Rekabet Kurumu Başkanlığından;
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2014-3-19 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 14-22/430-194
Karar Tarihi : 25.06.2014
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Kenan TÜRK, Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR,
Fevzi ÖZKAN, Dr. Metin ARSLAN, Doç. Dr. Tahir SARAÇ
B. RAPORTÖRLER : Osman tan ÇATALCALI, Name AKÇA, Mesut KOÇ
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : Gizlilik talebi bulunmaktadır.
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILAN :
1. Bandırma Gübre Fabrikaları A.Ş.
Susam Sokak No:22 BAGFAŞ Binası Cihangir 34433 Beyoğlu/İstanbul
2. İstanbul Gübre Sanayi A.Ş.
Güney Mah. Petrol Cad. NO:27 41780 Körfez/Kocaeli
3. Toros Gübre ve Kimya Endüstrisi A.Ş.
Tekfen Tower, 4.Levent, 34394,İstanbul
4. Gemlik Gübre Sanayi A.Ş.
Ata Mahallesi Sanayi Caddesi No:6, 16600 Gemlik/Bursa
(1) E. DOSYA KONUSU: Gübre sektöründe faaliyet gösteren teşebbüslerin, gübre
fiyatlarını birlikte belirlemeye yönelik girişim ve davranışlarda bulunarak 4054 sayılı
Kanun’u ihlal ettikleri iddiası.
(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle, kimyasal gübre fiyatlarında, özellikle kullanım
dönemlerinde belirli oranlarda yaşanan artışlara dikkat çekilmiş ve bu artışların Tarım
Kredi Kooperatifleri’nde de yaşandığı ifade edilerek konunun 4054 sayılı Rekabetin
Korunması Hakkında Kanun çerçevesinde incelenmesi talep edilmiştir.
(3) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 06.03.2014 tarihinde intikal eden başvuru
26.03.2014 tarihli Kurul toplantısında görüşülerek, 14-12/232-M sayı ile önaraştırma
yapılmasına karar verilmiştir. İlgili karar uyarınca yapılan inceleme üzerine hazırlanan
11.06.2014 tarih ve 2014-3-19/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara
bağlanmıştır.
(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; önaraştırma konusuna ilişkin olarak ilgili
teşebbüsler hakkında 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına
gerek olmadığı ifade edilmiştir.
(5) I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(6) Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, ilgili ürün pazarları azotlu gübreler, fosfatlı
gübreler, potasyumlu gübreler ve kompoze gübreler, ilgili coğrafi pazar ise “Türkiye”
olarak belirlenmiştir.
14-22/430-194
2/2
(7) Başvuruda temel olarak, kimyasal gübrelerin fiyatlarında özellikle kullanım dönemlerinde
%30 - %40’a varan; azot, üre ve dap gübrelerinde ise %50’ye varan fiyat artışlarına dikkat
çekilmiştir.
(8) 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinde “Belirli bir mal ve hizmet piyasasında doğrudan veya
dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi
doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu
eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemleri” yasaklanmış ve aynı maddenin
ikinci fıkrasında ise tahdidi olmamak üzere yasaklanan hallere ilişkin örneklere yer
verilmiştir. Söz konusu fıkranın (a) bendinde, “mal veya hizmetlerin alım ya da satım
fiyatının, fiyatı oluşturan maliyet, kar gibi unsurlar ile her türlü alım yahut satım şartlarının
tespit edilmesi” yasaklanan hallerden sayılmıştır.
(9) Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, yapılan başvuruda yer alan iddiaların 4054 sayılı
Kanun’un 4. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekebileceği anlaşılmıştır.
(10) Dosya mevcudundan, yapılan yerinde incelemelerde, söz konusu teşebbüslerin
aralarında rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi
doğurabilecek nitelikte olan bir anlaşma içerisinde olduklarını işaret edecek bir bilgi ya da
belgeye rastlanmadığı, diğer yandan gübre üreticilerinden elde edilen aylık fiyat verileri
çerçevesinde, söz konusu üreticilerin azotlu, fosfatlı, potasyumlu ve kompoze gübrelere
ilişkin olarak, 2012-2013 yılları arasında fiyatları birlikte belirlediklerini gösteren herhangi
bir sonuca ulaşılmamıştır. Anılan veriler çerçevesinde ulaşılan bir diğer sonuç ise, her ne
kadar 2013 yılında azotlu gübrenin ortalama fiyatı 2012 yılına göre yaklaşık %2 artmış
olsa da bu gübre türü dışında kalan gübre türlerinin 2013 yılı ortalama fiyatları 2012 yılına
göre yaklaşık olarak % 1 - % 19 aralığında azalmıştır.
(11) Bu hususlar ışığında, dosya konusuna ilişkin olarak soruşturma açılmasına gerek
olmadığı kanaatine varılmıştır.
J. SONUÇ
(12) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, 4054 sayılı Kanun’un 41.
maddesi uyarınca şikayetin reddi ile soruşturma açılmamasına OYBİRLİĞİ ile karar
verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy