(4734 S. K. m. 4, 37, 38, 54, 65) (Kamu İhale Genel Tebliği m. 78, 79)
Toplantı No: 2012/026
Gündem No: 2
Karar Tarihi: 07.05.2012
Karar No: 2012/UH.I-1954
Şikayetçi: Has Organizasyon Ve İnşaat San. Tic. Ltd. Şti., Telsiz Mahallesi G/3 Sokak No:28/C İSTANBUL
İhaleyi yapan idare: Beyoğlu Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü, Meşrutiyet Caddesi 121 34430 İSTANBUL
Başvuru tarih ve sayısı: 05.04.2012 / 13372
Başvuruya Konu İhale: 2012/18154 İhale Kayıt Numaralı "Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin Ve Molozların) Toplanması Ve Nakledilmesi İşi" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: 03.05.2012 tarih ve B.07.6.KİK.0.06.00.00-101.04-.H.(1376).(0197)./2012-31E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Beyoğlu Belediyesi Başkanlığı tarafından 27.03.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşi” ihalesine ilişkin olarak Has Organizasyon ve İnşaat San. Tic. Ltd. Şti.’nin 21.03.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 26.03.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 05.04.2012 tarih ve 13372 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.04.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar: Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;
1) Teknik şartnamenin 3 üncü maddesinin (e) bendinde yer alan düzenlemenin ciddi bir maliyet getirdiği, araç giydirme işine teknik tariflerde ve birim fiyat teklif cetvelinde yer verilmemesinin tekliflerin sağlıklı hazırlanmasına, değerlendirilmesine mani olacağı, isteklileri tereddüde düşüreceği,
2) Teknik şartnamenin 5 inci maddesinin (a) bendinde çöplerin toplanacağı yer olarak hastanelerin yer aldığı, Tıbbi Atık Kontrolü Yönetmeliği gereğince hastanelerden atıkların özel koruyucu elbise ve özel donanımlı araçlar ile toplanması gerektiği, ihale dokümanında bu yönde bir düzenlemenin yapılmamasının mevzuata aykırı olduğu,
3) Teknik şartnamenin 5 inci maddesinin (a) bendinde yer alan düzenlemedeki giderlerin maliyetinin (afiş, pankart, ilan, çıkartma ve anons) yüklenici tarafından karşılanacağı, bu giderlere birim fiyat teklif cetvelinde ve idari şartnamenin 25 inci maddesinde yer verilmemesinin mevzuata aykırı olduğu,
4) Teknik şartnamenin 5 inci maddesinin (b) bendinde denetim aracı ile ilgili düzenlemelerin yer aldığı, denetim hizmetinin idarenin kendi elemanları ve imkânlarıyla yürütülmesi gerekli bir hizmet olduğu, ihale konusu işle ve isteklilerin yeterliliği ile ilgili olmaksızın denetim aracı istenmesinin mevzuata aykırı olduğu,
5) Teknik şartnamenin 5 inci maddesinin (c) bendinde yer alan düzenleme ile istenen kontrol araçlarının işin ifası sırasında kullanılacağından araçlar ile ilgili bedellere birim fiyat teklif cetvelinde ve idari şartnamenin 25 inci maddesinde yer verilmemesinin mevzuata aykırı olduğu,
6) Teknik şartname gereği istenen GPS sisteminin giderlerinin yükleniciye ait olduğu, bu sistemin teknik özelliklerine yer verilmemesinin tekliflerin sağlıklı hazırlanmasına, değerlendirilmesine mani olacağı, isteklileri tereddüde düşüreceği,
7) Teknik şartnamenin "İstihdamdan Doğan Sorumluluk" başlığı altında yer alan eğitim ile ilgili düzenlemelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.25 inci maddesindeki açıklamalara aykırı olduğu
İddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
1) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:
Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşine Ait Teknik Şartnamenin “Yükleniciden İstenilen Araçlar” başlıklı 3 üncü maddesinin (e) bendinde “Bu işte kullanılacak bütün araçlar İdarenin belirleyeceği format ve şekilde giydirilecektir.” düzenlemesine yer verilmiştir.
Aynı maddede ihale konusu işte kullanılacak araçların özelliklerine ve sayısına yer verilmiştir. Araçlara yapılacak giydirmenin nasıl olacağına ise ihale dokümanında yer verilmemiştir. Ancak ihale konusu işin gerçekleştirilmesinde ana unsur olarak kullanılacak malzemeler dışında kalan tali nitelikteki malzemelerin ayrıntılı teknik özelliklerinin her bir malzeme için ayrı ayrı belirlenmesinin de mümkün olmadığı açıktır. Konuya bu açıdan bakıldığında, incelemeye konu somut durumda ihaleye katılan isteklilerin, kendisinden beklenen amacı gerçekleştirebilecek özelliklere sahip araç giydirme işlemine ilişkin maliyeti belirleyerek teklifine yansıtmasının mümkün olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
2) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:
Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşine Ait Teknik Şartnamenin “Plan ve Program” başlıklı 5 inci maddesinin (a) bendinde; “Ana arterler ve ana caddeler gece saatlerinde ve öğleden sonra olmak üzere günde 4 kez okul, hastane, mahalle ve bağlı sokaklar ile iş yerlerinden her gün çöp ve diğer atıklar alınarak çöp transfer istasyonuna nakledilecektir….” düzenlemesine yer verilmiştir.
İhale konusunun Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşi olduğu dikkate alındığında söz konusu iş kapsamında tıbbi atık toplanmasının yer almadığı, şikayet başvurusuna verilen cevaptan da hastanelerden evsel atıklarının toplanacağının anlaşıldığı, ihale konusu işin Tıbbi Atık Kontrolü Yönetmeliği kapsamında bir iş içermediği, söz konusu yönetmelik hükümleri gereği özel koruyucu elbise ve özel donanımlı araçların istenmesine gerek olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde görülmemiştir.
3) Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:
Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşine Ait Teknik Şartnamenin “Plan ve Program” başlıklı 5 inci maddesinin (a) bendinde; “Ana arterler ve ana caddeler gece saatlerinde ve öğleden sonra olmak üzere günde 4 kez okul, hastane, mahalle ve bağlı sokaklar ile iş yerlerinden her gün çöp ve diğer atıklar alınarak çöp transfer istasyonuna nakledilecektir. Çöp toplama saatleri değiştiği takdirde önceden mahalle muhtarlarına yazı ile vatandaşlara ise afiş, pankart, ilan, çıkartma ve anonslarla Yüklenici tarafından duyurulacaktır.(Duyurular çöp kamyonlarına takılacak olan anons sisteminden yapılacaktır.)” düzenlemesine,
Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşine Ait Teknik Şartnamenin “Denetleme Esasları” başlıklı 7 nci maddesinin (b) bendinde “Denetleme işleri Belediyemiz Temizlik İşleri Müdürlüğünce yapılacaktır. Yüklenici bölgenin devamlı temiz tutulması işlerin aksatılmadan sürdürülmesi amacıyla çalışanlarını sürekli kontrol altında tutacaktır. Bütün vardiyalarda, çalışma programında belirtilen sayıda vardiya amiri ve denetim görevlisini iş başında bulundurmak zorundadır. Bütün çöp ve moloz toplama araçları anons sistemi ile donatılacak ve bu araçlar ihale konusu işle ilgili anons hizmetlerinde de kullanılabilecektir…..” düzenlemesine yer verilmiştir.
Teknik şartnamenin 5 inci maddesinde parantez içinde duyuruların çöp kamyonlarına takılacak olan anons sisteminden yapılacağı düzenlenmiştir. İhale konusu işin gerçekleştirilmesinde ana unsur olarak kullanılacak malzemeler dışında kalan tali nitelikteki anons sistemine ilişkin maliyeti isteklilerin belirleyerek teklifine yansıtmasının mümkün olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
4) Başvuru sahibinin 4 üncü iddiasına ilişkin olarak:
İdari şartnamenin 7.5.2 nci maddesi ile Teknik Şartnamenin 3 üncü maddesinde hizmetin ifasında kullanılacak makine ve ekipmanın sayıldığı listede 10’ar adet Binek tipi kontrol ve denetim aracı ve Motosiklet kontrol ve denetim aracına yer verilmiştir. Teknik Şartnamenin 5 inci maddesinin (b) bendinde yakıt, bakım-onarım, sigorta masrafları yükleniciye ait olması öngörülen araçların ana ve ara vardiyalarda kontrol hizmetlerinde kullanılacağı; ayrıca, söz konusu binek araçlarının her birinin vardiyalarda azami 60 km., motosikletlerin ise azami 40 km. mesafe katedeceği belirtilmiştir.
Aynı Teknik Şartnamenin 7 nci maddesinde; denetleme işlerinin, yüklenici tarafından Temizlik İşleri Müdürlüğü emrine verilecek olan 10 adet binek otomobili ve 10 adet motosiklet ile her gün yapılacağı ve bu araçların arızalanması halinde derhal aynı nitelikte başka bir aracın idareye teslim edileceği belirtilmiştir.
Hizmet alımının çöp ve molozların toplanması ve nakli işi ile birlikte denetim hizmetleri için istenilen araçlarının kiralama işini içerdiği, denetim araçlarının birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak belirlenmediği, denetim araçlarına ilişkin giderlerin diğer iş kalemlerine eklenmesi suretiyle birim fiyat teklif cetvelinin oluşturulması gerektiği anlaşılmaktadır. Birim fiyat teklif alınan ihalelerde birim fiyat ihalenin kurgusu gereği farklı nitelikteki iş kalemlerinin birim fiyat teklif cetvelinde ayrı iş kalemleri olarak belirlenmesi gerekmektedir. Zira farklı nitelikteki iş kalemlerinin aynı iş kalemi altında birleştirilmesi sağlıklı bir iş artışı ve eksilişine imkan vermeyeceğinden bu duruma ilişkin bir düzenleme yapılmamasının mevzuata aykırı olduğu anlaşılmıştır.
5) Başvuru sahibinin 5 inci iddiasına ilişkin olarak:
Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşine Ait Teknik Şartnamenin “Plan ve Program” başlıklı 5 inci maddesinin (c) bendinde; “Yüklenici firma kendi çalışanlarını ayrıca kendi vardiya amirleri aracılığıyla da kontrol etmek zorundadır. Bu denetimlerde yüklenici vardiya amirlerinin kullanmaları amacı ile 2 adet kontrol ve denetim aracını şantiyede hazır bulundurmak zorundadır.” düzenlemesine yer verilmiştir.
2 adet kontrol ve denetim aracının idaresinin yüklenicide olmasından dolayı araçlara ilişkin giderlerin öngörülebilir nitelikte olduğu, maliyet belirlenerek teklife yansıtılmasının mümkün olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
6) Başvuru sahibinin 6 ncı iddiasına ilişkin olarak:
Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşine Ait Teknik Şartnamenin “Denetleme Esasları” başlıklı 7 nci maddesinin (b) bendinde “… Yüklenici bu ihale kapsamındaki tüm araçlarına işe başlama tarihinden itibaren GPRS (araç takip sistemi) sistemi takacak ve denetimin kolaylığı için idarenin göstereceği yerde takip merkezi oluşturarak araçların sistemden takibi kolaylığını sağlayacaktır. Ayrıca aynı süre içerisinde çöp toplama araçlarına müziği idarece belirlenen cıngıl sistemini de takacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir.
Araç takip sistemi özelliklerine ihale dokümanında yer verilmemiştir. Ancak ihale konusu işin gerçekleştirilmesinde ana unsur olarak kullanılacak malzemeler dışında kalan tali nitelikteki malzemelerin ayrıntılı teknik özelliklerinin her bir malzeme için ayrı ayrı belirlenmesinin de mümkün olmadığı açıktır. Konuya bu açıdan bakıldığında, incelemeye konu somut durumda ihaleye katılan isteklilerin, kendisinden beklenen amacı gerçekleştirebilecek özelliklere sahip araç takip sistemine ilişkin maliyeti belirleyerek teklifine yansıtmasının gerekmekte olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
7) Başvuru sahibinin 7 nci iddiasına ilişkin olarak:
Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşine Ait Teknik Şartnamenin “Mesai Saatleri” başlıklı 6 ncı maddesinde;
“Çöplerin toplanması ve nakledilmesi işi üç vardiya şeklinde olacaktır. Bu vardiyalar aşağıdaki gibi planlanmış olup; vardiya saatleri İdare tarafından ihtiyaç halinde (İstanbul Valiliği İl Trafik komisyonu kararlarına göre ve diğer gerekçelerle) tek taraflı olarak değiştirilebilir. Çalışma programı ve vardiya saatleri ile ilgili olarak İdare yapacağı değişikliği 10 iş günü önceden Yükleniciye yazılı olarak bildirmekle yükümlüdür. İş yeri tesliminde İdare çalışma programını yazılı olarak verecektir. Moloz toplanması ve nakledilmesi işi tek vardiya şeklinde planlanmıştır. Bu işe ait çalışma programı da 10 iş günü önceden Yükleniciye yazılı olarak bildirilmek şartıyla İdare tarafından değiştirilebilir.
ÇÖP TOPLAMA VARDİYA SAATLERİ:
1. Vardiya 21.00 – 05.00 arası ana vardiya
2. Vardiya 05.00 – 13.00 arası ara vardiya
3. Vardiya 13.00 – 21.00 arası ara vardiya
Bildirilen her yeni program ve vardiya çalışma saatleri bu şartnamenin eki sayılacaktır.” düzenlemesine,
Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşine Ait Teknik Şartnamenin “Çalıştırılacak İşçi Sayısı” başlıklı 6 ncı maddesinde;
“Bu işte istihdam edilecek toplam personel sayısı aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
GÖREV UNVANI ADET
Vardiya amiri ve denetim görevlileri 8
Şoför ve operatör 90
Vasıfsız işçi 207
TOPLAM 305
Yüklenici bu işlerde çalıştırılmak üzere her gün 261 personeli (7 vardiya amiri ve denetim elemanı, 76 Şoför, 1 operatör, 177 vasıfsız işçi) fiilen iş başında bulundurmak zorundadır. Haftalık izin kullanan personellerle birlikte bu işte istihdam edilecek toplam personel sayısı 305 kişidir. Bu işte istihdam edilen personeller haftalık çalışma saatlerinin tamamını İdarenin iş yerinde geçirmek zorundadır. Vardiyalar halinde çalışan personelin tespiti için Yüklenici günlük her vardiyada göreve çıkan araç plakalarının ve görevli personelin ad ve soyadlarının bulunduğu çizelgeyi (İdarenin belirlemiş olduğu haftalık çalışma programına göre) vardiya saati başlamadan önce tanzim ederek İdareye (Temizlik İşleri Müdürlüğüne) verecektir. Bu kişiler ihale konusu işin yürütülmesi ile görevlidirler. Bu kişilerden vardiya amirleri ve Denetim elemanlarının en az lise ve dengi okul mezunu ve B sınıfı ehliyetlerinin olması gerekmektedir. Şoförlerin en az 5 yıl deneyimli E sınıfı ehliyete, operatörün ise en az 5 yıl deneyimli iş makinesi kullanma ehliyeti ve/veya bonservisine sahip olmaları gerekmektedir. Vardiya amirlerinin diplomaları ve B sınıfı ehliyetleri, şoför ve operatörlerin ise E sınıfı ehliyetleri ile ve /veya bonservis belgelerinin birer sureti (sözleşmenin imzalanmasından sonra) işyeri teslim tarihinden itibaren 7 gün içerisinde İdareye ibraz edilecektir. Görevlendirilen bu elemanlar Belediyemizin dışındaki başka bir görevde çalıştırılamazlar.” düzenlemesine,
Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşine Ait Teknik Şartnamenin “İstihdamdan Doğan Sorumluluk” başlıklı 8 inci maddesinde; “Yüklenici firma Bu işte istihdam edeceği çalışanlarını işi yürütürken halkımıza karşı davranışları ve işin kural ve kaidelerine uygun olarak düzenli yapılmasını sağlamak amacı ile iş başlangıç tarihinde gruplar halinde vardiya saatleri dışında eğitime tabi tutacaktır. Yapılacak eğitim uygulamasına Temizlik İşleri Müdürlüğü idari personeli talep edildiğinde yardımcı olacaktır. İstihdam edilen çalışanların halka karşı olumsuz davranışları ile işin tekniğine aykırı davranışlarından dolayı yapılacak soruşturma sonucunda kusurlu görülmeleri halinde Temizlik İşleri Müdürlüğünün talebi üzerine Yüklenici kusurlu işçinin iş akdini (iş kanunu hükümlerine aykırı olmaması koşulu ile) feshetmek zorundadır. Fesihle ilgili Belediyemizin her hangi bir sorumluluğu bulunmayacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.25 inci maddesinde; “Personele, çalışma saatleri dışında ihale konusu işle ilgili eğitim verilmesi, işçiler açısından 4857 sayılı Kanunun 66 ncı maddesinin (d) bendine göre fazla çalışmaya yol açacağından, bunun teklif fiyata dahil olacağının ve mesai dışında işçinin kaç saat işle ilgili meşgul edileceğinin idari şartnamede belirtilmesi ve aşırı düşük teklif sorgulamasında dikkate alınması gerekmektedir. Ayrıca, oryantasyon eğitimi dışında, silahlı atış eğitimi, uçuş eğitimi gibi önemli maliyet gerektiren eğitim giderlerinin, teklif fiyata dahil giderler içinde değerlendirilmesi ve bu giderlerin idari şartnamede açıkça belirtilmesi, birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilecek ihalelerde ise birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak öngörülmesi gerekmektedir. Dolayısıyla bu tür eğitim giderleri % 3 oranının içerisinde bulunan bir genel gider olarak kabul edilmeyecek ve teklifin önemli bir bileşeni sayılarak aşırı düşük teklif sorgulamasında dikkate alınacaktır.” açıklamasına yer verilmiştir.
Anılan Tebliğ açıklaması uyarınca, mesai saatleri dışında ihale konusu iş ile ilgili eğitim verilmesi gereken durumlarda, eğitimde harcanacak sürenin fazla mesai olarak değerlendirilmesi, idari şartnamede teklif fiyata dahil giderler arasında sayılması ve birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak öngörülmesi gerekmektedir.
İhale işlem dosyasının incelenmesinden gerek idari şartnamede gerekse birim fiyat teklif cetvelinde eğitim giderlerine ait bir düzenleme bulunmadığı anlaşılmıştır.
Bu itibarla da yukarıdaki Tebliğ açıklaması uyarınca incelenen ihalede eğitimin önemli bir teklif bileşeni olduğu, idari şartnamede düzenlenmesi gerektiği ve birim fiyat teklif cetvelinde de ayrı bir gider kalemi olarak öngörülmesi gerektiği kabulünden hareketle, bu duruma ilişkin bir düzenleme yapılmamasının mevzuata aykırı olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,
Esasta
Oybirliği gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.
EK GEREKÇE
İncelemeye konu ihalede;
İdari şartnamenin 7.5.2 maddesi ile Teknik Şartnamenin 3. maddesinde, hizmetin ifasında kullanılacak makine ve ekipmanın sayıldığı listede 10’ar adet binek tipi kontrol ve denetim aracı ve motosiklet kontrol ve denetim aracına yer verilmiştir. Teknik şartnamenin 5. maddesinin (b) bendinde yakıt, bakım-onarım, sigorta masrafları yükleniciye ait olması öngörülen araçların, ana ve ara vardiyalarda kontrol hizmetlerinde kullanılacağı; ayrıca, söz konusu binek araçlarının her birinin vardiyalarda azami 60 km., motosikletlerin ise azami 40 km. mesafe kat edeceği belirtilmiştir.
Aynı teknik şartnamenin 7. maddesinde; denetleme işlerinin, yüklenici tarafından Temizlik İşleri Müdürlüğü emrine verilecek olan 10 adet binek otomobili ve 10 adet motosiklet ile her gün yapılacağı ve bu araçların arızalanması halinde derhal aynı nitelikte başka bir aracın idareye teslim edileceği düzenlenmiştir.
Hizmet alımının çöp ve molozların toplanması ve nakli işi ile birlikte denetim hizmetleri için istenilen araçlarının araç kiralama işini içerdiği, denetim araçlarının birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak belirlenmediği, denetim araçlarına ilişkin giderlerin diğer iş kalemlerine eklenmesi suretiyle birim fiyatın teklif cetvelinin oluşturulması gerektiği anlaşılmaktadır. Birim fiyat teklif alınan ihalelerde birim fiyat ihalenin kurgusu gereği farklı nitelikteki iş kalemlerinin birim fiyat teklif cetvelinde ayrı iş kalemleri olarak belirlenmesi gerekmektedir. Zira farklı nitelikteki iş kalemlerinin aynı iş kalemi altında birleştirilmesi sağlıklı bir iş artışı ve eksilişine imkan vermeyeceğinden bu duruma ilişkin bir düzenleme yapılmamasının mevzuata aykırı olduğu anlaşılmıştır.
Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşine Ait Teknik Şartnamenin “Mesai Saatleri” başlıklı 6 ncı maddesinde;
“Çöplerin toplanması ve nakledilmesi işi üç vardiya şeklinde olacaktır. Bu vardiyalar aşağıdaki gibi planlanmış olup; vardiya saatleri İdare tarafından ihtiyaç halinde (İstanbul Valiliği İl Trafik komisyonu kararlarına göre ve diğer gerekçelerle) tek taraflı olarak değiştirilebilir. Çalışma programı ve vardiya saatleri ile ilgili olarak İdare yapacağı değişikliği 10 iş günü önceden Yükleniciye yazılı olarak bildirmekle yükümlüdür. İş yeri tesliminde İdare çalışma programını yazılı olarak verecektir. Moloz toplanması ve nakledilmesi işi tek vardiya şeklinde planlanmıştır. Bu işe ait çalışma programı da 10 iş günü önceden Yükleniciye yazılı olarak bildirilmek şartıyla İdare tarafından değiştirilebilir.
ÇÖP TOPLAMA VARDİYA SAATLERİ:
1. Vardiya 21.00 – 05.00 arası ana vardiya
2. Vardiya 05.00 – 13.00 arası ara vardiya
3. Vardiya 13.00 – 21.00 arası ara vardiya
Bildirilen her yeni program ve vardiya çalışma saatleri bu şartnamenin eki sayılacaktır.” düzenlemesine,
Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşine Ait Teknik Şartnamenin “Çalıştırılacak İşçi Sayısı” başlıklı 6 ncı maddesinde;
“Bu işte istihdam edilecek toplam personel sayısı aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
GÖREV UNVANI ADET
Vardiya amiri ve denetim görevlileri 8
Şoför ve operatör 90
Vasıfsız işçi 207
TOPLAM 305
Yüklenici bu işlerde çalıştırılmak üzere her gün 261 personeli (7 vardiya amiri ve denetim elemanı, 76 Şoför, 1 operatör, 177 vasıfsız işçi) fiilen iş başında bulundurmak zorundadır. Haftalık izin kullanan personellerle birlikte bu işte istihdam edilecek toplam personel sayısı 305 kişidir. Bu işte istihdam edilen personeller haftalık çalışma saatlerinin tamamını İdarenin iş yerinde geçirmek zorundadır. Vardiyalar halinde çalışan personelin tespiti için Yüklenici günlük her vardiyada göreve çıkan araç plakalarının ve görevli personelin ad ve soyadlarının bulunduğu çizelgeyi (İdarenin belirlemiş olduğu haftalık çalışma programına göre) vardiya saati başlamadan önce tanzim ederek İdareye (Temizlik İşleri Müdürlüğüne) verecektir. Bu kişiler ihale konusu işin yürütülmesi ile görevlidirler. Bu kişilerden vardiya amirleri ve Denetim elemanlarının en az lise ve dengi okul mezunu ve B sınıfı ehliyetlerinin olması gerekmektedir. Şoförlerin en az 5 yıl deneyimli E sınıfı ehliyete, operatörün ise en az 5 yıl deneyimli iş makinesi kullanma ehliyeti ve/veya bonservisine sahip olmaları gerekmektedir. Vardiya amirlerinin diplomaları ve B sınıfı ehliyetleri, şoför ve operatörlerin ise E sınıfı ehliyetleri ile ve /veya bonservis belgelerinin birer sureti (sözleşmenin imzalanmasından sonra) işyeri teslim tarihinden itibaren 7 gün içerisinde İdareye ibraz edilecektir. Görevlendirilen bu elemanlar Belediyemizin dışındaki başka bir görevde çalıştırılamazlar.” düzenlemesine,
Beyoğlu İlçe Sınırları İçerisinde Katı Atıkların (Çöplerin ve Molozların) Toplanması ve Nakledilmesi İşine Ait Teknik Şartnamenin 8. maddesinde; “Yüklenici firma Bu işte istihdam edeceği çalışanlarını işi yürütürken halkımıza karşı davranışları ve işin kural ve kaidelerine uygun olarak düzenli yapılmasını sağlamak amacı ile iş başlangıç tarihinde gruplar halinde vardiya saatleri dışında eğitime tabi tutacaktır. Yapılacak eğitim uygulamasına Temizlik İşleri Müdürlüğü idari personeli talep edildiğinde yardımcı olacaktır. İstihdam edilen çalışanların halka karşı olumsuz davranışları ile işin tekniğine aykırı davranışlarından dolayı yapılacak soruşturma sonucunda kusurlu görülmeleri halinde Temizlik İşleri Müdürlüğünün talebi üzerine Yüklenici kusurlu işçinin iş akdini (iş kanunu hükümlerine aykırı olmaması koşulu ile) feshetmek zorundadır. Fesihle ilgili Belediyemizin her hangi bir sorumluluğu bulunmayacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.25 inci maddesinde; “Personele, çalışma saatleri dışında ihale konusu işle ilgili eğitim verilmesi, işçiler açısından 4857 sayılı Kanunun 66 ncı maddesinin (d) bendine göre fazla çalışmaya yol açacağından, bunun teklif fiyata dahil olacağının ve mesai dışında işçinin kaç saat işle ilgili meşgul edileceğinin idari şartnamede belirtilmesi ve aşırı düşük teklif sorgulamasında dikkate alınması gerekmektedir. Ayrıca, oryantasyon eğitimi dışında, silahlı atış eğitimi, uçuş eğitimi gibi önemli maliyet gerektiren eğitim giderlerinin, teklif fiyata dahil giderler içinde değerlendirilmesi ve bu giderlerin idari şartnamede açıkça belirtilmesi, birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilecek ihalelerde ise birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak öngörülmesi gerekmektedir. Dolayısıyla bu tür eğitim giderleri % 3 oranının içerisinde bulunan bir genel gider olarak kabul edilmeyecek ve teklifin önemli bir bileşeni sayılarak aşırı düşük teklif sorgulamasında dikkate alınacaktır.” açıklaması yer almaktadır.
Anılan Tebliğ açıklaması uyarınca, mesai saatleri dışında ihale konusu iş ile ilgili eğitim verilmesi gereken durumlarda, eğitimde harcanacak sürenin fazla mesai olarak değerlendirilmesi, idari şartnamede teklif fiyata dahil giderler arasında sayılması ve birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir iş kalemi olarak öngörülmesi gerekmektedir.
İhale işlem dosyasının incelenmesinden, gerek idari şartnamede gerekse birim fiyat teklif cetvelinde eğitim giderlerine ait bir düzenleme bulunmadığı anlaşılmıştır.
Bu itibarla, yukarıdaki Tebliğ açıklaması uyarınca, incelenen ihalede eğitimin önemli bir teklif bileşeni olduğu, idari şartnamede düzenlenmesi gerektiği ve birim fiyat teklif cetvelinde de ayrı bir gider kalemi olarak öngörülmesi gerektiği kabulünden hareketle, bu duruma ilişkin bir düzenleme yapılmamasının mevzuata aykırı olduğu anlaşılmıştır.
Yukarıda belirtilen ve ihale dokümanında yapılan mevzuata aykırı düzenlemeler nedeniyle, incelemeye konu ihalede 14 adet ihale dokümanı satın alınmış olmasına karşın, 1 istekli tarafından teklif verildiği anlaşıldığından, 4734 sayılı Kanunun 5. maddesinde yer alan rekabet ilkesinin sağlanamadığı görülmüş olup, bu sebeple de ihalenin iptal edilmesi gerektiği hususunun da anılan Kurul kararında yer alması gerektiği yönündeki düşüncemle, karara katılıyorum.
Ali Kemal AKKOÇ
Kurul Üyesi
EK GEREKÇE
İtirazen şikâyete konu ihalede; ihale dokümanında yapılan mevzuata aykırı düzenlemeler nedeniyle, incelemeye konu ihalede 14 adet ihale dokümanı satın alınmış olmasına karşın, 1 istekli tarafından teklif verildiği anlaşıldığından, 4734 sayılı Kanunun 5. maddesinde yer alan rekabet ilkesinin sağlanamadığı görülmüş olup, bu sebeple de ihalenin iptal edilmesi gerektiği hususunun da anılan Kurul kararında yer alması gerektiği yönündeki düşüncemle, karara katılıyorum. (¤¤)