(4734 S. K. m. 54, 65) (Kamu İhale Genel Tebliği m. 79)
Toplantı No: 2016/008
Gündem No: 30
Karar Tarihi: 28.01.2016
Karar No: 2016/UH.III-285
Şikayetçi: Tuncay Nakliyat Hayvancılık Seyahat Turizm Otomotiv Petrol İnşaat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi
İhaleyi Yapan Daire: Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı Sağlık ve Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı
Başvuru Tarih ve Sayısı: 16.12.2015 / 97113
Başvuruya Konu İhale: 2015/123999 İhale Kayıt Numaralı "Engelli Bireylere Yönelik Taşıma Hizmeti" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme:
Karar:
TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:
Başkan: Mahmut GÜRSES
Üyeler: Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hamdi GÜLEÇ,
Dr. Mehmet AKSOY
BAŞVURU SAHİBİ: Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Pet. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.,
Yenişehir Mah. Seymen Cad. Atak Sokak No: 6 İzmit/KOCAELİ
İHALEYİ YAPAN İDARE: Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı Sağlık ve Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı,
Karabas Mahallesi Oramiral Salim Dervişoğlu Caddesi No: 80 41040 İzmit/KOCAELİ
BAŞVURUYA KONU İHALE: 2015/123999 İhale Kayıt Numaralı “Engelli Bireylere Yönelik Taşıma Hizmeti” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME: Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı Sağlık ve Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı tarafından 22.10.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Engelli Bireylere Yönelik Taşıma Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Pet. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 26.11.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 07.12.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.12.2015 tarih ve 97113 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.12.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2015/3321 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülerek ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı, gerçek değerleri yansıtmadığı, idareye yapmış oldukları şikâyet neticesinde ilgili firmadan Ek-O.5 ve Ek-O.6 belgelerinin istendiği, ancak bu belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddelerine uygun verilmediği, söz konusu belgelerde imza ve imza sirkülerinin bulunmadığı iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde şikâyete konu ihalenin Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı Sağlık ve Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı tarafından yapılan “Engelli Bireylere Yönelik Taşıma Hizmeti” işi olduğu, açık ihale usulü ile 22.10.2015 tarihinde yapılan ihalede 5 ihale dokümanı satın alındığı/indirildiği, 3 isteklinin ihaleye katıldığı, ihaleye katılan isteklilerden Anadolu Sey. Ser. Hiz. Tur. İnş. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması sunmaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, diğer iki isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunduğu, en düşük teklifi veren Kocaeli Güven Sey. Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı 1’inci teklif olarak belirlendiği, başvuru sahibinin teklifinin de ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif olarak belirlendiği görülmüştür.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.
79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.
79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.
79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.
Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
…
79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.
79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.
79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.
79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.
79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir.” açıklaması bulunmaktadır.
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. vergi(KDV Hariç), resim, harç teklif fiyata dahil edilecektir.
25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.
25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1. Teknik şartnamede belirtilen giderler….” düzenlemesi,
Aynı Şartname’nin Ek kısmında ise “
Sıra No
Açıklama
Birimi
Miktarı
1
Karamürsel Dereköy - İznik Sapağı - Ereğli - Ulaşlı - Değirmendere - Gölcük - İhsaniye Kavşağı - Yeniköy Kavşağı -Gülenyüzler Önü - Fabrika, 17 Kişilik , Kilometre(Gidiş- Dönüş) 110 Km, Taşıma Hizmeti İşi
gün
260
2
Yarımca - Tütünçiftlik - 95 Evler - 44 Evler - Eski Liman Yolu - Derince - Çenesuyu - Kuruçeşme - Yenidoğan - Ordu Evi - Halkevi - 42 Evler Üst Geçit - Kandıra Sapağı - Yahyakaptan Işıklar - Googdyer Sapağı - Köseköy Işıklar - Çelik Halat - Fabrika, En az 26 oturan yolcu kapasiteli , Kilometre(Gidiş- Dönüş) 80 KM, Taşıma Hizmeti işi
gün
260
3
Yenişehir Mah. Demokrasi Bulvarı - Bekirdere - Şirinevler - Yeşilova - Yuvam Kentsa Sitesi - Köseköy Askeriye Durağı - Köseköy Işıkar - Kirazoğlu - Fabrika 17 kişilik , Kilometre(Gidiş- Dönüş) 56 KM, Taşıma Hizmeti işi
gün
260
4
Gölcük Donanma-Mobil-Garajlar-İskele Yolu-Dörtyol-Tabaş-İhsaniye Sapağı- Hisreyn- Başiskele Merkez - Kullar Sapağı - Esoto Köprüsü - Yahya Kaptan Işıklar - Goodyear Sapağı - Köseköy Askeriye Sapağı - Köseköy Işıklar -Köseköy Gazoz- Fabrika, 17 kişilik , Kilometre(Gidiş- Dönüş) 90 KM, Taşıma Hizmeti işi
gün
26
” düzenlemesi yer almaktadır.
İhale komisyonunun teklif değerlendirmesi tamamlandıktan sonra 282.800,00 TL olarak tespit edilen aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan iki istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenmiştir. Aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısında “…araçların kira, yakıt, kasko, sigorta, marka ve tiplerine ilişkin giderlerin ve sürücü maliyeti ve bilgileri (emeklilik durumu) ilişkin giderlerini nasıl karşılanacağı hususunda ihale komisyonunca tereddüde düşülmüş ve bu fiyatların idarenin yaklaşık maliyete bağlı sınır değer bedelinin altında olması nedeniyle aşırı düşük olduğu değerlendirilmiştir.” ifadelerine yer verilmiştir.
İhale üzerinde bırakılan Kocaeli Güven Sey. Tic. Ltd. Şti. aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir taşıma hizmeti hattı için ayrı ayrı olmak üzere Hüseyin Malçok, Zehra Malçok ve Öz Af Tur. Sey. Nak. Pet. Ürn. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.den alınmış fiyat teklifleri ile fiyat tekliflerine konu araçlara ait ruhsatların sunulduğu görülmüştür.
Fiyat teklifleri incelendiğinde ;
- Teklif veren firmalara ait kaşe ve imzanın bulunduğu, dört fiyat teklifinin de TÜRMOB kaşesinde yer alan 31776 sicil numaralı Serbest Muhasebeci Mali Müşavir tarafından kaşelenip, imzalandığı,
-Kamu İhale Genel Tebliği’ne göre fiyat teklifinde yer alması gereken “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin dört fiyat teklifinde de bulunduğu,
-Karamürsel - Fabrika hattı ve Gölcük - Fabrika hattı için fiyat teklifi veren Hüseyin Malçok’un ticari faaliyet alanının tespiti için Gelir İdaresi Başkanlığı’nın www.gib.gov.tr adresinden yapılan sorgulama sonucu elde edilen e-vergi levhasından ana faaliyet konusunun “karayolu ile personel taşımacılığı” olduğu,
-Yarımca - Fabrika hattı için fiyat teklifi veren Zehra Malçok’un ticari faaliyet alanının tespiti için Gelir İdaresi Başkanlığı’nın www.gib.gov.tr adresinden yapılan sorgulama sonucu elde edilen e-vergi levhasından ana faaliyet konusunun “karayolu ile personel taşımacılığı” olduğu,
-Yenişehir - Fabrika hattı için teklif veren Öz Af Tur. Sey. Nak. Pet. Ürn. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ticari faaliyet alanının tespiti için www.ticaretsicil.gov.tr adresinden yapılan sorgulama sonucu elde edilen ticaret sicil gazetesinden firmanın faaliyet konuları arasında “personel taşımacılığı”nın bulunduğu,
Görülmüştür.
İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından kiralamaya ilişkin Karamürsel - Fabrika hattına ilişkin, sunulan fiyat teklifinde, ihale komisyonu tarafından istenen önemli teklif bileşenlerinin açıklanmasında aşağıdaki bilgilere yer verilmiştir.
“
Sıra No
Açıklama
Kira Bedeli
Kira Süresi
Araç Sayısı
Toplam Bedel
1
Otobüs 17 Kişilik - 41 P 1305 2014 Model Günlük 110 km Karamürsel - Dereköy Hattı
160,00
260 Gün
1
41.600,00
…
Fiyat teklifi bileşenlerimiz aşağıda olduğu gibidir.
-Araç Yakıt Gideri: 9.066,20 TL ( Araç verilerine göre 100 km’de ortalama 10 litre akaryakıt yakar. 28.600 km /100 km = 286 x 10 litre = 2.860 litre akaryakıt yakar.
EPDK BP Petrol Kocaeli Satış: 3,74 KDV’li fiyat, 3,17 KDV’siz fiyat
2.860 litre x 3,17 TL = 9.066,20 TL)
-Sürücü Gideri: 19.200,00 TL
-Kasko Poliçe Gideri: 1.265,44 TL
-Trafik Poliçe Gideri: 770,48 TL
-Araç Muayene + Egzoz Pul: 221,71 TL
-Araç Bandrol Gideri: 1.787,00 TL ( 6 aylık 893,50 x 2 )
-Araç Bakım Gideri: 972,40 TL ( Araç verilerine göre araçların 20.000 km bakım oluyor. 1 adet bakım faturası KDV’siz 677,96 TL’dir. 677,96 TL / 20.000 km = 0,034 TL/km Güzergah 28.600 km x 0,034 TL = 972,40 TL)
-Yıllık Giderler Toplamı: 33.283,23 TL
-Günlük Gider (260 Gün): 128,01 TL ”
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesinde isteklilerin aşırı düşük tekliflerini açıklama yöntemleri belirlenmiştir. Bu kapsamda, anılan Tebliğ’in 79.2.2.1’inci maddesinde teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması yöntemi de bulunmakta olup, fiyat teklifinin istekli tarafından teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak alınması gerektiği anlaşılmaktadır.
Söz konusu fiyat tekliflerinde idarece önemli maliyet bileşeni olarak belirlenen akaryakıt gideri, sürücü gideri, araç bakım gideri ve bandrol giderlerinin alt bileşenler olarak ayrı ayrı gösterildiği, fiyat tekliflerinin de mevzuatta aranan şekil kurallarına uygun olarak hazırlandığı ve meslek mensubunca ilgili beyanlara yer verilerek onaylandığı, ve açıklamaların anılan Tebliğ’in 79’uncu maddesine uygun olarak gerçekleştirildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı şeklindeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.
Başvuru sahibi tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında “Eftal Tur. ve Sey. İnş. Tic. Ltd. Şti.”den alınmış tek bir fiyat teklifi sunulduğu görülmüştür.
Fiyat teklifi incelendiğinde;
-Teklifi veren firmaya ait kaşe ve imzanın bulunduğu, fiyat teklifinin Yeminli Mali Müşavir Sabiha Doğan tarafından kaşelenip, imzalandığı,
-Kamu İhale Genel Tebliği’ne göre fiyat teklifinde yer alması gereken “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin bulunduğu,
-Eftal Tur. ve Sey. İnş. Tic. Ltd. Şti.nin ticari faaliyet alanının tespiti için www.ticaretsicil.gov.tr adresinden yapılan sorgulama sonucu elde edilen ticaret sicil gazetesinden firmanın faaliyet konuları arasında personel taşımacılığının bulunduğu,
görülmüştür.
Başvuru sahibi tarafından sunulan kiralamaya ilişkin fiyat teklifinde her bir hat için ayrı ayrı kiralama bedellerine ayrıca fiyat teklifinin alt kısmında “Şoför, amortisman, yağ, lastik, bakım, MTV, kasko, trafik, koltuk sigortası, araç temizliği, bakım onarım, yedek parça, madeni yağ, sarf malzeme, kış lastiği, yaz lastiği, araç periyodik muayene, klima masrafı, nakliye, yüklenici karı ve genel giderler dahildir. Fiyatlarımıza KDV dahil değildir.” ifadelerine yer verilmiştir.
Ancak ihale komisyonu tarafından açıklaması istenen bileşenlerin hangisinin ne şekilde maliyetlendirildiği hakkında herhangi bir belge veya bilgiye rastlanılmamıştır.
Bu durumda, aşırı düşük teklif açıklamasının istekli adına düzenlenmiş ve hiçbir maliyet bileşeninin maliyetine yer verilmeksizin tüm maliyet bileşenlerini (yakıt, sürücü, sigorta, bakım vs.) içerir şekilde Eftal Tur. ve Sey. İnş. Tic. Ltd. Şti.den alınmış tek fiyat teklifiyle yapılan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin aradığı şekli koşulları karşılamayacağı, bu koşulları içermeyen fiyat teklifleri ile aşırı düşük teklife konu fiyatların tevsik edilmesinin mevzuata uygun olmayacağı anlaşılmış olup, başvuru sahibi Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Pet. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.
Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Pet. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY
Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesindeki iddiaları kapsamında Kurul çoğunluğunca “Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;
Şikayete konu ihalenin Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı Sağlık ve Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen “Engelli Bireylere Yönelik Taşıma Hizmet İşi” ihalesi olduğu, ihalede 5 ihale dokümanı satın alındığı/indirildiği, 3 isteklinin ihaleye katıldığı, ihaleye katılan isteklilerden Anadolu Sey. Ser. Hiz. Tur. İnş. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması sunmaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, diğer iki isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunduğu, en düşük teklifi veren Kocaeli Güven Sey. Tic. Ltd. Şti.’nin ekonomik açıdan en avantajlı 1’inci teklif olarak belirlendiği, başvuru sahibinin teklifinin de ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif olarak belirlendiği görülmüştür.
İhale üzerinde bırakılan Kocaeli Güven Sey. Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında birim fiyat cetvelinde yer alan her bir taşıma hizmeti hattı için ayrı ayrı olmak üzere Hüseyin Malçok, Zehra Malçok ve Öz Af Tur. Sey. Nak. Pet. Ürn. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’den alınmış fiyat teklifleri ile fiyat tekliflerine konu araçlara ait ruhsatların sunulduğu görülmüştür.
Fiyat teklifleri incelendiğinde;
- Teklif veren firmalara ait kaşe ve imzanın bulunduğu, dört fiyat teklifinin de TÜRMOB kaşesinde yer alan 31776 sicil numaralı Serbest Muhasebeci Mali Müşavir tarafından kaşelenip, imzalandığı,
-Kamu İhale Genel Tebliği’ne göre fiyat teklifinde yer alması gereken “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin dört fiyat teklifinde de bulunduğu,
-Karamürsel - Fabrika hattı ve Gölcük - Fabrika hattı için fiyat teklifi veren Hüseyin Malçok’un ticari faaliyet alanının tespiti için Gelir İdaresi Başkanlığı’nın www.gib.gov.tr adresinden yapılan sorgulama sonucu elde edilen e-vergi levhasından ana faaliyet konusunun “karayolu ile personel taşımacılığı” olduğu,
-Yarımca - Fabrika hattı için fiyat teklifi veren Zehra Malçok’un ticari faaliyet alanının tespiti için Gelir İdaresi Başkanlığı’nın www.gib.gov.tr adresinden yapılan sorgulama sonucu elde edilen e-vergi levhasından ana faaliyet konusunun “karayolu ile personel taşımacılığı” olduğu,
-Yenişehir - Fabrika hattı için teklif veren Öz Af Tur. Sey. Nak. Pet. Ürn. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ticari faaliyet alanının tespiti için www.ticaretsicil.gov.tr adresinden yapılan sorgulama sonucu elde edilen ticaret sicil gazetesinden firmanın faaliyet konuları arasında “personel taşımacılığı”nın bulunduğu,
Görülmüştür.
İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından kiralamaya ilişkin Karamürsel - Fabrika hattına ilişkin, sunulan fiyat teklifinde, ihale komisyonu tarafından istenen önemli teklif bileşenlerinin açıklanmasında aşağıdaki bilgilere yer verilmiştir.
“
Sıra No
Açıklama
Kira Bedeli
Kira Süresi
Araç Sayısı
Toplam Bedel
1
Otobüs 17 Kişilik - 41 P 1305 2014 Model Günlük 110 km Karamürsel - Dereköy Hattı
160,00
260 Gün
1
41.600,00
…
Fiyat teklifi bileşenlerimiz aşağıda olduğu gibidir.
-Araç Yakıt Gideri: 9.066,20 TL ( Araç verilerine göre 100 km’de ortalama 10 litre akaryakıt yakar. 28.600 km /100 km = 286 x 10 litre = 2.860 litre akaryakıt yakar.
EPDK BP Petrol Kocaeli Satış: 3,74 KDV’li fiyat, 3,17 KDV’siz fiyat
2.860 litre x 3,17 TL = 9.066,20 TL)
-Sürücü Gideri: 19.200,00 TL
-Kasko Poliçe Gideri: 1.265,44 TL
-Trafik Poliçe Gideri: 770,48 TL
-Araç Muayene + Egzoz Pul: 221,71 TL
-Araç Bandrol Gideri: 1.787,00 TL ( 6 aylık 893,50 x 2 )
-Araç Bakım Gideri: 972,40 TL ( Araç verilerine göre araçların 20.000 km bakım oluyor. 1 adet bakım faturası KDV’siz 677,96 TL’dir. 677,96 TL / 20.000 km = 0,034 TL/km Güzergah 28.600 km x 0,034 TL = 972,40 TL)
-Yıllık Giderler Toplamı: 33.283,23 TL
-Günlük Gider (260 Gün): 128,01 TL ”
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesinde isteklilerin aşırı düşük tekliflerini açıklama yöntemleri belirlenmiştir. Bu kapsamda, anılan Tebliğ’in 79.2.2.1’inci maddesinde teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması yöntemi de bulunmakta olup, fiyat teklifinin istekli tarafından teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak alınması gerektiği anlaşılmaktadır.
İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan fiyat teklifleri araç kiralanmasına ilişkin olup, söz konusu fiyat tekliflerinde kiralama giderinin hangi bileşenlerden oluştuğu ayrı ayrı belirtilmiştir. Kiralama işini oluşturan bileşenler, aşırı düşük teklif açıklamasında istenen bileşenleri kapsamaktadır. Bir anlamda fiyat teklifleri alınması yöntemi ile ihale üzerinde bırakılan isteklinin, ihale konusu işte yer alan her bir taşıma hattı için ayrı olmak üzere, işin tamamına yönelik fiyat teklifleri alınması suretiyle fiyat teklifi alınan birkaç firmanın/kişinin ihaleye katılmadan, ihaleye konu işin tamamını yapabilmesi sonucu ortaya çıkmaktadır.
Bu durumda, aşırı düşük teklif açıklamasının istekli adına düzenlenmiş ve tüm maliyet bileşenlerini (yakıt, sürücü, sigorta, bakım) bir arada içerir şekilde Hüseyin Malçok, Zehra Malçok ve Öz Af Tur. Sey. Nak. Pet. Ürn. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’den alınmış fiyat teklifleriyle açıklanmasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin aradığı şekli koşullarını karşılayamayacağı, bu koşulları içermeyen fiyat teklifleri ile aşırı düşük teklife konu fiyatların tevsik edilmesinin mevzuata uygun olmayacağı, zira somut durumda fiyat teklifine konu bileşenlerin, maliyet tutarının tamamını oluşturduğu dikkate alındığında, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan ve mevzuatta özel olarak belirtilmiş belgeler dışında kalan tek bir belge ile farklı nitelikteki maliyet bileşenlerinin tamamına yakın kısmına ilişkin olarak yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının kabul edilmesinin, ihalelerde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasının ruhuna aykırı olacağı anlaşılmakta olup, bu nedenle bahse konu fiyat teklifleriyle yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı değerlendirildiğinden başvuru sahibinin, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı yönündeki iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesinde belirtilen eşit muamele yönünden incelenmesine göre;
Başvuru sahibi tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında Eftal Tur. ve Sey. İnş. Tic. Ltd. Şti.’den alınmış tek bir fiyat teklifinin sunulduğu görülmüştür.
Fiyat teklifi incelendiğinde;
-Teklifi veren firmaya ait kaşe ve imzanın bulunduğu, fiyat teklifinin Yeminli Mali Müşavir Sabiha Doğan tarafından kaşelenip, imzalandığı,
-Kamu İhale Genel Tebliği’ne göre fiyat teklifinde yer alması gereken “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin bulunduğu,
-Eftal Tur. ve Sey. İnş. Tic. Ltd. Şti.’nin ticari faaliyet alanının tespiti için www.ticaretsicil.gov.tr adresinden yapılan sorgulama sonucu elde edilen ticaret sicil gazetesinden firmanın faaliyet konuları arasında personel taşımacılığının bulunduğu,
Görülmüştür.
Başvuru sahibi tarafından sunulan kiralamaya ilişkin fiyat teklifinde her bir hat için ayrı ayrı kiralama bedellerine ayrıca fiyat teklifinin alt kısmında “Şoför, amortisman, yağ, lastik, bakım, MTV, kasko, trafik, koltuk sigortası, araç temizliği, bakım onarım, yedek parça, madeni yağ, sarf malzeme, kış lastiği, yaz lastiği, araç periyodik muayene, klima masrafı, nakliye, yüklenici karı ve genel giderler dahildir. Fiyatlarımıza KDV dahil değildir.” ifadelerine yer verilmiştir.
Ancak ihale komisyonu tarafından açıklaması istenen bileşenlerin hangisinin ne şekilde maliyetlendirildiği hakkında herhangi bir belge veya bilgiye rastlanılmamıştır.
Bu durumda, aşırı düşük teklif açıklamasının istekli adına düzenlenmiş ve hiçbir maliyet bileşeninin maliyetine yer verilmeksizin tüm maliyet bileşenlerini (yakıt, sürücü, sigorta, bakım vs.) içerir şekilde Eftal Tur. ve Sey. İnş. Tic. Ltd. Şti.’den alınmış tek fiyat teklifiyle yapılan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin aradığı şekli koşulları karşılamayacağı, bu koşulları içermeyen fiyat teklifleri ile aşırı düşük teklife konu fiyatların tevsik edilmesinin mevzuata uygun olmayacağı değerlendirildiğinden başvuru sahibi Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Pet. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.
İhale üzerinde bırakılan istekli ile başvuru sahibinin tekliflerinin, aşırı düşük açıklamalarının uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması sonrasında ihalede geçerli teklif kalmadığı, bu nedenle ihalede geçerli teklif kalmadığı gerekçesi ile “ihalenin iptaline” karar verilmesinin uygun olacağı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin iddiaları kapsamında yapılan incelemeye göre, ihalede geçerli teklif kalmadığı gerekçesi ile “ihalenin iptaline” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, Kurul çoğunluğunca verilen karara katılmıyoruz.
KISMEN KARŞI OY
İnceleme konusu ihalede;
Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğu tarafından “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.
Anılan kararda, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan fiyat teklifinde, önemli teklif bileşenlerinin ayrı ayrı gösterildiği, fiyat teklifinin mevzuatta aranan şekil kurallarına uygun olarak hazırlandığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı, ancak, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda, başvuru sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının istekli adına düzenlenmiş ve hiçbir maliyet bileşeninin maliyetine yer verilmeksizin tüm maliyet bileşenlerini (yakıt, sürücü, sigorta, bakım vs.) içerir şekilde Eftal Tur. ve Sey. İnş. Tic. Ltd. Şti.den alınmış tek fiyat teklifiyle yapıldığı, bu haliyle, Kamu İhale Genel Tebliği’nin aradığı şekli koşulları karşılamadığı ve başvuru sahibi Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Pet. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ifade edilmektedir.
Yapılan incelemede, idarece teklifi sınır değerin altında olan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısında “…araçların kira, yakıt, kasko, sigorta, marka ve tiplerine ilişkin giderlerin ve sürücü maliyeti ve bilgileri (emeklilik durumu) ilişkin giderlerini nasıl karşılanacağı hususunda ihale komisyonunca tereddüde düşülmüş ve bu fiyatların idarenin yaklaşık maliyete bağlı sınır değer bedelinin altında olması nedeniyle aşırı düşük olduğu değerlendirilmiştir.” ifadelerine yer verildiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan fiyat teklifinde idarece önemli maliyet bileşeni olarak belirlenen, her bir bileşeninin ayrı ayrı fiyatlandırıldığı görülmüştür.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde yer alan;
“…
79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir.” şeklindeki açıklama gereğince, hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gerekmektedir.
Bu itibarla, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, sigorta giderine ilişkin açıklama yapılması gerektiğinde tevsik edici belgelerin ve taşıması gereken kriterlerin neler olduğunun özel bir şekilde düzenlendiği göz önüne alındığında, isteklilerce araç maliyeti içerisinde yer alan sigorta giderine fiyat teklifi içeriğinde ayrı bir satır halinde yer verilmiş olmasının söz konusu giderin usulüne uygun biçimde tevsik edilmiş sayılmasına yetmeyeceği, Tebliğin anılan maddesinde belirtilen tevsik edici belgelerin açıklamalar kapsamında ayrıca sunulması gerektiği değerlendirildiğinden, başvuru sahibinin bu konudaki iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca, araç maliyeti içerisinde yer alan, kamu kurum ve kuruluşları tarafından asgari tutarı belirlenen, motorlu taşıtlar vergisi ve trafik muayene ücreti gibi giderler için fiyat teklifinde öngörülen tutarların da, gereken tutarları karşılayıp karşılamadığının incelenmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunun “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki kararının bu kısmına katılmıyorum. (¤¤)