(4734 S. K. m. 11, 54, 55, 56, 65) (İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik m. 6, 15, 17, 22)
Toplantı No: 2008/080
Gündem No: 17
Karar Tarihi: 18.12.2008
Karar No: 2008/UY.III-5038
Şikayetçi:
Simge İnşaat Tekstil Gıda Taşımacılık Tic. Ltd. Şti., Yenişehir Mah. Gültepe Sok. No:20/4 BİNGÖL
İhaleyi yapan idare:
Bingöl İl Özel İdaresi, Yenişehir Mah. İnönü Cad. No:28 12000 BİNGÖL
Başvuru tarih ve sayısı:
28.11.2008 / 34363
Başvuruya konu ihale:
2008/114751 İhale Kayıt Numaralı “Bingöl Merkez 300 Kişilik Yemekhaneli Pansiyon (Yurt) Yapım İnşaatı İşi” İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:
03.12.2008 tarih ve III.Y.50.02.0075/2008-69 sayılı Ön İnceleme Raporunda;
Bingöl İl Özel İdaresi tarafından 28.08.2008 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Bingöl Merkez 300 Kişilik Yemekhaneli Pansiyon (Yurt) Yapım İnşaatı İşi” ihalesine ilişkin olarak Simge İnşaat Tekstil Gıda Taşımacılık Tic. Ltd. Şti.’nin 28.11.2008 tarih ve 34363 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunduğu,
Yapılan inceleme neticesinde;
1- Başvurunun uygun bulunmadığına,
2- Başvuru dilekçesinin Bingöl Valiliğine gönderilmesine,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Şikayet dilekçesi ve Ön İnceleme Raporu incelendi:
Başvuru dilekçesinde özetle; başvuruya konu ihaleye ilişkin olarak, Kamu İhale Kurumuna 10.11.2008 tarih ve 31497 sayı ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduklarını, 21.11.2008 tarihinde Kurum tarafından “Somut bir itirazen şikayet konusu bulunmadığından dilekçe ve eklerinin Bingöl Valiliğine gönderilmesine” karar verildiğini öğrendiklerini, Kamu İhale Kurumunun ihaleyi yapan idareden ihale dosyasını isteyerek yapacağı inceleme sonucunda vereceği nihai kararın kendilerine tebliğ edilmesini talep ettiklerini, ihale yetkilisi ile ihale üzerinde kalan firma arasında yakın akrabalık bulunduğu, ikisinin aynı köyden olduğu belirtilerek, ihaleye teklif veren isteklilerin, İdari Şartnamenin 7 nci maddesinde sunulması istenen ihaleye katılım belgelerinin mevzuatı gereğince uygun olarak incelenmediği yönünde tereddütlerinin olduğu, ayrıca, anahtar personele ait belgelerdeki iş yeri numaraları ile ihaleye teklif verdiği işyeri numaralarının aynı olup olmadığı, ihale tarihi itibariyle isteklinin bünyesinde çalışıp çalışmadığı ve bu belgedeki imzanın isteklilere ait olup olmadığının ve alınan duyuma göre bazı teknik personellerin bilgilerine ulaşılıp haberleri olmadan onların yerine imza taklit edilerek SSK giriş bildirgelerinin düzenlendiği, bu bildirgelerden kurumun haberdar edilip edilmediği veya kurum kaydına alınıp alınmadığının araştırılmasının gerektiği ve kamu ihale mevzuatına uygun olup olmadığı ve belgelerin Tip İdari Şartnamenin 7.6. maddesine uygun olup olmadığının incelenmesi gerektiği, tereddütlerini haklı çıkaran nedenlerden birinin de itirazlarını idarenin kayda almadan reddetmesinin olduğu, ayrıca ihaleye katılan isteklilerin farklı illerde veya farklı şirket unvanlarında ortaklıklarının bulunup bulunmadığının incelenmesi ve ortaklıklarının olması halinde ise ortaklık hisse beyanının mevzuata uygun olup olmadığının incelenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 55 inci maddesi ve İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde; idareye şikayet süresinin ihale süreci içerisinde şikayete konu işlemin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihten itibaren onbeş gün olduğu, idarenin şikâyetin verilmesini izleyen otuz gün içinde gerekçeli bir karar alması gerektiği, belirtilen süre içinde bir karar alınmaması veya süresinde alınan kararın istekli tarafından uygun bulunmaması durumunda karar verme süresinin bitimini veya karar tarihini izleyen onbeş gün içinde Kuruma inceleme talebinde bulunulması gerektiği hüküm altına alınmıştır.
Yapılan inceleme sonucunda, şikayetçinin 20.10.2008 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunduğu, idarece şikayete ilişkin olarak alınan kararın 27.10.2008 tarihinde şikayetçiye bildirildiği, İdarenin kararına karşı, kararın bildiriminden sonraki onbeş gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 28.11.2008 tarihinde itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.
Anılan Yönetmeliğin 17 nci maddesinde, bu Yönetmeliğin 16 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b), (c), (ç), (d) ve (e) bentleri bakımından bir aykırılığın tespiti halinde Kurul tarafından başvurunun iddiaların incelenmesi kapsamında incelenip incelenmeyeceğine karar verileceği hükmüne, 22 nci maddesinde ise, ihalenin ve ihaleyi yapan idarenin belli olması, Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine aykırılık iddialarının somut ve ciddi nitelikte olması, aynı ihaleye ilişkin ve aynı konuda esas incelemesine geçilmiş veya sonuçlandırılmış bir başvurunun olmaması, başvuruya konu ihalenin iptal edilmemiş olması hallerinde iddiaların incelenmesine geçilebileceği hükmüne yer verilmiştir.
Aynı ihaleye ilişkin olarak, başvuru sahibi tarafından Kuruma yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine Kurulun 17.11.2008 tarih ve 2008/UY.III-4658 sayılı Kararında;
“Başvuruya konu ihaleye şikayetçi tarafından teklif verildiği, kesinleşen ihale kararının kendisine 20.10.2008 tarihinde elden tebliğ edildiği, başvuru sahibinin 20.10.2008 tarihli dilekçe ile idareye şikayet başvurusunda bulunduğu, söz konusu dilekçede;
“28.08.2008 tarih ve saat 10.00’da ihalesi yapılan Bingöl Merkez 300 Kişilik Yemekhaneli Pansiyon (Yurt) Yapım İşine yerli istekli olarak katılmış bulunmaktayız, İdarenizce yapılan değerlendirmeler sonucu söz konusu yapım işinin Sönmezler İnş. Ltd. Şti.’de kaldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak ta Bayram İnş. Ltd. Şti.’nin olduğu anlaşılmıştır. İdarenizce firmamıza gönderilen kesinleşen ihale kararına itiraz ediyoruz.
İhale komisyonunuzca dosyaların mevzuata göre incelenmediği kanaatindeyiz. İhale dosyalarının tekrardan mevzuat gereğince incelenmesini istiyoruz.” denildiği,
İdarece söz konusu şikayet başvurusuna istinaden, 27.10.2008 tarih ve 5932 sayılı yazı ile; “İdaremizce 28.08.2008 tarihinde ihalesi yapılan Bingöl Merkez 300 kişilik yemekhaneli yut (Pansiyon) yapım işine ait itiraz dilekçeniz incelenmiş olup, itirazınız yerinde görülmediğinden herhangi bir işlem yapılmamıştır.” şeklinde cevap verildiği görülmüştür.
Yukarıda yer aldığı üzere, başvuru sahibinin idareye ve Kuruma yapmış olduğu şikayet başvurularında, kendisinin hangi sebeple, ne şekilde hak kaybına uğradığı, söz konusu ihalede, hangi konuda mevzuata aykırı işlemler yapıldığı konusunda somut bir iddiasının bulunmadığı, bu haliyle tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin işlemlerin tümünün yeniden yapılması şeklinde bir talebinin olduğu görülmektedir.
4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinde; “İdareler ve ihale komisyonları, ihalelerin bu Kanunda belirtilen esas ve usullere uygun olarak yapılması hususunda yapım müteahhidi, tedarikçi veya hizmet sunucusuna karşı da sorumludur. Bu sorumlulukların ihlali sonucu bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden yapım müteahhidi, tedarikçi veya hizmet sunucusu aşağıda belirtilen aşamaları takip ederek yazılı şikâyet suretiyle inceleme talebinde bulunabilir.” hükmü,
Anılan Kanunun 56 ncı maddesinin birinci fıkrasında; “İhalelere ilişkin olarak yapım müteahhidi, tedarikçi ya da hizmet sunucusu tarafından, Kurumun nihai kararları üzerine yargıya başvurma hakkının saklı olduğu da belirtilmek suretiyle bu Kanun hükümlerine uygun olmadığı iddia edilen ve düzeltilmesi istenilen durumların bildirilmesi kaydıyla, yukarıda belirtilen hallerde ve sürede Kuruma sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.” hükmü yer almakta olup,
İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmeliğin, Kurum incelemesine ilişkin dördüncü bölümünün “Başvuru üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 15 inci maddesinde; Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle itirazen şikayet niteliğinde olup olmadığının araştırılması gerektiği hüküm altına alınmıştır.
4734 sayılı Kanun ve anılan Yönetmeliğin aktarılan hükümlerinden, Kuruma yapılacak bir başvurunun itirazen şikayet başvurusu niteliğinde olabilmesi için, idarenin hukuka aykırı bir işlemi sonucu bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden isteklinin, Kanun hükümlerine uygun olmadığı ve düzeltilmesi istenilen durumları somut olarak bildirilmesi kaydıyla Kuruma başvuruda bulunması gerekmektedir.
Başvuru sahibinin, yukarıda belirtildiği şekliyle somut bir itirazen şikayet başvurusunda bulunmadığı anlaşılmıştır.” denilerek, “Başvuru dilekçesi ve eklerinin Bingöl Valiliğine gönderilmesine” karar verilmiştir.
Başvuru sahibinin, bu kez 28.11.2008 tarihinde, Kuruma yapmış olduğu itirazen şikayet başvurusunda da benzer iddialara yer verdiği görülmektedir. Söz konusu ihaleye ait ihale işlem dosyası 20.11.2008 tarihli yazı ekinde Kuruma gönderilmiş olup, başvuruya konu ihaleye 16 adet teklif verildiği, başvuru sabine ait teklifin idarece geçerli teklif olarak belirlendiği, başvuru sahibinin teklifinin teklif fiyatı olarak 3 üncü teklif sahibi olduğu, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin teklif fiyatının kendisinden daha düşük olduğu, başvuruya konu ihalede, idarece aşırı düşük teklif bulunmadığının tespit edildiği ve en düşük teklif sahibi üzerine ihalenin bırakıldığı tespit edilmiştir. Ayrıca, ihale yetkilisi ile ihale üzerinde bırakılan isteklinin yakın akraba olduğu iddiasına ilişkin olarak ise,
4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “İhaleye Katılamayacak Olanlar” başlıklı 11 inci maddesinde yer alan;
“Aşağıda sayılanlar doğrudan veya dolaylı veya alt yüklenici olarak, kendileri veya başkaları adına hiçbir şekilde ihalelere katılamazlar:
a) Bu Kanun ve diğer kanunlardaki hükümler gereğince geçici veya sürekli olarak kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmış olanlar ile 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlardan ve organize suçlardan dolayı hükümlü bulunanlar.
b) İlgili mercilerce hileli iflas ettiğine karar verilenler.
c) İhaleyi yapan idarenin ihale yetkilisi kişileri ile bu yetkiye sahip kurullarda görevli kişiler.
d) İhaleyi yapan idarenin ihale konusu işle ilgili her türlü ihale işlemlerini hazırlamak, yürütmek, sonuçlandırmak ve onaylamakla görevli olanlar.
e) (c) ve (d) bentlerinde belirtilen şahısların eşleri ve üçüncü dereceye kadar kan ve ikinci dereceye kadar kayın hısımları ile evlatlıkları ve evlat edinenleri.
f) (c), (d) ve (e) bentlerinde belirtilenlerin ortakları ile şirketleri (bu kişilerin yönetim kurullarında görevli bulunmadıkları veya sermayesinin % 10´undan fazlasına sahip olmadıkları anonim şirketler hariç).” hükümler çerçevesinde, ihale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede, ihale yetkilisi ile ihale üzerinde kalan isteklinin soyadı benzerliğinin bulunmadığı görülmüş olmakla birlikte, akrabalık ilişkisi hakkında bir tespit yapılamadığından ihale yetkilisi ile ihale üzerinde bırakılan isteklinin akrabalık ilişkisi olup olmadığı yönünden incelenmesi için dilekçenin Bingöl Valiliğine gönderilmesi gerekmektedir.
Başvuruya konu ihalede, Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine aykırılık iddialarının somut ve ciddi nitelikte bulunmaması nedeniyle Yönetmeliğin 22 nci maddesinde öngörülen iddiaların incelenmesine geçilmesinin kabul koşullarının oluşmadığı anlaşıldığından iddiaların incelenmesine geçilmesine gerek bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle;
1- Başvurunun uygun bulunmadığına,
2- Başvuru dilekçesinin Bingöl Valiliğine gönderilmesine,
Oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY
İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 17 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca yapılan ön inceleme sonucunda anılan Yönetmeliğin 16 ncı maddesinin birinci fıkrasının (b), (c), (ç), (d) ve (e) bentleri bakımından bir aykırılığın tespiti halinde Kurul tarafından başvurunun iddiaların incelenmesi kapsamında incelenip incelenmeyeceğine karar verilmektedir.
Sözkonusu başvuruda; İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 22 nci maddesinde belirtilen koşulların oluştuğu anlaşıldığından, iddiaların incelenmesine geçilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, çoğunluk kararına katılmıyorum. (¤¤)