Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2020-4-029 (Devralma)
Karar Sayısı : 20-33/413-189
Karar Tarihi : 09.07.2020
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Birol KÜLE
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,
Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN
B. RAPORTÖRLER: Muhammed GÜNDOĞDU, Sebahat Gözde SAVAŞ
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - Hitachi Automotive Systems, Ltd. ve Honda Motor Co. Ltd.
Temsilcileri: Av H. Emre ÖNAL, Av İpek İNCE
Büyükdere Cad. Bahar Sok. No:13 River Plaza 17. Kat
Levent/İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: Hitachi Automotive Systems, Ltd, Keihin Corporation,
Showa Corporation ve Nissin Kogyo Co., Ltd’nin ortak kontrolünün Hitachi,
Ltd. ve Honda Motor Co., Ltd. tarafından devralınması işlemi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 07.04.2020 tarih, 3305
sayı ile giren ve 25.06.2020 tarih ve 6297 sayılı yazı ile tamamlanan bildirim üzerine
düzenlenen 01.07.2020 tarih ve 2020-4-029/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu
görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirime konu işleme izin verilmesinde
sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
G.1. Taraflara İlişkin Bilgiler
G.1.1. Ortak Girişim Tarafı: Hitachi, Ltd. (HTL)
(4) HTL, merkezi Tokyo’da bulunan ve Hitachi Grubu’nun nihai ana şirketi olan çok
uluslu bir holding şirketidir. HTL, küresel ölçekte bilişim teknolojileri, enerji, sanayi,
hareketlilik (mobility) ve akıllı yaşam alanlarında hizmet sunumu sektörlerinde faaliyet
göstermektedir. Hitachi grubu, iştirakleri aracılığıyla Türkiye’de hâlihazırda bilgi
teknolojileri, mobilite ve ulaşım, sağlık hizmetleri, endüstriyel parçalar ve cihazlar,
elektronik ve tüketici ürünleri, ağır iş makinaları alanlarında faaliyet göstermektedir.
HTL, doğrudan veya dolaylı olarak herhangi bir teşebbüs veya gerçek kişinin tek ya
da ortak kontrolü altında değildir.
G.1.2. Ortak Girişim Tarafı: Honda Motor Co., Ltd. (HONDA)
(5) Merkezi Tokyo’da bulunan HONDA, Honda grup şirketlerinin ana şirketi olup
otomobil, motosiklet ve motor ürünleri üretimi ve dağıtımı alanlarında faaliyet
göstermektedir. HONDA'nın payları Tokyo Menkul Kıymetler Borsası ve New York
Menkul Kıymetler Borsası'nda halka açık şekilde ve geniş çapta işlem görmektedir.
HONDA, doğrudan veya dolaylı olarak, herhangi bir teşebbüs veya gerçek kişinin tek
ya da ortak kontrolü altında değildir.
20-33/413-189
2/9
G.1.3. Ortak Girişim
(6) Bildirime konu işlem kapsamında kurulması planlanan ortak girişim, hâlihazırda
faaliyetlerini sürdürmekte olan Hitachi Automotive Systems, Ltd (HITACHI), Keihin
Corporation (KEIHIN), Showa Corporation (SHOWA) ve Nissin Kogyo Co., Ltd’nin
(NISSIN) birleşmesi ile meydana gelecektir. HONDA ve HTL’nin ortak kontrol tesis
etmesi işleminden önce KEIHIN, NISSIN ve SHOWA’nın hisselerinin tamamı HONDA
tarafından devralınacaktır. Ardından söz konusu teşebbüsler HITACHI ile birleşecek
ve oluşan Entegre Şirket üzerinde HONDA ile HTL ortak kontrol tesis edeceklerdir.
Söz konusu teşebbüslerin her birinin faaliyet alanlarına aşağıda yer verilmiş olup,
KEIHIN, NISSIN ve SHOWA’nın mevcut durumdaki hissedarları teşebbüsler üzerinde
herhangi bir kontrol yetkisini haiz değildir.
G.1.3.1. Hitachi Automotive Systems, Ltd (HITACHI)
(7) Merkezi Japonya’da bulunan HITACHI, hâlihazırda HTL’nin %100 iştirakidir.
Teşebbüs küresel ölçekte, güç taşıma sistemleri, şasi sistemleri ve gelişmiş sürücü
desteği sistemleri tedariki faaliyetinde bulunmaktadır. HITACHI, Türkiye’de %100
iştiraki Chasis Brakes International B.V. (CBI) aracılığıyla faaliyetlerini
sürdürmektedir. Üretim tesisi Bursa’da bulunan CBI, binek araçlar ve hafif ticari
araçlar için hazır hareketli kaliperler ve fren balataları, kampanalı frenler, düşük
performanslı fren diskleri ve çarkları üretimi ve tedariki alanında faaliyet
göstermektedir. İşlem sonrasında HITACHI (Entegre Şirket) üzerinde HTL %(…..),
HONDA ise %(…..) oranında hisse sahibi olacaklardır.
G.1.3.2. Keihin Corporation (KEIHIN)
(8) Merkezi Tokyo’da bulunan KEIHIN, halka açık bir teşebbüs olup, hukuki veya fiili
anlamda herhangi bir teşebbüs veya gerçek kişinin kontrolü altında değildir. HONDA,
hâlihazırda KEIHIN’in hisselerinin %(…..)’ini elinde bulundurmakla birlikte,
HONDA’nın teşebbüs üzerinde kontrol sağlayacak yeterli çoğunluğu
bulunmamaktadır. KEIHIN’in geriye kalan hisseleri ise çok sayıda pay sahibi arasında
bölünmüş bulunmaktadır.
(9) KEIHIN'in küresel ölçekte hibrit ve elektrikli araçların elektrifikasyon sistemleri,
benzinli ve doğal gazlı araçların motor yönetim sistemleri ve yakıt hücreleri
ürünlerinin üretimi ve tedariki alanlarında faaliyet göstermektedir. KEIHIN'in
Türkiye'de tedarik etmekte olduğu ürünler ise şu şekildedir: Otomobiller için motor
kontrol ünitesi (MKU), otomobiller için enjektör, otomobiller için elektronik kontrollü
gaz kelebeği, ısıtma, soğutma ve havalandırma ünitesi (HVAC), kondansatörler,
evaporatörler ve sürgülü valfler.
G.1.3.3. Showa Corporation (SHOWA)
(10) Tokyo menkul kıymetler borsasında halka açık olarak işlem gören SHOWA’nın en
büyük hissedarı %(…..) pay ile HONDA’dır. SHOWA’nın geriye kalan hisseleri çok
sayıda pay sahibi arasında bölünmüş olup, teşebbüsü nihai olarak kontrol eden
herhangi bir teşebbüs veya gerçek kişi bulunmamaktadır.
(11) SHOWA’nın faaliyetlerini dört ana kolda toplamak mümkündür. Bunlar; motosiklet ve
hidrolik parça, otomotiv parçaları, direksiyon sistemleri parçaları ve gazlı pistonlarıdır.
Türkiye’de ise SHOWA yalnızca otomotiv parçaları segmentinde faaliyet
göstermektedir. Teşebbüs ilgili segmentte elektrikli güç direksiyon ürünleri (EPS) ve
amortisör satışı gerçekleştirmektedir.
20-33/413-189
3/9
G.1.3.4. Nissin Kogyo Co., Ltd’nin (NISSIN)
(12) Japonya’da kurulu olan NISSIN’in en büyük pay sahibi mevcut durumda %(…..) hisse
ile HONDA’dır. Geriye kalan hisseleri çok sayıda pay sahibi arasında bölünmüş olup,
teşebbüsü nihai olarak kontrol eden herhangi bir teşebbüs veya gerçek kişi
bulunmamaktadır.
(13) NISSIN küresel pazarda araçlar için entegre fren sistemleri ürünleri üretimi ve
tedariki, alüminyum ürünler ve materyal işletmesi (karbon nanotüpler) alanlarında
faaliyet göstermektedir. Teşebbüsün Türkiye pazarında faaliyeti bulunmamaktadır.
G.2. İlgili Pazar
G.2.1. İlgili Ürün Pazarı
(14) Bildirim Formunda yer alan bilgilere göre, NISSIN’in Türkiye’de herhangi bir faaliyeti
bulunmamaktadır. Bunun yanı sıra, Türkiye’de binek araç ve motosiklet tedariki
alanında faaliyet gösteren HONDA’ya; KEIHIN tarafından motor yönetimi ve
enjeksiyon sistemleri, SHOWA tarafından titreşim sönümleme sistemleri tedarik
edilmesi sebebiyle HONDA ile SHOWA ve HONDA ile KEIHIN arasında dikey
örtüşmeler mevcut olduğu görülmektedir.
(15) Ana hatlarıyla motor yönetimi ve enjeksiyon sistemleri, bir araç motoru içinde
görevleri yanma oluşturmak için yakıt ve havanın karıştırmasını kolaylaştırmak olan
birçok parça içermektedir. Söz konusu pazar kapsamında tedarik edilen parçalar
birçok alt kırılım doğursa da, bildirime konu işlem kapsamında tarafların tedarik
ilişkileri göz önüne alındığında; MKU, otomobiller için enjektör, otomobiller için
elektronik kontrollü gaz kelebeği, HVAC, kondansatörler, evaporatörler ve sürgülü
valflerin tedariki pazarlarının HONDA ile KEIHIN arasında dikey etkilenen pazarları
oluşturduğu değerlendirilmektedir.
(16) Titreşim sönümleme sitemleri, yolcu konforu ve güvenliğini artırmak ve binek
araçlardaki motor ve sürüş gürültüsünü azaltmak için motorlar, şasi ve egzoz
sistemleri gibi hareketli mekanizmaların titreşimini azaltmak amacıyla kullanılan
parçaları içermektedir. Titreşim sönümleme sistem parçaları dâhilinde olan
amortisörler, HONDA ile SHOWA arasındaki tedarik ilişkisi kapsamında dikey
etkilenen pazarı oluşturmaktadır. Amortisörler, aracın süspansiyon sisteminin bir
parçasını oluşturmakta ve aracın sıçrama hareketini kontrol etmek için
kullanılmaktadır. Bunun haricinde Türkiye pazarında SHOWA’nın HONDA’ya tedarik
ettiği elektrikli güç direksiyonu ürünleri bir diğer etkilenen pazarı oluşturmaktadır.
(17) HITACHI Türkiye’de kurulu iştiraki aracılığıyla binek ve hafif ticari araçlar için fren
parçaları üretimi yapmaktadır. Verilen bilgilere göre, HITACHI Türkiye’de HONDA’ya
fren parçaları tedarikinde bulunmamaktadır. Bununla birlikte HONDA’nın temel
faaliyet alanı olan binek araç tedariki pazarında, binek araçlar için fren parçaları
doğrudan bir girdi niteliğinde olduğundan, taraflar arasında mevcutta bir tedarik ilişkisi
bulunmasa da, söz konusu faaliyet alanları arasında dikey örtüşme olduğu
anlaşılmaktadır.
(18) Taraflarca sağlanan cevabi yazıda, kurulması planlanan ortak girişimi oluşturacak
olan HITACHI, KEIHIN, SHOWA ve NISSIN’in küresel düzeydeki faaliyetleri
kapsamında, motor yönetimi ve enjeksiyon sistemleri ile titreşim sönümleme
sistemleri pazarlarında küresel düzeyde yatay örtüşmeler olduğu görülmekle birlikte,
tarafları arasında Türkiye’de yatay seviyede bir örtüşme bulunmadığı belirtilmektedir.
20-33/413-189
4/9
(19) Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, dosya kapsamında ilgili pazar tanımı
yapılabilmesi mümkün olmakla birlikte, alternatif pazar tanımları çerçevesinde işlemin
rekabetçi bir endişe oluşturmadığı dikkate alınarak ilgili ürün pazarı tanımı
yapılmasına gerek görülmemiştir.
G.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
(20) Tüm etkilenen pazarlar bakımından ilgili coğrafi pazarların dünya ölçeğinde olduğu
ancak alternatif pazar tanımları çerçevesinde işlemin rekabetçi bir endişe
oluşturmadığı dikkate alınarak ilgili coğrafi pazar tanımı yapılmasına gerek
duyulmamıştır.
G.3. Değerlendirme
G.3.1. Bildirim Konusu İşlemin Niteliği Açısından Yapılan Değerlendirme
(21) Bildirime konu işlem, taraflar arasında 30.10.2019 tarihinde akdedilen Tamamlayıcı
Entegrasyon Sözleşmesi’ne (SÖZLEŞME) dayanmakta olup, iki aşamadan
oluşmaktadır. Öncelikle HONDA; KEIHIN, SHOWA ve NISSIN üzerinde hâlihazırda
sırasıyla %(…..), %(…..), %(…..) oranında sahip olduğu paylarını, mezkûr
teşebbüslerdeki geriye kalan hisseleri pay alım teklifleri ile alarak %(…..)’e
tamamlayacaktır. Ardından KEIHIN, NISSIN ve SHOWA kurulması planlanan ortak
girişimi oluşturmak amacıyla HITACHI ile birleşecektir. Birleşme suretiyle kurulacak
olan ortak girişim üzerinde ise HONDA ile HTL ortak kontrol tesis edeceklerdir.
(22) 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ’in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesinin dördüncü fıkrasında, şartla
bağlanan işlemlerin tek bir işlem olarak kabul edileceği düzenlenmektedir. Bildirim
Formunda yer alan bilgilerde, ilgili maddeye ve Birleşme ve Devralma Sayılan Haller
ve Kontrol Kavramı Hakkında Kılavuz’a (Kılavuz) atıfta bulunularak, planlanan işlemin
tek bir anlaşma tahtında düzenlendiği, bu anlaşma uyarınca birinci ve ikinci aşamanın
ekonomik açıdan birbirine bağlı olduğu, bir başka deyişle HONDA’nın pay alım
tekliflerinde bulunmasının, HITACHI ile birleşme sonucu ortak girişimin kurulması
işlemi gerçekleşmeden mümkün olmayacağı ifade edilmiştir. Söz konusu açıklamalar
ve ilgili mevzuat doğrultusunda, bildirimde yer alan işlemler tek bir işlem olarak
değerlendirilmiştir.
(23) KEIHIN, SHOWA ve NISSIN hâlihazırda herhangi bir gerçek veya tüzel kişi
tarafından kontrol edilmemektedir. HITACHI ise hâlihazırda HTL tarafından kontrol
edilmektedir. Teşebbüslerin birleşme suretiyle oluşturacağı yeni ortak girişim HONDA
ile HTL tarafından ortak kontrol edilecektir.
(24) 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinin üçüncü fıkrası hükmü çerçevesinde, bir ortak
girişimin anılan Tebliğ kapsamında bir devralma işlemi sayılabilmesi için i) ortak
kontrol altında bir teşebbüsün bulunması ve ii) ortak girişimin bağımsız bir iktisadi
varlık (tam işlevsel) olarak ortaya çıkması unsurlarının birlikte sağlanması
gerekmektedir.
(25) i) Ortak kontrolün bulunması: Bildirilen işlemin tamamlanmasının ardından, HTL ortak
girişim üzerinde %(…..) oranında, HONDA ise %(…..) oranında hisseye sahip
olacaktır. Taraflar arasında akdedilen SÖZLEŞME uyarınca, HTL ortak girişimin
yönetim kurulu üyelerinin dördünü, HONDA ise ikisini atama hakkına sahip olacaktır.
Ortak girişimin yönetim kurulu kararları, HONDA tarafından aday gösterilen yönetim
kurulu üyelerinin olumlu oyunu gerektiren hususlar söz konusu olmadıkça, basit
20-33/413-189
5/9
çoğunlukla alınacaktır. Bu hususlar SÖZLEŞME’nin ilgili hükümlerinde belirtilmiş
olup, iş planı ile yıllık bütçe onayını içermemektedir.
(26) Bildirim Formunda ve cevabi yazıda, iş planı ve yıllık bütçe onayına ilişkin hususların,
SÖZLEŞME’nin ilgili hükümlerinde belirlenmiş olduğu, stratejik kararlara ilişkin
HONDA tarafından tayin edilen yönetim kurulu üyelerinin olumlu oyu olmaksızın karar
alınamayacağı belirtilmektedir. Buna göre, ortak girişimin yönetim kurulunun iş planı
ve bütçeye dair kararı, HTL ve HONDA ile bu konuda yapılan görüşmelerin
sonuçlarına göre belirlenecektir. Yıllık iş planı ve bütçeye ilişkin bir görüş ayrılığı
olması halinde, ortak girişim yıllık iş planı ve bütçesini ancak bu görüş ayrılıkları
çözümlendikten sonra onaylayacaktır.
(27) Kılavuz, ortak kontrolün fiili olarak da uygulanabileceğini ifade etmektedir. Buna göre,
fiili ortak kontrolün ana teşebbüslere veto hakkı veren sözleşmeler olmasa dahi, ana
teşebbüslerin ortak kontrol tesis etmelerini sağlayacak şekilde düzenlenen karar
verme süreçleri sonucunda da ortaya çıkabileceği belirtilmektedir. Bildirim Formunda
yer verilen bilgiler ve Kılavuz’un ilgili açıklamaları doğrultusunda, iş planı ve bütçe
gibi teşebbüsün stratejik kararlarına yönelik fiili olarak HONDA ile HTL’nin ortak karar
alacağı anlaşılmıştır. Bu itibarla kurulması planlanan ortak girişimin taraflarca ortak
kontrol edileceği sonucuna varılmıştır.
(28) ii) Bağımsız iktisadi varlık olarak kurulması: Dosyadaki bilgilere göre, ortak girişim
hâlihazırda pazarda bağımsız faaliyet gösteren ve işlerini kalıcı olarak yürütmek
üzere mali anlamda ve personel anlamında yeterli kaynaklara ve (maddi ve gayrı
maddi) varlıklara erişimi olan dört teşebbüsün birleşmesinden oluşacaktır. Dolayısıyla
işlemin gerçekleşmesinin ardından ortak girişim kendi satış ekibine, Ar-Ge
kaynaklarına ve üretim yapabilmesi ve pazara ürün tedarik edebilmesi için gerekli
üretim tesislerine sahip olmaya devam edecektir.
(29) HITACHI, KEIHIN, SHOWA VE NISSIN’in her biri mevcut durumda HONDA'ya bir dizi
parça tedarik etmektedir. Mevcut durumda, HONDA’nın taraflardan sağladığı parça
tedariki; HITACHI’nin toplam satışlarının %(…..)’unu, KEIHIN’in yaklaşık %(…..)’ini,
SHOWA’nın %(…..)’ini ve NISSIN’in ise %(…..)’ünü oluşturmaktadır. Bunun yanı sıra,
HONDA’nın HITACHI, KEIHIN, NISSIN ve SHOWA’dan tedarik ettiği parçaların,
HONDA’nın toplam parça tedariki içerisindeki payı toplamda %(…..) oranında
seyretmektedir. Söz konusu tedarik ilişkisinin ortak girişimin kurulmasının ardından
da devam edeceği belirtilmektedir. Bunun yanı sıra taraflar, ortak girişimin üçüncü
kişilere otomotiv parçaları tedarik eden ve pazarda ürünleri bulunan bir teşebbüs
olarak faaliyet göstereceğini beyan etmektedirler.
(30) Taraflar arasındaki tedarik ilişkisine bakıldığında, KEIHIN, SHOWA ve NISSIN’in
HONDA’ya yaptığı satışların teşebbüslerin toplam parça tedariki içerisindeki payının
%50’nin üzerinde olduğu görülmektedir. Kılavuz’un 86. paragrafında belirtildiği üzere,
ortak girişim cirosunun %50’den fazlasını üçüncü kişilere yaptığı satışlardan elde
ediyorsa, bu tipik olarak bir tam işlevsellik göstergesi olacaktır. Bu oran %50’nin
altında ise, olaya özgü bir analiz gerekli olup operasyonel bağımsızlığın tespiti için
ortak girişim ile ana şirketler arasındaki ilişkinin gerçek anlamda ticari nitelikte olması
beklenmektedir. Böyle bir durumda ortak girişimin mal veya hizmetlerini pazarda en
fazla değer veren ve en fazla ödemeyi yapacak olan alıcıya sağlayacağı ve ortak
girişimin ana teşebbüslerinin şirketleriyle normal ticari koşullar altında çalışacağı
ortaya konulmalıdır. Bu şartlar altında, diğer bir ifadeyle şayet ortak girişim ana
şirketlerine üçüncü kişilere davrandığı şekilde davranacaksa, ortak girişimin tahmini
satışlarının en azından %20’sinin üçüncü kişilere yapılacak olması yeterli olabilir.
20-33/413-189
6/9
(31) Bildirime konu işlem kapsamında taraflar arasında akdedilen SÖZLEŞME’nin 3.3.13.
maddesinde yer alan, (…..) hükmü ile taraflar, ortak girişim ile HONDA arasındaki
tedarik ilişkisinin pazarda faaliyet gösteren üçüncü kişiler ile aynı şartlar altında
gerçekleşmesinin amaçlandığını belirtmektedirler. Bununla birlikte, her ne kadar
KEIHIN, SHOWA ve NISSIN hâlihazırda HONDA’ya önemli miktarda satış yapsa da,
teşebbüslerin HITACHI ile birleşmesi sonucu oluşacak olan ortak girişimin HONDA’ya
yapacağı satışların toplam satışlar içindeki payının %80’in altında kalacağı
bildirilmektedir. Bunun yanı sıra taraflar, ortak girişimin HONDA'ya yapılan
satışlardan bağımsız olarak pazarda aktif rol alacak ve operasyonel anlamda
ekonomik olarak bağımsız olacak tam işlevsel bir ortak girişim olmasını
amaçladıklarını, dolayısıyla ortak girişimin esasen HONDA’ya yapılacak satışlara
bağımlı olmayacağını teyit etmektedirler.
(32) Tarafların beyanı ve Kılavuz’daki açıklamalar doğrultusunda, ortak girişimin devralma
işlemi sonrasında bağımsız bir iktisadi varlığın tüm işlevlerini kalıcı olarak yerine
getirecek şekilde tam işlevsel bir ortak girişim olarak pazarda faaliyetlerine devam
edeceği değerlendirilmektedir.
(33) Sonuç itibarıyla başvuru konusu işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesi
çerçevesinde bir devralma işlemi olduğu kanaatine varılmıştır. Öte yandan tarafların
cirolarının söz konusu Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde
öngörülen eşikleri aşması nedeniyle, işlemin izne tabi olduğu görülmektedir.
G.3.2. 4054 Sayılı Kanun’un 7. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme
(34) Başvuru konusu işlem sonucunda tam işlevsel ve iktisadi olarak bağımsız bir ortak
girişim kurulacağı anlaşılmaktadır. Entegre Şirket’i oluşturacak olan tarafların
hâlihazırda Türkiye’de faaliyet göstermekte olduğu ürün pazarları şu şekildedir:
-HITACHI tarafından üretilen parçalar: Otomobiller için hazır hareketli
kaliperler ve fren balataları, kampanalı frenler,
-SHOWA tarafından üretilen parçalar: Otomobiller için elektrikli güç
direksiyonu ürünleri ve amortisörler,
-KEIHIN tarafından üretilen parçalar: Otomobiller için motor kontrol üniteleri,
otomobiller için enjektörler, otomobiller için elektronik gaz kelebekleri, ısıtma,
soğutma ve havalandırma üniteleri, kondansatörler, evaporatörler ve sürgülü valfler.
(35) Bu durumda, ortak girişimin taraflarını oluşturan HONDA ve HTL arasında Türkiye
kapsamında herhangi bir yatay örtüşme olmamakla birlikte, HONDA ile Entegre
Şirket’i oluşturacak teşebbüsler arasında dikey olarak etkilenen pazarlar bulunduğu
görülmektedir. Bu pazarlar aşağıdaki gibidir:
20-33/413-189
7/9
Tablo-1: Dikey Olarak Etkilenen Pazarlar
HONDA ile KEIHIN arasında
dikey etkilenen pazarlar
HONDA ile SHOWA arasında
dikey etkilenen pazarlar
HONDA ile HITACHI arasında
dikey etkilenen pazarlar
Motor kontrol üniteleri EPS Ürünleri
Hareketli kaliperler ve fren
balataları
Otomobiller için yakıt
enjektörleri
Amortisörler Kampanalı frenler
Otomobiller için elektronik gaz
kelebekleri
HVAC üniteleri
Kondansatörler
Evaporatörler
Sürgülü valfler
Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazı
(36) Ortak girişimin yoğunlaşma doğurucu etkiye neden olup olmayacağını tespiti
amacıyla, aşağıda tarafların Türkiye’de etkilenen pazarlardaki pazar paylarına yer
verilmiştir:
Tablo-2: Etkilenen Pazarlardaki Pazar Payları (Türkiye, %)
Ürün HITACHI SHOWA NISSIN KEIHIN HONDA HTL
EPS Ürünleri - (…..) - - - -
Amortisörler - (…..) - - - -
Hareketli kaliperler ve fren
balataları
(…..) - - - - -
Motor kontrol üniteleri - - - (…..) - -
Otomobiller için yakıt
enjektörleri
- - -
(…..)
- -
Otomobiller için elektronik
gaz kelebekleri
- - -
(…..)
- -
HVAC üniteleri - - - (…..) - -
Kondansatörler - - - (…..) - -
Evaporatörler - - - (…..) - -
Sürgülü valfler - - - (…..) - -
Kampanalı frenler (…..) - - - - -
Kaynak: Bildirim Formu ve Cevabi Yazı
(37) Yukarıdaki tablodan da görüleceği üzere etkilenen pazarlardaki pazar payları oldukça
düşük düzeydedir. Bunun tek istisnası HITACHI tarafından tek başına kontrol edilen
CBI tarafından üretilen hareketli kaliperler ve fren balataları pazarındaki %(…..)’lık
pazar payıdır. Diğer etkilenen pazarlar bakımından rekabeti kısıtlayıcı endişe
gündeme gelmese de bu pazardaki mevcut durumun incelenmesi önem arz
etmektedir. Bu bağlamda, hareketli kaliperler ve fren balataları pazarında faaliyet
gösteren teşebbüslerin Türkiye’de sahip olduğu pazar payı dağılımlarına bakılması
gereklidir.
Tablo-3: Hareketli Kaliperler ve Fren Balataları Pazar Payları (Türkiye)
Teşebbüsler
2018
Satış miktarı (parça) Pazar payı (%)
CBI (HITACHI) (…..) (…..)
ZF Friedrichshafen AG (ZF TRW) (…..) (…..)
Mando Machinery Corporation (Mando) (…..) (…..)
Akebono Brake Industry Co., Ltd. (…..) (…..)
Diğer (…..) (…..)
Toplam 4.585.000 100,00
Kaynak: Cevabi Yazı
(38) Görüldüğü üzere, Entegre Şirket’in taraflarından biri olan HITACHI, CBI aracılığıyla
önemli bir pazar payına sahiptir. Ancak, hareketli kaliperler ve fren balataları
20-33/413-189
8/9
pazarında CBI’nın rakibi olan ZF TRW ve Mando gibi güçlü alternatiflerin bulunması,
CBI üzerinden bir piyasa kapama etkisinin meydana gelme ihtimalini büyük oranda
ortadan kaldırmaktadır. Zira hareketli kaliperler ve fren balatalarının kullanıcıları
konumunda olan teşebbüslerin HITACHI haricindeki diğer firmalardan, bir başka
deyişle pazarın yaklaşık %(…..)’lik bölümünden alım yapmalarının önünde herhangi
bir engel bulunmamaktadır. Bunun yanında, hareketli kaliperler ve fren balataları
ürünlerinin kullanıcıları olan binek araçlar pazarındaki teşebbüslerin pazar paylarının
dağılımı ve bu dağılımdan ortak girişimin tarafı olan HONDA’nın aldığı pay da
rekabeti kısıtlayıcı etki doğurma olasılığını neredeyse ortadan kaldırmaktadır. Nitekim
HONDA’nın Türkiye binek araçlar pazarındaki payı oldukça düşük düzeydedir:
Tablo-4: Binek Araçlar Pazar Payları (Türkiye)
MARKA
2018 2019
Satış Miktarı
(Araba Sayısı)
Pazar Payı
(%)
Satış Miktarı
(Araba Sayısı)
Pazar Payı
(%)
HONDA (…..) (…..) (…..) (…..)
Renault-Nissan-Mitsubishi (…..) (…..) (…..) (…..)
Volkswagen (…..) (…..) (…..) (…..)
Fiat-Chrysler (…..) (…..) (…..) (…..)
Peugeot-Citroen-DS-Opel (…..) (…..) (…..) (…..)
Hyundai-Kia (…..) (…..) (…..) (…..)
Diğer (…..) (…..) (…..) (…..)
TOPLAM 428.858 100 390.330 100
Kaynak: Bildirim Formu
(39) Tabloda görüldüğü üzere HONDA’nın Türkiye binek araçlar pazarındaki payı %(…..)
düzeyindedir. Hareketli kaliperler ve fren balataları ürünlerinin, binek araçlar
pazarında faaliyet gösteren tüm aktörler tarafından kullanıldığı ve bu aktörlerin önemli
alıcı gücüne sahip oldukları bilinmektedir.
(40) Yukarıda yapılan tespit ve değerlendirmeler doğrultusunda, bildirime konu işlem
sonucunda 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 7. maddesi
kapsamında etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmayacağı
kanaatine varılmıştır.
20-33/413-189
9/9
H. SONUÇ
(41) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı
Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli
ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine,
gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde
yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy