Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2023-2-027 (Devralma) Karar Sayısı : 23-25/477-161 Karar Tarihi : 01.06.2023 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Ahmet ALGAN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK, Hasan Hüseyin ÜNLÜ, Ayşe ERGEZEN, Cengiz ÇOLAK, Berat UZUN B. RAPORTÖRLER : Mehmet ÖZDEN, Zekiye KARALİ, Ömer Burak ARTUKOĞLU C. BİLDİRİMDE BULUNAN : Jacobs Douwe Egberts International B.V. Temsilcisi: Av. Umut KOLCUOĞLU, Av. Ali TUNÇSAV, Neyzar ÜNÜBOL, Av. Esen ÇAKIR Sağlam Fikir Sok. Kelebek Çıkmazı No:5 34394 Esentepe/İSTANBUL (1) D. DOSYA KONUSU: Jacobs Douwe Egberts TR Gıda Ticaret Sanayi AŞ’nin tek kontrolünün Jacobs Douwe Egberts International B.V. tarafından devralınması işlemi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurumu (Kurum) kayıtlarına 27.04.2023 tarih ve 38119 sayı ile intikal eden ve en son 26.05.2023 tarihli, 38620 sayılı yazı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 29.05.2023 tarihli ve 2023-2-027/Öİ sayılı Ön İnceleme Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle, dosya konusu işleme izin verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir. G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Yapılan bildirimde, hâlihazırda Jacobs Douwe Egberts International B.V. (JDE INTERNATIONAL) ve KASAP AİLESİ1 tarafından ortak kontrol edildiği bildirilen Jacobs Douwe Egberts TR Gıda Ticaret Sanayi AŞ’nin (JDE TR) KASAP AİLESİ’ne ait olan %30 oranındaki hisselerinin ve dolayısıyla tek kontrolünün, nihai olarak Jacobs Douwe Egberts Peet’s N.V. (JDE PEET’S) tarafından kontrol edilen JDE INTERNATIONAL tarafından devralınması işlemine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) ve 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ (2010/4 sayılı Tebliğ) çerçevesinde izin verilmesi talep edilmektedir. (5) Bildirim konusu işlemin temelini JDE INTERNATIONAL, KASAP AİLESİ ve JDE TR arasında 25.09.2018 tarihinde imzalanan Pay Sahipleri Sözleşmesi oluşturmaktadır. İlgili Pay Sahipleri Sözleşmesinde yer verilen alım opsiyonu hakkı uyarınca, 2018 yılının Ekim ayında KASAP AİLESİ’nin JDE TR’nin paylarının %30’unu devralması işlemini2 takip eden dördüncü yılın sonunda JDE INTERNATIONAL’ın, KASAP AİLESİ’nin JDE TR’deki paylarının tamamını devralma hakkına sahip olduğu görülmektedir. Anılan alım opsiyonu çerçevesinde KASAP AİLESİ, söz konusu payları 1 (…..), (…..) ve (…..) 2 İlgili işleme Kurulun 17.10.2018 tarihli ve 18-39/632-307 sayılı kararıyla izin verilmiştir.
23-25/477-161 2/3 JDE INTERNATIONAL’a devretmekle yükümlüdür. Bu kapsamda (…..) ve (…..) tarihlerinde JDE INTERNATIONAL tarafından KASAP AİLESİ’ne noter aracılığıyla alım opsiyonu bildirimi gönderilmiştir. (6) İşlemin ekonomik gerekçesi kahve ürünlerinin Türkiye pazarındaki dağıtımının ve satışının JDE INTERNATIONAL tarafından doğrudan gerçekleştirilmesi şeklinde ifade edilmiştir. (7) Kurulun 17.10.2018 tarihli ve 18-39/632-307 sayılı kararında da belirtildiği üzere, ortak girişim niteliğindeki JDE TR’nin paylarının %70’i JDE INTERNATIONAL’a ait iken %30’u ise KASAP AİLESİ tarafından yönetilmektedir. Başvuruda yer verilen 25.09.2018 tarihli JDE TR Hissedarlar Sözleşmesi’nin 7.1.4 maddesinde; (.....)’ın Başkan, (.....)’in Başkan Yardımcısı ve (.....)’ın Yönetim Kurulu Üyesi olduğu görülmektedir. Aynı sözleşmenin 7.3.2 maddesinde yer verilen: (…..) hükmü ile Yönetim Kurulu kararlarına tabi konulara yer verilmesi, ortak kontrolün bulunduğuna işaret etmektedir. İşlem neticesinde KASAP AİLESİ’nin JDE TR’deki paylarının JDE INTERNATIONAL tarafından devralınması ile JDE TR’nin ortak kontrolden tek kontrole geçecek olması sebebiyle teşebbüsün kontrol yapısında değişiklik meydana geleceği görülmektedir. Dolayısıyla kontrolde meydana gelecek olan kalıcı değişiklik sebebiyle işlemin 2010/4 sayılı Tebliğ’in 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi kapsamında bir devralma olduğu anlaşılmaktadır. (8) Tarafların 2022 yılı ciroları incelendiğinde, 2010/4 sayılı Tebliğ hükmünün (b) bendinde düzenlenen ciro eşiklerinin aşıldığı ve işlemin izne tabi olduğu görülmektedir. (9) Devre konu JDE TR; filtre kahve, granül kahve, hazır kahve ve benzeri kahve ürünlerini Of Çaysan Tarım Ürünleri Entegre Tesisleri Sanayi ve Ticaret AŞ’nin (OFÇAY) dağıtım kanalları aracılığıyla Türkiye pazarına sunmaktadır. JDE TR’nin paylarının tamamına sahip olduğu iştiraki OFÇAY; siyah çay, yeşil çay, bitki çayı ve meyve çaylarının üretimini ve satışını gerçekleştiren bir çay üreticisi olarak faaliyet göstermektedir. OFÇAY çay pazarındaki faaliyetlerinin yanı sıra Türkiye’de özel markalı şeker ürünlerinin üretimini ve satışını da gerçekleştirmektedir. Devralan konumundaki JDE INTERNATIONAL’ın Türkiye’de doğrudan herhangi bir ticari faaliyeti bulunmadığı ve Türkiye cirosunu JDE TR aracılığıyla elde ettiği görülmektedir. Bildirim Formu’nda JDE INTERNATIONAL’ın bir diğer iştiraki olan Jacobs Douwe Egberts Çay Kahve Hizmetleri Ltd. Şti.nin3 Türkiye’de herhangi bir ticari faaliyetinin bulunmadığı belirtilmiştir. JDE INTERNATIONAL’ın tek kontrolüne sahip ana şirket olan JDE PEET’S’in4 yurt dışında kahve ve çay ürünlerinin üretimi ve satışı ve yeşil kahveden nihai kahve ürünü üretimi işiyle iştigal ettiği ancak Türkiye’de JDE TR’nin ve dolayısıyla OFÇAY’ın faaliyetleri dışında herhangi bir faaliyetinin bulunmadığı görülmektedir. (10) Bu kapsamda devralan taraf olan JDE PEET’S ile devre konu JDE TR’nin faaliyetleri 3 Başvuruda şirket adına bazı şirket içi kredi kullanımlarının ve üretim ekipman alımlarının mevcut olduğuna yer verilmiştir. 4 Başvuruda nihai olarak JDE PEET’S tarafından kontrol edilen ve Malezya menşeli bir şirket olan Super FI (M) Sdn Bhd’nin Türkiye’deki bir özel markalı ürün sağlayıcısına girdi niteliğinde ürünler sattığına yer verilmiştir. Söz konusu ürünlerin JDE markalı ürünler olmadığı ve satışlarının yalnızca kahve esansından, püskürterek kurutma ve dondurarak kurutma yöntemleriyle elde edilen kahve çeşitlerinden ve kahve kremasından ibaret olduğu belirtilmiştir. Bununla birlikte, başvuruda bu ürünlerin Türkiye’ye satışından elde edilen toplam net gelirin yaklaşık olarak (.....) TL ((.....) ABD doları) olduğuna ve ilgili pazarın toplam büyüklüğüne bakıldığında bu payın oldukça düşük olduğuna yer verilmiştir.
23-25/477-161 3/3 açısından Türkiye’de herhangi bir yatay ya da dikey örtüşmenin bulunmadığı görülmektedir. Dolayısıyla, işlem neticesinde yalnızca JDE TR’nin Türkiye’de faaliyet gösterdiği pazarlardaki pazar payı JDE INTERNATIONAL’a devredilmiş olacaktır.5 (11) Sonuç olarak, bildirime konu işlem ile 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde başta hâkim durum yaratılması ya da mevcut bir hâkim durumun güçlendirilmesi olmak üzere etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucunun ortaya çıkmayacağı kanaatine ulaşılmıştır. H. SONUÇ (12) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında izne tabi olduğuna; işlem sonucunda etkin rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir. 5 Cevabi yazıda JDE TR’nin 2022 yılında Türkiye’deki kahve satış pazarındaki pazar payının satış değeri bakımından %(.....), satış miktarı bakımından ise %(.....); çay satış pazarındaki pazar payının satış değeri bakımından %(.....), satış miktarı bakımından ise %(.....); şeker satış pazarındaki pazar payının satış değeri bakımından %(.....), satış miktarı bakımından ise %(.....) olduğu belirtilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy