(4734 S. K. m. 38) (Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği m. 42)
Toplantı No: 2008/083
Gündem No: 115
Karar Tarihi: 29.12.2008
Karar No: 2008/UH.III-5207
Şikayetçi:
Fatih Temizlik Tek. Gıda Kır. Nak. İth. İhrc. San. ve Tic. Ltd. Şti., Saray Mahallesi Akkavak Caddesi No:1 Gülnar / MERSİN
İhaleyi yapan idare:
Silifke Devlet Hastanesi Başhekimliği, Göksu Mahallesi Atatürk Caddesi 33960 Silifke / MERSİN
Başvuru tarih ve sayısı:
21.11.2008 / 33361
Başvuruya konu ihale:
2008/142179 İhale Kayıt Numaralı “2009 Yılı 01.01.2009-31.12.2009 (12 Aylık) Malzemeli Yemek Hizmeti Alımı” İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:
26.12.2008 tarih ve III.H.48.90.0169/2008-66E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Silifke Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından 09.10.2008 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2009 Yılı 01.01.2009-31.12.2009 (12 Aylık) Malzemeli Yemek Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Fatih Temizlik Tek. Gıda Kır. Nak. İth. İhrc. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 07.11.2008 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 10.11.2008 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 21.11.2008 tarih ve 33361 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;
Karar verilmesine yer olmadığına,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; aşırı düşük teklif fiyatı hakkında yapılan açıklamanın “yufka, taze fasulye, mercimek, ayva, hindistan cevizi ve şeftaliye ait fiyatların belgelendirilmediği” gerekçesiyle uygun görülmemesinin mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
Başvuru sahibinin iddiası ile ilgili olarak, idarenin 10.11.2008 tarihli kararında,
“... Tarafımızdan yapılan inceleme neticesinde;
4734 sayılı Kanunun ‘Aşırı Düşük Teklifler’ başlıklı 38 inci maddesinde;
‘İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir’ hükmü yer almaktadır. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ‘Aşırı Düşük Teklifler’ başlıklı 72 nci maddesinde de benzer düzenlemeye yer verilmiş ve ayrıca ‘Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini (damga vergileri, varsa noter masrafları, KİK payı gibi) karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınacaktır’ demektedir.
20.05.2008 tarih ve 2008/UH.Z-2122 sayılı Kamu İhale Kurul Kararında; ‘İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması ekinde sunulan belgelerin incelenmesinden; idarece ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilen malzeme listesini tam olarak karşılamayan isteklinin sunduğu yazılı açıklamanın yeterli bulunarak ihalenin bu teklif üzerinde bırakılması işleminin mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.’
Bu nedenle firmanın itirazı uygun bulunmayarak reddinin uygun olacağına karar verilmiştir.”
Hususlarına yer verilmiştir.
09.10.2008 tarihli ihale komisyonu kararı ile, yaklaşık maliyetten daha düşük fiyat teklif eden geçerli teklif sahibi isteklilerden, aşırı düşük bulunan teklif fiyatları hakkında açıklama talep edilmesine karar verilmiştir.
10.10.2008 tarihli yazı ile de, başvuru sahibini teklif fiyatı hakkında “firmanızın teklif ettiği birim fiyatlarda ekteki cetvelde bulunan bir haftalık menüde birer öğün yemeğin (normal yemek, diyet yemek, normal kahvaltı, diyet kahvaltı) ekteki listeye göre fiyat bileşenlerinin hesaplanarak” açıklama yapılması istenmiştir.
Başvuru sahibinin 24.10.2008 tarihli açıklama yazısında, teklif fiyatı bileşenleri olarak, yemek malzeme maliyeti, işçilik maliyeti, gaz maliyeti, su ve elektrik maliyeti, giyim maliyeti, temizlik malzemesi maliyeti ve araç kullanım maliyeti ile sözleşme gideri ve kâr tutarları hesaplanmış, ayrıca, idarenin açıklama talep ettiği yazı ekinde bulunan örnek menülere ilişkin maliyet hesabı ile, piyasadan alınan gıda ve temizlik malzemelerine ilişkin fatura ve proforma fatura örnekleri sunulmuştur.
İdarenin, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirmeye alınmama gerekçelerinin bildirildiği 03.11.2008 tarihli yazısında, “... düşük fiyat sorgusuna yapmış olduğunuz açıklamada, menüde yer alan yufka, taze fasulye, mercimek, ayva, Hindistan cevizi ve şeftali ile ilgili fiyatlarını belgelendirmediğinizden değerlendirme dışı bırakılmıştır” denilmiştir.
4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38. maddesinde, “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,
Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükümleri bulunmaktadır.
İnceleme konusu malzemeli yemek alımı ihaleleri özelinde, teknik şartnamede yer alan ana yemek, pilav / makarna / börek, çorba, zeytinyağlı, tatlı, kahvaltılık çeşitlerinden seçilen örnek öğünlerde yer alan malzemelerden “yufka, taze fasulye, mercimek, ayva, Hindistan cevizi ve şeftali” fiyatlarının belgelendirilmediği gerekçesiyle teklifin değerlendirmeye alınmaması, gerek söz konusu gıda ürünlerinin fiyatlarının mevsimsel olarak farklılık göstermesi, gerekse, örnekleme yoluyla belirlendiğinden, ihale konusu işin toplam maliyeti içinde ağırlıklı orana sahip olmaması hususları dikkate alındığında mevzuata uygun bulunmamıştır.
Ayrıca;
Başvuruya konu ihalenin, Baybora Hizm. Tem. İnş. Gıda Tic. ve Taah. Ltd. Şti.’nin 16.10.2008 tarihinde,
“1) Benzer iş tanımında malzemeli ve malzemesiz ayrımı yapılmasının rekabeti engellediği,
2) Teknik şartnamede, ara öğünün diyet yemeğine dahil olduğu belirtilerek ayrı olarak sayısının belirtilmemesinin gerçekçi teklif fiyatı oluşturulmasını engellediği”
iddiaları ile 27.10.2008 tarih ve 29907 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile yaptığı itirazen şikayet başvurusu ile ilgili olarak alınan, Kamu İhale Kurulunun 01.12.2008 tarih ve 2008/UH.III-4904 sayılı kararında;
“...
1) Başvuru sahibinin 1 inci iddiası ile ilgili olarak, idarenin 16.10.2008 tarihli yazısında,
“... benzer işin mevzuata uygun olarak tanımlandığı, iddia edildiğinin aksine hizmet alımı ihaleleri uygulama yönetmeliğinde de bahsedildiği gibi, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellikler taşıdığından ... teklif vermeye engel bir durum oluşmamaktadır. İlgili ihale 09.10.2008 tarihinde açık ihale usulü ile yapılmış olup ihaleye 11 firma dosya vererek iştirak etmiştir....”
Hususlarına yer verilmiştir.
İhale ilanında ve idari şartnamede ihale konusu işin adı “2009 Yılı 01.01.2009 – 31.12.2009 (12 Aylık) Malzemeli Yemek Hizmeti Alımı”, ihale konusu işin miktarı da “196.000 adet normal yemek, 34.675 adet diyet yemeği, 78.475 adet normal kahvaltı, 17.155 adet diyet kahvaltı” olarak belirtilmiştir.
İhale ilanının 4.3.1 ve idari şartnamenin 7.3.1 maddelerinde, isteklilerin ihaleye katılım için, ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili deneyimini gösteren ve teklif bedelinin %25’inden az olmamak üzere tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesi sunmaları gerektiği belirtilmiş ve ilanın 4.4 ile idari şartnamenin 7.4 maddelerinde, benzer iş olarak “kamu veya özel sektörde yapılan malzemeli yemek hizmeti”nin kabul edileceği düzenlenmiştir.
Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş Deneyim Belgeleri” başlıklı 42. maddesinde, “İş deneyiminde değerlendirilecek benzer işler; ihale konusu hizmet veya hizmetin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan hizmetlerdir.” hükmü bulunmaktadır.
Yukarıda yer verilen düzenleme doğrultusunda, malzemesiz yemek ihalelerinden farklı olarak, malzemeli yemek ihalelerinde istekliler sadece şartnamelerde idare tarafından belirtilen yemek üretimi ile ilgili malzemeleri temin etmekle ve bu malzemelerle üretilecek öğün tutarlarını dikkate alarak teklif vermekle yükümlü olduklarından, bir yemek hizmetinin malzemeli veya malzemesiz gerçekleşmesi ihaleyi yapan idarenin takdiri ile ilgili bir husus olup ve nitelik olarak iki hizmet çeşidi arasında fark bulunmamaktadır.
Dolayısıyla, inceleme konusu ihalede, ihale konusu iş ile benzer iş olarak kabul edilecek hizmetlerin, ihale konusu iş ile aynı ad altında olmak üzere malzemeli yemek hizmeti olarak belirtilmesi, bunun sonucunda malzemesiz yemek hizmetine ilişkin deneyimin kabul edilmemesi rekabet ilkesine aykırı bulunmuştur.
2) Başvuru sahibinin 2 nci iddiası ile ilgili olarak, idarenin 16.10.2008 tarihli yazısında,
“... ara öğün diyet yemeğin maliyet hesabına dahil olduğundan teklif vermeye engel bir durum oluşmamaktadır. İlgili ihale 09.10.2008 tarihinde açık ihale usulü ile yapılmış olup ihaleye 11 firma dosya vererek iştirak etmiştir....”
Hususlarına yer verilmiştir.
İhale dokümanında isteklilerin ihaleye birim fiyat teklif edecekleri ve ihale sonucu üzerine ihale yapılan istekli ile her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme düzenleneceği belirtilmiştir.
İhale dokümanı kapsamında yer alan ve idarece düzenlenen birim fiyat teklif cetvelinde de, Normal Yemek (196.000 adet), Diyet Yemeği (34.675 adet), Normal Kahvaltı (78.475 adet) ve Diyet Kahvaltı (17.155 adet) olmak üzere 4 adet iş kalemi öngörülmüştür.
Teknik şartnamede, normal kahvaltı, normal yemek, diyet yemeği ve diyet kahvaltı örnek ve içeriğine ilişkin tanımlama yapılmıştır. Ayrıca, “diyet kahvaltı” başlıklı bölümün devamında;
“Diyet Ara Öğünü: Diyetisyenlerin (yoksa ilgili hekimin) öngördüğü hastalara yine diyetisyenin (yoksa ilgili hekimin) belirlediği saatte ve öğün sayısından aşağıda belirtilen yiyeceklerden ikisi servis edilir. (Ara öğün diyet yemeğine dahildir.)
Poşet çay
Süt (KUTU-UHT) (200 gr)
Meyve suyu
Limonata (Normal ve tatlandırıcılı)
Komposto (Normal ve tatlandırıcılı)
Ihlamur
Kutu Ayran (200 gr)
Kutu Yoğurt (200 gr)
Poşet kek (200 gr)
Meyve
Bisküvi (Tatlı – Tuzlu)
Sütlaç (Normal – Tatlandırıcılı)
Muhallebi (Normal – Tatlandırıcılı)
Ekmek (Normal – Tuzsuz – Kepekli)
Peynir (Normal – Tuzsuz)
Domates Salatalık (Söğüş) 200 gr”
Şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Ara öğünün diyet yemeğine dahil olduğu belirtilmiş olmasına rağmen, sadece diyetisyen veya ilgili hekimin uygun gördüğü hastalara verileceği anlaşıldığından, isteklilerin ihaleye sağlıklı teklif verebilmeleri ve verilen tekliflerin eşit koşullarda değerlendirilebilmesi açısından, ara öğünün diyet yemeğine dahil edilmeyip, diğer kalemlerde olduğu gibi belirli bir miktar öngörülerek ve ayrı bir kalem olarak teklif birim fiyat cetvelinde düzenlenmesi gerekmektedir.
Dolayısıyla, birim fiyat teklif alınan ihalede ihale konusu hizmetin kapsamında olduğu anlaşılan ara öğünün, birim fiyat teklif cetvelinde miktarı ile birlikte ayrı bir kalem olarak gösterilmesi gerekirken, böyle bir kaleme yer verilmemesi sağlıklı bir şekilde teklif oluşturulmasını engelleyeceğinden düzeltici işlemle giderilemeyecek bir aykırılığa yol açmaktadır.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale işlemleri ile ihale kararının iptali gerekmektedir.”
Hususlarına yer verilerek, 4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline karar verilmiştir.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale işlemleri ile ihale kararının iptaline karar verilmesi gerekmekle birlikte incelemeye konu ihale, Kurulun 01.12.2008 tarih ve 2008/UH.III-4904 sayılı kararı ile iptal edildiğinden karar verilmesine gerek bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle;
Karar verilmesine yer olmadığına,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)