(4734 S. K. m. 54, 65)
Toplantı No: 2011/016
Gündem No: 49
Karar Tarihi: 21.02.2011
Karar No: 2011-UY.II-799
Şikayetçi: Aydın İnşaat Taahhüt Ticaret A.Ş., İlkbahar Mahallesi 571. Cad. 611. Sokak No:1 ANKARA
İhaleyi yapan idare: Karayolları Genel Müdürlüğü, İsmet İnönü Bulvarı No: 14- ANKARA
Başvuru tarih ve sayısı: 20.01.2011 / 3965
Başvuruya konu ihale: 2010/105727 İhale Kayıt Numaralı "Kulu Ayr.-Şereflikoçhisar Yolu Km 0+000 - 45+130 Kesimi İkmal İnşaatı Yapım İşi" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: 18.02.2011 tarih ve B.07.6.KİK.0.07.00.00-101.04-.Y.[03.04].(0256)./2011-13E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından 17.09.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kulu Ayr.-Şereflikoçhisar Yolu Km 0+000 - 45+130 Kesimi İkmal İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Aydın İnşaat Taahhüt Ticaret A.Ş.’nin 30.12.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 06.01.2011 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 20.01.2011 tarih ve 3965 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.01.2011 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;
4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar:
Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;
1) Teklif mektubu ve eki birim fiyat teklif cetvelinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan standart formlar esas alınarak düzenlendiği, teklif mektubunun Yönetmelikte istenen şartları taşıdığı, teklif mektubunda işin adı kısmında “ikmal inşaatı” ibaresinin geçtiği, birim fiyat teklif cetvelinde “ihale adı” şeklinde istekli tarafından doldurulması gereken bir yer bulunmadığı, teminat mektubunun da Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan standart forma göre banka tarafından düzenlendiği, talepleri doğrultusunda banka tarafından işin adının “Kulu Ayr. – Şereflikoçhisar Yolu Km: 0+000 – 45+130 Kesimi İkmal İnşaatında Yaptırılacak ‘Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Plentmiks Alttemel, Plentmiks Temel ve Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama vs.’ Yapım İşi” olarak düzenlendiği, bu sebeple tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu, idarenin gönderdiği zeyilnamenin aksine ikmal inşaatı ibaresini teklif zarfı alındı belgesinde ve birim fiyat teklif cetvelinde yer vermediği,
2) İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin firmalarının teklifinden daha yüksek olması nedeni ile kamu yararının ortadan kaldırıldığı,
İddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:
1) Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:
Yapılan incelemede, ilanda işin adının “Kulu Ayr – Şereflikoçhisar Yolu Km 0+000 – 45+130 kesiminde Yaptırılacak ‘Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Plentmiks Alttemel, Plentmiks Temel ve Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama vs’ Yapılması Yapım İşi” olarak belirtildiği,
İdari şartnamenin ikinci maddesinde işin adının “Kulu Ayr – Şereflikoçhisar 0+000 – 45+130 Kesiminin Yapım İşi” olduğu;
İdarenin 07.09.2010 tarihli yazısı ekinde isteklilere gönderilen Zeyilname I ile 2010/105727 İKN’li “Kulu Ayr – Şereflikoçhisar 0+000 – 45+130 Kesiminin Yapım İşi” nin adının “Kulu Ayr – Şereflikoçhisar 0+000 – 45+130 Kesiminin İkmal İnşaatı İşi” şeklinde değiştirildiği ve tekliflerin sözleşmenin eki olacak söz konusu zeyilnamede belirtilen hususun dikkate alınarak hazırlanması gerektiğinin belirtildiği,
15.12.2010 tarihli ihale komisyon kararı ile başvuru sahibinin teklifinin, birim fiyat teklif cetvelinde “ikmal inşaatı” ibaresi yazılmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı,
Görülmüştür.
Başvuru sahibinin teminat mektubunda ve teklif mektubunda işin adının “Kulu Ayr – Şereflikoçhisar Yolu Km 0+000 – 45+130 kesiminde Yaptırılacak ‘Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Plentmiks Alttemel, Plentmiks Temel ve Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama vs’ Yapılması Yapım İşi” olarak geçtiği,
İhale dokümanının bir parçası olan ve idarece hazırlanan teklif mektubu eki birim fiyat teklif cetvelinin başlığının “Kulu Ayr – Şereflikoçhisar Yolu Km: 0+000 – 45+130 Kesimine Ait Birim Fiyat Teklif Cetveli” olduğu ve başvuru sahibi tarafından da söz konusu belgenin teklif birim fiyatlar ve tutarlar doldurularak teklifi ekinde sunulduğu görülmüştür.
Kamu İhale Kanununun “Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 37 nci maddesinde; “İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.
(Değişik ikinci fıkra: 20/11/2008-5812/11 md.) Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 57 nci maddesinde; “(1) Ön yeterlik ve yeterlik başvuruları ile tekliflerin alınması ve açılmasına ilişkin işlemler; Kanun, bu Yönetmelik ve tip şartnamelerde belirtilen hükümler çerçevesinde standart formlar kullanılarak gerçekleştirilir.
(2) Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı, başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan belgelerin her biri için ayrı sütun içerecek şekilde düzenlenir.
(3) Hazır bulunanlar önünde yapılan ilk oturumda, sunulan zarflardan uygun olanların açılması ve belge kontrolünün yapılması aşamasında, aday veya isteklilerce sunulan belgeler tek tek kontrol edilerek hangi belgelerin sunulduğu Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında her belge için açılmış bulunan sütunlara kaydedilerek gösterilir. İhale usulüne göre ilgili oturumda istekliler ve teklif ettikleri fiyatlar ile işin yaklaşık maliyeti duyurularak tutanak düzenlenir. Bu tutanakların komisyon başkanınca onaylanmış suretleri, isteyenlere imza karşılığı verilmeden oturum kapatılamaz.
(4) Başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan belgelerden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler idarelerce tamamlatılamaz.
(5) Başvuru veya teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, sunulan belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Bu çerçevede, tamamlatılması istenen bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgelerin niteliği dikkate alınarak, idare tarafından iki iş gününden az olmamak üzere tamamlama süresi verilir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayanların başvuru veya teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir.
(6) İdarelerce bilgi eksikliklerinin tamamlatılmasına ilişkin olarak verilen süre içinde aday veya isteklilerce sunulan belgelerin son başvuru veya ihale tarihinden sonraki bir tarihte düzenlenmesi halinde, bu belgelerin, aday veya isteklinin son başvuru veya ihale tarihi itibarıyla ihaleye katılım şartlarını sağladığını göstermesi gereklidir.
(7) Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunduğu tespit edilen isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü bulunmaktadır.
Bununla birlikte birim fiyat teklif cetvelinin 1 nolu dipnotunda birim fiyat teklif cetvelinin başlığının idare tarafından hazırlanacağı, 2 nolu dipnotunda istekli tarafından “Teklif Edilen Birim Fiyat” ve “Tutar” sütunlarının doldurulacağı belirtilmiştir.
Söz konusu durumda, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi incelendiğinde, idarece hazırlanması gereken birim fiyat teklif cetvelinin başlığının idare tarafından hatalı düzenlendiği, bununla birlikte idarenin kendi hatasından dolayı başvuru sahibinin sorumluluğunda olmayan bir gerekçe ile başvuru sahibinin teklifini değerlendirme dışı bıraktığı görülmüştür. Sonuç olarak başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.
2) Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kanunun “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasında; “Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler..” hükmüne,
İhalelere Yönelik Yapılacak Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuruların Şekil Unsurları” başlıklı 8 inci maddesinin onuncu fıkrasında; “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez” hükmüne,
Anılan Yönetmeliğin “İtirazen Şikayet Başvuruları” başlıklı 14 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “İdareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikayet ya da itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.” hükmüne yer verilmiştir.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12 nci maddesinin ikinci fıkrasında; “İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvuru konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.
Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunmanın ön koşulu idareye usulüne uygun şikayet başvurusu yapılmasıdır. Bu itibarla, başvuru sahibi tarafından söz konusu iddia ile ilgili idareye şikayet başvurusunda bulunulmadığı ve iddiaya yalnızca itirazen şikayet dilekçesinde yer verilmiş olduğu anlaşıldığından doğrudan Kuruma başvuru konusu edilen bu ek iddiaya ilişkin başvurunun reddedilmesi gerekmektedir.
B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:
Başvuru sahibiyle aynı gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılan; Öz İnş. San. ve Tic. A.Ş. - HGG İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin, Güven İnş. Turz. Mad. Taş. San. Tic. Ltd. Şti. - Özkardeşler İnş. Haf. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin, Makyol İnş. San. Turz. ve Tic. A.Ş. firmasının ve Eser Taah. ve San. A.Ş. firmasının tekliflerinin değerlendirmeye alınması gerekmektedir.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Aydın İnşaat Taahhüt Ticaret A.Ş. firmasının, Öz İnş. San. ve Tic. A.Ş. - HGG İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin, Güven İnş. Turz. Mad. Taş. San. Tic. Ltd. Şti. - Özkardeşler İnş. Haf. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin, Makyol İnş. San. Turz. ve Tic. A.Ş. firmasının ve Eser Taah. ve San. A.Ş. firmasının tekliflerinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;
Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,
Oybirliği ile karar verildi. (¤¤)