(4734 S. K. m. 10, 39, 56) (Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği m. 56)
Toplantı No: 2008/80
Gündem No: 35
Karar Tarihi: 18.12.2008
Karar No: 2008/UH.I-5010
Şikayetçi:
Cesur Yemekçilik Gıda Temizlik Tic. San. Ltd. Şti., Gültepe Mah. Çatalan Cad. No:121/A 1050 Sofulu Yüreğir/ADANA
İhaleyi yapan idare:
Muş Devlet Hastanesi Başhekimliği, İstasyon Caddesi MUŞ
Başvuru tarih ve sayısı:
07.11.2008 / 31452
Başvuruya konu ihale:
2008/77977 İKN|li “ 16 Aylık Malzemeli Yemek ve Sonrası Hizmet Alım İşi”
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:
04.12.2008 tarih ve I.H.46.76.0085/2008-79E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Muş Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından 07.08.2008 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “16 Aylık Malzemeli Yemek ve Sonrası Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Cesur Yemekçilik Gıda Temizlik Tic. San. Ltd. Şti.’nin 24.09.2008 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 24.10.2008 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 07.11.2008 tarih ve 31452 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.11.2008 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun uygun bulunmadığına,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;
Muş Devlet Hastanesi Baştabipliği tarafından “ 16 Aylık Malzemeli Yemek ve Sonrası Hizmetleri Alımı İşi” ‘nin 07.08.2008 tarihinde ihale edildiği, firmalarının da söz konusu ihaleye teklif verdiği, idarece firmalarının teklifinin yaklaşık maliyetin üstünde olması nedeniyle, yaklaşık maliyetin üstündeki fiyatlarla ihaleyi sonuçlandırma takdirinde bulunulmadığının belirtilerek ihalenin iptal edildiğinin bildirildiği, aynı yazıda Hizmet Alımları İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 56 ncı maddesi gereğince özel sektör tarafından verilen iş deneyim belgesinin sözleşmesinin 01.08.2007 tarihinde başlayıp 31.12.2007 tarihinde sona erdiği, fakat firmaları tarafından 08.2007 ayına ait SSK işe giriş bildirgesinin sunulması gerekirken, 06.2007 ayına ait ve aynı sözleşmeye ait olmayan SSK işe giriş bildirgesinin sunulduğunun tespit edildiği, 4734 sayılı Kanunun 39 uncu maddesinde ihale komisyonunun bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etme yetkisinin hüküm altına alındığı, ancak gerekçe metninde iptale gerekçe olabilecek hususlar bakımından tekliflerin yaklaşık maliyete kıyasla yüksek olması durumunun sayılmadığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin yaklaşık maliyetin üstünde tekliflerin değerlendirmesi başlığı altında, idarelerin öncelikle yaklaşık maliyetlerini sorgulamaları gerektiği hususunun belirtildiği, idarece bu işlemin yapılmadığı, firmalarının teklifini hazırlarken çok detaylı çalıştığı, idarenin yaklaşık maliyetinin hatalı hesaplanmış olabileceği, ihale komisyonunun ihaleyi iptal takdir yetkisi bulunduğu, ancak bu takdir yetkisinin sınırsız olmayıp, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlı olduğu iddia edilmekte, Kurumca incelemenin yapılarak iptal kararının yeniden değerlendirilmesi ve iptal kararının iptal edilmesi talep edilmektedir.
İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
07.08.2008 tarihinde Muş Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından ihale edilen söz konusu işe 8 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda; Üstün Yem. Gıda Tem. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin vekaletnamesinin, iş deneyim belgesinin, ISO belgesinin, sağlık kurulu raporunun uygun olmaması nedeniyle, Aslanbaş Haz. Yem. Tem. Gıda Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’nin ortaklık hisse beyanının bulunmaması, iş deneyim belgesinin ekinde SSK belgelerinin olmaması, sağlık kurulu raporunun uygun olmaması nedeniyle, Artemis Özel Güv. İnş. Tem. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ticaret sicil gazetesinin, makine ekipman taahhütnamesinin, diğer taahhütnamelerin noter onaylı olmaması nedeniyle, Özemre Yem. Ür. Gıda Tem. İnş. Tic. Ltd. Şti.’nin sağlık kurulu raporunun, ISO belgesinin uygun olmaması ve teklifin yaklaşık maliyetin üstünde olması nedeniyle, İkizler İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin sağlık kurulu raporunun uygun olmaması ve teklifin yaklaşık maliyetin üstünde olması nedeniyle, Sini Yem. Gıda San. Taah. ve Tic. Ltd. Şti.’nin geçici teminat mektubunun ve sağlık kurulu raporunun uygun olmaması ve teklifin yaklaşık maliyetin üstünde olması nedeniyle, Ağmar İnş. Ltd. Şti.’nin geçici teminat mektubunun yetersiz olması nedeniyle, başvuru sahibinin iş deneyim belgesi eki belgelerin uygun olmaması ve teklifin yaklaşık maliyetin üstünde olması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, daha sonraki aşamada 13.08.2008 tarihli ihale komisyon kararı üzerine ihalenin ihale yetkilisince “ yapılan değerlendirme sonucunda değerlendirmeye alınacak firma olmamasından dolayı” iptal edildiği tespit edilmiştir.
Başvuru sahibi Kuruma başvuru dilekçesinde; tekliflerinin yaklaşık maliyetin üzerinde olması nedeniyle, ayrıca iş deneyim belgesi eki iş yeri bildirgelerinin uygun olmaması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldıkları, idarenin yaklaşık maliyetin üzerinde tekliflerle ilgili olarak Kamu İhale Genel Tebliği’nin yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerle ilgili açıklamaları doğrultusunda hareket etmediği, yaklaşık maliyetin sorgulanması gerektiği, teklifin yaklaşık maliyetin üzerinde olması nedeniyle ihalenin iptal edilmesinin mevzuata aykırı olduğu iddia edilmiştir.
Başvuru sahibi tarafından ihalenin iptal edilmesine ilişkin olarak idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idarenin 24.10.2008 tarihli yazısı ile başvurunun reddedildiği belirlenmiştir. Söz konusu yazıda özetle; “Firmanızla teklif edilen fiyatın yaklaşık maliyetin üzerinde olması nedeniyle Kurumumuzun ve kamu yararı düşünülerek teklif fiyatınız uygun bulunmamıştır. Ayrıca yaklaşık maliyetimizin sağlam verilere dayanmadığını, hatalı olduğunu iddia etmektesiniz. Yaklaşık maliyetimiz kamu kurum ve kuruluşlarından alınmış olup sağlam belgelere dayanmaktadır ve yine firmanızla hizmet alımı ihaleleri uygulama yönetmeliğinin 56 ncı maddesi gereğince özel sektör tarafından verilen iş deneyim belgesinin sözleşmesi 01.08.2007 tarihinde başlayıp 31.12.2007 tarihinde sona ermiştir. 08.2007 ayına ait SSK işe giriş bildirgesinin olmadığı, bunun yerine 06.2008 ayına mahsus ve bu sözleşmeye ait olmayan SSK işe giriş bildirgesi ihale dosyanıza tarafınızdan sunulmuştur. 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 10 uncu maddesinin (h) bendinde bu maddede belirtilen belge ve/veya sahte belge verildiği tespit edilen isteklilerin ihale dışı bırakılacağı hükmü açıktır. Belirtilen sebeplerden dolayı ihale 13.08.2008 tarihinde iptal edilmiş olup dosyanız değerlendirme dışı bırakılmıştır.” ifadelerine yer verilmiştir.
Gerek kesinleşen ihale kararından, gerekse uygun olmayan belgelerin uygun sayılmama gerekçesine ilişkin tutanaktan; başvuru sahibinin teklifinin idari şartnamenin 7.3.1 inci maddesinde istenen, belge düzenlenmeyen hallerde iş deneyimi olarak özel sektörden alınan iş deneyim belgelerinin sunulması durumunda, belgenin ekinde sunulması gereken faturaların sunulmasına rağmen, 01.08.2007 ayına ait Sigorta Müdürlüğünden alınan iş yeri bildirgesi ve SSK prim ödemlerini gösteren belgelerin sunulmamış olması ve teklifinin yaklaşık maliyetin üstünde olması nedenleriyle değerlendirme dışı bırakıldığı belirlenmiştir.
Şikayet konusu ihaleye ilişkin idari şartnamenin 7.3.1 inci maddesinde; “İstekliler; son beş yıl içinde yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde sözleşme bedelinin en az % 70’i oranında gerçekleştirdiği, idarece kusursuz kabul edilen ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili deneyimini gösteren ve teklif edilen bedelin % 25’i oranından az olmamak üzere, tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesini vermek zorundadırlar.” düzenlemesi bulunmaktadır.
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Belge düzenlenmeyen hallerde iş deneyimi” başlıklı 56 ncı maddesinde; “Özel sektöre taahhüt edilen hizmetlerin yüklenicileri ile kamu veya özel sektöre taahhüt edilen hizmetlerin alt yüklenicileri iş deneyimini tevsik için; sözleşme, bu sözleşme ile ilgili olarak Vergi Usul Kanununa göre düzenlenen fatura asılları veya örnekleri yada bunların noter onaylı suretlerini, serbest meslek erbabınca gerçekleştirilen işlerde serbest meslek makbuzu asılları veya nüshaları yada bunların noter onaylı suretlerini, iş mevzuatının zorunlu tuttuğu hallerde ilgili sigorta müdürlüğünden alınan işyeri bildirgesini ve personel çalıştırılan işlerde o işe ait sosyal sigorta prim ödemelerini gösteren belgeleri, ihale veya ön yeterliğe başvuru belgelerine ekleyerek ihale komisyonuna sunarlar. Kamuya taahhüt edilen işlerin alt yüklenicileri varsa idarenin onay yazısını da eklerler.” hükmü yer almaktadır.
Başvuru sahibinin teklifi kapsamında; Ultra-Emar Sağlık Merkezi Ltd. Şti. ile başvuru sahibi arasında imzalanan sözleşmeye dayalı, 01/08/2007-31/12/2007 tarihlerini kapsayan yemek işine ilişkin belgeleri sunmuştur. Bu kapsamda başvuru sahibinin teklif dosyası içerisinde, işe ilişkin sözleşme, faturalar, işe ait sosyal sigorta prim ödemlerini gösteren belgelerin sunulduğu, ancak 08/2007 ayına ait SSK işe giriş bildirgesinin ve bu aya ait sigorta prim ödemlerini gösteren belgelerin sunulmadığı belirlenmiştir. Yukarıda anılan mevzuat gereği başvuru sahibinin sunması gereken işe ilişkin ilgili sigorta müdürlüğünden alınan işyeri bildirgesinin sunmaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ikinci gerekçe olarak, teklifin yaklaşık maliyetin üzerinde olması belirtilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin “XIII. Tekliflerin Alınması ve Değerlendirilmesi” bölümünün “ C. Yaklaşık Maliyetin Üzerindeki Teklifler” başlığı altında; “İdarelerce tespit edilen yaklaşık maliyeti aşan tekliflerin kabul edilip edilemeyeceği hususunda tereddütler olduğu anlaşılmaktadır.
İhale komisyonu;
a) Yaklaşık maliyet tespit edilirken değerlendirilmeyen her hangi bir husus olup olmadığını,
b) Yaklaşık maliyeti güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığını,
c) Verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığını,
Sorgulayarak verilen teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese eder ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurarak verilen teklif fiyatlarını uygun bulması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi belirleyerek işin ihalesine veya verilen teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir hakkına sahiptir.
Yaklaşık maliyetin üzerinde olmakla birlikte teklifin kabul edilebilir nitelikte görülmesi halinde idarenin ek ödeneğinin bulunması veya ilgili mali mevzuatı gereği ödenek aktarımının mümkün olması durumlarında teklifler kamu yararı ve hizmet gerekleri de dikkate alınarak kabul edilebilir.” hükümleri yer almaktadır.
İdarece şikayete cevap yazısında her ne kadar tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olması da iptal nedeni olarak belirtilmiş ise de, kesinleşen ihale kararından ihalenin iptal edilmesinin gerekçesinin geçerli teklif kalmaması olduğu anlaşılmaktadır.
İdare tarafından ihale konusu işe ilişkin yaklaşık maliyet hazırlanırken gerek benzer idarelerden, gerekse piyasadan normal yemek, diyet yemek, normal kahvaltı, diyet kahvaltı için Haziran 2008 ayında fiyat alınarak, bu fiyatların ortalaması alınarak maliyet hesabının yapıldığı belirlenmiştir. Dolayısıyla yaklaşık maliyetin doğru hesaplanmadığı iddiası yerinde bulunmamıştır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda yer alan hükmünden de belirtildiği üzere, teklifin yaklaşık maliyetin üzerinde olması, o teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına gerekçe oluşturmamaktadır. Ancak, somut olayda başvuru sahibinin zaten başka bir gerekçeden dolayı teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve bu gerekçenin de yerinde olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibi açısından sonucu değiştiren bir durum söz konusu değildir.
Şikayet konusu ihalede, teklifi yaklaşık maliyetin üzerinde olması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılan diğer üç isteklinin de (Özemre Yem. Ür. Gıda Tem. İnş. Tic. Ltd. Şti., İkizler İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti., Sini Yem. Gıda San. Taah. ve Tic. Ltd. Şti.) durumu değerlendirildiğinde; söz konusu isteklilerin de teklifinin değerlendirme dışı bırakılmalarının tek gerekçesinin bu olmadığı ve diğer gerekçelerin yerinde olduğu belirlenmiştir.
İhalede değerlendirme dışı bırakılan diğer isteklilerin de teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçelerinin doğru olduğu tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunun “Bütün Tekliflerin Reddedilmesi ve İhalenin İptali” başlıklı 39 uncu maddesinde; “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü yer almaktadır.
Yukarıda belirtilen tespitler mevzuat hükmü ile birlikte değerlendirildiğinde; şikayet konusu ihalede teklif sunan isteklilerin değerlendirme dışı bırakılmalarında mevzuata aykırılık bulunmaması nedeniyle, 13.08.2008 tarihli ihale komisyon kararı üzerine ihale yetkilisince “yapılan değerlendirme sonucunda değerlendirmeye alınacak firma olmamasından dolayı” gerekçesiyle ihalenin iptal edilmesinin uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle;
4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun uygun bulunmadığına,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)