(4734 S. K. m. 36, 54, 55, 65) (İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik m. 8, 16) (İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ m. 11)
Toplantı No: 2013/008
Gündem No: 61
Karar Tarihi: 24.01.2013
Karar No: 2013/UH.IV-521
Şikayetçi: Gök-Alp İnşaat Taşımacılık Turizm Gıda Medikal Tekstil Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi, YENİŞEHİR MAH. EMNİYET CAD. ALFA APT. A BLOK NO: 2 KAT 1 ŞANLIURFA
İhaleyi Yapan Daire: Ulaştırma, Denizcilik Ve Haberleşme Bakanlığı Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığı, Hakkı Turayliç Cad. No:5 06338 ANKARA
Başvuru Tarih ve Sayısı: 11.01.2013 / 1418
Başvuruya Konu İhale: 2012/144108 İhale Kayıt Numaralı "Ulaştırma Denizcilik Ve Haberleşme Bakanlığı Bölge Müdürlükleri Ve Liman Başkanlıkları Emrinde Kullanılmak Üzere Hafif Ticari Panel Van Kombi İle Binek Araç Kiralama Hizmeti" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Döner Sermaye İşletme Dairesi Başkanlığı tarafından 15.11.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Bölge Müdürlükleri ve Liman Başkanlıkları Emrinde Kullanılmak Üzere Hafif Ticari Panel Van Kombi ile Binek Araç Kiralama Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 11.01.2013 tarih ve 1418 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2013/245 sayılı şikayet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.
Karar: Şikayet dilekçesi ve ön inceleme raporu incelendi.
Başvuru dilekçesinde özetle,
1) Yaklaşık maliyetin yanlış hesaplandığı, kendilerinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmaları gerektiği,
2) İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin tekliflerinin yaklaşık maliyetin çok altında olduğu, bu firmaların tekliflerinin değerlendirmeye alınmaması gerektiği, ihale konusu işin anılan firmalar tarafından teklif edilen fiyatlarla gerçekleştirilebilmesinin mümkün olmadığı,
İddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin birinci iddiasına yönelik olarak yapılan tespit ve değerlendirmeler aşağıda belirtilmiştir:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 55’inci maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında, sırasıyla;
“Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.
İdare, şikayet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikayetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. İlan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz.
Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.”,
hükümleri yer almaktadır.
Kamu İhale Kurumuna itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilmesinin ön koşulu, idareye usulüne uygun olarak şikayet başvurusunda bulunulmasıdır.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 36’ıncı maddesinin ikinci fıkrasında, istekliler ile teklif fiyatlarının ve yaklaşık maliyet tutarının ihalenin ilk oturumunda açıklanacağı hüküm altına alınmıştır.
Bu itibarla, her ne kadar başvuru dilekçesinde “İdareye şikayet edilen işlemin/durumun farkına varıldığı/tebliğ edildiği tarih” olarak 19.12.2012 tarihi gösterilmişse de, şikayete konu işlemin farkına varıldığı ya da farkına varılmış olması gereken tarihin; başvuru sahibinin birinci iddiası bakımından, yaklaşık maliyetin idarece isteklilere duyurulmuş olması gereken 15.11.2012 tarihi esas alınarak hesaplanması gerektiği anlaşılmıştır.
Bu çerçevede, başvuru sahibinin 4734 sayılı Kanun’un yukarda belirtilen hükmü gereği şikayete yol açan durumun farkına varıldığı 15.11.2012 tarihini izleyen on gün içinde idareye şikayet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 27.12.2012 tarihinde idare kayıtlarına alınan dilekçesi ile şikayet başvurusunda bulunduğu, bu başvuruya idarece verilen cevap üzerine Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.
Bu itibarla, başvuru sahibinin birinci iddiası bakımından 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun süre yönünden reddi gerekmektedir.
Başvuru sahibinin ikinci iddiasına yönelik olarak yapılan tespit ve değerlendirmeler aşağıda belirtilmiştir:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendinde, itirazen şikayet dilekçelerinde başvurunun konusunun, sebeplerinin ve dayandığı delillerin belirtilmesi gerektiği, aynı maddenin onuncu fıkrasında da, başvurunun şekil kurallarına uygun olmaması halinde başvurunun reddine karar verileceği hüküm altına alınmıştır.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinde başvurularda aranacak şekil unsurları düzenlenmiş, Yönetmelik’in 8’inci maddesinin (ç) bendinde de, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendi yinelenmiş, başvuru dilekçelerinde başvurunun konusunun, sebeplerinin ve dayandığı delillerin belirtilmesi gerektiği hüküm altına alınmış, aynı Yönetmelik’in 16’ncı maddesinin üçüncü fıkrasında ise, birinci fıkrada yer alan bilgi ve belgeleri içermeyen ve henüz başvuru süresi dolmamış olan itirazen şikayet başvurularıyla ilgili olarak başvuru süresinin sonuna kadar söz konusu eksikliklerin başvuru sahibi tarafından giderilebileceği hükmüne yer verilmiştir.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin son fıkrasında “Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.
Kamu İhale Kurulunun istikrar kazanmış kararları uyarınca, başvuru sahibinin diğer bir isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırılığı iddialarını somut delillere dayandırması gerektiğinden, başvuru dilekçesinin yukarıda anılan mevzuat hüküm ve düzenlemelerine aykırı olduğuna dair tespit yapılması üzerine; söz konusu eksikliğin İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 16’ncı maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında başvuru sahibi tarafından giderilebilmesi için www.ihale.gov.tr adresinde ilan edildiği, ancak anılan eksikliğin süresinde tamamlanmamış olduğu tespit edilmiştir.
Bu itibarla; başvuru sahibinin ikinci iddiası bakımından 4734 sayılı Kanun’un 54’ üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun şekil yönünden reddi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
Başvurunun reddine,
Oyçokluğu ile karar verildi.
KISMEN KARŞI OY
İncelemeye konu ihalede;
Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde özetle; “1-Yaklaşık maliyetin yanlış hesaplandığı, kendilerinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmaları gerektiği,2-İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin tekliflerinin yaklaşık maliyetin çok altında olduğu, bu firmaların tekliflerinin değerlendirmeye alınmaması gerektiği, ihale konusu işin anılan firmalar tarafından teklif edilen fiyatlarla gerçekleştirilebilmesinin mümkün olmadığı,” iddialarına yer verildiği anlaşılmış olup, birinci iddia hakkında Kurulca alınan karar ile, 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun süre yönünden reddine, ikinci iddia hakkında ise Kurul çoğunluğunca,4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun şekil yönünden reddedilmesine ilişkin “başvurunun reddi” yönünde karar verilmiştir.
Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği birinci iddiasına yönelik Kurulca verilen karara katılmakla beraber, başvuru sahibinin ikinci iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan incelemesine göre;
4734 sayılı Kanun’un 54. maddesinin birinci fıkrasında; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilecekleri, 56. maddesinin birinci fıkrasında; idareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55. maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunabilecekleri, ikinci fıkrasında ise; Kurumun itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği hükmüne yer verilmiştir.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği, 14. maddesinin birinci fıkrasında; idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikayet ya da itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabileceği, 15. maddesinin birinci fıkrasında; Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle 16. madde çerçevesinde inceleneceği, 16. maddesinin ikinci fıkrasında ise; başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçileceği hükmü yer almaktadır.
Anılan Yönetmeliğin 16. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusuna ilişkin dilekçesinin ve içeriğinin; 4734 sayılı Yasa ve anılan Yönetmelik hükümlerine uygun olduğu anlaşıldığından ve daha detaylı verilere itiraz etmesine zaten normal koşullarda olanak bulunmadığından (başvuru sahibi tarafından, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen isteklilerin tekliflerinin içeriği bilinemeyeceğinden), itirazen şikayet başvurusunda belirtilen iddiasına ilişkin esasının incelenmesine geçilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği birinci iddiasına yönelik Kurulca verilen karara katılmakla beraber, başvuru sahibinin ikinci iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan incelemesine göre, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesi ve içeriğinde, anılan Yönetmeliğin 16. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmadığı ve dilekçe ve içeriğinin, 4734 sayılı Yasa ve anılan Yönetmelik hükümlerine uygun olduğu, başvuru sahibinin, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen isteklilerin tekliflerinin içeriğini bilemeyecek durumda bulunduğu ve bu nedenle başvuruya konu iddiaları ile ilgili detaylı deliller sunmasının mümkün olamayacağı (başvuru sahibi tarafından, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen isteklilerin tekliflerinin içeriği bilinemeyeceğinden) hususu dikkate alındığında, başvuru sahibinin itirazen şikayet başvurusunda belirttiği ikinci iddiasının, yukarıda yer verilen mevzuatın öngördüğü şekil şartlarını taşıdığı değerlendirildiğinden, başvuru sahibinin ikinci iddiasının somut olarak ele alınarak, belirtilen iddianın esastan incelenmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, ikinci iddiaya yönelik olarak Kurul çoğunluğunca verilen “başvurunun reddine” niteliğindeki karar gerekçesine katılmıyorum. (¤¤)