,37 ALLIANZ 7,69 6,72 6,03 HDI 5,69 6,14 5,90 Ray Sigorta AŞ - - 5,48 Genel Zararlar Sigortası AXA GRUBU 4,23 4,78 4,25 GROUPAMA HOLDİNG 1,13 1,19 1,42 TOPLAM 5,36 5,97 5,67 TÜRKİYE SİGORTA 43,42 36,67 33,38 Bereket Sigorta AŞ 9,20 9,75 10,93 ANADOLU SİGORTA 5,57 6,15 5,88 Gulf Sigorta AŞ (GULF) - - 5,86 BNP Paribas Cardif Sigorta AŞ - - 5,64 Kefalet Sigortası AXA GRUBU 3,19 1,90 2,21 GROUPAMA HOLDİNG 0,10 0,14 0,14 TOPLAM 3,29 2,04 2,35 ANADOLU SİGORTA 21,55 21,09 15,98 Arex Sigorta AŞ - - 14,38 SOMPO 14,20 8,78 12,16 AKSİGORTA 13,16 7,91 8,57 Euler Hermes Sigorta AŞ - 7,77 8,24 TÜRKİYE SİGORTA 5,14 9,29 7,87 NEOVA - - 5,72 GULF 7,23 - 5,01 Quick Sigorta AŞ 16,30 22,68 -
23-15/258-88 6/9 13 Taraf temsilcisi tarafından XLICSE’nin Türk hukukuna göre kurulmuş bir sigorta şirketi olmadığından, şirketin faaliyet gösterdiği sigorta sektörü alt branşlarının sınıflandırılmasının 2007/1 sayılı Sigorta Branşlarına İlişkin Tebliğ’de yayınlanan sigorta alt branşlarından ve TSB’nin resmi internet sitesinde yer alan sınıflandırmadan farklılık gösterdiği belirtilmiştir. Dolayısıyla AXA GRUBU’nun AXA XL (iştiraki XLICSE) unvanlı iştiraki aracılığıyla Türkiye’ye doğrudan satış yaparak faaliyet gösterdiği oto dışı kaza sigortası pazarının Türkiye’de genel sorumluluk sigortası pazarına karşılık geldiği belirtildiğinden cevabi yazıda oto dışı kaza sigortası pazarına ilişkin gönderilen pazar payları genel sorumluluk branşına dahil edilmiştir. Hukuksal Koruma Sigortası AXA GRUBU 5,58 4,34 2,25 GROUPAMA HOLDİNG 1,84 1,28 0,47 TOPLAM 7,42 5,62 2,72 HDI 17,91 23,31 37,32 TÜRKİYE SİGORTA 7,54 10,72 16,72 ANADOLU SİGORTA 10,00 12,15 11,45 Bereket Sigorta AŞ - - 5,98 Unico Sigorta AŞ 5,54 9,57 5,51 NEOVA - 8,03 - Ethica Sigorta AŞ 10,69 8,56 - Finansal Kayıplar Sigortası AXA GRUBU 9,13 22,73 8,84 GROUPAMA HOLDİNG 2,65 1,49 2,11 TOPLAM 11,78 24,22 10,95 AKSİGORTA 25,12 20,85 29,55 ANADOLU SİGORTA 11,94 9,29 16,49 Ray Sigorta AŞ (RAY SİGORTA) - - 6,93 Eureko Sigorta AŞ - 21,82 6,21 ALLIANZ 9,07 - 6,15 HDI - - 5,97 GULF 5,83 - - TÜRKİYE SİGORTA 5,18 - - BNP Paribas Cardif Sigorta AŞ 12,61 - - Genel Sorumluluk Sigortası AXA GRUBU13 (.....) (.....) (.....) GROUPAMA HOLDİNG 0,46 0,43 0,35 TOPLAM (.....) (.....) (.....) AKSİGORTA 10,45 13,95 13,57 ANADOLU SİGORTA 16,24 13,61 11,81 Chubb European Group SE 8,97 9,96 10,21 TÜRKİYE SİGORTA 9,49 10,53 8,48 GULF 5,98 5,48 5,22 Hastalık/Sağlık Sigortası AXA GRUBU 5,49 6,17 5,94 GROUPAMA HOLDİNG 2,37 2,37 2,13 TOPLAM 7,86 8,54 8,07 ALLIANZ 37,19 37,01 38,65 Bupa Acıbadem Sigorta AŞ 15,11 13,20 13,22 ANADOLU SİGORTA 9,66 9,65 8,18 Mapfre Sigorta AŞ (MAPFRE) 7,74 7,32 6,29 TÜRKİYE SİGORTA 5,90 - - Kaza Sigortası AXA GRUBU 4,60 4,07 3,01 GROUPAMA HOLDİNG 0,83 0,85 0,83 TOPLAM 5,43 4,92 3,84 TÜRKİYE SİGORTA 17,23 24,11 32,72 METLIFE 13,05 14,08 10,87 ANADOLU SİGORTA 7,46 9,08 7,51 NEOVA - 5,55 5,35 Fiba Emeklilik ve Hayat AŞ - - 5,21 ALLIANZ 5,45 - - İnşaat Sigortası AXA GRUBU (.....) (.....) (.....) GROUPAMA HOLDİNG 0,13 0,34 0,31 TOPLAM (.....) (.....) (.....)
23-15/258-88 7/9 (15) Tablo 2 ve 3’te yer alan bilgilere göre, hayat dışı sigorta hizmetleri pazarındaki yoğunlaşma incelendiğinde, geniş anlamda tüm hayat dışı sigortalar pazarı (kaza, hastalık/sağlık, kara araçları, hava araçları, su araçları vb.) dikkate alındığında, tarafların bu pazarda toplam pazar payı % (.....) aralığında bir orana tekabül etmektedir. Ayrıca, pazarda TÜRKİYE SİGORTA (%12,58), ALLIANZ (%11,51) ve ANADOLU SİGORTA (%11,13) ve HDI (%7,12) gibi güçlü konumda bulunan yerli ve yabancı rakiplerin ve irili ufaklı çok sayıda teşebbüsün faaliyet gösterdiği görülmektedir. Tarafların işlem sonrası alt branşlar özelindeki toplam pazar paylarının ise 2022 yılında su araçları sigortası, kara araçları sorumluluk, nakliyat, kefalet, hukuksal koruma, hastalık/sağlık, inşaat, genel zararlar ve kaza sigortası pazarlarında %2,35 ile %8,51 arasında; kara araçları sigortası, yangın ve doğal afetler sigortası ve finansal kayıplar sigortası alanlarında ise %10,95 ile %12,55 arasında olacağı görülmektedir. Genel sorumluluk sigortası pazarında ise 2022 yılında AXA GRUBU’nun ve GROUPAMA HOLDİNG’in pazar payları sırasıyla %(.....) ve %0,35 olup işlem sonrası bu pazardaki toplam pazar payının %(.....) olacağı görülmektedir. (16) Yatay Birleşme ve Devralmaların Değerlendirilmesi Hakkında Kılavuz’un (Yatay Kılavuz) 18. paragrafında belirtildiği üzere; “Birleşik teşebbüslerin ilgili pazardaki paylarının toplamının %20’nin altında olması halinde, söz konusu birleşme işleminin rekabet bakımından olumsuz etkilerinin, incelemenin derinleştirilmesini ve birleşmenin yasaklanmasını gerektirecek düzeyde olmadığı varsayılabilir.” Bu kapsamda, birleşik teşebbüsün ilgili pazarlardaki pazar payları riskli kategorisinde olmayıp pazarda faaliyet gösteren güçlü rakiplerin varlığı karşısında birleşik teşebbüsün hayat dışı sigortacılık pazarı ile alt branşlarındaki pazarlarda meydana gelecek pazar payı artışının göz ardı edilebilir düzeyde olduğu değerlendirilmektedir. (17) Bununla birlikte planlanan işlem dikey örtüşme bakımından değerlendirildiğinde, AXA GRUBU bünyesinde yer alan ve ülkemizde de faal olan AXA XL’nin (iştiraki XL Re aracılığıyla) reasürans hizmetleri pazarındaki faaliyetlerinin GROUPAMA HOLDİNG’in faaliyet gösterdiği hayat ve hayat dışı sigortacılık hizmetleri pazarlarının alt pazarını oluşturduğu değerlendirilmektedir. Bu kapsamda reasürans hizmetleri bakımından AXA XL’nin ve rakiplerinin pazar paylarına aşağıda yer verilmektedir: Tablo 4: Reasürans Pazarında Faaliyet Gösteren Teşebbüslerin Brüt Prim Üretimine Göre Pazar Payları14 (2021) Teşebbüs Pazar Payı (%) 2020 2021 AXA XL (XL Re aracılığıyla) (.....) (.....) Milli Reasürans Türk AŞ (MİLLİ REASÜRANS) (.....) (.....) Türk Reasürans AŞ (TÜRK REASÜRANS) (.....) (.....) VHV Reasürans AŞ (.....) (.....) Diğer15 (.....) (.....) 14 Başvuruda rakip teşebbüslerin 2022 yılına ilişkin pazar payı verilerinin bulunmadığı ifade edilmiştir. Ayrıca tabloda yer alan pazar payları TSB veri tabanında yer alan 2021 yılı toplam pazar büyüklüğü esas alınarak hesaplanmıştır. 15 Diğer olarak belirtilen kısımda belirtilen teşebbüsler Türkiye’de yerleşik olmayıp doğrudan satış yoluyla faaliyet gösteren teşebbüslerdir. TÜRKİYE SİGORTA 61,2 14,22 28,22 RAY SİGORTA 6,53 4,22 7,6 ANADOLU SİGORTA 4,19 9,15 9,38 MAPFRE 6,52 12,94 5,05 Kaynak: Bildirim Formu ve TSB
23-15/258-88 8/9 Kaynak: Bildirim Formu ve SEDDK (18) 2021 yılından yayınlanan SEDDK Sigortacılık ve BES Faaliyet Raporu’nda yer alan bilgilere göre16, halihazırda Türkiye’de yerleşik üçü geleneksel biri katılım17 olmak üzere reasürans alanında faaliyet gösteren toplam dört teşebbüs bulunmaktadır. Öte yandan pazarda yerleşik şirketler dışında yerleşik olmayan ve doğrudan satış yoluyla faaliyet gösteren pek çok şirket de bulunmaktadır. Tablo 4’te yer alan verilerden 2021 yılında AXA GRUBU’nun Türkiye’de yerleşik olmayan AXA XL aracılığıyla Türkiye reasürans pazarında elde ettiği pazar payının %(.....) olduğu görülmektedir. Ayrıca pazarda %(.....) paya sahip MİLLİ REASÜRANS ile %(.....) paya sahip TÜRK REASÜRANS gibi oldukça yüksek pazar payına sahip rakip oyuncular bulunmaktadır. (19) Bu kapsamda devre konu GROUPAMA HOLDİNG’in dikey örtüşmenin bulunduğu üst pazar olan hayat ve hayat dışı sigortacılık pazarlarındaki düşük pazar payları (%0,13 ve %2,05) ile devralan AXA GRUBU’nun iştiraki AXA XL’nin (XL Re aracılığıyla) alt pazar olan reasürans hizmetleri pazarındaki düşük pazar payı (%(.....)) ve bu pazarlarda faaliyet gösteren güçlü rakiplerin varlığı göz önüne alındığında işlem ile herhangi bir pazarda girdi veya müşteri kısıtlaması riskinin ortaya çıkmayacağı değerlendirilmektedir. (20) Tarafların küresel ölçekteki faaliyetlerine bakıldığında; devre konu GROUPAMA HOLDİNG’in hayat sigortası, hayat-dışı sigorta ve reasürans hizmetleri pazarlarında Türkiye dışında herhangi bir ülkede faaliyeti bulunmamaktadır. Taraflardan AXA GRUBU’nun ise küresel pazarlardaki (Fransa, Almanya ve İsviçre) pazar paylarının 2020 yılında sigortacılık pazarında yaklaşık %(.....); reasürans pazarında ise %(.....) civarında olup ihmal edilebilir düzeyde olduğu görülmektedir. Ayrıca sigorta pazarında ALLIANZ (%(.....)), Swiss Life (%(.....)), Credit Agricole (%(.....)); reasürans pazarında ise Münich Reinsurance Company (%(.....)), Swiss Re Ltd. (%(.....)), Hannover Rück SE (%(.....)) gibi güçlü pek çok küresel rakip oyuncu bulunmaktadır. Dolayısıyla işlem ile küresel düzeyde de mevcut veya potansiyel herhangi bir rekabetçi endişenin ortaya çıkmayacağı değerlendirilmektedir. (21) Yapılan inceleme ve değerlendirmeler ışığında, işlem taraflarının etkilenen pazarlardaki paylarının düşük olması, rakiplerinin konumu ve incelenen tüm pazarların rekabetçi bir yapıda olması nedeniyle bildirime konu işlem ile herhangi bir pazarda başta hâkim durum yaratılması ya da bir hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal ve hizmet piyasasındaki etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı, dolayısıyla işleme izin verilebileceği değerlendirilmektedir. 16 https://www.seddk.gov.tr/upload/doc/2021-sigortacilik-ve-BES-faaliyet-raporu.pdf, E.T.: 27.02.2023. 2021 yılında yayımlanan Sigortacılık ve BES Faaliyet Raporu’nda yer alan bilgilere göre, 2021 yılı için Türkiye reasürans hizmetleri pazarının büyüklüğü yaklaşık 4.598.752.000 TL olup bunun 3.837.841.000 TL’lik kısmını yerleşik şirketler oluşturmaktadır. Dolayısıyla yerleşik olmayan şirketlerin payı toplam tutarın %16,6’sına karşılık gelmektedir. 17 Türk Katılım Reasürans AŞ, katılım reasürans alanında faaliyet göstermek üzere Türk Reasürans AŞ tarafından 8 Eylül 2021 tarihinde kurulmuştur. Bahse konu şirket 2022 yılının Şubat ayında faaliyetlerine başlamıştır.
23-15/258-88 9/9 H. SONUÇ (22) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy