(4857 S. K. m. 47)
Toplantı No: 2008/075
Gündem No: 62
Karar Tarihi: 24.11.2008
Karar No: 2008/UH.III-4784
Şikayetçi:
Asil Yemekçilik Temizlik Bilg. Özel Sağ. Hiz. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti., Kültür Mahallesi 4316 Sokak Atatürk Cad. Aklanlar Apt. No: 7/4 MERSİN
İhaleyi yapan idare:
Anamur Devlet Hastanesi Baştabipliği, Sağlık Mahallesi 33640 ANAMUR/MERSİN
Başvuru tarih ve sayısı:
07.10.2008 / 27761
Başvuruya konu ihale:
2008/93936 İhale Kayıt Numaralı “Malzemeli Hastane Genel Temizliği” İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:
20.11.2008 tarih ve III.H.42.19.G024/2008-21E sayılı İddiaların İncelenmesi Esas Raporunda;
Anamur Devlet Hastanesi Baştabipliği tarafından 27.08.2008 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Malzemeli Hastane Genel Temizliği” ihalesine ilişkin olarak Asil Yemekçilik Temizlik Bilg. Özel Sağ. Hiz. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 29.08.2008 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 19.09.2008 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 07.10.2008 tarih ve 27761 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.10.2008 tarihli dilekçe ile şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;
Tespit edilen mevzuata aykırılıkların değerlendirilerek gereği yapılmak üzere ihaleyi yapan idareye bildirilmesine,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
İddiaların İncelenmesi Esas Raporu ve ekleri incelendi:
Şikayet dilekçesinde özetle;
1) İdari Şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan masraflar” başlığı altındaki 26.5 maddesinde iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranlarının;
1. 40 Temizlik işçisi için %2,
2. 1 Bahçıvan için %2,5
3. 1 Çamaşırcı için %1,5
4. 2 Tıbbi atık elemanı için %2
olarak belirlenmesinin SSK Başkanlığı Sigorta İşleri Genel Müdürlüğü’nün genelgesine aykırı olduğu, bu oranların tek olarak belirlenmesi gerektiği,
2) İdari Şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan masraflar” başlıklı 26.3 maddesinde, iş kapsamında çalıştırılacak olan 44 personelin tamamına resmi tatil günlerinde fazla çalıştırma yaptırılması düzenlemesinin mevzuata aykırı olduğu,
3) Teknik şartnamenin 5 nci maddesindeki; “Her gün bina giriş ve önleri temizlenecek, çöp atıkları çöp kutularına atılacak, su logarları ve bahçe kanalizasyon logarları temiz tutulacak gerekirse itfaiyeden araç istenip ayda bir su ile yıkanacak, tıkanıklar giderilecek ve bedeli firmaca ödenecektir.” Düzenlemesindeki; “…gerekirse itfaiyeden araç istenip ayda bir su ile yıkanacak, tıkanıklar giderilecek ve bedeli firmaca ödenecektir” ifadesinin tekliflerin sağlıklı oluşmasını etkileyeceği,
4) Teknik şartnamenin 6 ncı maddesindeki;“…kullanılacak araç ve malzemeler…yeteri kadar…” düzenlemesinin adet ve sayı belirtilmediğinden dolayı belirsizliğe yol açacağı,
5) Teknik şartnamenin Atıkların taşınması ile ilgili genel esaslar başlıklı maddesinde “…gerek Belediye gerekse Çevre Bakanlığı tarafından çöp nakli ve depolanması aşamasında meydana gelecek kusurlardan doğacak her türlü ceza firmaya ait olacaktır.” Düzenlemesinin maliyet konusunda belirsizliğe yol açtığı,
6) Teknik şartnamenin 10 uncu maddesindeki “İhale süresince hastanemizde meydana gelecek değişiklikler nedeniyle çıkabilecek ilave şartları yüklenici ücretsiz olarak kabul edecektir.” düzenlemesinin mevzuata aykırı olduğu,
7) Birim fiyat teklif cetvelinde resmi ve dini bayram günlerine ilişkin ayrı kalem açılmadığı,
Kurulun 20.10.2008 tarih ve 2008/AKH.III-4219.1 sayılı kararı ile 1 ve 7 numaralı iddiaların incelenmesine geçilmesine karar verilmesi üzerine, bu iddialar ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir
1) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:
Kamu İhale Genel Tebliğinin birinci bölümünün XIII. maddesinin "G. Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımlarında Teklif Fiyata Dahil Olacak Masraflar" kısmının 6. bendinde; "Uygulanması gerekecek iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranları, idari şartnamede yazıldığı şekilde işin niteliği ayrıntılı olarak belirtilmek suretiyle ilgili sigorta müdürlüğünden alınacak yazı ile tespit edilerek yaklaşık maliyet hesabı buna göre yapılacak, yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınan iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oram idari şartnamenin ilgili maddesinde belirtilecektir..." açıklamasına yer verilmiştir.
İdari Şartnamenin 2.c maddesinde işin miktarı ve türü: “Malzemeli hastane genel temizliği, çamaşır yıkama ve sonrası hizmetleri, haşerelerle mücadele – ilaçlama ve bahçe bakım hizmetleri 44 işçi ile 36 ay…” olarak belirlenmiş, 19 uncu maddesinde birim fiyat teklif verileceği belirtilmiş ve 26 ncı maddesinde ise işçi, çamaşırcı ve bahçıvanın tatil günlerinde çalışacakları gün sayısı açık bir şekilde belirtilmiştir.
Anılan Tebliğ hükmü uyarınca, idarece 06.06.2008 tarihinde İzmir Sigorta İl Müdürlüğüne ihale konusu işin niteliği ve çalıştırılacak personel vasfı belirtilmek suretiyle iş kazaları ile meslek hastalıkları prim oranının ne olması gerektiği sorulmuş ve alınan 10.06.2008 tarih ve 53880 sayılı cevabi yazıda prim nispeti temizlik hizmeti için % 2,0 ve çamaşır hizmetleri için %1,5 olarak bahçe bakımı hizmeti için %2,5 olacağı belirtilmiştir.
Mersin Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün söz konusu yazısı dikkate alınarak, İdari Şartnamenin “İş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranları” başlıklı 26.5 maddesinde prim oranlarının,
“1. 40 Temizlik işçisi için %2,
2. 1 Bahçıvan için %2,5
3. 1 Çamaşırcı için %1,5
4. 2 Tıbbi atık elemanı için %2 “ olarak belirlendiği görülmüştür.
Diğer yandan, 18.03.1981 tarih ve 8/2569 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İş Kazaları ve Meslek Hastalıkları Sigortaları Prim Tarifesi'nde;
“…3-Bir iş yerinde yürütülen esas işin fer'i ve mütemmimi mahiyetinde olan bütün işlerin sigorta primleri, esas işin tabi tutulduğu Prim haddine göre hesaplanır. Ancak, esas işin fer'i ve mütemmimi sayılan işler, işçileri birbirine tedahül etmeyecek şekilde, ayrı ve bağımsız olarak yürütüldüğü ve ayrı bir işyeri olarak Sosyal Sigortalar Kanunu şümulüne alınmış olduğu takdirde her biri kendi tehlike sınıfının prim haddine tabi olurlar.
4- Aynı işveren tarafından, aynı işyerinde yürütülen ve mahiyetleri bakımından ayrı hususiyetler arzeden ve başka başka tehlike sınıflarına dahil olan bütün işler işyerinde en yüksek tehlike sınıfına giren işin prim haddine tabi olur" hükmü,
Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı Sigorta İşleri Genel Müdürlüğü'nün 07.04.2005 tarih ve 16-335 Ek sayılı Genelgesinde ise;
"...1- İhale sözleşmesi ve şartnamelerinde belirtilen sözleşme konusu işlerin birden fazla olduğunun anlaşılması durumunda;
a- İşlerin sözleşme içindeki ağırlıkları ve nitelikleri göz önünde bulundurularak, işlerden birinin sözleşmenin asıl konusunu oluşturması, yapılması gerekli diğer işlerin ise asıl işin fer 'i ve mütemmimi mahiyetinde olması (taahhüt konusu işin içinde küçük bir yer teşkil etmesi) halinde, yukarıda belirtilen Prim Tarifesinin 3 üncü maddesi gereğince işyerinin işkolu kodunun asıl işe göre belirlenmesi,
b- İşin çeşitlerinin tümünün sözleşme içinde birbirine yakın ağırlık teşkil etmesi ve her birinin ayrı ayrı sözleşmenin asıl konusunu oluşturması ve herhangi bir işin fer'i ve mütemmim mahiyetinde bulunmaması (işçilerin birbirine karışmaması, işlerin ayrı ve bağımsız olarak yürütülmemesi) halinde ise, bu defa bütün işlerin işyerinden en yüksek tehlike sınıfına giren işin prim haddine tabi olması,
Gerekmektedir." açıklaması yer almaktadır.
Kararname hükmü ve Genelge açıklamasına göre sözleşme konusu işlerin birden fazla olduğunun anlaşılması halinde, idarelerin iş kazaları ile meslek hastalıkları sigorta prim oranını asıl işe göre belirleyecekleri anlaşılmaktadır.
Söz konusu ihalede 40 işçili genel temizlik işleri asıl iş konumunda olup, diğer işler genel temizlik işinin kapsamındaki işin tamamlayıcısı mahiyetinde olan 1 işçili bahçe bakım işi, 1 işçili çamaşır işi, 2 işçili tıbbi atık uzaklaştırılması işidir. Bu işler, işçileri birbirine karışmayacak şekilde, ayrı ve bağımsız olarak yürütülen işler olduğundan sigorta prim oranları her bir işin kendi tehlike sınıfının prim oranına tabi olarak ayrı ayrı belirlenecektir.
Bu durumda idari şartnamenin 26 ncı maddesinde temizlik işçileri, bahçıvan, çamaşırcı ve tıbbi atık elemanı için, iş kazaları ile meslek hastalık sigortası prim oranının açık bir şekilde belirlenmiş ve yaklaşık maliyet hesabında da bu oranların dikkate alındığının tespit edilmiş olması karşısında isteklilerin tekliflerini idari şartnamenin anılan maddesine göre hazırlaması gerektiği ve idarenin teklifleri dokümana göre inceleyeceği açık olup, bu konuda tereddüt oluşturacak herhangi bir husus bulunmadığından, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.
2) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:
İdari şartnamenin 19 uncu maddesinde; “İsteklikler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucu üzerine ihale yapılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme düzenlenecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
Teklif mektubu eki "birim fiyat cetveli";
Sıra No İş kaleminin adı ve kısa açıklaması Birimi Miktarı Teklif edilen Tutarı
birim fiyat
1 Malzemeli hastane genel temizliği, çamaşır
yıkama ve sonrası hizmetleri, haşerelerle
mücadele-ilaçlama ve bahçe bakım hizmetleri
işi 44 işçi ile Ay 36
şeklinde düzenlenmiştir.
İdari şartnamenin 26.3 ncü maddesinde; “…Tatil günleri için 3 yılda 1 işçi için (40,5 gün x 42 işçi = 1.701) gün olarak hesaplanmıştır. Ayrıca 1 bahçıvan ve 1 çamaşırcı için 3 yılda (20 gün x 2 işçi = 40) gün olarak hesaplanmıştır.” düzenlemesi,
İdari şartnamenin “İşe başlama ve iş bitirme tarihi” başlıklı 49 uncu maddesinde;
“49.1. Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 01.11.2008 günü işe başlanır.
49.2 İşin süresi 1095 takvim günüdür.
49.3 İşin süresi 31.10.2011 tarihine kadardır.” düzenlemesi,
İdari şartnamenin “Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanma şartları” başlıklı 48 inci maddesinde; “Fiyat farkı verilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
4857 sayılı İş Kanununun “Genel tatil ücreti” başlıklı 47 nci maddesinde; “Bu Kanun kapsamına giren işyerlerinde çalışan işçilere, kanunlarda ulusal bayram ve genel tatil günü olarak kabul edilen günlerde çalışmazlarsa, bir iş karşılığı olmaksızın o günün ücretleri tam olarak, tatil yapmayarak çalışırlarsa ayrıca çalışılan her gün için bir günlük ücreti ödenir.” hükmü bulunmaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliğinin Birinci Bölümünde “Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımlarında Teklif Fiyata Dahil Olacak Masraflar” başlıklı XIII.H.16 maddesinde; “İşin niteliği gereği resmi ve dini bayram günleri ile yılbaşı günü yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücretin hesaplanabilmesi açısından çalışılacak gün ve personel sayısı ihale dokümanında belirtilecektir.” açıklamasına yer verilmiştir.
Teklif fiyata dahil resmi ve dini bayram günleri ile yılbaşı günü ücretinin hesaplanabilmesi açısından çalışılacak gün ve personel sayısının ihale dokümanda açıkça belirtilmesi ve çalıştırılması öngörülen toplam işçi sayısı ile toplam tatil günü sayısının çarpımıyla bulunacak gün sayısına göre ödenecek ücretin belirlenmesi gerekmektedir.
Teklif mektubu eki cetvelde tek iş kalemi olarak temizlik, çamaşır yıkama, haşerelerle mücadele, ilaçlama ve bahçe bakım hizmetleri işi 44 işçi ile olarak belirlendiği, karşılarına birimi ve miktarının yazıldığı görülmüştür. İhalede, 44 personelin bir aylık toplam ücretinin aylık birim fiyat alınarak 36 aylık toplam bedelin veya bir personelin aylık ücreti esas alınarak toplam 44 personelin yıllık ücretine göre toplam fiyatın belirlenmesi mümkün ise de şikayete konu ihalede artış/eksilişi birbirinden bağımsız olan malzeme ve personel gideri teklif fiyata dahil edileceğinden isteklilerce teklif birim fiyat mektubunun hazırlanmasında hata yapılması ve bu nedenle tekliflerin değerlendirme dışı bırakılmasına neden olması mümkündür.
Bununla birlikte, teklif birim fiyatın sadece işçi sayısı ve süre esas alınarak hazırlanması halinde; hizmetin ifasında işçi sayısı ile malzeme miktarında birbirinden bağımsız olarak artış/eksiliş yapılmasının söz konusu olabileceği dikkate alındığında, bu durumda malzeme bedeli ile işçi ücretinin birbirinden ayrılması mümkün olmayacağından malzeme miktarında veya işçi sayısında birbirinden farklı oranlarda artış/eksiliş olması halinde sözleşmenin uygulanması döneminde ödenecek ücretin tespitinin ihtilafa neden olacağı açık olup, şikayetçinin iddiası yerinde görülmüştür.
Sonuç olarak; mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemler nedeniyle ihale işlemleri ve ihale kararının iptaline karar verilmesi gerekmekte ise de, iddiaların incelenmesi kapsamında yapılan inceleme sonucunda iptal kararı verilmesi mümkün bulunmadığından tespit edilen mevzuata aykırılıkların değerlendirilerek gereği yapılmak üzere ihaleyi yapan idareye bildirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle;
Tespit edilen mevzuata aykırılıklar değerlendirilerek gereği yapılmak üzere ihaleyi yapan idareye bildirilmesine,
Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.
GEREKÇEDE KARŞI OY
19.12.2007 tarih ve 26735 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan değişiklik ile İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 25 inci maddesinin ikinci fıkrası;
“(2) Kurul, iddiaların incelenmesi sonucunda;
a) İddiaların yerinde bulunmadığı,
b) Tespit edilen aykırılıkların değerlendirilerek gereği yapılmak üzere ihaleyi yapan idareye bildirilmesi,
Kararlarından birini verir…” şeklinde düzenlenmiştir.
Kararın sonuç kısmında yer alan “…mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemler nedeniyle ihale işlemleri ve ihale kararının iptaline karar verilmesi gerekmekte ise de, iddiaların incelenmesi kapsamında yapılan inceleme sonucunda iptal kararı verilmesi mümkün bulunmadığından …” kısmına katılmıyoruz. Çünkü; Kurulun iddiaların incelenmesi sonucu verebileceği karar: iddiaların yerinde bulunmadığı veya tespit edilen aykırılıkların değerlendirilerek gereği yapılmak üzere ihaleyi yapan idareye bildirilmesi şeklinde olması gerekmektedir. Tespit edilen aykırılıklar çerçevesinde ihaleyi iptal edip etmeme kararı ilgili idareye aittir.
EK GEREKÇE
Mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemler nedeniyle ihale işlemleri ve ihale kararının iptaline karar verilmesi gerekmekte ise de, iddiaların incelenmesi kapsamında yapılan inceleme sonucunda iptal kararı verilmesi mümkün bulunmadığından tespit edilen mevzuata aykırılığın, değerlendirilerek gereği yapılmak üzere Sağlık Bakanlığı’na bildirilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, karara katılıyorum. (¤¤)