Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2017-3-10 (Devralma)
Karar Sayısı : 17-10/118-53
Karar Tarihi : 13.03.2017
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Arslan NARİN (İkinci Başkan)
Üyeler : Fevzi ÖZKAN, Adem BİRCAN,
Şükran KODALAK, Mehmet AYAN
B. RAPORTÖRLER: Evrim Özgül KAZAK, Ömer Volkan YAZAR
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Hitachi Ltd.
Temsilcileri: Av. Zümrüt ESİN, Av. Hakkı Can YILDIZ, Sinan
DİNİZ
Ebulula Mardin Cad. Gül Sok. No:2 Maya Park
Tower 2 Beşiktaş/İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: Hitachi Ltd. tarafından Kurt ve Kurt İthalat İhracat ve
Mümessillik A.Ş.'nin tam kontrolünün devralınmasına izin verilmesi talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu kayıtlarına 06.02.2017 tarih ve 778 sayı ile
giren ve eksiklikleri en son 17.02.2017 tarihinde tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen
02.03.2017 tarih ve 2017-3-10/Öİ sayılı Devralma Raporu görüşülerek karara
bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle, söz konusu devralma işlemine izin
verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(4) İlgili başvuruda Murat BALKAN’ın (SATICI) tüm hisselerini elinde bulundurmak suretiyle
tek kontrolüne sahip olduğu Kurt ve Kurt İthalat İhracat ve Mümessillik A.Ş.’nin
(KURT&KURT) %75 oranındaki hissesinin ve böylece tam kontrolünün Hitachi Ltd.’ye
(HITACHI) devredilmesi işlemine izin verilmesi talep edilmiştir.
(5) Hissedarlar Sözleşmesi’nin ilgili hükümleri uyarınca SATICI, KURT&KURT’ta herhangi
bir kontrol hakkına sahip olmayacak ve KURT&KURT HITACHI tarafından tek başına
kontrol edilecektir. Söz konusu işlem, KURT&KURT’un kontrol yapısında değişikliğe yol
açacağından, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un (4054 sayılı Kanun)
ilgili hükümleri ve 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ’in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesi çerçevesinde bir
devralmadır. Tarafların 2016 yılı cirolarının 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesininin birinci
fıkrasında öngörülen eşikleri aştığı, bu nedenle dosya konusu işlemin izne tabi olduğu
anlaşılmıştır.
(6) Etkilenen pazar kavramı 2010/4 sayılı Tebliğ’in ekinde yer alan Bildirim Formunun
beşinci maddesinde; “Bildirim konusu işlemden etkilenme ihtimali olan ve a) Taraflardan
iki veya daha fazlasının aynı ürün pazarında faaliyette bulunduğu (yatay ilişki), b)
Taraflardan en az bir tanesinin bir diğerinin faaliyet gösterdiği herhangi bir ürün pazarının
alt veya üst pazarında ticari faaliyette bulunduğu (dikey ilişki) ilgili ürün pazarları” olarak
tanımlanmaktadır.
17-10/118-53
2 / 4
(7) KURT&KURT HITACHI'nin MR, tomografi ve ultrason makineleri gibi tanısal
görüntüleme cihazlarının Türkiye'deki münhasır distribütörüdür. Aynı zamanda diğer
markalara ait X-Ray, mamografi, endoskopi cihazları ve kemik densitometre cihazları gibi
ileri görüntüleme teknolojilerinin kullanıldığı tıbbi cihazların ithalatı, ihracatı ve satışı
alanlarında da faaliyet göstermektedir. KURT&KURT ayrıca, yukarıda belirtilen ürünlere
ilişkin olarak teknik servis hizmetleri de sunmaktadır.
(8) KURT&KURT’un son 3 yıl içerisinde gerçekleştirmiş olduğu satışların dağılımına
baktığımızda gelirlerinin büyük bölümünü HITACHI ürünleri aracılığıyla elde ettiği
görülmüştür. KURT&KURT, HITACHI markalı tanısal görüntüleme cihazı satışı
gerçekleştirdiği ilgili segmentlerde (bilgisayarlı tomografi, MR ve ultrason ürünleri)
sadece HITACHI marka ürünleri satmaktadır. Söz konusu ürünlere ilişkin pazar bilgileri
aşağıda sunulmaktadır.
- Bilgisayarlı Tomografi
(9) Bilgisayarlı tomografi cihazları tıbbi teşhis ve tedavide yardımcı olması için kişinin çapraz
görüntülerini alan radyografik olup, röntgen makinalarının bir bilgisayara bağlanmış
şeklidir. Ülkemizde bilgisayarlı tomografi cihazı satışı gerçekleştiren teşebbüslerin adet
bazındaki pazar payları aşağıda yer almaktadır.
Tablo 1: Bilgisayarlı Tomografi Cihazı Satışı Gerçekleştiren Teşebbüslerin Pazar Payları
Teşebbüs 2013 2014 2015
Adet Pazar Payı
(%)
Adet Pazar Payı
(%)
Adet Pazar Payı
(%)
Siemens (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
GE (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Philips (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Toshiba (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
HITACHI (KURT&KURT) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Diğer (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Toplam (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
(10) Buna göre pazar payının oyuncular arasındaki dağılımının yıllara göre önemli farklılık
göstermediği, bununla birlikte örneğin Toshiba marka cihaz satışlarının 2014 yılında
önceki yıla göre iki kat arttığı ancak sonraki yıl yeniden aynı seviyelere döndüğü
görülmüştür. Diğer yandan HITACHI’nin KURT&KURT aracılığıyla gerçekleştirdiği
satışların çok düşük seviyelerde olduğu tespit edilmiştir.
- Manyetik Rezonans Görüntüleme (MR)
(11) Ülkemizde MR cihazı satışı gerçekleştiren teşebbüslerin adet bazında pazar paylarına
aşağıdaki tabloda yer verilmektedir.
Tablo 2: MR Cihazı Satışı Gerçekleştiren Teşebbüslerin Pazar Payları
Teşebbüs 2013 2014 2015
Adet Pazar Payı
(%)
Adet Pazar Payı
(%)
Adet Pazar Payı
(%)
Siemens (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
GE (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Philips (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Toshiba (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
HITACHI (KURT&KURT) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Toplam (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
(12) Veriler incelendiğinde, MR cihazı satışı gerçekleştiren oyuncular arasındaki pazar payı
dağılımının 2015 yılında önceki yıllara göre farklı dağılım gösterdiği tespit edilmiştir.
17-10/118-53
3 / 4
Toshiba’nın pazara girişiyle diğer oyuncalardan pay aldığı anlaşılmıştır. Diğer yandan
HITACHI’nin KURT&KURT aracılığıyla gerçekleştirdiği satışların yıllara göre artış
kaydettiği de görülmüştür.
- Ultrason
(13) Ülkemizde ultrason cihazı satışı gerçekleştiren teşebbüslerin adet bazındaki pazar payı
bilgileri aşağıda yer almaktadır.
Tablo 3: Ultrason Cihazı Satışı Gerçekleştiren Teşebbüslerin Pazar Payları
Teşebbüs 2013 2014 2015
Adet Pazar Payı
(%)
Adet Pazar Payı
(%)
Adet Pazar Payı
(%)
GE (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Toshiba (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Philips (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Esaote (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Siemens (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Mindray (Zonare) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
HITACHI(KURT&KURT) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
HITACHI (İncekaralar1) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
HITACHI Toplam (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Diğer (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Toplam (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
(14) İlgili veriler incelendiğinde ultrason cihazı alanında diğer tanısal görüntüleme cihazlarına
kıyasla daha fazla oyuncunun faaliyet gösterdiği anlaşılmıştır. HITACHI ultrason cihazı
satışlarını iki distribütör aracılığıyla gerçekleştirmektedir. Diğer yandan HITACHI 2013
yılında KURT&KURT aracılığıyla (…..) adet ultrason cihazı satmışken bu sayı 2015
yılında (…..)’ye kadar düşmüştür.
(15) Yukarıda verilen bilgiler ışığında tanısal görüntüleme cihazı satışı alanında faaliyet
gösteren birçok teşebbüsün bulunduğu ve KURT&KURT’un söz konusu ürünlerde en
fazla %(…..) pazar payına sahip olduğu anlaşılmıştır.
(16) KURT&KURT’un distribütörü olduğu ve servisini verdiği HITACHI dışında diğer markalar
ve ilgili markalara ilişkin yürüttüğü faaliyetler ise aşağıdaki gibidir;
- Pentax: Endoskopi cihazı satış ve servisi
- Metaltronica: Mamografi cihaz satışı ve servisi
- SwissRay: X-Ray cihazları satışı ve servisi
- SwissRay: Kemik densitometre cihazı satışı ve servisi
- Infinitt (PACS): görüntü arşivleme ve komünikasyon sistemleri, hizmet ve servisi
(17) Devralma işlemine onay verilmesi durumunda yukarıda sayılan markalarla ilişkilerin nasıl
olacağı konusu taraflara sorulmuş, gelen cevabi yazıda, işlem sonrasında
KURT&KURT’un hâlihazırda distribütörü olduğu ve servisini verdiği ilgili ürünlerin
satışının karşı taraf ilişkiyi sonlandırmadıkça devam edeceği belirtilmiştir.
(18) HITACHI’nin ürettiği tanısal görüntüleme cihazları portföyünde yukarıda belirtilen
bilgisayarlı tomografi, MR ve ultrason cihazlarına ek olarak; X-Ray cihazları2, optik
topografi cihazları3 ve kemik densitometre cihazları4 da yer almaktadır. Söz konusu
1 HITACHI’nin ultrason ürünleri KURT&KURT dışında İncekaralar Tıbbi Cihazlar Tic. A.Ş. tarafından da
Türkiye’de satılmaktadır.
2 Son 10 yıldır Türkiye’de satılmamaktadır.
3 2012 yılından itibaren Türkiye’de satılmamaktadır.
4 HİTACHİ tarafından Türkiye’de satışı yoktur.
17-10/118-53
4 / 4
ürünlerden, X-Ray cihazları ve kemik densitometre cihazları, KURT&KURT’un diğer
markalara ait satışları ile HITACHI’nin faaliyetlerinin örtüştüğü alanlardır. Bu ürünlerden,
X-Ray cihazlarına ilişkin KURT&KURT tarafından son üç yıl içerisinde bir satış
gerçekleştirilmemiştir. Kemik densitometre cihazlarına ilişkin pazar payına bakıldığında
KURT&KURT’un 2016 yılı içerisinde yalnızca (…..) adet kemik densitometre cihazı
satarak %(…..)’luk görece düşük pazar payı elde ettiği tespit edilmiş ve dolayısıyla
devralma işleminin söz konusu cihazlara ilişkin pazarlarda rekabet endişesine yol
açmayacağı kanısına varılmıştır.
(19) Devralma işleminin etkilemiş olduğu bir diğer pazar ise tanısal görüntüleme cihazlarının
tedarikinin bir alt pazarı olarak nitelendirilebilecek tanısal görüntüleme cihazı işletim
hizmetlerine ilişkin pazardır. Türkiye’de özel hastaneler ve kamu hastaneleri tarafından
düzenlenen hizmet alım ihaleleri kapsamında, cihazın hastaneye satılması yerine,
sağlayıcılar ilgili cihazı hastanede kurmak ve cihazı işletecek eğitimli personeli de
sağlamak yoluyla bir nevi tanısal görüntüleme merkezi işletim hizmeti sağlamaktadır.
Şirketler bu kapsamda verdikleri hizmet bazında (örneğin MR çıktısı başına) ödeme
almaktadırlar. KURT&KURT tarafından tanısal görüntüleme cihazı işletim hizmetlerine
ilişkin son 3 yıl içerisinde kazanılan ihaleler, ihale bazında pazar payı ve ilgili
hizmetlerden elde edilen ciroya bakıldığında KURT&KURT’un tanısal görüntüleme cihazı
işletim hizmetlerine ilişkin pazarda kayda değer bir pazar payına sahip olmadığı
görülmüştür. Bu itibarla, devralma işleminin söz konusu hizmete ilişkin pazarda da
rekabet endişesine yol açmayacağı kanısına varılmıştır.
H. SONUÇ
(20) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet
Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ
kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan
nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve
böylece rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme
izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare
Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy