Johnson & Johnson Sıhhi Malzeme San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin kontakt lens ürünleri pazarında ayrımcılık ve mal vermenin reddi uygulamalarıyla hâkim durumunu kötüye kullandığı iddiası - Karar Sayı 19-40/642-270

Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2019-3-020 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 19-40/642-270
Karar Tarihi : 14.11.2019
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Birol KÜLE
Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK,
Ahmet ALGAN, Hasan Hüseyin ÜNLÜ
B. RAPORTÖRLER : İsmail Yücel ARDIÇ, D. Nur Cansu İSLAM,
Osman Can AYDOĞDU
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : - Vision Optik Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti.
Adres: Emek Zekai Gümüşdiş Mah. Sanayi Cad. No: 606 D
Osmangazi/BURSA
D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILAN : - Johnson & Johnson Sıhhi Malzeme San. ve Tic. Ltd. Şti.
Temsilcileri: Av. Şahin ARDIYOK, Aslı AK,
Dilara YEŞİLYAPRAK
Büyükdere Cd. Bahar Sk. No.13, River Plaza Kat 11-12,
Levent/İSTANBUL
(1) E. DOSYA KONUSU: Johnson & Johnson Sıhhi Malzeme San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin
kontakt lens ürünleri pazarında ayrımcılık ve mal vermenin reddi uygulamalarıyla
hâkim durumunu kötüye kullandığı iddiası.
(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Rekabet Kurumuna (Kurum) yapılan başvuruda özetle;
- Şikâyetçi konumundaki Vision Optik Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin (VISION)
kontakt lens ve optik ürünlerinin toptan ve perakende satışı işi ile iştigal ettiği,
- “Acuvue” marka kontakt lens ürünlerinin Türkiye temsilcisi olan Johnson&
Johnson Sıhhi Malzeme San. ve Tic. Ltd. Şti. (JOHNSON) ile 21.02.2017
tarihinden itibaren beş yıl süreli mal alım sözleşmesi (Sözleşme) imzaladığı,
- Sözleşme imzalandıktan sonra JOHNSON yetkilileri ile vade ve iskonto gibi
şartlar konusunda yedi ay boyunca mutabakata varılamadığı, bunun üzerine
kendileri ile ilgilenen satış temsilcisinin değiştiği,
- Yeni satış temsilcisinin kendilerine mal temin edilmeyeceğini ve iskonto
verilmeyeceğini belirttiği, buna gerekçe olarak ise şikâyetçinin bir diğer firması
olan Lens Market Kontakt Lens Tıbbi Malz. Optik Ürünler Tekstil Konfeksiyon
Bilgisayar Elektronik Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye (LENSMARKET) satılan
ürünlerin ihracata konu edilmesinin gösterildiği; ancak söz konusu şirketlerin
hiçbirinin ihracatçı kaydının bulunmadığı, kaldı ki böyle bir durumun olması
halinde bile ihracatın önünde hukuki bir engel olmadığı,
- Sonuç olarak, JOHNSON’un Sözleşme’yi tek taraflı feshettiği ve şikâyetçinin
müşterilerinin “Acuvue” markalı ürün taleplerini karşılayamadığı,
iddia edilmiştir. Söz konusu başvuru Rekabet Kurulunun (Kurul) 17.10.2018 tarihli
toplantısında görüşülmüş ve bu toplantıda, 2012/2 sayılı Rekabet İhlallerine İlişkin
Başvuru Usulüne dair Tebliğ m. 5/4 uyarınca 4054 sayılı Rekabetin Korunması
19-40/642-270
2/13

Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun) çerçevesinde herhangi bir işlem yapılmasına
gerek bulunmadığına 18-39/630-M sayı ile karar verilmiştir. Aynı şikâyetçi tarafından
yapılan 08.04.2019 tarih ve 2502 sayılı başvuruda, şikayetçinin bir önceki başvurusuna
ilişkin alınan 17.10.2018 tarih ve 18-39/630-M sayılı Kurul kararının tekrar
değerlendirilmesi talep edilerek önceki beyanlarına ek olarak
- JOHNSON’un ürünlerin satışından kaçınmak ve müşteriler arasında ayrımcılık
yapmak için Kurum tarafından onay almadığı bir sözleşme ile mal satışını başka
bir malın alım şartına bağladığı,
- Bu durumun, pazardaki satıcılar arasında ayrımcılığa, ayrıca belirli bir malın
alımının başka bir ürünün alımına veya belirli şartlara bağlanmasına böylelikle
rekabetin kısıtlanmasına yol açtığı
iddia edilerek konunun 4054 sayılı Kanun kapsamında incelenmesi talep edilmektedir.
(3) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 08.04.2019 tarihinde 2502 sayı ile giren
başvuru üzerine hazırlanan 03.05.2019 tarihli ve 2019-3-020/BN sayılı Bilgi Notu
09.05.2019 tarihli Kurul toplantısında görüşülmüş ve 19-18/253-M sayı ile önaraştırma
yapılmasına karar verilmiştir.
(4) İlgili karar uyarınca düzenlenen 22.10.2019 tarih ve 2019-3-020/ÖA sayılı Önaraştırma
Raporu, 14.11.2019 tarihli Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
(5) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; JOHNSON hakkında, ilgili iddialara yönelik
olarak soruşturma açılmasına gerek olmadığı sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
I. İNCELEME ve DEĞERLENDİRME
I.1. Hakkında Önaraştırma Yapılan: Johnson&Johnson Sıhhi Malzeme San. ve
Tic. Ltd. Şti. (JOHNSON)
(6) Johnson grubu, Visioncare, Consumer ve Pharma olmak üzere üç ayrı iş kolundan
oluşmaktadır. Visioncare kontakt lens pazarında, Consumer tüketici/kişisel bakım
ürünleri pazarında ve Pharma ise ilaç pazarında faaliyet göstermektedir.
(7) Visioncare, kontakt lens ve kontakt lens bakım ürünlerinin ithalatını ve bu ürünlerin
bireysel/zincir optiklere toptan satışını gerçekleştirmektedir. Söz konusu ürünler (plano
lensler -renkli ve numarasız- hariç) Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Ulusal Bilgi Bankasına
(TİTUBB) kaydedilmektedir.
I.2. Başvuruda Bulunan: Vision Optik Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti. (VISION)
(8) Merkezi Bursa’da olan VISION, 2017 yılında (…..) tarafından kurulmuş olup her türlü
gözlük, gözlük camı, optik lens, kontakt lens, kontakt lens solüsyonları, gözlük
çerçevesi gibi lens optik malzemelerinin toptan ve perakende alım satım faaliyetlerini
yürütmektedir.
I.3. İlgili Pazar
I.3.1. Sektöre İlişkin Bilgiler
(9) Kontakt lensler (renkli kontakt lensler de dâhil olmak üzere) Türkiye’de sadece göz
doktoru muayenesi ile verilen doktor reçetesiyle ve yalnızca perakendeci optisyenlik
müesseseleri (optikler/gözlükçüler) tarafından son kullanıcıya satılabilen, gözde kırma
kusurunu düzeltmeyi amaçlayan (plano/numarasız renkli kontakt lensler hariç) tıbbi
cihaz niteliğinde ürünlerdir. Optisyenlik Müesseseleri Hakkında Yönetmelik
kapsamında kontakt lensler, “Kornea üzerine yerleştirilen refraktif,
19-40/642-270
3/13

kozmetik, terapötik amaçla kullanılan tıbbi gereçler” olarak tanımlanmıştır. Kontakt
lensler düzelttikleri kırma kusuruna, muhtemel değişim süresine ve kozmetik kullanım
amacının bulunup bulunmamasına göre sınıflandırılabilmektedir. Sayılan özelliklerin
de birbirleri içinde farklı kombinasyonları mevcut olmakla birlikte, kontakt lensler,
düzelttikleri kırma kusuruna göre esasen aşağıdaki şekilde sınıflandırılmaktadır:
- Sferik Lensler: Gözdeki kırma kusuru sonucu ortaya çıkan yakını iyi
görememe (hipermetrop) veya uzağı iyi görememe (miyop) olgularının
düzeltilmesi amacıyla kullanılmaktadır.
- Torik Lensler: Görüntünün gözde bir noktaya odaklanamaması sonucu
ortaya çıkan görme bozukluğunu (astigmat) düzeltmek amacıyla
kullanılmaktadır.
- Multifokal / Progresif Lensler: Yaşa bağlı gelişen yakın görüntülere
odaklanamama sonucu ortaya çıkan yakını görme bozukluğunu
(prespiyobi) düzeltmek için kullanılmaktadır.
- Plano Lensler: Kırma kusuru düzeltmesi yapmayan, kozmetik veya
terapötik/bandaj amaçlı kullanılan lenslerdir.
(10) Kontakt lensler, muhtemel değişim süresine göre ise aşağıdaki gibi
sınıflandırılmaktadır:
- Günlük kullanılan aylık değiştirilen/kullanılıp atılan kontakt lensler,
- Günlük kullanılan iki haftalık değiştirilen/kullanılıp atılan kontakt lensler,
- Günlük kullanılıp atılan kontakt lensler,
- Yukarıdaki süreler haricinde kullanılıp atılan kontakt lensler.
(11) Bir başka sınıflandırma ise kozmetik kullanım amacının bulunup bulunmamasına göre
yapılmakta ve buna göre:
Kozmetik amacı olmayan kontakt lensler: Şeffaf lensler, sıklıkla bir veya birden fazla
kırma kusurunun birlikte olduğu durumlarda veya terapötik amaçlı ve/veya bandaj lens
olarak kullanılan kontakt lensler,
Kozmetik amacı olan kontakt lensler: Kozmetik amaçlı ve/veya bir görme bozukluğu ile
birlikte kozmetik ihtiyaca cevap veren renkli kontakt lenslerdir.
(12) Türkiye kontakt lens sektöründe Alcon Laboratuvarları Tic. A.Ş. (ALCON), JOHNSON,
Bausch & Lomb Sağlık ve Optik Ürünleri Tic. A.Ş. (BAUSCH&LOMB) ve CooperVision
Turkey Kontakt Lens Tic. Ltd. Şti. (COOPER VISION) olmak üzere dört uluslararası
üretici/ithalatçı firma mevcuttur. Bu firmaların yanında küçük ölçekli distribütör veya
yerli firmalar da bulunmaktadır1.
(13) Türkiye kontakt lens pazarında yaklaşık 900.000 nihai kullanıcının bulunduğu tahmin
edilmektedir. Türkiye kontakt lens pazarının büyüklüğü EUROMCONTACT2 verilerine
göre yaklaşık 200 milyon TL’dir3. Pazarda en çok satışı gerçekleştirilen lensler, 2018
yılı için ciro bazında %74’lük pay ile aylık kullanılıp atılan şeffaf lenslerdir. Günlük

1 Opak Lens, Elegance markasının; Atasun, IWEAR markasının ve bazı çeşitli tedarikçiler
Amazon, Solatica ve Zeiss gibi markaların ithalat ve satışını gerçekleştirmektedir.
2 Yalnızca ALCON, JOHNSON ve Bausch & Lomb’un verilerini dikkate almakta, Cooper Vision,
Elegance, Solatice, Iwear ve Zeiss gibi Türkiye’de faal olan diğer markaları ihtiva etmemektedir.
3 Bu veri ithalatçı/üretici firmaların depolara ve perakendecilere yaptıkları satışları göstermekte olup,
perakendecilerin nihai kullanıcıya yaptığı satışları içermemektedir.
19-40/642-270
4/13

değişimli kullan at lensler %17, kozmetik kontakt lensler ise %9 paya sahiptir.
Türkiye’de kontakt lens pazarında faaliyet gösteren önemli oyuncuların ciro bazında
pazar paylarına aşağıda yer verilmektedir.
Tablo 1- 2016-2018 Dönemi Kontakt Lens Pazarında Tahmini Pazar Payları4 (%)
Teşebbüsler 2016 2017 2018
ALCON (…..) (…..) (…..)
JOHNSON (…..) (…..) (…..)
BAUSCH & LOMB (…..) (…..) (…..)
COOPER VISION (…..) (…..) (…..)
DİĞER (…..) (…..) (…..)
Kaynak: 20.06.2019 tarih 19-22/333-150 sayılı Kurul kararı
(14) Tablo 1’e bakıldığında; pazarda yer alan oyuncuların pazar paylarının seneler itibarıyla
farklılık gösterdiği, bu durumun JOHNSON dâhil olmak üzere pazarda yer alan aktörler
üzerinde rekabetçi baskı oluşturduğu değerlendirilmektedir. Diğer yandan pazar yapısı
incelendiğinde, özellikle ithalat yoluyla pazara yeni girişlerin olduğu görülmektedir. İrili
ufaklı diğer ithal lens markalarının varlığı ile birlikte ele alındığında, EUROMCONTACT
tarafından esas alınan pazar büyüklüğünün pazarın gerçek ölçeğini
yansıtmayabileceği, bu nedenle JOHNSON’un pazar payının tabloda verilenden daha
küçük olduğu çıkarımında bulunulmaktadır.
(15) Kontakt lens pazarına (renkli kontakt lens dâhil) giriş için sermaye, know-how ve
mevzuat açısından kayda değer bir giriş engeli bulunmamaktadır5. Tüm kontakt lensler
(renkli lensler dâhil, plano lensler hariç) tıbbi cihaz mevzuatına tabi ürünlerdir. Kontakt
lensler, genel olarak yurt dışında üretim yapan firmalar tarafından Türkiye'ye ithal
edilmektedir. Sonrasında ise, kontakt lens depolarına ve doğrudan perakende satış
yapan optisyenlik müesseselerine satış gerçekleştirilmektedir. İthalatına yönelik
herhangi bir kota ya da gümrük engeli bulunmayan ürünün dağıtımı da nispeten
kolaydır.
(16) Pazarda dağıtıcı konumunda bulunan kontakt lens depoları ise, 15.05.2014 tarihli ve
29001 sayılı Tıbbi Cihaz Satış, Reklam ve Tanıtım Yönetmeliğine göre satış merkezi
olmaya hak kazanmış ve yetki belgesi almış olan işletmelerdir. Bu depolar kontakt
lensin toptan satışını, bireysel ve zincir optik mağazaları ise perakende satışını
gerçekleştirmektedir. 2018 yılında Türkiye’de kontakt lens pazarında faaliyet türlerine
göre mevcut oyuncuların (depo, zincir optik, bireysel optik) ve şubelerinin sayılarına
aşağıdaki tabloda yer verilmektedir.


4EUROMCONTACT verilerinin kısıtlı olması ve sektörde faaliyet gösteren teşebbüslerin
EUROMCONTACT verilerinde yalnızca kendi bilgilerini görebilmeleri sebebiyle JOHNSON, rakiplerinin
pazar paylarına ilişkin net bir öngörü sağlayamamaktadır. İlgili pazar payı verileri Kurulun 20.06.2019
tarih 19-22/333-150 sayılı kararında yer alan bilgilerden derlenmiştir.
5 Bkz. 13.08.2013 tarihli ve 13-47/639-278 sayılı Kurul kararı.
19-40/642-270
5/13

Tablo 2- Kontakt Lens Pazarında Faaliyet Gösteren Oyuncular ve Şube Sayıları (2018)
Faaliyet Adet Şube Sayısı
Lens Deposu (…..) (…..)
Zincir Optik (…..) (…..)
Bireysel Optik (…..) (…..)
TOPLAM (…..) (…..)
Kaynak: JOHNSON’dan Gelen Bilgiler
I.3.2. İlgili Ürün Pazarı
(17) İlgili Pazarın Tanımlanmasına İlişkin Kılavuz’da 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin
Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ hükümlerine atıfta
bulunularak ilgili ürün pazarının tespitinde dikkate alınacak unsurlar belirtilmektedir.
Buna göre ilgili ürün pazarının tespitinde tüketicinin açısından fiyatı, kullanım amaçları
ve nitelikleri bakımından aynı sayılan mal ve hizmetlerden oluşan pazar dikkate
alınmakta ayrıca tespit edilen pazarı etkileyebilecek diğer unsurlar da
değerlendirilebilmektedir.
(18) Başvuru konusu iddialar, JOHNSON’un kontakt lens pazarında hâkim durumunu
kötüye kullandığına yöneliktir. Başvuruda kontakt lens ürünlerinin tamamının tarafların
aralarındaki ticari ilişkiye konu olduğu görülmekte, herhangi bir alt pazar veya yan ürün
özelinde bir uygulamanın olmadığı anlaşılmaktadır.
(19) Kurulun 05.03.2015 tarihli ve 15-10/139-62 sayılı kararında, 13.08.2013 tarihli ve 13-
47/639-278 sayılı karara atıfta bulunularak, dosya kapsamında kontakt lens pazarının
ele alındığı; bununla birlikte, detaylı bir pazar tanımı yapmanın sonuca etkisi olmaması
sebebiyle, ilgili ürün pazarının tanımlanmadığı belirtilmiştir. Öte yandan, 16.02.2017
tarih, 17-07/72-31 sayılı Kurul kararında ilgili ürün pazarının en geniş haliyle “kontakt
lens pazarı” en dar haliyle “renkli kontakt lens pazarı” olarak tanımlanmasının mümkün
olduğu vurgulanmakla birlikte, kesin bir ilgili ürün pazarı tanımlamasına gidilmemiş;
ancak dosya konusu eylemlerin doğrudan renkli kontakt lens pazarındaki
uygulamalarla ilgili olması nedeniyle değerlendirmeler renkli kontakt lens pazarı ele
alınarak yapılmıştır.
(20) İşbu önaraştırma kapsamında da sözleşme konusu ürün ve yukarıda yer verilen Kurul
kararlarındaki tespitler dikkate alındığında, ilgili ürün pazarının en geniş haliyle “kontakt
lens pazarı” olarak belirlenmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.
I.3.3. İlgili Coğrafi Pazar
(21) İlgili ürün pazarını oluşturan ürünlerin ülke içinde rekabet şartlarının bölgesel olarak
farklılaşmasına neden olacak bir unsurun bulunmaması nedeniyle ilgili coğrafi pazar
“Türkiye” olarak ele alınmıştır.
I.4. Önaraştırma Sürecinde Elde Edilen Bilgi ve Belgeler
I.4.1. Şikayetçiden Elde edilen Bilgiler
(22) Önaraştırma kapsamında 24.09.2019 tarihinde şikâyetçi ile Kurum merkez adresinde
görüşme gerçekleştirilmiş ve ayrıca bilgi isteme yazısıyla bilgi talebinde bulunulmuştur.
Yapılan görüşmede özetle;
- Şikayetçinin 2002 yılında LENSMARKET, 2017 yılında VISION şirketlerini
kurduğu, her iki şirketin de toptan ve perakende satış gerçekleştirdiği,
- 21.02.2017 tarihinde JOHNSON ile beş yıllık standart bir sözleşme imzalandığı,
sözleşme sonrası iş hacminin artırılması amacıyla banka üzerinden doğrudan
19-40/642-270
6/13

borçlanma sistemi ve teminat mektubu ile vadeli çalışma ve iskonto talep
edildiği,
- Süreç içinde LENSMARKET’e ait sözleşmenin, buna ek olarak siparişlerin de
iptal edildiği, mal vermenin durdurulduğu, aynı zamanda VISION’ın sözleşmesi
geçerli olmasına rağmen bu şirkete de mal vermenin durdurulduğu,
- Şikâyetçinin İstanbul’da faaliyet gösteren bir firmaya sattığı ürünlerin ilgili firma
tarafından ihracata konu edilmesinin JOHNSON tarafından sözleşmenin
feshedilmesine gerekçe olarak gösterildiği,
- Şikayetçinin JOHNSON’un ürünlerini başka lens depolarından temin edebildiği,
şikayetinin tam olarak mal vermenin reddi ve ayrımcılık ile ilgili olduğu,
- Piyasada JOHNSON’a ait ürünlerin %(…..)’sinin, ALCON’a ait ürünlerin ise
%(…..)’ının ihraç edildiğinin düşünüldüğü
ifade edilmiştir.
(23) Şikayetçinin sunduğu bilgi ve belgelerden JOHNSON’un LENSMARKET’e 18.09.2017
tarihli ve 43112 sayılı ihtarname gönderildiği anlaşılmaktadır. Bu ihtarnamede,
LENSMARKET’in satış yaptığı ürünlerden birinin Litvanya'da nihai kullanıcıya
satılmaya hazır halde tespit edildiği, bu doğrultuda bu ürünün izlenebilirliğine ilişkin
olmak üzere, nihai kullanıcı fiyat bilgisi içermeyen fatura detay bilgisi ve lot kaydının
gönderilmesi gerektiği aksi halde sözleşme hükümleri uyarınca sözleşmenin sona
erdirileceği belirtılmiştir. JOHNSON’un bu talebi, LENSMARKET’in JOHNSON’a
yönelik 29.09.2017 tarihli ve 09299 sayılı ihtarnamesi ile reddedilmiştir. Bunun üzerine
JOHNSON, 17.10.2017 tarihli ve 47750 sayılı ihtarname ile bir önceki talebini
yineleyerek LENSMARKET’e “işbu bilgi sağlamamaya yönelik Sözleşmeye aykırılığın,
Sözleşmenizin 5.2. maddesi uyarınca; ihtarnamenin tebliği tarihi itibariyle 3 gün
içerisinde giderilmesi, aksi takdirde Sözleşmeyi, ikinci bir bildirime gerek kalmaksızın,
tek taraflı olarak ve derhal geçerli olacak şekilde feshedeceği” uyarısında bulunmuştur.
(24) Söz konusu talebe, LENSMARKET’in JOHNSON’a gönderdiği 19.10.2017 tarihli ve
09958 sayılı ihtarname ile nihai tüketiciye yazar kasa fişi ile satış yapılmış olabileceği,
satışın kime yapıldığına dair Diyoptri ve LOT kaydının tutulmadığı, paylaşılması
istenen bilginin bulunmadığı, yurtdışına satışlarının olmadığı yönünde yanıt verilmiştir.
Bunun üzerine JOHNSON 23.10.2017 tarihli ve 48587 sayılı ihtarname ile
LENSMARKET ile aralarındaki sözleşmeyi sona erdirmiştir.
I.4.2 Johnson’dan Elde Edilen Bilgiler
(25) JOHNSON tarafından gönderilen cevabi yazıda özetle;
- JOHNSON’un Visioncare grubu dâhilinde kontakt lens (yalnızca renksiz
yumuşak lens), bakım solüsyonu ve kuru göz damlası ürünlerinin satışını
yaptığı,
- Kontakt lens ürünleri bakımından toptancılık sisteminin Türkiye’de oldukça
gelişmiş olduğu, en büyük üç toptancının Opak Lens, Opak Optik (Essilor)
ve Lens Medikal olduğu, söz konusu toptancıların birçok ilde kendine ait
satış, pazarlama ve dağıtım ekibinin bulunması dolayısıyla ilgili ürünleri
aynı gün içerisinde teslim edebildiği,
- Piyasada JOHNSON’a rakip başlıca markaların ALCON, COOPER
VISION, BAUSCH & LOMB olduğu,
19-40/642-270
7/13

- Kontakt lenslerin göz muayenesi sonrası göz doktoru tarafından
reçetelendirildiği, göz doktorunun yazdığı reçetede markanın
belirlenebildiği, son kullanıcıların da bu reçete ile bireysel veya zincir
optiklerden söz konusu ürünleri temin edebildiği6, bu nedenle ancak
toptancıların perakende satış gerçekleştiremediği, yine Tıbbi Cihaz Satış
Reklam ve Tanıtım Yönetmeliği m. 26/4 hükmü uyarınca internet üzerinden
satışların sınırlandırıldığı, bununla birlikte uygulamada bazı bireysel
optiklerin7 internetten satış gerçekleştirdiği,
- VISION’ın JOHNSON müşteri sisteminde adresi ve ortaklık bilgilerinin
LENSMARKET ile bire bir örtüştüğü, aşağıda ayrıntılarına yer verilen
LENSMARKET ile yaşanan uyuşmazlık dönemi öncesi VISION’ın
JOHNSON’dan herhangi bir sipariş talebinde bulunmadığı,
- JOHNSON ile LENSMARKET arasındaki ticari ilişkinin 22.08.2014
tarihinde yapılan satış sözleşmesine dayandığı,
- LENSMARKET’in 2015-2017 yılları arasında yaptığı alımların ortalama bir
optik mağazasının alımları gibi olduğu, 2017 yılı Ağustos ayı sonrası
siparişlerinde, Türkiye pazarı ile ilişkilendirilemeyecek ölçüde artış
gözlemlendiği,
- Örneğin 1 DAY ACUVUE MOIST ürününden 2015, 2016 yılları ve 2017
yılının ilk yedi ayında hiç alım yapmazken, Ağustos ve Kasım ayları
arasında toplam (…..) kutu ürünün teslimatının gerçekleştirildiği, Eylül 2017
döneminde verilen yüklü siparişin bir kısmı Eylül ayında teslim edilirken,
geriye kalan kısmın stok yetersizliği sebebiyle yurtdışından tedarik edilerek
sözleşmenin feshi sonrası Kasım ayında teslim edildiği,
- Söz konusu ürünün Türkiye pazarında en az satılan ürünlerden biri olduğu,
2017 yılında Türkiye’de 200’e yakın mağazası olan Atasun Optik’in dahi bu
üründen (…..) kutu alım gerçekleştirdiği,
- Benzer şekilde 1 DAY MOIST FOR ASTIGMATISM ürünü için
LENSMARKET'in 2015 yılında iki, 2016 yılında bir kutu sipariş vermişken
2017 yılının sadece Ağustos ayında (…..) kutu aldığı, aynı üründen Atasun
Optik’in 2017 yılında (…..) kutu satın aldığı,
- JOHNSON’un Türkiye genelinde en çok sattığı iki ürünün ACUVUE OASYS
ve ACUVUE OASYS FOR ASTIGMATISM olduğu, bu ürünlerin
JOHNSON’un toplam satışlarının %(…..) karşılık geldiği,
- LENSMARKET’in toplam satışların içerisinde bu iki ürünün yüzdesinin
2015 yılında %(…..), 2016 yılında %(…..) ve 2017 yılında ise %(…..)
oranına karşılık geldiği,
- Söz konusu istatistiklerin 2015 ve 2016 yıllarında Türkiye ortalaması ile
uyumluyken, 2017 yılında ortalamadan büyük bir sapma gösterdiği,
- LENSMARKET'in tek şubesi ile 2,5 yıl boyunca hiç veya ihmal edilebilir
ölçüde alım yaptığı ürünler için 2017 yılı Ağustos ayı sonrasında Atasun

6 5193 sayılı Optisyenlik Hakkında Kanun, Optisyenlik Müesseseleri Hakkında Yönetmelik m. 25.
7 Az sayıda bulunan ve genellikle hastane etrafı yanı sıra merkezi olmayan bölgelerde yer alan
optik/gözlükçü olarak ifade edilmektedir.
19-40/642-270
8/13

Optik'in tüm Türkiye'deki satışından çok daha fazla alım yapmasının
hayatın olağan akışına aykırı olduğu,
- Söz konusu talep artışının yaşandığı Ağustos 2017 döneminde, Türk
Lirasının önemli ölçüde devalüasyona uğradığı, Türkiye pazarındaki
ürünlerin yurtdışı ile karşılaştırıldığında oldukça düşük fiyatlı konuma
geldiği, fiyatlarda oluşan bu farklılığın Türk mevzuatı gereği zorunlu olarak
bulunması gereken Türkçe etiketlerinin çıkarılarak ürünlerin yurtdışına
özellikle de Doğru Avrupa'ya satılmasına sebep olduğu,
- Zira yerinde inceleme esnasında elde edilen belgelerde de yer aldığı üzere
("Fwd: [EXTERNAL] 7233 optik dünyası" başlıklı e-posta ile ekinde yer alan
"Optik Dünyası-Bölge Dışına Satış-Ihtar" başlıklı word dosyası) JOHNSON
tarafından Optik Dünyası’na satışı yapılan yumuşak kontakt lens
ürünlerinin lot numaralanın takibi gerçekleştirilerek, Ürdün ve Polonya'da
son kullanıcıya satışı yapılmak üzere hazır tutulduğunun tespit edildiği,
- JOHNSON’ın her sene Türkiye pazarına arz edilecek ürün miktarını
belirlemek adına planlama çalışmaları yürüttüğü, çalışmalarda Türkiye'deki
hasta sayısı, tahmini büyüme oranı gibi birtakım ekonomik göstergeler esas
alındığı ve arz miktarının bu göstergelere göre belirlendiği, dolayısıyla
Türkiye pazarına sunulan ürünlerin arbitraj sebebiyle yurtdışına satılması
halinde, Türkiye pazarındaki arz güvenliğinin de tehlikeye düşeceği,
- Kamu sağlığına ve tüketici refahına ilişkin riskler, LENSMARKET'in
devalüasyon döneminde Türkiye pazarı ile bağdaşmayan ölçüde yaptığı
alımlar ve Litvanya'ya satışı yapıldığı tespit edilen bir ürünün ortaya çıkması
üzerine, 18.09.2017 tarihinde LENSMARKET’e ihtarname gönderildiği,
konu ile ilgili taraflar arasındaki sözleşmeye uygun olarak bilgi talebinde
bulunulduğu, söz konusu bilgilerin JOHNSON ile paylaşılmaması üzerine
17.10.2017 tarihinde yeni bir ihtarname ile tekrar bilgi talebinde
bulunulduğu, cevap verilmemesi üzerine LENSMARKET’in bilgi
paylaşmayarak taraflar arasındaki güvene ticarete devam etmeyi mümkün
kılmayacak ölçüde zarar vermesi ve satış sözleşmesine aykırı davranması
sebebiyle 23.10.2017 tarihinde sözleşmenin tek taraflı olarak feshedildiği,
- LENSMARKET’in söz konusu feshin haksız olduğunu ileri sürerek bir dava
süreci başlattığı, İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 12.11.2018 tarihli
ve E: 2017/1151 sayılı kararı ile davanın reddedildiği, JOHNSON’un
sözleşme feshinin haklı olduğunun karara bağlandığı, söz konusu kararın
henüz kesinleşmediği,
- Yaşanan ihtilaf sürecine kadar siparişte bulunmayan VISION’ın ihtilaf
süreci sonrası JOHNSON’dan Türkiye pazarı dinamikleri ile örtüşmeyen
yüklü miktarlarda ürün talebinde bulunmaya başladığı,
- VISION’ın JOHNSON’un ticari güvenini sarsan LENSMARKET ile aynı kişi
tarafından kontrol edildiğinin tespit edildiği, bu sebeple, daha önce hiç alım
yapmamış olan VISION’ın taleplerine karşılık verilmediği, VISION ile
JOHNSON arasında yasal bir süreç başlatılmadığı; ancak LENSMARKET
ile JOHNSON’un ticari ilişkisinin sona erdiği dönemde talepte bulunan
VISION ile ticari bir ilişki kurulmadığı
ifade edilmiştir.
19-40/642-270
9/13

(26) JOHNSON’un Bölge Satış Müdürü (…..)’ın bilgisayarında yapılan yerinde incelemede
“Fwd: [EXTERNAL] 7233 optik dünyası" başlıklı e-posta ile ekinde yer alan "Optik
Dünyası-Bölge Dışına Satış-Ihtar" başlıklı word dosyasında, JOHNSON’un Optik
Dünyası K.L. ve Optik Ürünleri Tic. Ltd. Şti.’ye (OPTİK ÜRÜNLERİ) ihtarda bulunduğu
görülmüştür. Bu ihtarda 26.08.2014 tarihinde OPTİK ÜRÜNLERİ ile satış sözleşmesi
yapıldığı, sözleşmenin 3.7 maddesi uyarınca kontakt lenslerin Türkiye Cumhuriyeti
sınırları içerisinde satılmak üzere ambalajlandığı ve etiketlendiği, ürünlerin doğrudan
ya da dolaylı olarak Türkiye dışına satılmasının yasaklandığı ve bir kutu ürünün
Ürdün’de, bir kutu ürünün de Polonya’da satılmaya hazır halde tespit edildiği ifade
edilmiştir. OPTİK ÜRÜNLERİ, Ürdün’de tespit edilen ürüne ilişkin satış yapmış
olabileceğini ikrar etmiş ve Türkiye dışına satışın tekrar edilmesi halinde sözleşmenin
ikinci ihtar olmaksızın feshedilebileceğini belirtilmiştir.
I.5. Değerlendirme
(27) Yapılan incelemelerden ve tarafların beyanlarından JOHNSON ürünlerinin satışının
dağıtıcı seviyesinde lens depoları ve perakende seviyesinde zincir ve bireysel optik
mağazaları vasıtası ile gerçekleştirildiği, bu kapsamda JOHNSON ile LENSMARKET
arasında bir satış sözleşmesi imzalandığı anlaşılmıştır. Öte yandan, VISION ile
arasında yazılı bir satış sözleşmesinin varlığı tespit edilemese de JOHNSON ile
VISION arasındaki ticari ilişkinin JOHNSON’un tüm kontakt lens depoları ile akdettiği
standart satış sözleşmesi çerçevesinde şekillendiği değerlendirilmiştir. Ek olarak
JOHNSON müşteri sisteminde VISION’ın adres ve ortaklık bilgilerinin LENSMARKET
ile bire bir örtüştüğü, aşağıda ayrıntılarına yer verilen LENSMARKET ile yaşanan
uyuşmazlık dönemi öncesi VISION’ın JOHNSON’dan herhangi bir sipariş talebinde
bulunmadığı görülmektedir.
(28) Önaraştırmaya konu olan iddialar, hâkim durumda bulunan JOHNSON’un haklı
gerekçesi bulunmaksızın LENSMARKET ile aralarındaki sözleşmeyi feshettiğine,
JOHNSON’un diğer teşebbüslere sağladığı iskontoyu VISION’a sağlamayarak
ayrımcılık yapmak ve mal vermeyi reddetmek suretiyle hâkim durumunu kötüye
kullandığına ilişkindir. Anılan iddiaların LENSMARKET tarafından haksız fesih iddiası
ile İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi önünde dava konusu edilmiş ve ilgili
Mahkemenin 12.11.2018 tarihli E: 2017/1151 sayılı kararı ile davanın reddedilmiş
olması, iddiaların 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesi kapsamında incelenmesine engel
değildir.
(29) 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesine göre herhangi bir teşebbüsün anılan hükmü
ihlalinden söz edebilmek için, teşebbüsün hâkim durumda bulunması ve eyleminin bir
kötüye kullanma teşkil etmesi gerekmektedir.
(30) Kurulun yerleşik içtihadına göre, hâkim durumun kötüye kullanılmasına ilişkin
yapılacak değerlendirmeye teşebbüsün hâkim durumda olup olmadığı incelenerek
başlanabileceği gibi, öncelikle davranışın bir kötüye kullanma hali içerip içermediğinin
ortaya konulması yöntemi de tercih edilebilmektedir. Bu dosyada da öncelikle şikâyet
konusu eylemin bir kötüye kullanma teşkil edip etmediği irdelenmiştir.
I.5.1. JOHNSON’un VISION’a Ayrımcılık Yaptığı İddiasına İlişkin Değerlendirme
(31) 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesinde “Eşit durumdaki alıcılara aynı ve eşit hak,
yükümlülük ve edimler için farklı şartlar ileri sürerek, doğrudan veya dolaylı olarak
ayırımcılık yapılması” olarak tanımlanan ayrımcılık, hâkim durumun kötüye
kullanılması hallerinden birisi olarak sayılmaktır. Tanımdan hareketle 4054 sayılı
Kanun kapsamında ayrımcılık ihlalinin tespiti için alıcıların “eşit durumda” olmaları ve
19-40/642-270
10/13

bu alıcılara “aynı hak, edim ve yükümlülükler” için farklı şartların öne sürülmüş olması
aranmaktadır. JOHNSON’da yapılan yerinde incelemede elde edilen belgelerde
“Vision Care Turkey Discount Policy“ isimli belgede JOHNSON’un müşterilerini
bireysel ve zincir optik mağazaları olarak ayırdığı ve bu ayrımı baz alarak farklı iskonto
hesaplama yöntemleri kullandığı; yine bu ayrımın altında müşterilerini cirolarına göre
sınıflandırdığı ve farklı ciro sınıfındaki müşteriler için farklı, aynı ciro sınıfındaki
müşteriler için eşit iskonto oranları verdiği görülmüştür.
(32) Ayrıca JOHNSON Bölge Satış Müdürü (…..)’in bilgisayarında yapılan incelemede elde
edilen “Copy of İskonto 2018vs2019_realization temmuz sonu” başlıklı excel
dosyasında JOHNSON’un müşterilerinin “Vision Care Turkey Discount Policy“ isimli
belgede belirtilen yönteme göre sınıflandırıldığı ve bu cirolar üzerinden iskonto
oranlarının belirlendiği, ayrıca eşit durumdaki kontakt lens depolarına aynı şartların
sunulduğu görülmüştür.
(33) Başvuru sahibi tarafından eşit konumdaki alıcılar için farklı iskonto oranlarının
uygulandığı ileri sürülse de, yapılan incelemede elde edilen bilgilerden JOHNSON’un
başvuru sahibi aleyhine ayrımcılık yaptığına dair herhangi bir bilgi, belge ya da bulgu
elde edilememiştir. Bu nedenle, şikayetçinin aleyhine bir eylemin mevcut olmadığı
kanaatine varılmaktadır.
I.5.2. JOHNSON’un VISION’a Mal Vermediği İddiasına İlişkin Değerlendirme
(34) İncelenen bir diğer iddia, JOHNSON ile LENSMARKET arasında süregelen ticari
ilişkinin sona ermesi ve LENSMARKET ile aynı kontrol yapısına sahip VISION’a mal
temin edilmemesidir. Nitekim başvuru sahibinden elde edilen 16.10.2017 tarihli “13,14
ve 16 Ekim 2017 tarihli e-siparişleriniz” başlıklı ve “(…..)” tarafından gönderilen
belgede yer alan,
“Sayın (…..),
13,14 ve 16 Ekim 2017 tarihlerinde Acuvue e-sipariş sistemini kullanarak LENS
MARKET KONTAKT LENS adına verdiğiniz, aşağıda detaylan üstelenmiş olan ürün
siparişleri kabul edilmemiştir ve dolayısı İle işleme alınamayacaktır.
Sipariş detayları aşağıdaki gibidir:
13.10.2017 tarihinde oluşturulan 2012011823 nolu, (…..) kutu Acuvue Moist for
Astigmatism
13.10.2017 tarihinde oluşturulan 2012012508 nolu, (…..) kutu Acuvue Moist for
Astigmatism
13.10.2017 tarihinde oluşturulan 2012013215 nolu. (…..) kutu Acuvue Moist for
Astigmatism
14.10.2017 tarihinde oluşturulan 2012022542 nolu, (…..) kutu Acuvue Moist for
Astigmatism
4.10.2017 tarihinde oluşturulan 2012023216 nolu, (…..) kutu Acuvue Moist for
Astigmatism
14.10.2017 tarihinde oluşturulan 2012022310 nolu, (…..) kutu Acuvue Moist for
Astigmatism
16.10.2017 tarihinde oluşturulan 2012030352 nolu, (…..) kutu Acuvue Moist for
Astigmatism siparişi”
ifadelerinden de JOHNSON tarafından LENSMARKET’in ürün taleplerinin
karşılanmadığı anlaşılmaktadır.
19-40/642-270
11/13

(35) Hâkim Durumdaki Teşebbüslerin Dışlayıcı Kötüye Kullanma Niteliğindeki
Davranışlarının Değerlendirilmesine İlişkin Kılavuz’un (Kılavuz) 35. paragrafında
belirtildiği üzere, rekabet hukuku uygulamasında, esas olarak, tüm teşebbüslerin iş
yapacakları teşebbüsleri özgürce seçme ve mülkiyetlerinde bulunan varlıklar üzerinde
özgürce tasarruf edebilme hakları olduğu kabul edilmekte, ancak istisnai bazı
durumlarda hakim durumdaki teşebbüslerin sözleşme yapmayı reddetmeleri rekabeti
kısıtlayıcı bir davranış olarak değerlendirilebilmektedir. Kılavuz’un 41. paragrafında,
sözleşme yapmayı reddetmenin, hâkim durumdaki teşebbüsün, kendisine yöneltilen
sözleşme yapma talebini herhangi bir sebep göstermeksizin reddetmesi şeklinde
doğrudan reddetme ya da makul olmayan ertelemeler, ürün arzının azaltılması ve
makul olmayan şartlar ileri sürülmesi gibi davranışlar yoluyla dolaylı reddetme şeklinde
ortaya çıkabileceği belirtilmektedir.
(36) Sözleşme yapmayı reddetme/mal vermeyi reddetme eyleminin rekabet hukuku
kapsamında değerlendirilebilmesi için söz konusu teşebbüsün ilgili pazarda hâkim
durumda bulunmasının yanı sıra birtakım koşulların da varlığı gerekmektedir. Söz
konusu koşullar Kılavuz’un 43. paragrafında aşağıdaki
şekilde sıralanmıştır:
- Reddetme, alt pazarda rekabet etmek için vazgeçilmez bir ürüne ya da hizmete
ilişkin olmalı,
- Reddetmenin, alt pazarda etkin rekabeti ortadan kaldırması muhtemel olmalı,
- Reddetmenin tüketici zararına yol açması muhtemel olmalı.
(37) Ancak, söz konusu üç koşulun birlikte varlığının yanı sıra hâkim durumdaki
teşebbüsün ileri sürdüğü haklı gerekçeler (nesnel gereklilik ve etkinlik savunması) de
dikkate alınmaktadır.
(38) Sayılan bu koşulların sağlanıp sağlanamadığının tespitinde, Kurulun Samsung8, Beyaz
Eşya9, Allergan10, Berko11, Solgar12, Sanofi13 ve Corena14 kararlarında da değinildiği
üzere, alt pazarda faaliyet gösteren ve ürün tedarik edemeyen teşebbüsün faaliyetinin
niteliği önem taşımaktadır. Bu bağlamda, hâkim durumdaki teşebbüs tarafından
sağlanan ürün veya hizmet “girdi” olarak üretime sokulduğu ve bu sayede katma değer
oluşturularak yeni ve rekabetçi bir nihai ürüne dönüştüğü ölçüde önemli hale
gelmektedir. Ancak, üst pazardan tedarik edilen ürünün salt yeniden satışının veya
dağıtımının söz konusu olduğu (bir başka ifadeyle, herhangi bir katma değerden
bahsedilemeyeceği) hallerde, ortada korunmaya değer bir rekabetin olmadığı,
dolayısıyla böyle durumlarda mal vermenin reddinin sayılan koşulları karşılamayacağı
kabul edilmektedir.
(39) Kontakt lens depolarının yalnızca bir sağlayıcının ürünlerine bağlı
kalmayıp, birden çok sağlayıcının ürünlerini portföylerinde bulundurduğu
bilinmektedir. VISION ve LENSMARKET’in de 2017-2019 yılları arasında dört büyük
kontakt lens üreticisinden ve diğer olarak nitelendiren görece küçük birden fazla

8 17.06.2010 tarihli ve 10-44/771-253 sayılı karar.
9 14.07.2011 tarihli ve 11-43/942-306 sayılı karar.
10 03.01.2013 tarihli ve 13-01/3-3 sayılı karar.
11 26.11.2014 tarihli ve 14-46/845-385 sayılı karar.
12 18.02.2016 tarihli ve 16-05/116-51 sayılı karar
13 29.03.2018 tarihli ve 18-09/156-76 sayılı karar.
14 26.09.2018 tarihli ve 18-34/577-283 sayılı karar.
19-40/642-270
12/13

üreticiden kontakt lens temin ettiği bilgisi edinilmiştir. Sözü edilen bilgilerin
tablolaştırılmış hali aşağıdaki gibidir:
Tablo 3- Teşebbüslerin VISION’ın 2017-2019/İlk 8 Ay Döneminde Kontakt Lens Satışları İçindeki Payları
Teşebbüs 2017 Satış
(TL)
2017
Pay (%)
2018 Satış
(TL)
2018
Pay (%)
2019 Satış
(TL)
2019 Pay
(%)
ALCON (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
BAUSCH&LOMB (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
JOHNSON (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
COOPER VISION (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
DİĞER (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
Kaynak: Şikâyetçi Tarafından Gönderilen Bilgiler
Tablo 4- Teşebbüslerin LENSMARKET’in 2017-2019/İlk 8 Ay Döneminde Kontakt Lens Satışları
İçindeki Payları
Teşebbüs
2017 Satış
(TL)
2017
Pay (%)
2018 Satış
(TL)
2018
Pay (%)
2019 Satış
(TL)
2019 Pay
(%)
ALCON (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
BAUSCH&LOMB (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
JOHNSON (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
COOPER VISION (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
DİĞER (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (…..)
TOPLAM (…..) 100,00 (…..) 100,00 (…..) 100,00
Kaynak: Şikâyetçi Tarafından Gönderilen Bilgiler
(40) Tablo 3 ve 4’e bakıldığında, JOHNSON ürünlerinin VISION ve LENSMARKET için
vazgeçilmez nitelikte olmadığı, nitekim taraflar arasındaki anlaşmazlıktan -2017
yılından- sonra VISION ve LENSMARKET’in alternatif kaynaklardan ürün satın alarak
faaliyetlerini sürdürebildiği ve JOHNSON ürünlerini tedarik edemeyen
LENSMARKET’in toplam satışı içerisinde diğer tedarikçilerden satın aldığı ürünlerin
artış gösterdiği anlaşılmaktadır.
(41) Diğer yandan, taraflar arasındaki Sözleşme’ye bakıldığında, Sözleşme’nin 3.7.
maddesinde “ İşbu Sözleşme'ye konu Ürünler, Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde
satılmak üzere ambalajlanmış ve etiketlenmiş olup Alıcı, J&J'den satın alacağı ürünleri
Türkiye Cumhuriyeti ("Bölge") içerisinde satacak ve Ürünler'in doğrudan ve/veya
dolaylı olarak Bölge dışına satışını gerçekleştirmeyecektir. Buna yönelik olarak Alıcı,
J&J tarafından gerekli dayanak belgelerin (yeniden satış fiyat bilgisi içermeyen, nihai
satış noktası, adet, kod, lot bilgisi gibi.) talep edebileceğini kabul ve beyan eder”
denilerek sözleşme tarafına JOHNSON ürünlerinin doğrudan ve dolaylı ihracatını
gerçekleştirmeme yükümlüğü getirildiği görülmektedir.
(42) JOHNSON tarafından gönderilen bilgi ve belgelerden, JOHNSON’un şikâyetçinin
Sözleşme’de öngörülen ihracat yasağına aykırı davranmasının tespiti sonrası
ihtarname gönderilerek konu hakkında açıklama istendiği; şikâyetçinin açıklama
getirmemesi üzerine Sözleşme’nin feshedilerek bu andan itibaren ürün tedarikine son
verildiği anlaşılmaktadır. JOHNSON tarafından yapılan açıklamada, arz güvenliğini
sağlamak, ürünlerin son kullanıcıya ulaşmasına kadar sıhhatini ve kalitesini korumak,
kaçak ürünlerin önüne geçmek maksadıyla kontakt lens ürünlerinin tedarik zincirindeki
satış sürecini takip etmenin önemli olduğu dile getirilmiştir.
(43) Yerinde incelemede elde edilen standart satış sözleşmesi ve “Fwd: [EXTERNAL] 7233
optik dünyası" başlıklı e-posta ile ekinde yer alan "Optik Dünyası-Bölge Dışına Satış-
19-40/642-270
13/13

Ihtar" başlıklı word dosyasından da, JOHNSON’ın çalıştığı tüm kontakt lens depolarına
ihracat yasağına yönelik tavrını benzer şekilde ortaya koymak konusunda tutarlı
olduğu ve ürünlerinin doğrudan ve/veya dolaylı yollarla yurt dışına çıkmasına engel
olmaya çalıştığı görülmektedir. Tüm bu bilgiler ışığında, JOHNSON’un LENSMARKET
ve VISION’ın sözleşmeye aykırı davranışı nedeniyle ürün tedarikini sona erdirmesinin
JOHNSON açısından haklı bir gerekçeye dayandığı; JOHNSON’un LENSMARKET ile
ticari ilişkisini sona erdirmesinin arkasındaki sebebin, sözleşmeye aykırı olarak
ürünlerin dolaylı ihracatını gerçekleştirdiğini tespit ettiği kontakt lens deposu ile
çalışmak istememesi olduğu kanısına varılmaktadır.
(44) Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde; JOHNSON’un VISION
aleyhine ayrımcılık yapması yönünde herhangi bir bulgu veya belgeye ulaşılamaması,
ayrıca şikâyet konusu mal vermenin reddi davranışının ihlal unsurlarını taşımaması
dikkate alınarak JOHNSON’un 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesini ihlal etmediği ve
4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca JOHNSON hakkında soruşturma
açılmasına yer olmadığı sonucuna varılmıştır.
J. SONUÇ
(45) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, 4054 sayılı Kanun’un 41.
maddesi uyarınca şikayetin reddi ile soruşturma açılmamasına, gerekçeli kararın
tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak
üzere, OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.



Full & Egal Universal Law Academy