(4734 S. K. m. 37, 54, 65) (Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği m. 56) (İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ m. 6) (Kamu İhale Genel Tebliği m. 16)
Toplantı No: 2014/022
Gündem No: 20
Karar Tarihi: 19.03.2014
Karar No: 2014/UH.II-1413
Şikayetçi: Gümüşser Turizm Araç Kiralama Temizlik Yönetim Danışmanlığı Nak. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti., AHMETPAZŞA MAH. FEVZİ ÇAKMAK CAD. BEY-HAN İŞHANI KAT:3 NO:69/61 BURSA
İhaleyi Yapan Daire: Tapu Kadastro 3. Bölge Müdürlüğü Çevre Ve Şehircilik Bakanlığı Tapu Ve Kadastro Genel Müdürlüğü, Konak Mah Cumhuriyet Bulvarı Hükümet Konağı D-E Blok Kat:2 35250 İZMİR
Başvuru Tarih ve Sayısı: 19.02.2014 / 6266
Başvuruya Konu İhale: 2013/194344 İhale Kayıt Numaralı "Hizmet Aracı Kiralanması" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Tapu Kadastro 3. Bölge Müdürlüğü tarafından 23.01.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Hizmet Aracı Kiralanması” ihalesine ilişkin olarak Gümüşser Turizm Araç Kiralama Temizlik Yönetim Danışmanlığı Nak. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 05.02.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 11.02.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 19.02.2014 tarih ve 6266 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.02.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2014/812 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
Karar: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle ihale üzerinde bırakılan isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunduğu, ihale komisyonunca birim fiyatların okunduğu esnada bu durumun farkına varıldığı, ihale komisyonu kararının ise 04.02.2014 tarihinde tebliğ alındığı ve aynı tarihte bu hususa ilişkin şikâyet başvurusu yapıldığı, idarenin şikâyet başvurusu üzerine aldığı kararda, şikâyete konu hususun 23.01.2014 tarihinde farkına varıldığından, başvurunun süre yönünden reddi gerektiğinin ifade edildiği, 13.02.2014 tarihine idareye yapılan başvuru ile, ilk şikâyet dilekçesinde şikâyet konusu durumun farkına varıldığı tarihin sehven 23.01.2014 olarak yazıldığının ifade edildiği, ancak idarenin bu konudaki kararının değişmediği, idarece 10 günlük başvuru süresinin ihale tarihinden itibaren hesaplandığı, söz konusu kararın kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif cetvelinde aritmetik hata bulunmadığı varsayıldığında, teklif cetveli standart formunun değiştirilerek teklif sunulduğu sonucunun ortaya çıkacağı, anılan istekliye ait teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
Şikâyete konu ihale, Tapu ve Kadastro 3. Bölge Müdürlüğünün ihtiyacını karşılamak amacıyla 12 (on iki adet) adet araç kiralanması işine ilişkindir. 23.01.2014 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 3 istekli tarafından teklif sunulduğu, ihale komisyonunca ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri yönünden yapılan inceleme sonucunda tüm tekliflerinin geçerli olduğuna karar verilerek, ihalenin en düşük teklif sahibi Balkes Taşımacılık Turizm Petrol Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.
İtirazen şikâyet dilekçesinde, ihale üzerinde bırakılan isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunduğu iddia edilmekte olup, bu hususun ihalenin birinci oturumunda, ihale komisyonu tarafından birim fiyatların okunması sırasında fark edildiği ifade edilmiştir. İhale işlem dosyasında yer alan posta alındısından kesinleşen ihale kararının başvuru sahibi istekliye 04.02.2014 tarihinde tebliğ edildiği görülmüştür. Kesinleşen ihale kararının tebliği üzerine 05.02.2014 tarihinde idare kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuru sahibi tarafından şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. 12.02.2014 tarihinde başvuru sahibine faks ile iletilen idarenin cevabi yazısında, ihale tarihi olan 23.01.2014 tarihinde farkına varılan hususa yönelik başvurunun 10 gün içinde yapılması gerektiği, 12 gün sonra yapılan şikâyet başvurusunun süre yönünden reddi gerektiği ifade edilmiştir. Bunun üzerine idareye 13.02.2014 tarihli ikinci bir dilekçe sunularak, ilk dilekçenin “şikayet konusu işlemin/durumun farkına varıldığı/tebliğ edildiği tarih” kısmına sehven 23.01.2014 tarihinin yazıldığı, ihale komisyonu kararının 04.02.2014 tarihinde tebliğ alındığı ve başvuru süresinin 14.02.2014 tarihinde sona ereceği belirtilmiştir. İdarenin bu başvuruya cevap niteliğindeki 14.02.2014 tarihli kararında da, şikâyete konu hususun farkına varıldığı tarihin ilk dilekçede sehven yazılmadığı, başvuru metni içerisinde “ihale komisyonunun birim fiyatları okuması esnasında” durumun fark edildiğinin belirtildiği, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 6’ncı maddesinin beşinci fıkrası gereğince başvurunun incelenmesinin mümkün olmadığı ifade edilmiştir.
Her ne kadar idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda, şikâyete konu hususun ihale tarihinde farkına varıldığı, dolayısıyla başvuru sürelerinin 23.01.2014 tarihinden itibaren hesaplanması gerektiği belirtilmişse de, ihale komisyonu tarafından söz konusu teklifin değerlendirme dışı bırakılıp bırakılmayacağının kesinleşen ihale kararının tebliği ile istekliler nezdinde öğrenileceği açıktır. Bu nedenle, mevzuata aykırılık ihale tarihinde fark edilmiş olsa da, isteklilerin bu hususa yönelik başvuru hakkı, ihale komisyonunun anılan teklifi ne şekilde değerlendirdiğinin bildirilmesinden sonra doğacaktır. Dolayısıyla idarenin şikâyet başvurusunu süre yönünden reddetmesinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
İhale dokümanı içerisinde yer alan birim fiyat teklif cetvelinin,
A1
B2
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6
Birimi
Miktarı
Teklif Edilen4 Birim Fiyat
Tutarı
1
YEDİ ADET SEDAN ARAÇ
AY
10
2
YEDİ ADET SEDAN ARAÇ
GÜN
15
3
BEŞ ADET PANEL VAN ARAÇ
AY
10
4
BEŞ ADET PANEL VAN ARAÇ
GÜN
15
TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)
şeklinde düzenlendiği görülmüştür.
İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan birim fiyat teklif cetveli ise,
A1
B2
Sıra No
İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması
Birimi
Miktarı
Teklif Edilen Birim Fiyat
Tutarı
1
YEDİ ADET SEDAN ARAÇ
AY
10
1.352,00
94.640,00
2
YEDİ ADET SEDAN ARAÇ
GÜN
15
46,00
4.830,00
3
BEŞ ADET PANEL VAN ARAÇ
AY
10
880,00
44.000,00
4
BEŞ ADET PANEL VAN ARAÇ
GÜN
15
285,00
2.137,50
TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)
145.607,50
şeklinde düzenlenmiştir. Yukarıya aktarılan ihale üzerinde bırakılan istekliye ait birim fiyat teklif cetvelinden görüleceği üzere, birim fiyat ile miktar sütunlarında yer alan rakamların çarpımı sonucunda hatalı toplam tutarlara ulaşılmıştır.
İdarenin 11.02.2014 tarihli ilk şikâyete cevap yazısında, itirazın süre yönünden reddine karar verildiği belirtildikten sonra, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif mektubundaki birim fiyatın bir aracın bir aylık bedelini gösterdiği, toplam tutara (araç sayısı x süre x birim fiyat) formülü ile ulaşıldığı, gerek harcama kalemlerinin hesaplanmasında, gerekse toplamda herhangi bir aritmetik hata bulunmadığı, ödemelere konu miktarın yoruma açık ve muğlak olmadığı, diğer isteklilere ait teklif mektuplarında birim fiyatın toplam araç sayısına ait fiyatı belirttiği ve toplam tutara (birim fiyat x süre) formülü ile ulaşıldığı ifade edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde isteklilerin birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığının inceleneceği ve teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği hüküm altına alınmıştır. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 56’ncı maddesinin yedinci fıkrasında da bu husus “Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunduğu tespit edilen isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “16.5. Aritmetik hata ve yuvarlama” başlıklı 16.5’inci maddesinde de “Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır.” açıklaması yer almaktadır.
İhaleye esas birim fiyat teklif cetvelinde “YEDİ ADET SEDAN ARAÇ” ve “BEŞ ADET PANEL VAN ARAÇ” adı altında ayrı satırlar açıldığı ve miktar sütununda ay/gün cinsinden işin süresinin yazılı olduğu görüldüğünden, isteklilerin araç sayısını da dikkate alarak birim fiyatı belirlemeleri gerektiği anlaşılmıştır. Ancak ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından tek bir aracın kiralanması için öngörülen fiyat, teklif cetvelinin “Teklif Edilen Birim Fiyat” kısmına yazılmıştır. Bu durum da birim fiyat ile miktarın çarpılması sonucu toplam tutara ulaşılmamasına, dolayısıyla teklif cetvelinde aritmetik hata oluşmasına sebebiyet vermiştir. Yukarıya aktarılan kamu ihale mevzuatı hükümlerinde, teklif cetvellerinde aritmetik hata tespit edilen isteklilere ait tekliflerin değerlendirme dışı bırakılacağı açıkça belirtilmiş olup, idarece Balkes Taşımacılık Turizm Petrol Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait teklifin geçerli kabul edilmesinde mevzuata uyarlık bulunmadığı anlaşılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Balkes Taşımacılık Turizm Petrol Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait teklifin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)