(4734 S. K. m. 54, 65) (Kamu İhale Genel Tebliği m. 79)
Toplantı No: 2012/029
Gündem No: 45
Karar Tarihi: 21.05.2012
Karar No: 2012/UH.I-2167
Şikayetçi: On İlaçlama Sağlık Hizmetleri İnş. Elekt. Gıda Ürn. Bilg. Tem. Hiz. İns. Kay. Ve Taah. San. Tic. Ltd. Şti., ATB İş Merkezi C Blok No:70 MACUNKÖY / GİMAT / ANKARA
İhaleyi yapan idare: Genel Kurmay Başkanlığı Ankara Tedarik Bölge Başkanlığı, Msb Ankara Tedarik Bölge Başkanlığı Etlik Caddesi (Eski Garajlar Yanı) 06010 ANKARA
Başvuru tarih ve sayısı: 03.05.2012 / 16807
Başvuruya Konu İhale: 2011/199033 İhale Kayıt Numaralı "Hazır Yemek Hizmeti (14 Kısım)" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: 11.05.2012 tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.H.(1750).(0162)./2012-34Esayılı Esas İnceleme Raporunda;
Genel Kurmay Başkanlığı Ankara Tedarik Bölge Başkanlığı tarafından 13.03.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Hazır Yemek Hizmeti (14 Kısım) İhalesinin 8, 10 ve 12 nci Kısımları” ihalesine ilişkin olarak On İlaçlama Sağlık Hizmetleri İnş. Elekt. Gıda Ürn. Bilg. Tem. Hiz. İnş. Kay. ve Taah. San. Tic. Ltd. Şti.’nin 20.04.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.04.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 03.05.2012 tarih ve 16807 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.05.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;
1) 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince ihalenin 8 ve 12 nci kısımlarına ilişkin olarak düzeltici işlem belirlenmesine,
2) 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince ihalenin 10 uncu kısmına ilişkin olarak itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar: Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; 14 kısımdan oluşan ihalenin 8, 10 ve 12 nci kısımlarına teklif verdikleri, her üç kısımda da tekliflerinin ekonomik açıdan ikinci avantajlı olduğunun kesinleşen ihale kararı ile kendilerine bildirildiği, her üç kısım için ihale üzerinde bırakılan isteklilere idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, yapılan açıklamaların uygun bulunarak ihale kararının alındığı, ancak anılan istekliler tarafından teklif edilen bedellerin hayatın olağan akışına uygun olmadığı, söz konusu bedellerle bu işin yapılamayacağı, ayrıca ihale üzerinde bırakılan istekliler tarafından yapılan açıklamaların aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bileşen olarak belirtilen giderler açısından Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesi çerçevesinde inceleme yapılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
Başvuru sahibinin iddialarının, 14 kısım olarak gerçekleştirilen ihalenin 8, 10 ve 12 nci kısımlarına ait olduğu anlaşılmış olup inceleme de şikâyete konu kısımlar üzerinden yapılmıştır.
1) İhalenin 8 inci kısmına ilişkin olarak yapılan incelemede;
13.03.2012 tarihinde yapılan ihalenin 8 inci kısmına 7 istekli tarafından teklif verilmiş olup, idarece belirlenen karsız yaklaşık maliyetin altında kalan 4 istekliye (Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş., Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti. ve Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.) aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmış, 1 istekli (Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş.) tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama verilmemiş, 2 istekli (Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti.) tarafından yapılan açıklamalar ihale komisyonunca uygun bulunmamış, 1 istekli (Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.) tarafından yapılan açıklamalar uygun bulunarak ihale kararı anılan istekli üzerine alınmıştır.
İdarenin 27.03.2012 tarihli aşırı düşük teklif sorgulama yazısından, idarece belirlenen kârsız yaklaşık maliyetin altında kalan isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı anlaşılmaktadır. Ayrıca, idarenin aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde; isteklilerce aşırı düşük teklif sorgulamasında açıklama yapacakları iş kalemlerine ilişkin olarak bir listeye ve örnek menüye yer verilmiştir. Buna göre gerek ihale dokümanında yapılan düzenlemelere, gerekse idarenin aşırı düşük teklif sorgulama yazısında yer alan bilgilere göre isteklilerden; personel maliyeti, portör muayenesi, personelin yemek, ulaşım ve giyim giderleri, yemek malzeme gideri, yemek yapımında kullanılacak pişirme yakıt gideri, yemek yapımında kullanılacak alet, makine ve araçların periyodik bakım gideri, laboratuar analizi/muayene gideri, nakliye gideri (malzeme/yemek taşıma) temizlik malzeme gideri, ilaçlama gideri, kırtasiye ve büro gideri sigorta gideri, amortisman, KİK payı ve sözleşme yapma gideri olmak üzere toplam 17 ayrı kalem için açıklama yapılması istenmiş olup, isteklilerin de açıklamalarını söz konusu kalemler üzerinden Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan düzenlemeye uygun olarak yapması gerekmektedir.
İhalenin 8 nci kısmı için 4 istekliye yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasına Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş. tarafından açıklama verilmemiş olup, anılan isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır. Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5 inci maddesinde yer alan; “Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” şeklindeki düzenleme gereğince anılan istekli için ihale komisyonu tarafından tesis edilen işlem mevzuata uygun bulunmuştur.
Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama yapan isteklilerden Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. için ise; “… gıda malzemelerinin bazı kalemlerinin tedarikçi firma, Yazıcılar Gıda San. Tic. Ltd. Şti.’den alınan proforma fatura ile tevsik edildiği anlaşılmıştır. Ancak tebliğin 79.4.2.4 üncü maddesinde belirtilen “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin ve söz konusu tedarikçinin proforma faturada kaşe ve imzasının bulunmadığı, sığır etini tevsik etmek için sunulan proforma faturada ise tedarikçi firma Bayrak Et Entegre Gıda Ltd. Şti.’nin Atlas Grup Catering Ltd. Şti. için düzenlediği söz konusu firma adına değil istekli Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenmesi gerekmekte olduğu anlaşılmıştır.” tespiti yapılarak anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır. Buna göre; anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması hususunda ihale komisyonu tarafından tesis edilen işlem mevzuata uygun bulunmuştur.
Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama yapan isteklilerden Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti. için ise; “… hazırlanan örnek menüde yer alan malzemelerin bir kısmının fiyatına ilişkin belgeye dayalı açıklama yapılmadığı, örneğin hazır kek, gofret, poşet bisküvi, ve çikolata malzemelerinin fiyatlarının nasıl tespit edildiğine ilişkin belge sunulmadığı, maliyet icmal tablosunda KİK bedelinin onbinde 5 olarak değil, yüzbinde 5 olarak yanlış hesaplandığı ve tespit edilen analiz gideri, temizlik gideri, pişirmede kullanılan yakıt gideri için bedel öngörülmesine rağmen buna ilişkin belgeye dayalı açıklama yapılmadığı ve bu tutarlara nasıl ulaşıldığına dair açıklama yapılmadığı anlaşılmıştır. Ayrıca 10 uncu kısım alımı için verilen teklifin 3.806.950,00 TL olmasına rağmen maliyet analiz çizelgesinde verilen açıklamalar neticesine göre teklifinden farklı 3.942.547,50 TL tutarına ulaşılmıştır.” tespiti yapılarak anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır. Buna göre; anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması hususunda ihale komisyonu tarafından tesis edilen işlem mevzuata uygun bulunmuştur.
Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama yapan ve açıklamaları uygun bulunarak ihale kararının üzerine alındığı istekli olan Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.’nin yapmış olduğu açıklamalar ise Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan düzenleme çerçevesinde incelenmiştir.
Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.’nin kendisinden açıklama istenilen toplam 17 kalem için ayrı ayrı fiyat oluşturduğu, söz konusu fiyatları da Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan düzenlemelere göre; üzerinde “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi bulunan serbest muhasebeci mali müşavir onaylı proforma faturalarla, fiyat teklifleriyle, yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgelerle, örnek menü üzerinden hesaplanan birim fiyat maliyeti ile sunduğu anlaşılmıştır.
Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalardaki personel giderine ilişkin maliyet hesabı, ihale dokümanı ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesi kapsamında yapılan düzenlemeler çerçevesinde değerlendirilmiş olup, tespitler aşağıda belirtilmiştir:
İdari şartnamenin 25 inci maddesinde; “25.1. Yürürlükteki mevzuat ve sözleşme hükümleri gereğince, ihaleye, sözleşmeye ve taahhüdün tamamının yapılmasına ait ödenecek bütün vergi (KDV hariç), resim, harçlarla, sözleşmenin çoğaltılması da dahil sözleşme giderleri, ulaşım, ambalaj, muayeneye hazır hale getirme ve muayene (muayene komisyonlarının yol ve özlük giderleri ile numune nakil masrafları hariç), her türlü sigorta giderleri, tahmil, tahliye, istif, tartı, personel ücretleri ve bu sözleşme kapsamında alınacak mal bedelleri vb. teklif fiyata dahil edilecek masraflardır.” şeklinde yapılan düzenleme ile personel giderinin teklif fiyata dahil gider olduğu belirlenmiştir. Diğer taraftan idari şartnamenin 46 ncı maddesinde yapılan düzenleme ile ihale konusu iş için fiyat farkının verilmeyeceği belirtilmiştir.
İdari şartnamenin “Tesis, Ekipman ve Çalıştırılacak Personele Ait Hususlar” başlıklı 48.3 üncü maddesinin “c” alt başlığının 10 numaralı maddesinde; “(10) Yüklenici, idari şartnamenin ilgili maddesinde belirtilen ve birlik/kurumun mevcuduna ve özelliğine göre sayıları birlik/kurum tarafından önceden belirlenen işletme müdürü, diyetisyen veya gıda mühendisi veya veteriner, servis müdürü, aşçı, depo sorumlusu, garson, bulaşıkçı ve 48.3.c.(1) maddesinde belirtilen diğer personeli iş devam ettiği sürece iş yerinde bulundurmak zorundadır. Sözleşmede yer alan personel sayısının, sözleşme süresi boyunca hizmet vermek için iş yerinde hazır bulunması (izin, hastalık, işten ayrılma vb. durumlarda personel planlaması yapılarak) ile ilgili tedbirleri yüklenici önceden alacaktır. Ancak, Askeri Okullar, Eğitim Merkezleri gibi birlik/kurumların toplu izin, dönem boşluğu vb. gibi beslenecek personel mevcutlarında meydana gelen önemli miktardaki değişikliklerde, birlik/kurumun onayı ile beslenen personel sayısıyla orantılı olarak, çalıştırılacak personel sayısında azaltma yapılabilecektir.” şeklinde düzenleme yapılmıştır. Söz konusu düzenlemeden ihale konusu işte çalıştırılacak personelin haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı anlaşılmaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5 inci maddesinde; “Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” şeklinde açıklamaya yer verilmiştir. Buna göre ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalarda personel gideri için asgari işçilik ücretinin altında bir maliyet hesaplanmaması gerekmektedir. Ancak, anılan istekli tarafından ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısı üzerinden fazla çalışma da dahil olmak üzere 2012 yılının birinci dönemine ait asgari ücret üzerinden bir maliyet oluşturulmuş olup, 2012 yılı ikinci dönemi ile 2013 yılı birinci dönemine ait asgari ücret artışına ilişkin bir hesaplama yapılmamıştır. İhale dokümanındaki ihale konusu iş için fiyat farkı verilmeyeceğine ilişkin düzenleme ile Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulamasına yapmış olduğu açıklamada idarece istenen açıklama istenilen iş kalemleri dışında “Genel yönetim giderleri” adı altında bir gider kalemine daha yer verildiği, ihale konusu işin yemek alımı olduğu, teklif fiyata dahil giderlerde önemli iş kaleminin ağırlıklı olarak yemek malzemesi olduğu, fiyat farkı verilmemesinin ihale konusu işin tamamı için geçerli olduğu göz önünde bulundurulduğunda yemek girdileri için verilen fiyat tekliflerinin de ihale süresi boyunca değişkenlik göstereceği, anılan iş kalemlerinde de artı veya eksi yönünde değişikliklerin olabileceği hususu dikkate alınarak ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından personel gideri için yapılan açıklamanın bu haliyle uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.
2) İhalenin 10 uncu kısmına ilişkin olarak yapılan incelemede;
13.03.2012 tarihinde yapılan ihalenin 10 uncu kısmına 8 istekli tarafından teklif verilmiş olup, 1 isteklinin (Turkuaz Yemekhane Tem. Güv. Hiz. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti.) teklifi bilanço ve gelir tablosunun onaysız olması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılmış, idarece belirlenen kârsız yaklaşık maliyetin altında kalan 5 istekliye (Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş., Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti. Can Gıda Turizm İnşaat Tic. Ltd. Şti. ve Dicle Yemekçilik San. Tic. Ltd. Şti.) aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmış, 2 istekli (Can Gıda Turizm İnşaat Tic. Ltd. Şti. ve Dicle Yemekçilik San. Tic. Ltd. Şti.) tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama verilmemiş, 2 istekli (Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti.) tarafından yapılan açıklamalar ihale komisyonunca uygun bulunmamış, 1 istekli (Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş.) tarafından yapılan açıklamalar uygun bulunarak ihale kararı anılan istekli üzerine alınmıştır.
Başvuru sahibinin ihalenin 8 inci kısmına ilişkin iddiası değerlendirilirken; aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama vermeyen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ile Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin açıklamaların mevzuata uygun olmadığı hususunda ihale komisyonu tarafından tesis edilen işlemlerin yerinde olduğu tespiti yapılmıştır.
İhale üzerinde bırakılan istekli olan Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş.’nin kendisinden açıklama istenilen toplam 17 kalem için ayrı ayrı fiyat oluşturduğu, söz konusu fiyatları da Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan düzenlemelere göre; üzerinde “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi bulunan serbest muhasebeci mali müşavir onaylı proforma faturalarla ve maliyet satış tutarı tespit tutanağıyla, fiyat teklifleriyle, yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgelerle, örnek menü üzerinden hesaplanan birim fiyat maliyeti ile sunduğu anlaşılmıştır. Anılan istekli tarafından yapılan açıklamaların bu haliyle mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin ihalenin 10 uncu kısmına ilişkin iddiası yerinde bulunmamıştır.
3) İhalenin 12 nci kısmına ilişkin olarak yapılan incelemede;
13.03.2012 tarihinde yapılan ihalenin 12 nci kısmına 8 istekli tarafından teklif verilmiş olup, 1 isteklinin (Turkuaz Yemekhane Tem. Güv. Hiz. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti.) teklifi bilanço ve gelir tablosunun onaysız olması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılmış, idarece belirlenen karsız yaklaşık maliyetin altında kalan 5 istekliye (Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti., Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti., Temaktürk İnş. Turz. Taah. Ltd. Şti., Atisal İnş Gıda Tem Oto. Em. San. Tic. Ltd. Şti. ve Öz Antep Gıda Toplu Tem. Oto. İnş. Turz. Nak. Tek. İth. ve İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.) aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmış, 3 istekli (Temaktürk İnş. Turz. Taah. Ltd. Şti., Atisal İnş Gıda Tem Oto. Em. San. Tic. Ltd. Şti. ve Öz Antep Gıda Toplu Tem. Oto. İnş. Turz. Nak. Tek. İth. ve İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.) tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama verilmemiş, 1 istekli (Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti.) tarafından yapılan açıklamalar ihale komisyonunca uygun bulunmamış, 1 istekli (Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.) tarafından yapılan açıklamalar uygun bulunarak ihale kararı anılan istekli üzerine alınmıştır.
Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama vermeyen isteklilerle açıklaması uygun bulunmayan istekli için ihale komisyonu tarafından tesis edilen işlem mevzuata uygun bulunarak ihale üzerinde bırakılan istekli olan Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalar ihale dokümanında yer alan düzenlemeler ile mevzuatta yer alan açıklamalar çerçevesinde incelenmiş olup, değerlendirme aşağıda yapılmıştır:
Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.’nin kendisinden açıklama istenilen toplam 17 kalem için ayrı ayrı fiyat oluşturduğu, söz konusu fiyatları da Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan düzenlemelere göre; üzerinde “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi bulunan serbest muhasebeci mali müşavir onaylı proforma faturalarla, fiyat teklifleriyle, yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgelerle, örnek menü üzerinden hesaplanan birim fiyat maliyeti ile sunduğu anlaşılmıştır.
Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalardaki personel giderine ilişkin maliyet hesabı, ihale dokümanı ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesi kapsamında yapılan düzenlemeler çerçevesinde değerlendirilmiş olup, tespitler aşağıda belirtilmiştir:
İdari şartnamenin 25 inci maddesinde; “25.1. Yürürlükteki mevzuat ve sözleşme hükümleri gereğince, ihaleye, sözleşmeye ve taahhüdün tamamının yapılmasına ait ödenecek bütün vergi (KDV hariç), resim, harçlarla, sözleşmenin çoğaltılması da dahil sözleşme giderleri, ulaşım, ambalaj, muayeneye hazır hale getirme ve muayene (muayene komisyonlarının yol ve özlük giderleri ile numune nakil masrafları hariç), her türlü sigorta giderleri, tahmil, tahliye, istif, tartı, personel ücretleri ve bu sözleşme kapsamında alınacak mal bedelleri vb. teklif fiyata dahil edilecek masraflardır.” şeklinde yapılan düzenleme ile personel giderinin teklif fiyata dahil gider olduğu belirtilmiştir. Diğer taraftan idari şartnamenin 46 ncı maddesinde yapılan düzenleme ile ihale konusu iş için fiyat farkının verilmeyeceği belirtilmiştir.
İdari şartnamenin “Tesis, Ekipman ve Çalıştırılacak Personele Ait Hususlar” başlıklı 48.3 üncü maddesinin “c” alt başlığının 10 numaralı maddesinde; “(10) Yüklenici, idari şartnamenin ilgili maddesinde belirtilen ve birlik/kurumun mevcuduna ve özelliğine göre sayıları birlik/kurum tarafından önceden belirlenen işletme müdürü, diyetisyen veya gıda mühendisi veya veteriner, servis müdürü, aşçı, depo sorumlusu, garson, bulaşıkçı ve 48.3.c.(1) maddesinde belirtilen diğer personeli iş devam ettiği sürece iş yerinde bulundurmak zorundadır. Sözleşmede yer alan personel sayısının, sözleşme süresi boyunca hizmet vermek için iş yerinde hazır bulunması (izin, hastalık, işten ayrılma vb. durumlarda personel planlaması yapılarak) ile ilgili tedbirleri yüklenici önceden alacaktır. Ancak, Askeri Okullar, Eğitim Merkezleri gibi birlik/kurumların toplu izin, dönem boşluğu vb. gibi beslenecek personel mevcutlarında meydana gelen önemli miktardaki değişikliklerde, birlik/kurumun onayı ile beslenen personel sayısıyla orantılı olarak, çalıştırılacak personel sayısında azaltma yapılabilecektir.” şeklinde düzenleme yapılmıştır. Söz konusu düzenlemeden ihale konusu işte çalıştırılacak personelin haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı anlaşılmaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5 inci maddesinde; “Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” şeklinde açıklamaya yer verilmiştir. Buna göre ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalarda personel gideri için asgari işçilik ücretinin altında bir maliyet hesaplanmaması gerekmektedir. Ancak, anılan istekli tarafından ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısı üzerinden fazla çalışma da dahil olmak üzere 2012 yılının birinci dönemine ait asgari ücret üzerinden bir maliyet oluşturulmuş olup, 2012 yılı ikinci dönemi ile 2013 yılı birinci dönemine ait asgari ücret artışına ilişkin bir hesaplama yapılmamıştır. İhale dokümanındaki ihale konusu iş için fiyat farkı verilmeyeceğine ilişkin düzenleme ile Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulamasına yapmış olduğu açıklamada idarece istenen açıklama istenilen iş kalemleri dışında “Genel yönetim giderleri” adı altında bir gider kalemine daha yer verildiği, ihale konusu işin yemek alımı olduğu, teklif fiyata dahil giderlerde önemli iş kaleminin ağırlıklı olarak yemek malzemesi olduğu, fiyat farkı verilmemesinin ihale konusu işin tamamı için geçerli olduğu göz önünde bulundurulduğunda yemek girdileri için verilen fiyat tekliflerinin de ihale süresi boyunca değişkenlik göstereceği, anılan iş kalemlerinde de artı veya eksi yönünde değişikliklerin olabileceği hususu dikkate alınarak ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından personel gideri için yapılan açıklamanın bu haliyle uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY
İncelemeye konu ihalede;
Başvuru sahibinin “14 kısımdan oluşan ihalenin 8, 10 ve 12 nci kısımlarına teklif verdikleri, her üç kısımda da tekliflerinin ekonomik açıdan ikinci avantajlı olduğunun kesinleşen ihale kararı ile kendilerine bildirildiği, her üç kısım için ihale üzerinde bırakılan isteklilere idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, yapılan açıklamaların uygun bulunarak ihale kararının alındığı, ancak anılan istekliler tarafından teklif edilen bedellerin hayatın olağan akışına uygun olmadığı, söz konusu bedellerle bu işin yapılamayacağı, ayrıca ihale üzerinde bırakılan istekliler tarafından yapılan açıklamaların aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bileşen olarak belirtilen giderler açısından Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesi çerçevesinde incelenmesi gerektiği” yönündeki iddiasına ilişkin olarak Kurul çoğunluğunca verilen Karada belirtilen; “….,Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5 inci maddesinde; “Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” şeklinde açıklamaya yer verilmiştir. Buna göre ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalarda personel gideri için asgari işçilik ücretinin altında bir maliyet hesaplanmaması gerekmektedir. Ancak, anılan istekli tarafından ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısı üzerinden fazla çalışma da dahil olmak üzere 2012 yılının birinci dönemine ait asgari ücret üzerinden bir maliyet oluşturulmuş olup 2012 yılı ikinci dönemi ile 2013 yılı birinci dönemine ait asgari ücret artışına ilişkin bir hesap yapılmamıştır. İhale dokümanındaki ihale konusu iş için fiyat farkı verilmeyeceğine ilişkin düzenleme ile Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulamasına yapmış olduğu açıklamada idarece istenen açıklama istenilen iş kalemleri dışında “Genel yönetim giderleri” adı altında bir gider kalemine daha yer verildiği, ihale konusu işin yemek alımı olduğu, teklif fiyata dahil giderlerde önemli iş kaleminin ağırlıklı olarak yemek malzemesi olduğu, fiyat farkı verilmemesinin ihale konusu işin tamamı için geçerli olduğu göz önünde bulundurulduğunda yemek girdileri için verilen fiyat tekliflerinin de ihale süresi boyunca değişkenlik göstereceği, anılan iş kalemlerinde de artı ve eksi yönünde değişikliklerin olabileceği hususu dikkate alınarak ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından personel gideri için yapılan açıklamanın bu haliyle uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.” gerekçelerine dayanılarak “İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.
Genelkurmay Başkanlığı Ankara Tedarik Bölge Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen “(14 Kısım) Hazır Yemek Hizmet Alımı” işine ilişkinyaklaşık maliyetin toplam 138.455.760,25 TL olarak belirlendiği; ihalenin 8 inci kısmının yaklaşık maliyetinin, 4.597.905,00 TL, ihalenin 10 uncu kısmının yaklaşık maliyetinin, 4.843.550,00 TL ve ihalenin 12 nci kısmının yaklaşık maliyetinin 3.437.752,50 TL olarak belirlendiği, bahse konu ihalede 46 adet ihale dokümanı satın alındığı, 13.03.2012 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 30istekli tarafından teklif verildiği,
İhalenin 8 inci kısmına 7 istekli tarafından teklif verildiği, 8 inci kısma verilen tekliflerden tümünün geçerli kabul edildiği, isteklilerin teklif bedellerinin;
İsteklinin Adı Teklif Bedeli (TL)
Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş. 3.703.290,00
Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. 3.779.575,00
Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti. 3.900.937,50
Ünisaş Gıda ve Tüketim Maddeleri Medikal ve Hizmet
İşleri Tic. Ltd. Şti. 3.942.547,50
On İlaç. Sağ. Hiz. İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. 4.126.325,00
Öz Antep Gıda Toplu Tem. Oto. İnş. Turz. Nak. Tek. İth.
ve İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. 4.230.350,00
Atlas Servis Oto. Tem. Gıda Sağ. Hiz. Dağıtım İnş. San.
ve Tic. Ltd. Şti. 4.986.265,00
Şeklinde verildiği,12.04.2012 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Öz Gaziantep Lokantacılık San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı,
İhalenin 10 uncu kısmına 8 istekli tarafından teklif verildiği, isteklilerin birinin bilançosunun uygun olmaması gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakılması sonucunda geriye kalan geçerli yedi teklif bedelinin;
İsteklinin Adı Teklif Bedeli (TL)
Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş. 3.573.350,00
Can Gıda Turizm İnşaat Tic. Ltd. Şti. 3.606.200,00
Ünisaş Gıda ve Tüketim Maddeleri Medikal ve
Hizmet İşleri Tic. Ltd. Şti. 3.806.950,00
Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. 3.978.500,00
Dicle Yemekçilik San. Tic. Ltd. Şti. 4.161.000,00
On İlaç. Sağ. Hiz. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. 4.361.750,00
Öz Antep Gıda Toplu Tem. Oto. İnş. Turz. Nak. Tek. İth.
ve İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. 4.453.000,00
Şeklinde verildiği,12.04.2012 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş. üzerinde bırakıldığı,
İhalenin 12 nci kısmına 8 istekli tarafından teklif verildiği, isteklilerin teklif bedellerinin;
İsteklinin Adı Teklif Bedeli (TL)
Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti. 2.586.025,00
Temaktürk İnş. Turz. Taah. Ltd. Şti. 2.595.515,00
Atisal İnş Gıda Tem Oto. Em. San. Tic. Ltd. Şti. 2.794.805,00
Öz Antep Gıda Toplu Tem. Oto. İnş. Turz. Nak.
Tek. İth. ve İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. 2.820.902,50
Ünisaş Gıda ve Tüketim Maddeleri Medikal ve
Hizmet İşleri Tic. Ltd. Şti. 2.868.352,50
Turkuaz Yemekhane Tem. Güv. Hiz. ve Gıda
San. Tic. Ltd. Şti. 2.915.802,50
On İlaç. Sağ. Hiz. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. 3.084.250,00
Atlas Servis Oto. Tem. Gıda Sağ. Hiz. Dağıtım İnş.
San. ve Tic. Ltd. Şti. 3.428.262,50
Şeklinde verildiği,12.04.2012 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı,
Anlaşılmıştır.
4734 sayılı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.
İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.
Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.
Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “teklif fiyata dahil masraflar” ve “aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.
Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasının objektif kriterlerinin var olmadığı düşünülmektedir.
İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, ihalenin sekizinci kısmında geçerli tüm tekliflerden biri hariç üç kısmında da yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte, yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ihalenin karara bağlanması gerekirken, aşırı düşük sorgulama yapılarak ihalenin karara bağlanması mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.
Diğer yandan, Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5 inci maddesinde; “Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” şeklinde açıklamaya yer verilmiştir.
Buna göre, İhalenin 8 inci kısmında ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalarda personel gideri için asgari işçilik ücretinin altında bir maliyet hesaplanmaması gerekmektedir. Oysa ki anılan istekli tarafından ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısı üzerinden fazla çalışma da dahil olmak üzere 2012 yılının birinci dönemine ait asgari ücret üzerinden bir maliyet oluşturulmuş olup 2012 yılı ikinci dönemi ile 2013 yılı birinci dönemine ait asgari ücret artışına ilişkin bir hesap yapılmamıştır. Mevzuatın yukarıya aktarılan hükmü gereğince aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklama uygun bulunmadığından anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,
İhalenin 12 nci kısmının üzerinde bırakıldığı, Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalardaki personel maliyetine ilişkin açıklamada personel gideri için asgari işçilik ücretinin altında bir maliyet hesaplanmaması gerekmektedir. Oysa ki anılan istekli tarafından, ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısı üzerinden fazla çalışma da dahil olmak üzere 2012 yılının birinci dönemine ait asgari ücret üzerinden bir maliyet oluşturulmuş olup 2012 yılı ikinci dönemi ile 2013 yılı birinci dönemine ait asgari ücret artışına ilişkin bir hesap yapılmamıştır. Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5 inci maddesinde yer alan açıklamaya göre anılan istekli tarafından personel maliyetine ilişkin açıklamalarda asgari işçilik ücretinin altında bir maliyet hesaplanmaması gerekmektedir. Buna göre ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklama mevzuata uygun bulunmadığından anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,
Değerlendirilmiştir.
Yukarıda açıklandığı üzere, başvuruya konu ihaleye ilişkin olarak, aşırı düşük sorgulama yapılmadan ihalenin sonuçlandırılması gerektiği ve personel maliyetine ilişkin açıklamalarında 2012 yılı ikinci dönemi ile 2013 yılı birinci dönemine ait asgari ücret artışına ilişkin bir hesap yapılmamış olan isteklilerin değerlendirme dışı bırakılmaları gerektiği hususlarına yönelik karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemiz ile, Kurul kararına katılmıyoruz.
KARŞI OY
İncelemeye konu ihalede;
Başvuru sahibinin “14 kısımdan oluşan ihalenin 8, 10 ve 12 nci kısımlarına teklif verdikleri, her üç kısımda da tekliflerinin ekonomik açıdan ikinci avantajlı olduğunun kesinleşen ihale kararı ile kendilerine bildirildiği, her üç kısım için ihale üzerinde bırakılan isteklilere idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, yapılan açıklamaların uygun bulunarak ihale kararının alındığı, ancak anılan istekliler tarafından teklif edilen bedellerin hayatın olağan akışına uygun olmadığı, söz konusu bedellerle bu işin yapılamayacağı, ayrıca ihale üzerinde bırakılan istekliler tarafından yapılan açıklamaların aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bileşen olarak belirtilen giderler açısından Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesi çerçevesinde incelenmesi gerektiği” yönündeki iddiasına ilişkin olarak Kurul çoğunluğunca verilen Karada belirtilen; “….Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5 inci maddesinde; “Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” şeklinde açıklamaya yer verilmiştir. Buna göre ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalarda personel gideri için asgari işçilik ücretinin altında bir maliyet hesaplanmaması gerekmektedir. Ancak, anılan istekli tarafından ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısı üzerinden fazla çalışma da dahil olmak üzere 2012 yılının birinci dönemine ait asgari ücret üzerinden bir maliyet oluşturulmuş olup 2012 yılı ikinci dönemi ile 2013 yılı birinci dönemine ait asgari ücret artışına ilişkin bir hesap yapılmamıştır. İhale dokümanındaki ihale konusu iş için fiyat farkı verilmeyeceğine ilişkin düzenleme ile Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulamasına yapmış olduğu açıklamada idarece istenen açıklama istenilen iş kalemleri dışında “Genel yönetim giderleri” adı altında bir gider kalemine daha yer verildiği, ihale konusu işin yemek alımı olduğu, teklif fiyata dahil giderlerde önemli iş kaleminin ağırlıklı olarak yemek malzemesi olduğu, fiyat farkı verilmemesinin ihale konusu işin tamamı için geçerli olduğu göz önünde bulundurulduğunda yemek girdileri için verilen fiyat tekliflerinin de ihale süresi boyunca değişkenlik göstereceği, anılan iş kalemlerinde de artı ve eksi yönünde değişikliklerin olabileceği hususu dikkate alınarak ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından personel gideri için yapılan açıklamanın bu haliyle uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.” gerekçelerine dayanılarak “İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.
1) İhalenin 8 inci kısmına ilişkin olarak yapılan incelemede;
13.03.2012 tarihinde yapılan ihalenin 8 inci kısmına 7 istekli tarafından teklif verilmiş olup, idarece belirlenen karsız yaklaşık maliyetin altında kalan 4 istekliye (Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş., Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti. ve Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.) aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmış, 1 istekli (Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş.) tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama verilmemiş, 2 istekli (Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti.) tarafından yapılan açıklamalar ihale komisyonunca uygun bulunmamış, 1 istekli (Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.) tarafından yapılan açıklamalar uygun bulunarak ihale kararı anılan istekli üzerine alınmıştır.
İdarenin 27.03.2012 tarihli aşırı düşük teklif sorgulama yazısından, idarece belirlenen karsız yaklaşık maliyetin altında kalan isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı anlaşılmaktadır. Ayrıca, idarenin aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde; isteklilerce aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama yapılacak iş kalemlerine ilişkin olarak bir listeye ve örnek menüye yer verilmiştir. Buna göre gerek ihale dokümanında yapılan düzenlemelere göre gerekse idarenin aşırı düşük teklif sorgulama yazısında yer alan bilgilere göre isteklilerden; personel maliyeti, portör muayenesi, personelin yemek, ulaşım ve giyim giderleri, yemek malzeme gideri, yemek yapımında kullanılacak pişirme yakıt gideri, yemek yapımında kullanılacak alet, makine ve araçların periyodik bakım gideri, laboratuar analizi/muayene gideri, nakliye gideri (malzeme/yemek taşıma) temizlik malzeme gideri, ilaçlama gideri, kırtasiye ve büro gideri sigorta gideri, amortisman, KİK payı ve sözleşme yapma gideri olmak üzere toplam 17 ayrı kalem için açıklama yapılması istenmiş olup, isteklilerin de açıklamalarını söz konusu kalemler üzerinden Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan düzenlemeye uygun olarak yapması gerekmektedir.
İhalenin 8 nci kısmı için 4 istekliye yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasına Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş.tarafından açıklama verilmemiş olup anılan isteklinin teklif değerlendirme dışı bırakılmıştır. Kamu İhale Genel tebliğinin 79.5 inci maddesinde yer alan; “Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” şeklindeki düzenleme gereğince anılan istekli için ihale komisyonu tarafından tesis edilen işlem mevzuata uygun bulunmuştur.
Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama yapan isteklilerden Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. için ise; “… gıda malzemelerinin bazı kalemlerinin tedarikçi firma, Yazıcılar Gıda San. Tic. Ltd. Şti.’den alınan proforma fatura ile tevsik edildiği anlaşılmıştır. Ancak tebliğin 79.4.2.4 üncü maddesinde belirtilen “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin ve söz konusu tedarikçinin proforma faturada kaşe ve imzasının bulunmadığı, sığır etini tevsik etmek için sunulan proforma faturada ise tedarikçi firma Bayrak Et Entegre Gıda Ltd. Şti.’nin Atlas Grup Catering Ltd. Şti. için düzenlediği söz konusu firma adına değil istekli Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenmesi gerekmekte olduğu anlaşılmıştır.” tespiti yapılarak anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır. Buna göre; anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması hususunda ihale komisyonu tarafından tesis edilen işlem mevzuata uygun bulunmuştur.
Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama yapan isteklilerden Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti. için ise; “… hazırlanan örnek menüde yer alan malzemelerin bir kısmının fiyatına ilişkin belgeye dayalı açıklama yapılmadığı, örneğin hazır kek, gofret, poşet bisküvi, ve çikolata malzemelerinin fiyatlarının nasıl tespit edildiğine ilişkin belge sunulmadığı, maliyet icmal tablosunda KİK bedelinin onbinde 5 olarak değil, yüzbinde 5 olarak yanlış hesaplandığı ve tespit edilen analiz gideri, temizlik gideri, pişirmede kullanılan yakıt gideri için bedel öngörülmesine rağmen buna ilişkin belgeye dayalı açıklama yapılmadığı ve bu tutarlara nasıl ulaşıldığına dair açıklama yapılmadığı anlaşılmıştır. Ayrıca 10 uncu kısım alımı için verilen teklifin 3.806.950,00 TL olmasına rağmen maliyet analiz çizelgesinde verilen açıklamalar neticesine göre teklifinden farklı 3.942.547,50 TL tutarına ulaşılmıştır.” tespiti yapılarak anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır. Buna göre; anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması hususunda ihale komisyonu tarafından tesis edilen işlem mevzuata uygun bulunmuştur.
Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama yapan ve açıklamaları uygun bulunarak ihale kararının üzerine alındığı istekli olan Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.’nin yapmış olduğu açıklamalar ise Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan düzenleme çerçevesinde incelenmiştir.
Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.’nin kendisinden açıklama istenilen toplam 17 kalem için bir ayrı ayrı fiyat oluşturduğu, söz konusu fiyatları da Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan düzenlemelere göre; üzerinde “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi bulunan serbest muhasebeci mali müşavir onaylı proforma faturalarla, fiyat teklifleriyle, yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgelerle, örnek menü üzerinden hesaplanan birim fiyat maliyeti ile sunduğu anlaşılmıştır. Anılan istekli tarafından yapılan açıklamaların bu haliyle personel giderleri hariç olmak üzere mevzuata uygun olduğu anlaşılmaktadır.
Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalardaki personel giderine ilişkin maliyet hesabı, ihale dokümanı ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesi kapsamında yapılan düzenlemeler çerçevesinde değerlendirilmiş olup, tespitler aşağıda belirtilmiştir:
İdari şartnamenin 25 inci maddesinde; “25.1. Yürürlükteki mevzuat ve sözleşme hükümleri gereğince, ihaleye, sözleşmeye ve taahhüdün tamamının yapılmasına ait ödenecek bütün vergi (KDV hariç), resim, harçlarla, sözleşmenin çoğaltılması da dahil sözleşme giderleri, ulaşım, ambalaj, muayeneye hazır hale getirme ve muayene (muayene komisyonlarının yol ve özlük giderleri ile numune nakil masrafları hariç), her türlü sigorta giderleri, tahmil, tahliye, istif, tartı, personel ücretleri ve bu sözleşme kapsamında alınacak mal bedelleri vb. teklif fiyata dahil edilecek masraflardır.” şeklinde yapılan düzenleme ile personel giderinin teklif fiyata dahil gider olduğu belirtilmiştir. Diğer taraftan idari şartnamenin 46 ncı maddesinde yapılan düzenleme ile ihale konusu iş için fiyat farkının verilmeyeceği belirtilmiştir.
İdari şartnamenin “Tesis, Ekipman ve Çalıştırılacak Personele Ait Hususlar” başlıklı 48.3 üncü maddesinin “c” alt başlığının 10 numaralı maddesinde; “(10) Yüklenici, idari şartnamenin ilgili maddesinde belirtilen ve birlik/kurumun mevcuduna ve özelliğine göre sayıları birlik/kurum tarafından önceden belirlenen işletme müdürü, diyetisyen veya gıda mühendisi veya veteriner, servis müdürü, aşçı, depo sorumlusu, garson, bulaşıkçı ve 48.3.c.(1) maddesinde belirtilen diğer personeli iş devam ettiği sürece iş yerinde bulundurmak zorundadır. Sözleşmede yer alan personel sayısının, sözleşme süresi boyunca hizmet vermek için iş yerinde hazır bulunması (izin, hastalık, işten ayrılma vb. durumlarda personel planlaması yapılarak) ile ilgili tedbirleri yüklenici önceden alacaktır. Ancak, Askeri Okullar, Eğitim Merkezleri gibi birlik/kurumların toplu izin, dönem boşluğu vb. gibi beslenecek personel mevcutlarında meydana gelen önemli miktardaki değişikliklerde, birlik/kurumun onayı ile beslenen personel sayısıyla orantılı olarak, çalıştırılacak personel sayısında azaltma yapılabilecektir.” şeklinde düzenleme yapılmıştır. Söz konusu düzenlemeden ihale konusu işte çalıştırılacak personelin haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı anlaşılmaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5 inci maddesinde; “Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” şeklinde açıklamaya yer verilmiştir. Buna göre ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalarda personel gideri için asgari işçilik ücretinin altında bir maliyet hesaplanmaması gerekmektedir. Oysa ki anılan istekli tarafından ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısı üzerinden fazla çalışma da dahil olmak üzere 2012 yılının birinci dönemine ait asgari ücret üzerinden bir maliyet oluşturulmuş olup 2012 yılı ikinci dönemi ile 2013 yılı birinci dönemine ait asgari ücret artışına ilişkin bir hesap yapılmamıştır. Mevzuatın yukarıya aktarılan hükmü gereğince aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklama uygun bulunmadığından anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmekte ise de Kurulun karar verirken; ihale konusu işin yemek alımı olduğu, teklif fiyata dahil giderlerde önemli iş kaleminin ağırlıklı olarak yemek malzemesi olduğu, fiyat farkı verilmemesinin ihale konusu işin tamamı için geçerli olduğu göz önünde bulundurulduğunda yemek girdileri için verilen fiyat tekliflerinin de ihale süresi boyunca değişkenlik göstereceği, anılan iş kalemlerinde de artı ve eksi yönünde değişikliklerin olabileceği ve ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından “genel yönetim giderleri” ve “firma karı” adı altında ayrıca iki kalemde maliyet oluşturduğu hususu dikkate alınarak kamu yararı gereğince ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından personel gideri için yapılan açıklamanın bu haliyle kabulünün mümkün olabileceği hususunun da dikkate alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.
İhalenin 8 inci kısmına ilişkin olarak ihale üzerinde bırakılan istekli olan Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin açıklamaların mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğinden başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.
2) İhalenin 10 uncu kısmına ilişkin olarak yapılan incelemede;
13.03.2012 tarihinde yapılan ihalenin 10 uncu kısmına 8 istekli tarafından teklif verilmiş olup, 1 isteklinin (Turkuaz Yemekhane Tem. Güv. Hiz. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti.) teklifi bilanço ve gelir tablosunun onaysız olması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılmış, idarece belirlenen karsız yaklaşık maliyetin altında kalan 5 istekliye (Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş., Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti. Can Gıda Turizm İnşaat Tic. Ltd. Şti. ve Dicle Yemekçilik San. Tic. Ltd. Şti.) aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmış, 2 istekli (Can Gıda Turizm İnşaat Tic. Ltd. Şti. ve Dicle Yemekçilik San. Tic. Ltd. Şti.) tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama verilmemiş, 2 istekli (Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti.) tarafından yapılan açıklamalar ihale komisyonunca uygun bulunmamış, 1 istekli (Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş.) tarafından yapılan açıklamalar uygun bulunarak ihale kararı anılan istekli üzerine alınmıştır.
Başvuru sahibinin ihalenin 8 inci kısmına ilişkin iddiası değerlendirilirken; aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama vermeyen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ile Nur Grup Yemek Gıda Temz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin açıklamaların mevzuata uygun olmadığı hususunda ihale komisyonu tarafından tesis edilen işlemlerin yerinde olduğu tespiti yapılmıştır.
İhale üzerinde bırakılan istekli olan Avira Gıda İnş. Araç Kiralama Taah. A.Ş.’nin kendisinden açıklama istenilen toplam 17 kalem için bir ayrı ayrı fiyat oluşturduğu, söz konusu fiyatları da Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan düzenlemelere göre; üzerinde “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi bulunan serbest muhasebeci mali müşavir onaylı proforma faturalarla ve maliyet satış tutarı tespit tutanağıyla, fiyat teklifleriyle, yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgelerle, örnek menü üzerinden hesaplanan birim fiyat maliyeti ile sunduğu anlaşılmıştır. Anılan istekli tarafından yapılan açıklamaların bu haliyle mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin ihalenin 10 uncu kısmına ilişkin iddiası yerinde bulunmamıştır.
3) İhalenin 12 nci kısmına ilişkin olarak yapılan incelemede;
13.03.2012 tarihinde yapılan ihalenin 12 nci kısmına 8 istekli tarafından teklif verilmiş olup, 1 isteklinin (Turkuaz Yemekhane Tem. Güv. Hiz. ve Gıda San. Tic. Ltd. Şti.) teklifi bilanço ve gelir tablosunun onaysız olması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılmış, idarece belirlenen karsız yaklaşık maliyetin altında kalan 5 istekliye (Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti., Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti., Temaktürk İnş. Turz. Taah. Ltd. Şti., Atisal İnş Gıda Tem Oto. Em. San. Tic. Ltd. Şti. ve Öz Antep Gıda Toplu Tem. Oto. İnş. Turz. Nak. Tek. İth. ve İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.) aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmış, 3 istekli (Temaktürk İnş. Turz. Taah. Ltd. Şti., Atisal İnş Gıda Tem Oto. Em. San. Tic. Ltd. Şti. ve Öz Antep Gıda Toplu Tem. Oto. İnş. Turz. Nak. Tek. İth. ve İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.) tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama verilmemiş, 1 istekli (Ünisaş Gıda ve Tük. Mad. Med. ve Hiz. İşleri Tic. Ltd. Şti.) tarafından yapılan açıklamalar ihale komisyonunca uygun bulunmamış, 1 istekli (Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.) tarafından yapılan açıklamalar uygun bulunarak ihale kararı anılan istekli üzerine alınmıştır.
Aşırı düşük teklif sorgulamasına açıklama vermeyen isteklilerle açıklaması uygun bulunmayan istekli için ihale komisyonu tarafından tesis edilen işlem mevzuata uygun bulunarak ihale üzerinde bırakılan istekli olan Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalar ihale dokümanında yer alan düzenlemeler ile mevzuatta yer alan açıklamalar çerçevesinde incelenmiş olup, değerlendirme aşağıda yapılmıştır:
Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.’nin kendisinden açıklama istenilen toplam 17 kalem için bir ayrı ayrı fiyat oluşturduğu, söz konusu fiyatları da Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde yer alan düzenlemelere göre; üzerinde “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi bulunan serbest muhasebeci mali müşavir onaylı proforma faturalarla, fiyat teklifleriyle, yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgelerle, örnek menü üzerinden hesaplanan birim fiyat maliyeti ile sunduğu anlaşılmıştır. Anılan istekli tarafından yapılan açıklamaların bu haliyle personel giderleri hariç olmak üzere mevzuata uygun olduğu anlaşılmaktadır.
Ancak, Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklamalardaki personel maliyetine ilişkin açıklama, başvuru sahibinin ihalenin 8 inci kısmına ilişkin iddiasında da değerlendirilmiş olup yine aynı şekilde ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısı üzerinden fazla çalışma da dahil olmak üzere 2012 yılının birinci dönemine ait asgari ücret üzerinden bir maliyet oluşturulmuş olup 2012 yılı ikinci dönemi ile 2013 yılı birinci dönemine ait asgari ücret artışına ilişkin bir hesap yapılmamıştır. Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5 inci maddesinde yer alan açıklamaya göre anılan istekli tarafından personel maliyetine ilişkin açıklamalarda asgari işçilik ücretinin altında bir maliyet hesaplanmaması gerekmektedir. Buna göre ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yapılan açıklama mevzuata uygun bulunmadığından anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmekte ise de, ihale konusu işin yemek alımı olduğu, teklif fiyata dahil giderlerde önemli iş kaleminin ağırlıklı olarak yemek malzemesi olduğu, fiyat farkı verilmemesinin ihale konusu işin tamamı için geçerli olduğu göz önünde bulundurulduğunda yemek girdileri için verilen fiyat tekliflerinin de ihale süresi boyunca değişkenlik göstereceği, anılan iş kalemlerinde de artı ve eksi yönünde değişikliklerin olabileceği ve ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından “genel yönetim giderleri” ve “firma karı” adı altında ayrıca iki kalemde maliyet oluşturduğu hususu dikkate alınarak kamu yararı gereğince ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından personel gideri için yapılan açıklamanın bu haliyle kabulünün mümkün olabileceği hususunun da dikkate alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.
İhalenin 12 nci kısmına ilişkin olarak ihale üzerinde bırakılan istekli olan Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin açıklamaların mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğinden başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.
Açıklanan nedenlerle, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin 8 ve 12 nci kısmına ilişkin olarak ihale üzerinde bırakılan istekli olan Öz Gaziantep Lok. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi hususlarında “Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, Kurul kararına katılmıyorum. (¤¤)