(4734 S. K. m. 54, 65) (Kamu İhale Genel Tebliği m. 78, 79)
Toplantı No: 2011/014
Gündem No: 9
Karar Tarihi: 14.02.2011
Karar No: 2011/UH.III-695
Şikayetçi: Özefe Özel Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti., 7 Eylül Mahallesi Esko İş Merkezi C Blok No:2 Kat:1 AYDIN
İhaleyi yapan idare: Sosyal Güvenlik Kurumu Aydın İl Müdürlüğü, Ramazanpaşa Mah. Hükümet Bulv. No:62 AYDIN
Başvuru tarih ve sayısı: 30.12.2010 / 56104
Başvuruya konu ihale: 2010/545103 İhale Kayıt Numaralı "Aydın Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü (7 Kişi) ve Bağlı Sosyal Güvenlik Merkez Müdürlükleri (5 Kişi) İçin Silahsız Özel Güvenlik Hizmet Alımı" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: 11.02.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.08.00.00-101.04-.H.(42.35).(0257)./2010-51 E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Sosyal Güvenlik Kurumu Aydın İl Müdürlüğü tarafından 10.12.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Aydın Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü (7 Kişi) ve Bağlı Sosyal Güvenlik Merkez Müdürlükleri (5 Kişi) İçin Silahsız Özel Güvenlik Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Özefe Özel Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti.’nin 21.12.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 23.12.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 30.12.2010 tarih ve 56104 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;
1) 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
2) İhale üzerinde bırakılan istekli Cihan Özel Güv. Eğt. Hizm. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan ve Redi Tekstil İnş. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 14.12.2010 tarihli 2 adet proforma fatura ile faturaya dayanak teşkil eden maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının birer örneğinin, ilgilinin bağlı bulunduğu Kemeraltı Vergi Dairesine (İzmir) gönderilmesine,
3) Düzenlemiş olduğu maliyet/satış tespit tutanaklarında çelişkili ve gerçeğe aykırı bilgilere yer veren, İzmir Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odasına 7494 Sicil Numarası ile kayıtlı Serbest Muhasebeci Mali Müşavir M. Şahin Yılmaz hakkında gerekli incelemenin yapılmasını teminen, konunun Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği’ne (TÜRMOB) bildirilmesine,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan istekli Cihan Özel Güv. Eğt. Hizm. Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunmuş olduğu Redi Tekstil İnş.Gıda San. Tic. Ltd. Şti.’ne ait maliyet/satış tutarı tespit tutanağının gerçeğe aykırı olarak düzenlendiği ve maliyetlerin gerçeği yansıtmadığı, tutanakta yer alan maliyetlerin son geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı, bahse konu tutanağın idarece kabul edilerek ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata uygun olmadığı iddiasına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
İdari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde, işin, 12 kişi ile silahsız özel güvenlik hizmet alımı olduğu ifade edilmiş, “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19 uncu maddesinde; tekliflerin birim fiyat üzerinden verileceği düzenlenmiş, “İşe başlama ve bitiş tarihi” başlıklı 48 inci maddesinde işin süresinin 731 gün olduğu belirtilmiştir.
Şikayete konu ihaleye 3 istekli tarafından teklif sunulduğu, GUTS Özel Güv. Eğt. Hizm. Tic. Ltd. Şti. ve Cihan Özel Güv. Eğt. Hizm. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifi aşırı düşük bulunarak 10.12.2010 tarihli yazılar ile açıklama istendiği, aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında idareye sunulan belgelerin değerlendirilmesi neticesinde, 16.12.2010 tarihli ihale komisyonu kararı ile; GUTS Özel Güv. Eğt. Hizm. Tic. Ltd. Şti.’nin sunmuş olduğu belgeler uygun görülmeyerek teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin, açıklaması uygun bulunan Cihan Özel Güv. Eğt. Hizm. Tic. Ltd. Şti.’nin üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.
İdari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde; sözleşme kapsamında çalıştırılacak personele brüt asgari ücretin % 25’ fazlası ödeme yapılacağı,
İhale konusu hizmete ait sözleşme süresi içinde, ulusal bayram ve genel tatil günü olan 2011 Yılı 9 gün, 2012 Yılı 7,5 gün toplam 16,5 günde her bir gün 6 personel çalıştırılacağı,
Yemek ücretinin; brüt 6,38 TL üzerinden 22 günlük kişi başı toplam 140,36 TL, yol giderlerinin; brüt 3,49 TL üzerinden 22 günlük kişi başı toplam 76,78 TL nakdi olarak ödeneceği,
Her bir özel güvenlik görevlisine, teknik şartname çerçevesinde ayni olarak verilmesi öngörülen 5188 Sayılı Kanun ve ikincil mevzuatı hükümlerine uygun giyim maliyetinin teklif fiyata dahil edileceği,
Özel güvenlik mali sorumluluk sigortası giderinin teklif fiyata dahil olacağı,
Kısa vadeli sigorta kolları prim oranının % 1 olarak dikkate alınacağı,
Düzenlenmiş, ayrıca personele verilecek yazlık ve kışlık giyim malzemelerine ilişkin cins ve miktarlara teknik şartnamenin 26 ncı maddesinde yer verilmiştir.
Anılan idari şartname maddesi göz önünde bulundurularak, KİK işçilik hesaplama modülü üzerinden yapılan hesaplama neticesinde, giyim hariç asgari işçilik maliyetinin 422.678,34 TL olduğu tespit edilmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; “…79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.
Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.
…
79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;
a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,
b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,
altında olamaz.
Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
…
79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.
(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.
(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.
Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.
Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.
İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.
İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.
…
Özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde aşırı düşük teklif sorgulamasında giyim bedeli ise önemli bir bileşen olarak görülecek ve isteklilerce giyim bedelini tevsik eden belgeler sunulacaktır. Giyeceklerin daha önce alındığı ve bunun için bir gider öngörülmediği gibi açıklamalar kabul edilmeyecektir.
Özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde mali sorumluluk sigortası gideri aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilecek ve isteklilerce aşırı düşük teklif sorgulaması çerçevesinde sigorta acentelerinden alınarak sunulan poliçe, proforma fatura veya sözleşmelerin ekine sigorta acentelerince Özel Güvenlik Mali Sorumluluk Sigortası Tarife ve Talimatında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla özel güvenlik mali sorumluluk sigortası hizmetini geçekleştirebileceklerine ilişkin ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu teyitlerin yetkili kişilerin imzasını taşıması gerekecektir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlüklerinden alınmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınmasına gerek bulunmamaktadır…” açıklaması yer almaktadır.
İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunmuş olduğu bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde;
Brüt asgari ücretin % 25 fazlası ücret, yemek ve yol bedeli dahil personel gideri için 422.678,34 TL öngörüldüğü,
2 yıllık özel güvenlik mali sorumluluk sigortası gideri için 100,80 TL öngörüldüğü ve bu maliyeti tevsik amacıyla Euro Sigorta A.Ş. Ankara Bölge Müdürlüğünden alınmış fiyat teklifinin sunulduğu,
Giyim gideri için 7.968,00 TL öngörüldüğü ve bu maliyeti tevsik amacıyla Redi Tekstil İnş. Gıda. San. Tic. Ltd. Şti.’nden alınmış proforma fatura ve eki maliyet/satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu,
8.872,86 TL şirket karı öngörüldüğü,
Anlaşılmıştır.
Giyim malzemeleri için sunulan ve serbest muhasebeci mali müşavir Mehmet Şahin Yılmaz tarafından kaşelenip imzalanan 14.12.2010 tarihli 2 adet proforma fatura üzerinde; anılan Tebliğ maddesinde belirtilen; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer almadığı, ancak proforma fatura ekinde, her sayfası SMMM tarafından onaylı maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının sunulduğu, bu tutanaklarda ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarına yer verilerek satışlar üzerinden açıklama yapıldığı, proforma faturada yer alan birim fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarının birbiri ile uyumlu olduğu görülmüştür.
Başvuru sahibinin Kuruma göndermiş olduğu 12.01.2011 tarihli noter onaylı ihbarnamede, 03.01.2011 tarih ve 2011/UH.II-31 sayılı Kurul kararına konu olan, Redi Tekstil İnş. Gıda. San. Tic. Ltd. Şti.’ne ait maliyet/satış tutarı tespit tutanağına atıfta bulunularak, aynı beyanname döneminde farklı tutanakların düzenlendiği ve bu hususun da yapılacak inceleme göz önünde bulundurulması gerektiği belirtilmiştir.
Anılan Kurul kararına konu ihalenin, 22.11.2010 tarihinde, Karabağlar Belediye Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen, 2010/516981 İhale Kayıt Numaralı "12 Ay Süreli Özel Güvenlik Hizmeti Alımı" ihalesi olduğu anlaşılmıştır.
03.01.2011 tarih ve 2011/UH.II-31 sayılı Kurul kararında, 02.12.2010 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin, aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan ve sunmuş olduğu belgelerin ihale komisyonunun değerlendirmesi sonucunda kabul edilen Vadi Özel Güv. Hizm. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı 2 nci teklif sahibi VİP Sav. Güv. Kor. Eğit. Hizm. A.Ş.’nin itirazen şikayet başvurusu sonrasında; giyim maliyetini tevsik amacıyla sunulan ve Redi Tekstil İnş. Gıda. San. Tic. Ltd. Şti.’ne ait olan proforma faturada, “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer almadığı ve proforma fatura ekinde yer alan maliyet satış tutarı tespit tutanağının her sayfasının serbest muhasebeci mali müşavir tarafından kaşelenip imzalanmadığı gerekçeleri ile, giyim giderine ilişkin yapılan açıklamanın uygun olmadığı belirtilerek düzeltici işlem tesis edilmiş ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilmiştir.
Ayrıca, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan satış tutarlarının, ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı değerlendirilerek Vadi Özel Güv. Hizm. Ltd. Şti. tarafından sunulan ve Redi Tekstil İnş. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 27.10.2010 tarihli proforma fatura ile faturaya dayanak teşkil eden maliyet/satış tutarı tespit tutanağının birer örneğinin, ilgilinin bağlı bulunduğu vergi dairesine gönderilmesine karar verilmiştir.
2011/UH.II-31 sayılı Kurul kararına konu olan ihalenin tarihinin 22.11.2010 ve şikayete konu ihalenin tarihinin 10.12.2010 olması nedeni ile, her iki ihale açısından son geçici vergi beyanname döneminin 3. dönem (Temmuz-Ağustos-Eylül) olduğu, bu itibarla aynı mükellefe ve aynı malzemelere ilişkin olarak düzenlenecek maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarında yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarının aynı olması gerektiği hususunda tereddüt bulunmamaktadır.
Anılan Kurul kararına konu ihale ile şikayete konu ihalede sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanakları incelendiğinde; her iki tutanakta, mükellefin 7340112355 vergi kimlik numaralı Redi Tekstil İnş. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. olarak belirtildiği, ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarına yer verilerek açıklama yapıldığı ve her iki tutanağın serbest muhasebeci mali müşavir Mehmet Şahin Yılmaz tarafından kaşelenip imzalandığı görülmüş, ancak tutanaklarda, aynı malzemelere ilişkin ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarında önemli farklılıkların olduğu tespit edilmiştir.
Örneğin;
Giyim Malzemesi 2010/516981 İKN’li ihalede sunulan Şikayete konu ihalede sunulan
maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (TL) maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (TL)
Yazlık Pantolon 0,11 16,00
Yazlık Gömlek 0,11 10,00
Yazlık Çorap 0,05 1,50
Kışlık Gömlek 0,11 11,00
Kışlık Çorap 0,05 1,75
Mont 0,21 35,00
Yağmurluk 0,05 10,00
Şeklinde belirlendiği görülmüştür.
Aynı dönem içerisinde, aynı malzeme için 2 farklı ağırlıklı ortalama birim satış tutarı olamayacağından, 31.01.2011 tarih ve 284 sayılı yazı ile 2010/516981 İKN’li ihalede sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağının hangi yıl ve döneme ait olduğu hususu serbest muhasebeci mali müşavir Mehmet Şahin Yılmaz’dan sorulmuş, 31.01.2011 tarih ve 6121 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 31.01.2011 tarihli cevap yazısında; “ilgili yazınıza konu olan maliyet satış tutarı tespit tutanağı (Ek.O5) üç sayfa olarak gönderilmiştir. Ayrıca mükellefim olan Redi Tekstil Ltd. Şti.’nin proforma faturayı düzenleme tarihi 27.10.2010 olması nedeniyle, geçici vergi olarak 4. dönemi kapsamaktadır.” ifadelerine yer verilmiştir.
02.02.2011 tarih ve 308 sayılı yazı ile de, şikayete konu ihalede sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağının hangi yıl ve döneme ait olduğu adı geçen serbest muhasebeci mali müşavire sorulmuş, 04.02.2011 tarih ve 6924 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.02.2011 tarihli cevap yazısında; “İlgili yazınızla istemiş olduğunuz Cihan Özel Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti.’ne verilen 2 adet proforma fatura ve buna ait (Ek.O-5) belgesi ekte sunulmuştur. Her iki faturanın keşide tarihinin 14.12.2010 olması, geçici vergi olarak 4. dönemi kapsadığını göstermektedir.” ifadelerine yer verilmiştir.
Belirtilen cevap yazılarında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağının ait olduğu yıl ve döneme ait yukarıda anılan ifadelerin açık olmaması ve fatura ile proforma faturalara atıfta bulunulması nedeni ile, 08.02.2011 tarih ve 355 sayılı yazı ile, 2011/UH.II-31 sayılı Kurul kararına konu olan 2010/516981 İKN’li ihale ve şikayete konu ihalede sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının ait olduğu yıl ve geçici vergi beyanname dönemi bilgisi ile birlikte tutanakların düzenlenmesine dayanak teşkil eden faturaların Kuruma iletilmesi tekrardan istenmiş, gönderilen 09.02.2011 tarihli cevap yazısında; 2010/516981 İKN’li Karabağlar Belediye Başkanlığı tarafından yapılan ve anılan Kurul kararına konu olan ihale ile şikayete konu 2010/545103 İKN’li ihalelere ilişkin olarak düzenlenen maliyet satış tespit tutanaklarının 2010 yılı 3 üncü geçici vergi beyanname dönemine (Temmuz-Ağustos-Eylül) ait olduğu belirtilmiştir.
Aynı mükellefe ve aynı malzemelere ilişkin olarak, aynı geçici vergi beyanname döneminde birbirinden farklı birden fazla ağırlıklı ortalama birim satış tutarının olması mümkün görülmediğinden, maliyet satış tutarlarının 3 üncü döneme ait olduğuna ilişkin serbest muhasebeci mali müşavirinin beyanının hatalı olduğu, ayrıca maliyet tespit raporlarına dayanak teşkil ettiği belirtilen ve anılan yazı ekinde Kuruma gönderilen faturaların satış değil alış faturaları olduğu ve faturalardaki miktar ve fiyatlar ile maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarında yer alan miktar ve maliyetlerin uyumsuz olduğu tespit edilmiştir.
Ayrıca, şikayete konu ihalede ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ekinde sunmuş olduğu satış faturalarının 01.11.2010 tarihli olduğu, söz konusu ihale açısından son geçici vergi beyanname dönemi olan 3 üncü ödeme ait olmadığı anlaşılmıştır.
Özetle, giyim giderine ilişkin olarak ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu proforma faturada, anılan Tebliğ maddesinde öngörülen ağırlıklı ortalama birim satış tutarına ilişkin ibarenin yer almadığı, proforma fatura ekinde sunulan maliyet satış tespit tutanaklarında yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarının gerçeği yansıtmadığı anlaşılmış, bu itibarla ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunmuş olduğu açıklamaların uygun olmadığı tespit edilmiştir.
Diğer taraftan, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin, idarece hesaplanmış karsız yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu görüldüğünden, ihale üzerinde bırakılan istekliden aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında açıklama istenmesinin gerekip gerekmediği, idarenin bu yönde tesis etmiş olduğu işlemin mevzuata uygun olup olmadığı hususları itirazen şikayet kapsamında incelenmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde; “78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.
78.2. Malzemeli veya malzemesiz temizlik, malzemesiz yemek, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı olup, bu tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı olan/olmayan hizmetler arasında sayılmayan işlerin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı yukarıda yer verilen tanıma göre idarelerce değerlendirilecektir…” açıklaması yer almaktadır.
Şikayete konu özel güvenlik hizmet alımı ihalesinin, anılan Tebliğ açıklaması uyarınca personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalesi olduğu anlaşılmaktadır.
Anılan Tebliğin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde; “…79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.
Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir…” açıklaması yer almaktadır.
Anılan Tebliğ açıklaması uyarınca, personel çalıştırılmasına dayalı olan şikayete konu ihalede, karsız yaklaşık maliyetin üzerinde teklif sunun isteklilerin tekliflerinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmaması gerekmektedir.
İdareye ait yaklaşık maliyet hesap cetveli incelendiğinde, giyim bedeli dahil asgari işçilik maliyetinin 431.038,98 TL olarak hesaplandığı ve bu tutarın aynı zamanda karsız yaklaşık maliyet tutarı olarak dikkate alındığı, belirtilen tutara 12.931,17 TL tutarında % 3 kar oranı eklenerek yaklaşık maliyetin 443.970,15 TL olarak belirlendiği görülmüş, ancak idari şartnamenin anılan maddesinde, özel güvenlik mali sorumluluk sigortası giderinin teklif fiyata dahil olacağı belirtilmiş olmakla birlikte, yaklaşık maliyet hesabında söz konusu giderin dikkate alınmadığı anlaşılmıştır. Dolayısıyla personel çalıştırılmasına dayalı söz konusu ihalede karsız yaklaşık maliyet tutarının ne kadar olduğu ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin, karsız yaklaşık maliyetin üzerinde olup olmadığı hususları tespit edilememiştir.
İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin, karsız yaklaşık maliyet tutarının üzerinde olması halinde, aşırı düşük teklif sorulmasına tabi tutulmadan ihalenin sonuçlandırılması gerektiği hususu göz önünde bulundurulduğunda, yaklaşık maliyetin, bütün maliyet bileşenlerini içerecek şekilde belirlenmesinin, şikayete konu ihalede ihalenin sonucunu belirleyen esaslı bir unsur olduğu görülmüştür.
Bu itibarla ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmasının gerekip gerekmediği hususunda bir sonuca varılmasının, hatalı belirlenmiş olan yaklaşık maliyet nedeni ile mümkün olmadığı ve idarece belirlenen yaklaşık maliyet esas alınmak suretiyle ihalenin sonuçlandırılması halinde, mevzuata uygun olmayan sonuçların doğacağı anlaşıldığından, ihalenin iptali gerekmektedir.
Diğer taraftan, 2010/516981 İKN’li ihale ile şikayete konu 2010/545103 İKN’li ihalelerde sunulan, aynı mükellefe ve aynı geçici vergi beyanname dönemine ait maliyet/satış tespit tutanaklarında çelişkili ve gerçeğe aykırı bilgilere yer veren, İzmir Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odasına 7494 Sicil Numarası ile kayıtlı Serbest Muhasebeci Mali Müşavir M. Şahin Yılmaz hakkında gerekli incelemenin yapılmasını teminen, konunun Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği’ne (TÜRMOB) bildirilmesi gerekmektedir.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
1) Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,
2) İhale üzerinde bırakılan istekli Cihan Özel Güv. Eğt. Hizm. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan ve Redi Tekstil İnş. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 14.12.2010 tarihli 2 adet proforma fatura ile faturaya dayanak teşkil eden maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının birer örneğinin, ilgilinin bağlı bulunduğu Kemeraltı Vergi Dairesine (İzmir) gönderilmesine,
3) Düzenlemiş olduğu maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarında çelişkili ve gerçeğe aykırı bilgilere yer veren İzmir Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odasına 7994 sicil numarası ile kayıtlı Serbest Muhasebeci Mali Müşavir M. Şahin Yılmaz hakkında gerekli incelemenin yapılmasını teminen, konunun Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği’ne (TÜRMOB) bildirilmesine,
Oybirliği ile karar verildi.(¤¤)