(4734 S. K. m. 5, 12, 29, 48, 56) (İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik m. 20)
Toplantı No: 2008/083
Gündem No: 58
Karar Tarihi: 29.12.2008
Karar No: 2008/UY.III-5198
Şikayetçi:
A L S Güvenlik Sistemleri San. Tic. Ltd. Şti., Kuştepe Mahallesi/ Leylak Sok. Murat İş Merkezi B Blok/K.1 D.8/Mecidiyeköy/Merkez/İSTANBUL (avr)
İhaleyi yapan idare:
SEAŞ Elektrik Üretim ve Tic. A.Ş. Genel Müdürlüğü, İstasyon Mah. Yırca Yolu Mevkii Santral Sk. No:1 Soma/MANİSA
Başvuru tarih ve sayısı:
18.11.2008 / 32912
Başvuruya konu ihale:
2008/148031 İhale Kayıt Numaralı “Kapalı Devre Kamera Sistemi Kurulması İşi Anahtar Teslim Alımı” İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:
25.12.2008 tarih ve III.Y.48.21.0163/2008-94E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Seaş Elektrik Üretim ve Tic. A.Ş. Genel Müdürlüğü tarafından 08.10.2008 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kapalı Devre Kamera Sistemi Kurulması İşi Anahtar Teslim Alımı” ihalesine ilişkin olarak A L S Güvenlik Sistemleri San. Tic. Ltd. Şti.’nin 27.10.2008 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 06.11.2008 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 18.11.2008 tarih ve 32912 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.11.2008 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen cihazların teknik şartnameye uygun olmadığı ve dolayısıyla ihale kararının iptal edilmesi gerektiği iddiasına yer verilmiştir.
A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
Başvuru konusu işin, teknik şartnamesine uygun özelliklerde kapalı devre kamera sistemi kurulması işi olduğu, isteklilerin tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden verecekleri anlaşılmıştır.
İhale ilanının “İhale konusu yapım işinin Niteliği, Türü ve Miktarı” başlıklı 2 /a maddesinde; “Teknik şartnamesine uygun özelliklerde kapalı devre kamera sistemi kurulması anahtar teslimi işi 1 tkm (soma termik santralı ,a enerji santrali ve b. enerji santrali,sevişler merkez ve civar tesisler ,yırca istasyon ,ayıtlı(1-4,5-6)orta istasyon,lojman sahası, deniş orta ve çukur istasyon olmak üzere 6 ayrı bağımsız sistem olarak kurulacak;kapalı devre kamera sistemi (kdtv) ile,sahalarda çevre güvenlik ve denetim sağlanacaktır. Söz konusu sistemlere ilişkin; tüm cihaz ve malzemelerin sağlanması ,alt yapı (kablolama, inşaat işleri vb.) kurulması,montajının yapılması, devreye alınması, test ve kontrol işlemlerinin yapılması, dokümantasyonun hazırlanması ve operatörlerin eğitimini kapsayan anahtar teslimi olarak sistemin kurulması işidir.” düzenlemesi ile ilanın 4 üncü maddesinde; “Bu ihalede benzer iş olarak, (f)telekominikasyon ve otomasyon işleri ;V. grp.1) kapalı devre ve kartlı geçiş entegre sistemleri vb. ve ihale konusu iş veya benzer işe denk sayılacak mühendislik veya mimarlık bölümleri; elektrik/elektronik mühendisliğidir.” düzenlemesi yapılmıştır. Ayrıca ihale ilan metninden cihazlara ait tüm katalogların teklif ekine konulacağı anlaşılmıştır.
10.10.2008 tarihli ihale komisyonu karar tutanağından inceleme konusu ihaleye daha önce 2008/148031 İ.K.N. ile çıkıldığı, ihalenin 21.07.2008 tarihinde yapıldığı, ancak, “tekliflerin şartnameye tam uymaması dolayısıyla K.İ.K.' ndan dönme olasılığının olduğu" şeklindeki gerekçe ile ihale yetkilisi tarafından yeniden çıkılmak üzere iptal edildiği anlaşılmıştır.
İhale komisyonu karar tutanağından; ihale komisyonunca firmaların teknik dokümanlarının incelendiği, tanzim edilen teklif karşılaştırma tablosunun değerlendirilmesi sonucunda 2 görüşün ortaya çıktığı;
1 inci görüşün; Bir önce yapılan ihale, ihale yetkilisinin; komisyonun, vermiş olduğu kararı"firma teklifinin, teknik şartname ile tam örtüşmediği ve bu kararın uygulanması halinde K.İ.K. ndan dönebileceği" gerekçesi ile iptal ettiği, bu ihalede de değerlendirmeye alınan tekliflerin hiçbirinin teknik şartname ile tam olarak örtüşmediğinin teknik değerlendirme tablosunda görüldüğü, bir önceki ihalenin iptal gerekçesi göz önüne alındığında ihalenin iptal edilmesi gerektiği,
2 nci görüşün ise; ihaleye teklif veren ve yaklaşık maliyet fiyatı içerisinde kalıp değerlendirmeye alınan 3 firmanın teklifinin de tam olarak teknik şartname ile örtüşmediği, ancak en ucuz teklifi veren Mak. Bil. Tic. Ltd. Şti.’ nin teklifinin şartname ile örtüşmeyen maddelerinin işin özünü bozmayacağı ve bu teklifle işin teknik olarak yapılabileceği, daha önce ihalenin bir defa iptal edildiği ve Kurum menfaati de göz önüne alınarak ihalenin adı geçen istekliye ait teklif üzerinde bırakılması gerektiği, yönünde olup, oy çokluğu ile ihalenin Mak. Bil. Tic. Ltd. Şti.’e ait teklifin üzerinde bırakıldığı görülmüştür.
İdarece şikayet başvurusuna verilen ve yukarıda tam olarak yazılı bulunan cevap yazısından da anlaşıldığı ve ihale komisyon kararında da açıkça belirlendiği üzere; söz konusu ihalenin kendi içerisinde onlarca parametreden oluşan özelliklere haiz bir çok teknolojik ürünün kullanılacağı bir sistemin kurulmasını kapsadığı, sistemin kurulması için gerekli ürünlerin teknik özelliklerinin çok detaylı olarak teknik şartnamede yer aldığı ancak, ihaleye teklif veren firmaların hiç birinin teklifinin teknik şartnamedeki teknik parametrelerin tümünü eksiksiz karşılayacak ürünleri içermediği, tanzim edilen teklif karşılaştırma tablosunda da bu durumun açıkça görüldüğü ifade edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu “Şartnameler” başlıklı 12 nci maddesinde; “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.
İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.
Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.
Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü yer almaktadır.
Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Danışmanlık Hizmetleri” başlıklı 48 inci maddesinde yer alan; “ÇED raporu hazırlanması, plân, yazılım geliştirme, tasarım, teknik şartname hazırlanması, denetim gibi teknik, malî, hukuki veya benzeri alanlarda niteliği itibarıyla kapsamlı ve karmaşık olduğu, özel uzmanlık ve deneyim gerektirdiği idarece tespit edilen hizmetler, danışmanlık hizmet sunucularından alınabilir.” hüküm gereğince, idarelerin özellikle işin kapsamlı ve karmaşık olması nedeniyle özel uzmanlık ve bilgi birikimi gerektirdiği alanlarda danışmanlık hizmeti alabileceği izahtan varestedir.
İnceleme konusu ihalenin 21.07.2008 tarihinde ilk olarak yapıldığı ve teknik şartnameye uygun teklif bulunamaması sebebiyle ihale yetkilisi tarafından iptal edildiği de dikkate alındığında, söz konusu yapım işine ait teknik şartnamenin verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacak şekilde ve gerektiğinde danışmanlık hizmeti satın alınmak suretiyle hazırlanması gerektiği değerlendirilmiştir.
İncelemeye konu ihaleye ait idari şartnamenin “ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 36 ncı maddesinde; “Bu ihalede tekliflerin değerlendirilmesinde ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır.” düzenlemesi yapılmıştır.
İhale konusu işin önem ve mahiyeti göz önüne alındığında; ihale komisyonunca, ihaleye verilen tekliflerin hiçbirisinin teknik şartnamede yer alan düzenlemeleri tam olarak karşılamadığı belirlendiği halde, idari şartnamenin “ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 36 ncı maddesinde yer alan düzenleme gereğince fiyatı en düşük olan fakat, tabloda belirlendiği üzere teknik şartnamede aranılan özelliklerin tamamını haiz olmayan teklif üzerinde ihalenin bırakılmasına karar verilmesinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “temel ilkeler” başlıklı 5 inci maddesinde yer alan “saydamlık”, “rekabet” ve “idarelerin kaynakların verimli kullanılmasını sağlama sorumluluğu” ilkelerine uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Zira, “kamu yararı”na uygun teklif kavramının, en düşük fiyatlı tekliften önce ihale dokümanında aranılan kriterleri taşıyan ve aynı zamanda en düşük fiyatlı teklif olarak algılanması gerekmektedir.
Ayrıca, teknik şartnamede belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olmak, rekabeti engelleyici hususlar içermemek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlamak yükümlüğünün yanı sıra, anılan Kanun hükmüne uygun bir ihale sürecinin yürütülmesi ve sonuçlandırılmasında, idarelerin temel görevinin gerek idari şartnamede aranılan yeterlik kriterleri gerekse teknik şartnamede aranılan teknik özellikleri karşılayan tekliflerin belirlenmesi ve bu teklifler arasında ekonomik açıdan en avantajlı teklife karar verilmesi olduğu aşikardır. Bu itibarla, incelemeye konu ihalede alınan ihale kararının ihale dokümanına uygun olmadığından iddia bu yönüyle yerinde bulunmuştur.
B) İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 20 nci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:
f) Zeyilnameye ilişkin işlemlerin usulüne uygun yapılıp yapılmadığı yönünden yapılan incelemede;
4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “İhale Dokümanında Değişiklik veya Açıklama Yapılması” başlıklı 29 uncu maddesinde;”İlân yapıldıktan sonra ihale dokümanında değişiklik yapılmaması esastır. Değişiklik yapılması zorunlu olursa, bunu gerektiren sebep ve zorunluluklar bir tutanakla tespit edilerek önceki ilânlar geçersiz sayılır ve iş yeniden aynı şekilde ilân olunur.
Ancak, ilân yapıldıktan sonra, tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hatalar veya eksikliklerin idarece tespit edilmesi veya isteklilerce yazılı olarak bildirilmesi halinde, ihale dokümanında değişiklikler yapılabilir. Yapılan bu değişikliklere ilişkin ihale dokümanının bağlayıcı bir parçası olan zeyilname, son teklif verme gününden en az on gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde ihale dokümanı alanların tamamına gönderilir. Zeyilname ile yapılan değişiklikler nedeniyle tekliflerin hazırlanabilmesi için ek süreye ihtiyaç duyulması halinde, ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere en fazla yirmi gün zeyilname ile ertelenebilir. Zeyilname düzenlenmesi halinde, teklifini bu düzenlemeden önce vermiş olan isteklilere tekliflerini geri çekerek, yeniden teklif verme imkanı sağlanır.
Ayrıca, istekliler tekliflerini hazırlarken ihale dokümanında açıklanmasına ihtiyaç duyulan hususlarla ilgili olarak son teklif verme gününden yirmi gün öncesine kadar yazılı olarak açıklama talep edebilir. Bu talebin idarece uygun görülmesi halinde yapılacak açıklama, bu tarihe kadar ihale dokümanı alan bütün isteklilere son teklif verme gününden on gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde ve açıklama talebinde bulunan istekli belirtilmeksizin yazılı olarak gönderilir.” hükmü yer almaktadır.
Söz konusu 08.10.2008 tarihli ihalede, idarece 25.09.2008 tarihinde düzenlenen zeyilname ile kapalı devre kamera sistemi kurulması işine ait teknik şartnamede yer alan cihaz ve işleyişine ilişkin olarak belirlenen özelliklerin yeniden düzenlendiği ve bu zeyilnamenin ihale dokümanı satın alan 8 istekliye 26.09.2008 tarihinde iadeli taahhütlü posta yolu ile gönderildiği, bir firmanın ise zeyilname ile birlikte ihale dosyasını satın aldığı görülmüştür.
İstekli olabilecek firmalara gönderilen zeyilname metinlerinin 08.10.2008 tarihinden en az 10 gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde ihale dokümanı alanların tamamına gönderilmesi gerekliliğini içeren anılan Kanunun amir hükmüne rağmen, zeyilnamenin Korkmaz Müh. Ltd. Şti. ile Mak. Bil. Tek. Ltd. Şti.’ne ihaleden 2 gün önce 06.10.2008 tarihinde, Barış İlt. Ltd. Şti. , Yüksek Tek. San. Tic. Ltd. Şti. ile Tekbir Tekn. San. Tic. Ltd. Şti. ne ihaleden 9 gün önce 29.09.2008, şikayetçiye ihaleden 5 gün önce 03.10.2008, Teknotec End. Tic. Ltd. Şti.’ne ihaleden 1 gün önce 07.10.2008 tarihinde teslim edilmesinin mevzuata aykırı olduğu ve ihalede rekabet ortamının oluşmasını da engellediği anlaşılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale işlemleri ile ihale kararının iptali gerekmektedir.
Açılanan nedenlerle;
4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)