(4734 S. K. m. 54, 65) (İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik m. 8) (İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ m. 11)
Toplantı No: 2014/022
Gündem No: 45
Karar Tarihi: 19.03.2014
Karar No: 2014/UH.I-1425
Şikayetçi: Yıldız Taşımacılık İnş. Tem. Gıd. Güv. San. Tic. Ltd. Şti. - Berksan Makina İnş. Nak. Tem. Otom. Pet. San. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, BEYCEĞİZ MAH. ŞEREF PEKÖZ SOK. ÇEVİK İŞHANI KAT:4 NO:5 KAHRAMANMARAŞ
İhaleyi Yapan Daire: Elektrik Üretim A.Ş Genel Müdürlüğü (Ticaret Dairesi Başkanlığı), Nasuh Akar Mah. Türkocağı Cad. No: Kat:13 06490 ANKARA
Başvuru Tarih ve Sayısı: 26.02.2014 / 7243
Başvuruya Konu İhale: 2013/138620 İhale Kayıt Numaralı "Afşin Elbistan Linyitleri İşletme Müdürlüğünün Çeşitli Marka Binek Araçları Ve Kamyonlarının Kullanımı İçin 2 Yıl Süreli 57 Kişi Şoför Hizmet Alımı İşi" İhalesi
Kurumca Yapılan İnceleme ve Değerlendirme: Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü (EÜAŞ) Ticaret Dairesi Başkanlığı tarafından 19.11.2013 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Afşin Elbistan Linyitleri İşletme Müdürlüğünün Çeşitli Marka Binek Araçları ve Kamyonlarının Kullanımı İçin 2 Yıl Süreli 57 Kişi Şoför Hizmeti Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Yıldız Taşımacılık İnşaat Temizlik Gıda Güvenlik San. ve Tic. Ltd. Şti. - Berksan Makina İnşaat Nakliye Temizlik Otomotiv Petrol San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 14.02.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 19.02.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.02.2014 tarih ve 7243 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.02.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2014/910 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
Karar: Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
1) İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde yol giderlerinin ayni olarak karşılanacağının belirtildiği, ihale üzerinde bırakılan firmanın teklifine ilişkin yaptığı açıklamada 2 adet otobüs için en az asgari ücretli 2 şoför çalıştırmak zorunda olduğu, çalışan işçilerin şoförlük yapmasının baz alındığı, ancak çalışan işçilerin aynı zamanda şoförlük yapamayacağı, ayrıca otobüsler için yakıt tüketimlerinin yetkili servisten sorgulanması gerektiği, otobüslerin başka işlerde çalıştığı, otobüslerin trafik sigortası, koltuk sigortası, motorlu taşıtlar vergisi, muayene ücretleri ve bakım giderlerinin gider olarak maliyete dahil edilmesi gerektiği, ayrıca proforma şeklinde SMMM onaylı belge sunulması gerektiği,
2) İhaleyi kazanan firmanın sunmuş olduğu iş bitirme belgesinin ayrıştırılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
İhaleye ait İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının; Afşin Elbistan Linyitleri İşletme Müdürlüğünün çeşitli marka binek araçları ve kamyonlarının kullanımı için 2 yıl süreli 57 kişi şoför hizmet alımı olduğu, anılan Şartname’nin 19’uncu maddesinde teklif ve sözleşme türünün birim fiyat teklif ve sözleşme olacağı, 20’nci maddesinde ihalede işin tamamı için teklif verileceği, Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde işin süresinin işe başlama tarihinden itibaren 24 ay olduğu belirtilmiştir.
Başvuru konusu İhale Komisyonunca yapılan değerlendirmede; Ali Ejder Aydoğan - İsmail Karatut İş Ortaklığı’nın teklifinin İdari Şartname’nin 7.4.3’üncü maddesi uyarınca cirosu yeterli olmadığından değerlendirme dışı bırakıldığı, Akgökçe Gıda Nakliyat Taşımacılık İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise iş bitirme belgesinin güncellenmiş tutarı yetersiz olduğundan teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı,
Teklifi kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında olan isteklilerin tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği ve söz konusu isteklilerden tekliflerine ilişkin olarak açıklama istenildiği, Yekta Temizlik Taşımacılık Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Merih Tur Nakliyat Taahhüt Petrol Tarım Gıda İnş. Tem. İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifine ilişkin olarak açıklamada bulunmadığından değerlendirme dışı bırakıldığı,
Basutlar İnşaat Temizlik Elektrik Elektronik Taşımacılık Kuyumculuk San. ve Tic. Ltd. Şti., Yıldız Taşımacılık İnşaat Temizlik Gıda Güvenlik San. ve Tic. Ltd. Şti. - Berksan Makina İnşaat Nakliye Temizlik Otomotiv Petrol San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Gaziantep 27 Turizm Taşımacılık Otomotiv Gıda Tekstil İnş. San. ve Tic. Ltd. Şirketi ve Yeni Bölükbaşı Taşımacılık İnşaat Temizlik Gıda ve Petrol Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin idareye verdiği açıklamaların ihale komisyonunca uygun bulunduğu ve ihalenin en düşük fiyat teklifini veren Basutlar İnş. Tem. Elek. Elekt. Taş. Kuy. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.
1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri hüküm altına alınmış olup anılan maddenin dördüncü fıkrasında “Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:
…..
d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller.” hükmü yer almaktadır.
Aynı şekilde, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin sekizinci fıkrasında “Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.
Başvuru sahibinin Kuruma verilen 26.02.2014 tarihli itirazen şikâyet dilekçesinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin yol giderine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun şekilde belgelendirilmesi ve açıklamanın ilgili yerlerden sorgulanması gerektiği belirtilmektedir. Ancak dilekçede 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinde öngörüldüğü şekilde idarenin hangi işleminin hangi nedenle hukuka aykırı olduğu hususlarına yer verilmediği ve mevzuata aykırı olduğu iddia edilen durumun delilleri ile ortaya konulmadığı, üzerinde ihale bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunmuş olduğu belgelerin mevzuata uygun olup olmadığının ve açıklamadaki bilgilerin doğru olup olmadığının Kurum tarafından yeniden incelenmesinin talep edildiği, idarenin işlemlerinde somut bir hukuka aykırılık tespitinde bulunulmadığı anlaşılmaktadır. Dosyanın incelenmesinden, idareye verilen şikâyet dilekçesi üzerine idarece yeniden değerlendirme yapıldığı ve üzerinde ihale bırakılan isteklinin açıklamasının ve iş deneyim belgesinin uygun olduğunun şikâyetçiye bildirdiği görülmektedir. Bu itibarla, idarenin işlemlerinde 4734 sayılı Kanuna ve ilgili mevzuata aykırılık bulunduğuna dair somut bir tespit veya delil gösterilmeden, üzerinde ihale bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının ve belgelerinin bir kez de Kurum tarafından incelenmesine yönelik dilekçenin mevzuatın yukarıda yer verilen hükümlerine uygun olmadığı anlaşıldığından 4734 sayılı Kanunun 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun şekil yönünden reddi gerekmektedir.
2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
Başvuru sahibinin Kuruma verilen itirazen şikâyet dilekçesinde; ihale üzerinde bırakılan firmanın sunmuş olduğu iş bitirme belgesinin ayrıştırılması gerektiği iddia edilmektedir.
İdari Şartname’nin 7’nci maddesi kapsamında yapılan düzenlemede; isteklilerden teklif edilen bedelin % 25'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması istenmiş, benzer iş olarak personel taşıma işleri ve/veya şoförlü araç kiralama işleri ve/veya şoför hizmet alım işlerinin kabul edileceği belirtilmiştir.
Basutlar İnşaat Temizlik Elektrik Elektronik Taşımacılık Kuyumculuk San. ve Tic. Ltd. Şti.nin idare idareye sunduğu 26.12.2012 tarihli iş bitirme belgesinde; idarenin adının Elektrik Üretim A.Ş. Genel Müdürlüğü (EÜAŞ) Afşin – Elbistan Linyitleri İşletme Müdürlüğü, işin tanımının 45 adet pick-up’ın şoför ve yakıt dâhil 3 ay süreyle kiralanması işi olduğu, sözleşme tarihinin 12.04.2012 ve belge tutarının 897.120,00 TL olduğu görülmüştür. Söz konusu iş bitirme belgesinde yer alan iş tanımının ihale dokümanında yapılan iş tanımına ve/veya benzer iş tanımına uygun olduğu, ayrıştırma gerekmediği ve belge tutarının yeterli olduğu anlaşıldığından; üzerinde ihale bırakılan firmanın iş deneyim belgesi hususunda idarece yapılan değerlendirme mevzuata uygun bulunmuştur. Bu nedenle şikâyet yerinde bulunmamıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oyçokluğu ile karar verildi.
KISMEN KARŞI OY
Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirtilen birinci iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince şekil yönünden “başvurunun reddine” karar verilmiştir.
Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği ikinci iddiası kapsamında Kurulca verilen karar gerekçesine katılmakla birlikte başvuru sahibinin birinci iddiası kapsamında yapılan incelemeye göre;
4734 sayılı Kanun’un 54 üncü maddesinin birinci fıkrasında; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, 56 ncı maddesinin birinci fıkrasında; idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, ikinci fıkrasında ise; Kurumun itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği hükmüne yer verilmiştir.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 5 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği, 14 üncü maddesinin birinci fıkrasında; idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, 15 nci maddesinin birinci fıkrasında; Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle 16 ncı madde çerçevesinde inceleneceği, 16 ncı maddesinin ikinci fıkrasında ise; başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçileceği hükmü yer almaktadır.
Anılan Kanunun “Temel İlkeler” başlıklı 5 inci maddesinde, idarelerin anılan Kanun kapsamında yapılacak olan ihalelerde gizliliği sağlanmakla sorumlu olduğu belirtilmiş, Kanunun 61 inci maddesinde de, bu Kanunun uygulanmasında görevliler ile danışmanlık hizmeti sunanların ihale süreci ile bütün işlemlere, isteklilerin iş ve işlemleri ile tekliflerin teknik ve mali yönlerine ilişkin gizli kalması gereken bilgi ve belgeler ile işin yaklaşık maliyetini ifşa edemeyecekleri, aksine hareket edenler hakkında ilgisine göre 58 inci ve 60 ıncı maddelerde belirtilen müeyyidelerin uygulanacağı kurala bağlanarak ihalelerde gizliliğin sağlanması amacıyla temel hukuki düzenlemeler öngörülmüştür.
Bu itibarla, gizlilik ilkesinin uygulanmasının zorunlu olduğu ihale süreçlerinde, isteklilerin aşırı düşük teklif açıklama kapsamında sundukları bilgi ve belgeler hakkında detaylı bilgiye sahip olmaları ve bu verilerle itiraz etmesine zaten normal koşullarda olanak bulunmadığından, itirazen şikâyet başvurusunda belirtilen birinci iddiasının esasının incelenmesine geçilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
Bu kapsamda birinci iddia esas yönünden incelendiğinde;
İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’nci maddesinde teklif fiyata dahil giderler ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiştir. Düzenlemeye göre; sözleşme kapsamında çalışacak her bir işçiye yol gideri ayni olarak verilecek (yüklenici tarafından karşılanacak) ve her ay 26 gün üzerinden hesaplanacaktır.
Basutlar İnşaat Temizlik Elektrik Elektronik Taşımacılık Kuyumculuk San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif bedeli 3.095.152,50 TL olup, bu tutar Kamu İhale Kurumu asgari işçilik hesaplama modülü ile İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde yer alan gider kalemleri dikkate alınarak yapılan hesaplamada 57 kişi için, bayram ve tatil günü çalışması ile nakdi olarak ödenecek yemek gideri dâhil (ayni ödenecek yol ve giyim gideri hariç) olarak bulunan asgari işçilik (3.034.154,18 TL) maliyetinin üzerindedir.
Basutlar İnşaat Temizlik Elektrik Elektronik Taşımacılık Kuyumculuk San. ve Tic. Ltd. Şti. şikâyet dilekçesinde belirtilen yol gideri kalemini; personelin iş yerine taşınması için kullanılacak olan 47 kişilik otobüs ve 14 kişilik minibüs için 19.518,72 TL akaryakıt gideri, 5.410 TL motorlu taşıtlar vergisi, söz konusu araçlar için 5.174,98 TL zorunlu trafik sigortası, 896,12 TL fenni muayene ve egzoz emisyon giderleri, 950 TL bakım gideri ve 725 TL akü gideri olmak üzere açıklamış ve ayrı ayrı belgelendirmiştir. Öte yandan, 57 şoförün ulaşım gideri için kullanılacak olan araçlar için maliyet belirlenirken ayrıca şoför gideri hesaplanmadığı, zaten şoför olan işçilerin ulaşımda kullanılacak olan araçları kullanmasına engel bir durum bulunmadığı, dokümanda da bu hususta özel bir şart yer almadığı, 57 şoförün dışında ayrıca şoför gideri hesaplanmasının zorunlu olmadığı değerlendirilmiştir. Netice olarak, açıklama kapsamında verilen bilgi ve belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uygun olduğu, bu hususta idarece yapılan değerlendirmede mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği ikinci iddiası kapsamında Kurulca verilen karar gerekçesine katılmakla birlikte başvuru sahibinin birinci iddiası kapsamında yapılan incelemeye göre; başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusunda belirttiği birinci iddiasının somut olarak ele alınarak işin esasının incelenmesi gerektiği ve bu yönde yapılan incelemeye göre de iddianın yerinde olmadığına ilişkin “İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, bu iddia kapsamında Kurul çoğunluğunca alınan “Başvurunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyoruz. (¤¤)